Έντονο αναβρασμό στις τάξεις των αγροτών ανά την επικράτεια προκαλεί η συνεχιζόμενη έλλειψη εργατικών χεριών, κάτι που, όπως λένε, έχει οδηγήσει τόσο σε ραγδαία εκτόξευση των μισθών των εναπομείναντων όσο και σε μεγάλες αυξήσεις του κόστους παραγωγής που εντέλει μετακυλίεται στον καταναλωτή. Χαρακτηριστικό της σημασίας του ζητήματος είναι ο αριθμός των ατόμων που φέρεται να λείπουν από τα ελληνικά χωράφια, με τους συνδικαλιστές του κλάδου να κάνουν λόγο για «τρύπα» άνω των 25.000 εργατών. Ήδη, μάλιστα, οι απασχολούμενοι στη γη συντονίζονται πανελλαδικά προκειμένου να διεκδικήσουν λύσεις, βάζοντας στο τραπέζι ακόμα και το ενδεχόμενο κινητοποιήσεων.

Με αφορμή το ζήτημα της έλλειψης εργατών γης, αγροτικοί σύλλογοι από την Κρήτη και τη Μεσσηνία έχουν ήδη αποστείλει επιστολές προς τον Πρωθυπουργό στην προσπάθειά τους να αναδείξουν το πρόβλημα. Όπως αναφέρει ο πρόεδρος του Ενιαίου Αγροτικού Συλλόγου Ιεράπετρας Γιάννης Γαϊτάνης, η έλλειψη εργατών φτάνει έως και 40%. «Οι εργάτες αυτή τη στιγμή δεν φτάνουν για να μαζέψουμε τις ελιές και τα κηπευτικά μας με αποτέλεσμα να υπολειτουργεί όλη η «αλυσίδα»» περιγράφει στα tanea. Σοβαρό πρόβλημα, όπως υπογραμμίζει, έχει προκύψει και από την καθυστέρηση των αρμόδιων αποκεντρωμένων διοικήσεων στην έκδοση αποφάσεων, καθώς «μόλις γινόταν η κατάθεση των εγγράφων χρειάζονταν τρεις μήνες για να υπάρξει κάποιο αποτέλεσμα».

Αιτήσεις και παράβολα

Σύμφωνα με τον ίδιο, ανάλογα με το τι καλλιεργεί κάποιος, δικαιούται συγκεκριμένο αριθμό εργατών. Ειδικότερα, ο εγκεκριμένος φάκελος με τον αριθμό εργατών που έχει αιτηθεί αποστέλλεται στις ελληνικές πρεσβείες στο Πακιστάν και στην Αίγυπτο. Εστιάζοντας στην Ιεράπετρα, εξηγεί ότι οι συνάδελφοί του χρειάζονται περί τους 7.000 εργάτες γης ανά έτος, όμως εδώ και έξι μήνες υπάρχουν μόλις 1.500 εγκεκριμένες αιτήσεις στις πρεσβείες. Στην ελληνική πρεσβεία στο Νέο Δελχί – η οποία εξυπηρετεί την Ινδία αλλά και το Μπανγκλαντές – υπάρχουν εγκεκριμένες αιτήσεις από τον Μάιο του 2022, ωστόσο οι εργάτες δεν έχουν ακόμα κληθεί για την απαραίτητη συνέντευξη. Παράλληλα, ο Γιάννης Γαϊτάνης σημειώνει ότι η Ιεράπετρα έχει καταβάλει 200.000 ευρώ σε παράβολα για εργάτες που θα έπρεπε ήδη να έχουν έρθει.

Το ίδιο πρόβλημα αντιμετωπίζουν οι αγρότες και στους Νομούς Πέλλας και Ημαθίας. Οι εργάτες γης λιγοστεύουν χρόνο με τον χρόνο, σύμφωνα με τον πρόεδρο του Αγροτικού Συνεταιρισμού Πέλλας Μιχάλη Φαρμάκη: «Στον Νομό Πέλλας, με τα χιλιάδες στρέμματα σε οπωροφόρα δέντρα, χρειαζόμαστε γύρω στους 15.000 εργάτες και οι διαθέσιμοι είναι 5.000 και λιγοστεύουν συνεχώς». Όπως λέει, στα άμεσα σχέδια των καλλιεργητών είναι να γίνουν κινήσεις ώστε να έρθουν στην περιοχή εργάτες γης από το Βιετνάμ, ωστόσο ο ίδιος δεν είναι αισιόδοξος ότι θα επιτευχθεί συμφωνία. Παράλληλα, έγιναν προσπάθειες ώστε να έρθουν άτομα από την Αίγυπτο αλλά έπεσαν στο κενό, αφού οι απαιτήσεις τους δεν μπορούσαν να ικανοποιηθούν. «Ήθελαν να στέλνουν εκείνοι όποια άτομα επιθυμούσαν, ενώ μας ζητούσαν να πληρώνουμε εμείς τα εισιτήρια της μετακίνησης» περιγράφει.

Καταγγελίες εργατών

Σε ό,τι αφορά τον Νομό Ηλείας, χρειάζονται γύρω στους 6.000 εργάτες, ενώ – στα χαρτιά – υπάρχουν περίπου 1.000 άτομα, σύμφωνα με τον πρόεδρο Αγροτικού Συνεταιρισμού Πύργου Μιχάλη Πλαστουργό. Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Φιλιατρών Αγγελής Κοροβίλας αναφέρει πως αυτή τη στιγμή οι περισσότεροι διαθέσιμοι εργάτες στερούνται εγγράφων και δεν εφικτό να τους «νομιμοποιήσουν». «Έχουμε κάνει αιτήσεις για να έρθουν μετακλητοί εργάτες γης από Ινδία και Πακιστάν και ακόμα δεν έχει γίνει τίποτα. Προσωπικά εγώ χρειάζομαι 15 άτομα και έχω μείνει με πέντε» αναφέρει χαρακτηριστικά. Στην περιοχή της Τριφυλίας χρειάζονται γύρω στις 4.500 νόμιμους εργάτες, αλλά οι περισσότεροι από αυτούς που δούλευαν στην περιοχή τα προηγούμενα χρόνια έφυγαν για την Ισπανία και την Ιταλία. Επιπλέον, ο Αγγελής Κοροβίλας καταγγέλλει πως «υπάρχουν καταγγελίες εργατών για πρεσβείες στις οποίες αν δεν πληρώσουν κάποιο ποσό οι ίδιοι οι εργάτες που έχουν προσκληθεί, δεν τους επιτρέπουν να ταξιδέψουν στην Ελλάδα».

Αλλαγή του πλαισίου

Ο πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Γαργαλιάνων Ασημάκης Ντεμερούκας αναφέρει πως χρειάζεται αλλαγή του πλαισίου ώστε να λυθεί το πρόβλημα της έλλειψης εργατών γης. Στην ευρύτερη περιοχή έχουν μείνει θερμοκήπια αφύτευτα, ενώ ο καρπός ελιάς συγκομίστηκε, αλλά σε δεύτερο χρόνο με συνέπεια την απώλειες στην ποσότητα αλλά και στην ποιότητα. «Το ζήτημα δεν είναι οι εργάτες να έρχονται για έξι μήνες και να τους κάνουμε μια πρόσκληση στα τυφλά. Θέλουμε οι εργάτες να βγάζουν βίζα, να έχουν ονοματεπώνυμο, λευκό ποινικό μητρώο και να γνωρίζουμε ότι είναι υγιείς. Αυτό έκανε η Ιταλία και κατάφερε να τους πάρει όλους» λέει.

Παράλληλα, δεν είναι λίγοι εκείνοι που κάνουν λόγο για πιέσεις και από πλευράς των εργατών σε ό,τι αφορά τα ημερομίσθια και το ωράριο εργασίας. «Μας εκβιάζουν στην ψύχρα» καταγγέλλει ο πρόεδρος του Ενιαίου Αγροτικού Συλλόγου Ιεράπετρας, εξηγώντας πως το μεροκάματο έχει φτάσει πλέον στα 50 ευρώ, ενώ κανονικά είναι 32 ευρώ. Πρόβλημα, όμως, υπάρχει και στη στέγαση των εργατών γης, κατά τον πρόεδρο του Αγροτικού Συλλόγου Φιλιατρών. Όπως αναφέρει, ο εργοδότης μπορεί να τους νοικιάσει ένα σπίτι ώστε να μείνουν και αυτοί με δική τους πρωτοβουλία επιλέγουν να επινοικιάσουν τον χώρο σε άλλα… 15 άτομα. «Εγώ σε ένα σπίτι 50 τετραγωνικών φιλοξενώ δύο εργάτες. Τώρα αν κάποιοι με δική τους απόφαση βάζουν 10 άτομα, είναι δικό τους θέμα» λέει από την πλευρά του ο Γιάννης Γαϊτάνης.

Πηγή – tanea.gr

 Ένα καλό κρασί είναι πάντα η αδυναμία και των πιο απαιτητικών καταναλωτών και φυσικά η πρώτη αίσθηση που ανιχνεύει την ποιότητά του είναι το άρωμά του. Το καλό κρασί έχει μια ιδανική ισορροπία των συστατικών. Η ποσότητα ενός μόνο συστατικoύ, θα μπορούσε να κάνει τη διαφορά ανάμεσα σε ένα γλυκό κρασί κι σε ένα με φρουτώδες άρωμα.

Πρωτοποριακή συσκευή ανίχνευσης των αρωμάτων του κρασιού, έρχεται από την Ιαπωνική ΑCS, η οποία είναι τόσο ευαίσθητη, όπου είναι σε θέση να εντοπίσει τα αρώματα του κρασιού και την ποιότητά του, αλλά και να εντοπίσει μια σύνθεση που μπορεί να επηρεάσει το άρωμά του. Η συσκευή αυτή στηρίζεται στα επίπεδα ακεταλδεΰδης τα οποία παράγονται κατά την διαδικασία της ζύμωσης, όπου τα επίπεδά της διαφέρουν ανάλογα με τη θερμοκρασία, το pΗ και τις συγκεντρώσεις οξυγόνου. Γνωρίζοντας λοιπόν τα επίπεδα σε κάθε περίοδο της ζύμωσης, μπορούμε να ελέγξουμε το τελικό άρωμα του κρασιού.

 Η ακεταλδεΰδη απαντάται συχνά σε πολλά μέρη και τρόφιμα, όπως τα φρούτα, τα λαχανικά και το ανθρώπινο σάλιο, έτσι και στο κρασί είναι ένα παραπροιόν της αλκοολικής ζύμωσης, που τελικά οι επιστήμονες κατάφεραν να το συνδέσουν με τα αρώματα των κρασιών. Η περιεκτικότητα της ουσίας αυτής εξαρτάται από τα θειώδη, τα οποία είναι ουσίες που περιέχονται στις φλούδες των σταφυλιών, τα κρεμμύδια, το σκόρδο και πολλά άλλα φυτά. Έτσι λοιπόν, στο άρωμα μιας ποικιλίας κρασιού που εξαρτάται από τη φλούδα, η ουσία αυτή είναι σημαντική, διότι εμποδίζει την οξείδωση του κρασιού.

Στην σύγχρονη αγορά κρασιών οι ποικιλίες οι οποίες έχουν προκύψει είναι πάρα πολλές μιας και το κρασί αποτελεί το αρχαιότερο ποτό στην ανθρώπινη ιστορία. Ενίοτε, πέρα από σταφύλια, στην παραγωγή κρασιού για να ενισχύσουν την φρουτώδη γεύση του, χρησιμοποιούν χυμούς φρούτων ή εσπεριδοειδών καθώς και διάφορα μπαχαρικά πάντα όμως με απρόβλεπτα αποτελέσματα. Σήμερα, πλέον με την συσκευή αυτή θα είναι σε θέση ο παραγωγός να του προσδίδει ελεγχόμενα το άρωμα το οποίο επιθυμεί να δημιουργήσει.

Αικατερίνη Στεφάνου, Κλινική Χημικός

Πηγή: acs.org

Το «βερίκοκο» σε σημειώσεις γευσιγνωσίας βρίσκεται στο φάσμα άλλων φρούτων, όπως το ροδάκινο, που δείχνει μια ορισμένη ωριμότητα των σταφυλιών και χρησιμοποιείται για να περιγράψει λευκούς οίνους – όχι και τόσο ώριμους όμως όπως τα κρασιά θερμού κλίματος, όπου οι περιγραφές αναφέρονται σε τροπικά φρούτα, όπως ο ανανάς και το μάνγκο.

Το βερίκοκο (Βουτυρικός ισαμυλεστέρας) δηλώνει ζεστή, καλοκαιρινή ωριμότητα.’
Το βερίκοκο συνδέεται συχνά με την ποικιλία σταφυλιών Viognier και Μαλαγουζιά, μαζί με ροδάκινο και λουλούδια, Το βρίσκουμε σε Viognier από τον Ροδανό και από τον Νέο Κόσμο όπως η Καλιφόρνια και η Αυστραλία. Επίσης το Albariño, από τη Βορειοδυτική Ισπανία, είναι ένα άλλο κομψό λευκό που περιγράφεται τακτικά με μύτη βερίκοκου.

Το βερίκοκο είναι επίσης ένα άρωμα που βρίσκεται συχνά στα γλυκά κρασιά. είτε ως φρέσκο φρούτο είτε ως αποξηραμένα βερίκοκα, με πιο γλυκιά και πιο έντονη παρουσία.
Μπορεί να βρεθεί σε γλυκά κρασιά όπως Sauternes και Tokaji, και ενισχυμένα κρασιά, όπως στο Tawny Port, μαζί με άλλα αποξηραμένα φρούτα.

Διάφοροι εστέρες:
Άρωμα τριαντάφυλλου (Οξικός φαινυλαιθυλεστέρας)
Άρωμα μπανάνας (Οξικός ισαμυλεστέρας)
Άρωμα πορτοκαλιού (Οξικός οκτυλεστέρας)
Άρωμα σταφυλιού (Ανθρανιλικός μεθυλεστέρας)
Άρωμα από ρούμι (Προπιονικός ισοβουτυλεστέρας)
Άρωμα ανανά (Βουτυρικός αιθυλεστέρας)
Άρωμα βερίκοκου (Βουτυρικός ισαμυλεστέρας)
Άρωμα μήλου (Βαλερικός ισαμυλεστέρας)

Η επιλογή των ποικιλιών της ελιάς γίνεται με βάση τα μειονεκτήματά τους και όχι τα πλεονεκτήματά τους ενώ στη συνέχεια πρέπει να εκτιμώνται τα ιδιαίτερα εδαφοκλιματικά χαρακτηριστικά των περιοχών καλλιέργειας.

Ας σημειωθεί ότι η επιλογή των ποικιλιών ελιάς δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως «άθροισμα» αλλά ως «γινόμενο χαρακτηριστικών», όπου ένα και μόνο μηδενικό (0) αρκεί να μηδενίσει το αποτέλεσμα. 

Οι σημαντικότεροι παράγοντες που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά την επιλογή 

• Αντοχή στις χαμηλές θερμοκρασίες

Το ψύχος επιτρέπει ή δεν επιτρέπει την καλλιέργεια της ελιάς. Πολύ συχνά όμως η απάντηση είναι σύνθετη, δηλαδή «ναι ή όχι κάτω από προϋποθέσεις» και πάντοτε εξαρτάται και από άλλους παράγοντες όπως η αντοχή των ποικιλιών στις χαμηλές θερμοκρασίες σε κανονικές συνθήκες, η δυνατότητα να παραμένουν σε λήθαργο σε ήπιο χειμώνα, η αντοχή σε όψιμους –  ανοιξιάτικους παγετούς, η βιολογία του άνθους, η εποχή ωρίμανσης και κυρίως η εποχή συγκομιδής,  η αντοχή στο κυκλοκόνιο κι ο τρόπος πολλαπλασιασμού.

• Αντοχή στο κυκλοκόνιο (Spilocaea oleagina συν. Cycloconium oleaginum)

Το κυκλοκόνιο είναι μία πολύ σοβαρή ασθένεια κυρίως της κόμης των δένδρων. Ο σημαντικότερος παράγοντας που το ευνοεί είναι η υψηλή ατμοσφαιρική υγρασία. Η πλειοψηφία των ελληνικών ποικιλιών δυστυχώς είναι ευαίσθητες στο κυκλοκόνιο.

• Αντοχή στη βερτισιλλίωση (Verticillium dahlia Kleb)

Η βερτισιλλίωση είναι η πλέον σοβαρή ασθένεια της ελιάς και όπου ενδημεί τείνει να καταστεί περιοριστικός παράγοντας επέκτασης της ελαιοκαλλιέργειας. Από τις ελληνικές ποικιλίες ανθεκτικές στη βερτισιλλίωση θεωρούνται η Καλαμών και η Κορωνέικη και λιγότερο ανθεκτική η Μεγάρων. Αντίθετα πολύ ευαίσθητες είναι οι βρώσιμες Καρυδολιά Χαλκιδικής και Κονσερβολιά και οι ελαιοποιήσιμες Βαλανολιά, Θρουμπολιά Αιγαίου και Κοινή Μαστοειδής. Από τις ξένες ποικιλίες πολύ ευαίσθητη είναι η ισπανική Picual.

• Αντοχή και συμπεριφορά στην ξηρασία

Η επερχόμενη κλιματική αλλαγή θα επηρεάσει καθοριστικά τις αποδόσεις της ελιάς και γενικότερα την ελαιοκαλλιέργεια σε όλες τις ελαιοκομικές περιοχές του κόσμου και περισσότερο στη Μεσογειακή λεκάνη. 

Η αντοχή της ελιάς στις υψηλές θερμοκρασίες και την ξηρασία έχει δύο παραμέτρους, α) την ικανότητά των δένδρων να ανταπεξέρχονται στις συνθήκες υδατικής καταπόνησης και β) τις επιδράσεις της ξηρασίας και των υψηλών θερμοκρασιών στη βιολογία του άνθους και την καρποφορία των δένδρων.  Σήμερα είναι γνωστές ποικιλίες που μπορούν να καλλιεργηθούν σε ξερικές συνθήκες όπως η Κορωνέικη και ποικιλίες που δεν μπορούν να καλλιεργηθούν χωρίς άρδευση όπως η Ν.Κ. Γίγας.  Μεταξύ αυτών των δύο αυτών άκρων υπάρχουν ενδιάμεσες καταστάσεις που ανάλογα με τα εδάφη, το ύψος των βροχοπτώσεων και την κατανομή των βροχοπτώσεων θα μπορούν στο μέλλον να καλλιεργηθούν ή όχι. Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται όλο και περισσότερο το φαινόμενο ελαιώνες σε πολλές περιοχές της Ελλάδας  να ανθίζουν και να μην καρποδένουν.

Η Επτάστικτος, δηλαδή η πασχαλίτσα, ονοµασία που προκύπτει εκ των 7 στιγµάτων που έχει πάνω της, ήταν αυτή που εξέφρασε λεκτικά τη συνεταιριστική προσπάθεια 7 παραγωγών και µελών του φερώνυµου συνεταιρισµού που δραστηριοποιήθηκε πριν από λίγα χρόνια

Μία κοινωνική συνεταιριστική επιχείρηση, η οποία αφενός καταπιάνεται µε την παραγωγή προϊόντων, όπως το έξτρα παρθένο βιολογικό ελαιόλαδο, τη µεταποίηση κηπευτικών, τη δηµιουργία µαρµελάδων, µελιού και άλλων προϊόντων σε επίπεδο οικοτεχνίας. Αφετέρου επιδίδεται στη διάσωση των αρχαίων δέντρων που συναντώνται ευρύτερα στην Κρήτη. Δηµιουργήθηκε το 2015, ενώ το πρόγραµµα διάσωσης των αρχαίων δέντρων που εφαρµόζει ο συνεταιρισµός Επτάστικτος είναι σε ισχύ εδώ και 6 χρόνια. Παράγεται εξαιρετικό παρθένο βιολογικό ελαιόλαδο, µε οξύτητες 0,3 – 0,4, το οποίο προέρχεται από ελαιόδεντρα µέσης ηλικίας 1.500 ετών.

Ο Γιώργος Τοµαδάκης, παραγωγός ελαιολάδου και άλλοτε ψυχολόγος και εστιάτορας στην Αθήνα, αποφάσισε να φύγει από την πόλη. Εκτός από την παραγωγή βιολογικού ελαιολάδου, καλλιεργεί βιολογικά αρωµατικά φυτά, φλοιούς ή λουλούδια, τα οποία µε τη µέθοδο της φυσικής εκχύλισης ενσωµατώνονται στο ελαιόλαδο. Αγοράζει φρέσκα τριαντάφυλλα από καλλιέργεια στον Όλυµπο, ενώ συλλέγει και σχοινόκαρπο, πρώτες ύλες που στη συνέχεια εισάγονται στο ελαιόλαδο. Επίσης ρίγανη, αγριοµάραθο, µανταρίνι είναι µερικές ακόµα πρώτες ύλες που προστίθενται στο έξτρα παρθένο βιολογικό ελαιόλαδο. Τα ελαιόδεντρα εντοπίζονται στο Κάτω Χωριό Ιεράπετρας και ανήκουν στην κορωνέικη ποικιλία. «Το µέλλον της παραγωγής βρίσκεται στη διασύνδεση µε τον αγροτουρισµό. Έτσι δηµιουργεί κανείς δίκτυο, πιστούς πελάτες που αγαπούν τον τόπο», αναφέρει χαρακτηριστικά ο Γ. Τοµαδάκης.

ο κ. Γ. Τοµαδάκης

Καταγράφοντας και διασώζοντας τα αρχαία δέντρα της Κρήτης

Ο Επτάστικτος αποτελεί ένα παράδειγµα αειφόρου ανάπτυξης µε πολύπλευρο χαρακτήρα καθότι τα δέντρα αξιοποιούνται και παραγωγικά, ενώ ταυτόχρονα συντείνουν στην ενίσχυση της πολιτιστικής κληρονοµιάς και της τουριστικής ανάπτυξης της ευρύτερης περιοχής.

«Πραγµατοποιήσαµε µία προσπάθεια ευαισθητοποίησης και µε επίκεντρο την Ιεράπετρα αρχίσαµε να καταγράφουµε τα αρχαία δέντρα σε συνεργασία µε τους ιδιοκτήτες  – παραγωγούς. Σταδιακά τα εντάξαµε στo χάρτη της google, ονοµατίζοντας το κάθε ένα από αυτά και αναφέροντας το όνοµα του κάθε παραγωγού. Κάθε χρόνο παράγουµε έξτρα παρθένο ελαιόλαδο από τα αρχαία αυτά δέντρα, το οποίο τυποποιούµε σε ειδικές συλλεκτικές συσκευασίες των 100 ml και των 500 ml. Η κάθε συσκευασία αναγράφει το όνοµα του παραγωγού, την τοποθεσία του δέντρου και την ηλικία του. Το συγκεκριµένο ελαιόλαδο τιµάται στα 130 ευρώ για τη συσκευασία των 500 ml, ενώ των 100 ml κοστίζει σε τιµή λιανικής 18 ευρώ.

Το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο µε την ετικέτα «Επτάστικτος» παράγεται µε τη µέθοδο της ψυχρής άλεσης και οι ποσότητες που συσκευάζονται δεν υπερβαίνουν τον µισό τόνο ετησίως. Στόχος µας είναι να ενταχθούµε στο προσεχές διάστηµα σε πρόγραµµα διενέργειας ποιοτικών και γενετικών αναλύσεων, προκειµένου να διαπιστώσουµε συγκεκριµένες οργανοληπτικές ιδιότητες. Πρόκειται για µία διαδικασία που θα υλοποιήσουµε σε συνεργασία µε κάποιο ελληνικό πανεπιστήµιο», εξηγεί ο Γιώργος Τοµαδάκης.

Το αρχαιότερο δέντρο βρίσκεται στο Καβούσι του δήµου Ιεράπετρας και διαθέτει τον µεγαλύτερο – καταµετρηµένο – συµπαγή κορµό του κόσµου. Υπολογίζεται ότι µε βάση τη µέθοδο µέτρησης της περιµέτρου και των δακτυλίων του, έχει ηλικία 3.300 ετών. Στο νοµό Λασιθίου υφίστανται εκατοντάδες υπεραιωνόβια ελαιόδεντρα. Αρκετά ανάγονται στους µινωικούς χρόνους, άλλα µε την έλευση των Ενετών τον 13ο αιώνα µ.Χ. και κάποια  φυτεύτηκαν στο τέλος του 16ου αιώνα από Τούρκους.

Έξτρα παρθένο ελαιόλαδο από δέντρα 1.500 ετών της Κρήτης

Η τεχνολογία υγείας έχει φτάσει σε τόσο υψηλό επίπεδο, που πλέον ακόμα και οι φάρμες και τα αγροκτήματα μπορούν με έξυπνο τρόπο να παρακολουθούν την υγεία των ζώων που φιλοξενούν. Τα έξυπνα γαλακτοκομικά αγροκτήματα χρησιμοποιούν σαρωτές τεχνητής νοημοσύνης για να παρακολουθούν την υγεία των αγελάδων. Είναι ένα από τα τελευταία τεχνολογικά επιτεύγματα που έχει ξεκινήσει μέσω ενός πυλωτικού προγράμματος που ξεκίνησε στην Αγγλία.

Η τεχνολογία που δοκιμάζεται σε φάρμες του Ηνωμένου Βασιλείου συλλέγει καθημερινά δεδομένα για το βάρος, την κατάσταση του σώματος και την κινητικότητα των αγελάδων, βοηθώντας στον εντοπισμό αυτών που χρειάζονται άμεσα θεραπεία ή βοήθεια. ουσιαστικά πρόκειται για ένα εναέριο σύστημα σάρωσης σε συνδυασμό με τεχνητή νοημοσύνη. αυτό το σύστημα σάρωσης έχει την ικανότητα να αξιολογεί πλέον αυτόματα την κατάσταση της υγείας των αγελάδων δύο φορές την ημέρα ή όσες φορές προγραμματιστεί.

Μέχρι σήμερα χρησιμοποιείται σε δεκάδες «έξυπνες» φάρμες γαλακτοπαραγωγής σε όλο το Ηνωμένο Βασίλειο. ένα συντριπτικό ποσοστό των ιδιοκτητών των αγροκτημάτων που ήταν δεκτικοί σε αυτό το πρόγραμμα και έδωσαν την άδεια να τοποθετηθεί κάτι τέτοιο και στην δική τους φάρμα, μιλούν για ότι καλύτερο έχουν χρησιμοποιήσει έως σήμερα ως εργαλείο παρακολούθησης της υγείας των ζώων τους και συγκεκριμένα των αγελάδων και το προτείνουν ανεπιφύλακτα και σε άλλους.

Αυτός ο σαρωτής που χρησιμοποιείται για την επίβλεψη της υγείας των αγελάδων, έχει τρισδιάστατες κάμερες οι οποίες μαγνητοσκοπούν τις πλάτες των ζώων καθώς φεύγουν από τον αχυρώνα αρμέγματος.

Την ίδια στιγμή που βγαίνουν από το συγκεκριμένο σημείο, οι αισθητήρες διαβάζουν τις επιμέρους ετικέτες της ταυτότητάς τους και αποθηκεύουν την κατάσταση της υγείας τους.

Οι συνδεδεμένοι υπολογιστές χρησιμοποιούν στη συνέχεια μηχανική μάθηση για να επεξεργαστούν αμέσως τα δεδομένα που έρχονται σε αυτούς από τον σαρωτή, παρέχοντας κρίσιμα καθημερινά δεδομένα που αφορούν το βάρος, την κατάσταση του σώματος και την κινητικότητα κάθε αγελάδας, λέει ο Wenhao Zhang στο Πανεπιστήμιο της Δυτικής Αγγλίας.

Μικρότερη προσφορά και υψηλότερη τιµή για τα περισσότερα θερµοκηπιακά κηπευτικά δηµιουργούν οι συνθήκες πραγµατικού χειµώνα που επικρατούν το τελευταίο 20ήµερο στα παραγωγικά κέντρα της Νότιας Ελλάδας.

Τα αγγούρια πλέον φεύγουν από τα κρητικά δηµοπρατήρια σε τιµές πάνω από 2 ευρώ το κιλό, όταν πριν από δύο εβδοµάδες η µέση τιµή για εξαγωγή δεν ξεπερνούσε το 1,20 µε 1,30 ευρώ το κιλό. Αντίστοιχα και άλλα προϊόντα όπως οι µελιτζάνες φεύγουν ακριβότερα, αν και µε µεγάλη διακύµανση τιµών από περιοχή σε περιοχή.  Στη ντοµάτα τα πράγµατα είναι κάπως διαφορετικά, όπως εξηγεί στην εφηµερίδα Agrenda ο Νίκος Τριανταφυλλόπουλος, υπεύθυνος πωλήσεων στον Αγροτικό Συνεταιρισµό Ανατολή, µε τη µέση τιµή να τσιµπάει 10-20 λεπτά, όµως να βρίσκεται κολληµένη σε επίπεδα κάτω του 1 ευρώ το κιλό, όταν άλλες χρονιές µε παρόµοιες κρύες καιρικές συνθήκες και υποπαραγωγή ο αγρότης καρπωνόταν τιµή από 1,50 έως 1,80 ευρώ το κιλό.

Σε αντίθεση µε άλλα κηπευτικά, η ντοµάτα δεν έχει υψηλή διατηρησιµότητα, µε αποτέλεσµα µόνο ένα 20% της παραγωγής να φεύγει κυρίως σε γειτονικές Βαλκανικές χώρες, όπως η Βουλγαρία και η Ρουµανία, όπου το εκεί εµπόριο δεν είναι διατεθειµένο να προσφέρει υψηλότερες τιµές.  Παραδοσιακά, µε τα κρύα να υποχωρούν, την παραγωγή να µεγιστοποιείται Μάρτιο και Απρίλιο και τη ζήτηση να κορυφώνεται ενόψει Πάσχα, η τιµή της θερµοκηπιακής ντοµάτας παίρνει την ανιούσα και ξεπερνάει το 1,50 ευρώ το κιλό, όµως φέτος οι παραγωγοί είναι ανήσυχοι λόγω της εγχώριας υποκατανάλωσης.

Αναγκαία  τα μέτρα  για αύξηση  κατανάλωσης

«Μόνο το 30% της τιµής στο ράφι καταλήγει στον παραγωγό» εξηγεί στην Agrenda ο παραγωγός και πρόεδρος του ΑΣ Φιλιατρών «Η Τριφυλία», Γιώργος Αλεξανδρόπουλος. Η υποκατανάλωση στην Ελλάδα λόγω µείωσης της αγοραστικής δύναµης του καταναλωτή έχει άµεσο αντίχτυπο στους παραγωγούς θερµοκηπιακής ντοµάτας, οι οποίοι βασίζονται στην εγχώρια αγορά κατά 80% για το εισόδηµά τους.

«Σε κηπευτικά µε εξαγωγική κατεύθυνση δεν υπάρχει πρόβληµα, όµως στην περίπτωση της ντοµάτας, όπου το κόστος καλλιέργειας σε ορισµένες περιπτώσεις φτάνει τα 8.000 µε 9.000 ευρώ το στρέµµα, αν ο παραγωγός δεν πιάσει 65-70 λεπτά το κιλό στη ντοµάτα µπαίνει και µέσα», θα τονίσει ο Γιώργος Αλεξανδρόπουλος. Αυτό που συζητούν µεταξύ τους οι παραγωγοί είναι πως χρειάζεται ίσως µία πρωτοβουλία για µείωση της τιµής στα κανάλια λιανικής σε βασικούς κωδικούς οπωροκηπευτικών, κάτι σαν «καλάθι του παραγωγού», ώστε να αυξηθεί η εγχώρια κατανάλωση.

Επίπεδα έως και 2,5 ευρώ για το αγγούρι

Κάθε µέρα και ένα ρεκόρ µπορεί να σπάει η τιµή στο θερµοκηπιακό αγγούρι, αφού οι δυσκολίες  στις µετακινήσεις των προϊόντων λόγω κακοκαιρίας και η απεργία των ναυτεργατών δηµιουργούν συνθήκες εξαιρετικά υψηλής ζήτησης κάποιες µέρες όταν και διατίθεται πολύ λίγο προϊόν, µε  τις τιµές να αγγίζουν ακόµη και τα 2,5 ευρώ το κιλό για την α’ ποιότητα. Άλλωστε, το εµπόριο έχει συγκεκριµένες δεσµεύσεις για παραδιδόµενες ποσότητες στις αλυσίδες λιανικής της Ευρώπης και πιέζεται, οπότε οι συνθήκες υποπροσφοράς λόγω κρύου δηµιουργούν τις τέλειες συνθήκες για πολύ υψηλές τιµές, έως ότου αλλάξει το καιρικό σκηνικό και αυξηθεί έπειτα η παραγωγή.  Να σηµειωθεί ότι οι τιµές και σε άλλα παραγωγικά κέντρα της Ευρώπης (όπως η Αλµερία στην Ισπανία) είναι εξίσου υψηλές και το εµπόριο δεν µπορεί να βρει αλλού προϊόν. Οι εξαγωγές αγγουριών φέτος (1/9/22-3/2/23) συνεχίζουν µε ρυθµούς ρεκόρ και  ανέρχονται σε 34.850 τόνους έναντι 24.235 την προηγούµενη εµπορική περίοδο καταγράφοντας εντυπωσιακή άνοδο 43,8%.

Πηγή www.agronews.gr

Τα τελευταία χρόνια ενόψει της κλιµατικής αλλαγής, της έξαρσης των ασθενειών του ξύλου και της αδυναµίας εξεύρεσης εργατικών χεριών, πολλά πράγµατα που στο παρελθόν ίσχυαν σε αυτό που αποκαλούµε χειµερινό κλάδεµα, αρχίζουν να αναθεωρούνται

Στην Ελλάδα της έντονης ηλιοφάνειας (τουλάχιστον στις περισσότερες περιοχές της) το σύνηθες κλάδεµα καρποφορίας των οινοποιήσιµων ποικιλιών ήταν το κοντό, που εξασφάλιζε µια υπέρ του δέοντος παραγωγή, αφού οι περισσότερες γηγενείς αλλά και διεθνείς ποικιλίες είχαν µια πολύ ικανοποιητική γονιµότητα οφθαλµών στις ευλογηµένες συνθήκες της χώρας µας.

Εξαίρεση κάποιες διεθνείς ποικιλίες που στις ψυχρότερες περιοχές έπρεπε να κλαδευτούν σε αµολυτή (µακρύ κλάδεµα) ώστε να δώσουν ικανοποιητική παραγωγή, αλλά και σε κάποιες περιοχές, όπως η Σαντορίνη που το παραδοσιακό σύστηµα διαµόρφωσης προσαρµοσµένο στο ιδιαίτερο περιβάλλον της, επέβαλε την εφαρµογή αµολυτής.

Καθώς οι γνώσεις µας εµπλουτίζονταν, αρχίσαµε να κλαδεύουµε σε αµολυτή και ποικιλίες που έδιναν πολύ πυκνόραγο σταφύλι, όπως για παράδειγµα η Μαλαγουζιά, για να αποφύγουµε την προσβολή από το βοτρύτη, αφού τα σταφύλια στην περίπτωση της αµολυτής, ήταν πιο χαλαρά σε σχέση µε αυτά του κοντού κλαδέµατος και άρα µπορούσαν να προστατευτούν καλύτερα.

Παράλληλα έγινε φανερό ότι µε την εφαρµογή της αµολυτής, το βλαστολόγηµα, µία από τις σηµαντικότερες εργασίες του αµπελιού, ήταν πιο εύκολο και πιο γρήγορο και άρα χρειάζονταν λιγότερα εργατικά χέρια.

Σε κάποιες ποικιλίες µε τάση ανθόρροιας από την άλλη, όπως το Merlot,η διαµόρφωση των φυτών σε συστήµατα τύπου λύρας µε περισσότερο παλαιό ξύλο, βελτίωνε την καρπόδεση της ποικιλίας λόγω περισσότερων αποθησαυριστικών ουσιών, ενώ σε ποικιλίες όπως το Ξινόµαυρο το κοντό κλάδεµα στο ίδιο σύστηµα διαµόρφωσης, όπως και στο κλασικό Royat σε πειράµατα στη Νάουσα έδινε πολύ καλύτερες ταννίνες και καλύτερη ωρίµανση ραγών γενικότερα σε σχέση µε το σύστηµα Guyot (αµολυτή).

Ο αµπελουργός κάτω από αυτό το πρίσµα πρέπει να σκεφτεί ποιο σύστηµα κλαδέµατος θα επιλέξει ανάλογα µε την ποικιλία, την περιοχή που θα καλλιεργήσει τον αµπελώνα του και τον τύπο του κρασιού που θέλει να παράγει.

Γενικές αρχές κλαδέµατος

Όποιο κλάδεµα όµως κι αν επιλέξει θα πρέπει να γνωρίζει και να εφαρµόζει τις γενικές αρχές του κλαδέµατος:

#  Υπολογίζουµε των αριθµό των µατιών που θα αφήσουµε ανάλογα µε την παραγωγή που επιδιώκουµε και πάντα όµως σε σχέση µε την πρώτη και βασική αρχή του κλαδέµατος: κλαδεύουµε ανάλογα µε τη ζωηρότητα και την ευρωστία του κάθε φυτού.

#  Προσπαθούµε από την αρχή που διαµορφώνουµε το φυτό, οι πληγές που πραγµατοποιούµε κατά το κλάδεµα να βρίσκονται από την ίδια πλευρά του φυτού, ώστε να µην διακόπτεται-εµποδίζεται η ροή του χυµού προς τους βλαστούς και τα σταφύλια.

#  Ψεκάζουµε µε κάποιο χαλκούχο σκεύασµα αµέσως µετά το κλάδεµα, ενώ απολυµαίνουµε και τα ψαλίδια σε τακτά διαστήµατα.

#  Το κλάδεµα φροντίζουµε να γίνεται, κατά το δυνατόν, µε καλό καιρό.

#  Προσπαθούµε να διατηρήσουµε το σχήµα του φυτού και να µην µειώνουµε τη φυλλική του επιφάνεια (αυξάνοντας το ύψος των κεφαλών).

#  Όταν αφαιρούµε κεφαλές, βραχίονες ή  τον καβαλάρη στις κεφαλές (τον ανώτερο δηλαδή βλαστό της κεφαλής) δεν κλαδεύουµε σύρριζα στο παλιό ξύλο, αλλά αφήνουµε ένα τακούνι το µήκος του οποίου εξαρτάται από το πάχος του τµήµατος που αφαιρούµε (1,5-2 φορές µεγαλύτερο). Ακόµη και όταν κλαδεύουµε τον πεζό (τον κατώτερο βλαστό της κεφαλής) ή µικραίνουµε το µήκος της αµολυτής, αφήνουµε ένα τµήµα πάνω από τον τελευταίο οφθαλµό  µεγαλύτερο από το πάχος του τµήµατος που αφαιρούµε, ώστε η φυσιολογική νέκρωση που θα προκύψει λόγω τοµής, να µην επηρεάσει το µάτι που βρίσκεται κάτω από την τοµή. Γιατί µιλάµε συνεχώς για την προσβολή των τοµών από τις ασθένειες του ξύλου και ιδιαίτερα την ίσκα που είναι και η συχνότερη ασθένεια του ξύλου, δεν ασχολούµαστε όµως και µε τη φυσιολογική νέκρωση των ιστών λόγω των τοµών του κλαδέµατος.

Στόχος η δηµιουργία ισορροπηµένων φυτών

Η άποψη ότι εάν αφήσουµε τακούνι (ή αφαιρέσουµε τον καβαλάρη όταν το µεσογονάτιο είναι πολύ µικρό) θα βγουν πολλοί βλαστοί γύρω από την τοµή έχει σχέση µε την ποικιλία και κυρίως µε τη ζωηρότητα των φυτών. Υπερβολικά ζωηρές ποικιλίες ή πολύ ζωηρά φυτά βγάζουν συνήθως βλαστούς και χρειάζεται µεγαλύτερη προσοχή και επιπλέον εργασία στο βλαστολόγηµα (και εδώ η δηµιουργία ισορροπηµένων φυτών προβάλει για µια ακόµη φορά ο στόχος που θα πρέπει να θέτουν οι αµπελουργοί όταν θέλουν να παράξουν ποιοτικά σταφύλια). Το ερώτηµα είναι τι είναι πιο σηµαντικό, η επιπλέον εργασία ή ο κίνδυνος νέκρωσης κεφαλών ή βραχιόνων από την πραγµατοποίηση µεγαλύτερων τοµών και άρα µεγαλύτερης, σε βάθος, νέκρωσης.

Κλάδεµα και αναγεννητική αµπελουργία

Είναι γνωστή η σχέση µεταξύ παλαιών κληµάτων και ποιότητας των αµπελοοινικών προιόντων. Είναι επίσης γνωστό ότι η ύπαρξη αµπελώνων µεγάλης ηλικίας σε µία περιοχή είναι αποδεικτική της ιστορίας της ως αµπελόεσσα.

Εάν δούµε τις περισσότερες περιοχές της χώρας µας, παρόλη την  ιστορία τους ως αµπελουργικές ζώνες, διαθέτουν λίγους αµπελώνες ηλικίας µεγαλύτερης των 50 ετών. Κι αυτό γιατί µε την έλλειψη σωστής φροντίδας κατά το κλάδεµα, και τη συχνότερη παρουσία των ασθενειών του ξύλου, αµπελώνες που ξεπερνούσαν τα 20 χρόνια θεωρούνταν µη παραγωγικοί και εκριζώνονταν. Η φράση «ο αµπελώνας γηράσκει και πρέπει να ανανεωθεί» (µε εκρίζωση και επαναφύτευση) ήταν και συνεχίζει να είναι η εύκολη λύση.

Την τελευταία 15ετία ευτυχώς η τάση αυτή άρχισε να αντιστρέφεται και να επιδιώκεται η διατήρηση των αµπελώνων µεγάλης ηλικίας. Έτσι αρχίσαµε να µιλάµε για αναγεννητική αµπελουργία που µπορεί, εκτός των άλλων, να µετριάσει τις συνέπειες και της κλιµατικής αλλαγής, αλλά και να συνδράµει σε µια πιο αειφορική αντιµετώπιση του αµπελουργικού περιβάλλοντος, αφού βασίζεται στην ενδυνάµωση των φυτών και σε µια πιο υγιή σχέση του φυτού µε το έδαφος.

Τα παλαιά κλήµατα διαθέτουν ένα εξαιρετικά ανεπτυγµένο ριζικό σύστηµα που µπορεί να εκµεταλλευτεί µεγάλη έκταση εδάφους και να προσροφήσει περισσότερο νερό και θρεπτικά απ’ ό,τι νεαρότερα φυτά µε λιγότερο ανεπτυγµένο ριζικό σύστηµα. Εποµένως διαθέτει καλύτερα «προσόντα» ώστε να αντιµετωπίσει φαινόµενα ξηρασίας που θεωρείται ότι θα είναι έντονα µελλοντικά. Εδώ λοιπόν, χρησιµοποιώντας κατάλληλες τεχνικές, µπορoύµε να βελτιώσουµε το εδαφικό περιβάλλον και να ενισχύσουµε ακόµη περισσότερο την αντοχή των φυτών µας σε συνθήκες υδατικού stress (µυκόρριζες, ορυκτά µε ικανότητα συγκράτησης νερού και θρεπτικών κ.λπ.)

Όσον αφορά στο υπέργειο τµήµα του φυτού, φυτά εξασθενηµένα λόγω ηλικίας, κακού κλαδέµατος και ελλιπούς φροντίδας, πρέπει να δεχθούν το κατάλληλο κλάδεµα αναγέννησης: Περιορισµός των οφθαλµών κατά το χειµερινό κλάδεµα, αντικατάσταση βραχιόνων, κεφαλών, κορµού κλπ, µε τρόπο ώστε η επιλογή των νέων οφθαλµών αντικατάστασης να γίνεται στην υγιή πλευρά του πρέµνου βοηθώντας στην απρόσκοπτη κυκλοφορία του χυµού, φροντίζοντας παράλληλα τις τοµές που πραγµατοποιούµε, µε τον τρόπο που προαναφέρθηκε.

Γράφει

Χαρούλα Σπινθηροπούλου

γεωπόνος, ειδικός αμπελουργίας, οινοποιός

Πηγή – winetrails.gr