Μια ακόμη κακή χρονιά για την παραγωγή ελαιολάδου περιμένει η Ισπανία καθώς η κλιματική αλλαγή -ιδιαίτερα οι πολύ υψηλές θερμοκρασίες και η ξηρασία- πλήττουν καίρια τον κλάδο. Αυτό αναμένεται ότι θα επηρεάσει τις τιμές σε όλη την Ευρώπη -και την Ελλάδα- καθώς η χώρα παράγει τις μεγαλύτερες ποσότητες σε όλο τον κόσμο. Το υπουργείο Γεωργίας της Ισπανίας εκτιμά ότι φέτος, για τη σεζόν που ξεκίνησε ήδη από τις αρχές του μήνα που διανύουμε, η παραγωγή θα ανέλθει σε περίπου 765.000 τόνους. Πρόκειται για σχεδόν το μισό από την σεζόν 2021/2022 που η παραγωγή είχε αγγίξει τους 1,5 εκατ. τόνους. Πέρσι (σεζόν 2022/2023) η παραγωγή ήταν η πιο χαμηλή των τελευταίων ετών λόγω ξηρασίας.

Η φετινή σοδειά θα είναι 15% υψηλότερη μεν από την περσινή που είχε ανέλθει σε 664.000 τόνους αλλά και πάλι θα είναι 35% χαμηλότερη από το μέσο όρο τετραετίας, σύμφωνα με τα νέα στοιχεία από την κυβέρνηση της Ισπανίας. Από την χώρα αυτή προέρχεται το 40% της παγκόσμιας παραγωγής και κατά συνέπεια οι ποσότητες του ελαιολάδου που παράγονται εκεί επηρεάζουν σημαντικά την επάρκεια από την Ευρώπη μέχρι την Αφρική και την Αμερική.

Η ξηρασία που έκανε από πέρσι πολύ έντονα την εμφάνισή της είτε καταστρέφει τις σοδειές κάνοντας τους καρπούς να πέσουν πρόωρα από τα δέντρα, είτε κάνει τις ελιές (καρπούς) μικρότερες από το συνηθισμένο.

Η μειωμένη παραγωγή έχει αρχίσει να δημιουργεί τεράστια προβλήματα καθώς η Ισπανία εξάγει το 70% από το ελαιόλαδο που παράγει. Οι τιμές έχουν φτάσει στα ύψη πλήττοντας τους καταναλωτές όχι μόνο εκεί αλλά και σε όλη την Ευρώπη. Την ίδια ώρα, μικροί και μεγάλοι ελαιοπαραγωγοί αρχίζουν να έχουν προβλήματα βιωσιμότητας γιατί δεν έχουν αρκετό προϊόν να πουλήσουν την ώρα που οι υποχρεώσεις τους τρέχουν. 

Στο σφυρί ο μεγαλύτερος ελαιοπαραγωγός στον κόσμο

Ήδη ο μεγαλύτερος ελαιοπαραγωγός στον κόσμο, η ισπανική Deoleo, προσέλαβε την επενδυτική τράπεζα Lazard για να αναζητήσει στρατηγικές επιλογές συμπεριλαμβανομένης πιθανής πώλησης, ανακοίνωσε η ίδια η εταιρεία στην εποπτική αρχή του χρηματιστηρίου της χώρας.

Η εταιρεία, της οποίας κύριος μέτοχος είναι το επενδυτικό fund CVC, είχε ανακοινώσει πριν από μερικές ημέρες ότι το πρώτο εξάμηνο του τρέχοντος έτους ο ισολογισμός της είχε βυθιστεί στο κόκκινο -μετά από μικρά μόλις κέρδη ένα χρόνο νωρίτερα, δείχνουν στοιχεία του Reuters. Για την εταιρεία έχουν τελευταία ακουστεί διάφοροι μνηστήρες, όπως είναι μεταξύ άλλων η εταιρεία τροφίμων IFFCO με έδρα τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Οι συνομιλίες αυτές δεν έχουν επιβεβαιωθεί.

A Flourish chart

Κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις

«Οδεύουμε προς μια δεύτερη συνεχόμενη κακή συγκομιδή, με τεράστιες κοινωνικές και οικονομικές συνέπειες σε πολλές πόλεις της Ανδαλουσίας», δήλωσε στους ο Κριστόμπαλ Κάνο, εκπρόσωπος της ομάδας αγροτών UPA, μετά την παρουσίαση των στοιχείων για την αναμενόμενη μεγάλη μείωση της παραγωγής από τη συγκεκριμένη περιοχή, σύμφωνα με το Bloomberg.

Στις αρχές της εβδομάδας η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχε επίσης προβλέψει χαμηλότερη σοδειά, λέγοντας ότι οι τιμές του ελαιολάδου αναμένεται να παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα για ένα ακόμη έτος, αναγκάζοντας τους καταναλωτές να βάλουν πιο βαθιά το χέρι στην τσέπη αλλά και να καταναλώσουν λιγότερες ποσότητες ελαιολάδου.

Οργιάζουν οι κλοπές

Την ίδια στιγμή το ελαιόλαδο έχει γίνει τόσο ακριβό που οι κλοπές οργιάζουν. Είναι ενδεικτικό ότι περίπου 50.000 λίτρα έξτρα παρθένου ελαιολάδου που ήταν έτοιμο για εμφιάλωση εξαφανίστηκαν τα ξημερώματα της 30ης Αυγούστου από μύλο στην επαρχία Κόρδοβα της Ισπανίας. Οι κλέφτες φόρτωσαν το ελαιόλαδο αξίας 500.000 ευρώ και κορυφαίας ποιότητας και εξαφανίστηκαν.

Επίσης στις αρχές του μήνα η ισπανική αστυνομία κατέσχεσε 74 τόνους κλεμμένες ελιές στην επαρχία της Σεβίλλης. Δώδεκα άτομα συνελήφθησαν στην πόλη Πίλας για την ύποπτη συμμετοχή τους στην κλοπή και την εμπορία ελιών.

Πηγή www.ot.gr

Μειωμένη κατά 24,85% εμφανίζεται φέτος η παραγωγή κρασιού, σύμφωνα με τα στοιχεία που απέστειλε το τμήμα Αμπέλου Οίνου και Αλκοολούχων Ποτών στην Commission που αφορά προβλέψεις της ελληνικής οινοπαραγωγής με περίοδο αναφοράς 1/8/2023 έως 31/7/2024.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τα στοιχεία αυτά οι ποσότητες της παραγωγής κρασιού αναμένεται να φτάσει φέτος τα 1.598.344 hl, ενώ οι αντίστοιχες περσινές ποσότητες ήταν 2.126.844 hl. Η Από τις ποσότητες αυτές μεγάλη μείωση αναμένεται στους ποικιλιακούς οίνους χωρίς ΠΟΠ/ΠΓΕ (κατά 41,46%) αλλά και στους οίνους ΠΓΕ (κατά 36,16%).

Να σημειωθεί ότι το στοιχείο που βασίζεται σε εκτιμήσεις των κατά τόπους ΔΑΟΚ, είναι αρκετά επισφαλές και δεδομένου ότι ο τρύγος θα συνεχιστεί έως το τέλος Οκτωβρίου ο τελικός όγκος οινοπαραγωγής θα διαφοροποιηθεί.

Δεύτερο σερί

Είναι σημαντικό να επισημανθεί ότι η φετινή μείωση είναι η δεύτερη συνεχής, αφού και η παραγωγή 2022/2023, ήταν μειωμένη σε σχέση με την προηγούμενη κατά 13,86%.

Όπως επισημαίνει η ΚΕΟΣΟΕ, η πρόβλεψη του υπουργείου ανά κατηγορία εμφανίζει επίσης μεγάλο όγκο παραγωγής γλευκών και χυμών σταφυλής, που εφόσον πρόκειται για γλεύκη (σ.σ. χυμός σταφυλής δεν παράγεται συνήθως), θα μεταποιηθεί πιθανότατα σε οίνο σε επόμενο χρονικό διάστημα.

Είναι βέβαια προφανές ότι με εξαίρεση τις Περιφέρειες της Μακεδονίας, οι υπόλοιπες Περιφέρειες της χώρας, κατέγραψαν μείωση της σταφυλικής παραγωγής τουλάχιστον κατά 50%, γεγονός που αναμένεται να επιβεβαιωθεί ασφαλέστερα με την οριστική δήλωση παραγωγής.

Λαμβάνοντας τα παραπάνω υπόψη, η εικόνα και οι μεταβολές της πρόβλεψης 2023 σε σύγκριση με την οριστική οινοπαραγωγή 2022 είναι η ακόλουθη:

Ακολουθεί πίνακας με την εξέλιξη της ελληνικής οινοπαραγωγής από το 1990 μέχρι σήμερα, στον οποίο αποτυπώνεται η διαχρονική μείωση της παραγωγής οίνου στη χώρα μας, που όμως δεν οφείλεται στην κλιματική κρίση μόνο, αλλά κυρίως στην εγκατάλειψη της αμπελοκαλλιέργειας.

Τα παθογόνα αυτά μπορούν να αντιμετωπισθούν συγχρόνως με τα ίδια καλλιεργητικά και καταπολέμησης μέτρα

Το κυκλοκόνιο και το γλοιοσπόριο είναι δύο φυτοπαθογόνοι μύκητες που προσβάλλουν την ελιά. Συγκεκριμένα, το κυκλοκόνιο προσβάλλει κυρίως τα φύλλα και το γλοιοσπόριο κυρίως τον ελαιόκαρπο, ιδιαίτερα όταν αυτός πλησιάζει την ωρίμανση.

Οι προσβολές στην ελιά από τα δύο αυτά παθογόνα μπορούν να αντιμετωπισθούν συγχρόνως με τα ίδια καλλιεργητικά και καταπολέμησης μέτρα.

Κυκλοκόνιο ή Κηλίδωση των φύλλων της ελιάς

Οφείλεται στο μύκητα Spilocaea oleagina. Προσβάλλει κυρίως τα φύλλα καθώς και τους μίσχους των φύλλων και τους ποδίσκους των ανθέων αλλά σπανιότερα τους καρπούς και τους τρυφερούς βλαστούς.

Το χαρακτηριστικό σύμπτωμα του μύκητα είναι η εμφάνιση κυκλικών κηλίδων (μάτια παγωνιού) στην επάνω επιφάνεια των φύλλων της ελιάς οι οποίες στη συνέχεια γίνονται πιο καστανές περιφερειακά ενώ περιβάλλονται συχνά και από χλωρωτική άλω. Μεγαλύτερος αριθμός κηλίδων εντοπίζεται στα παλαιότερα φύλλα και στα κατώτερα μέρη του δένδρου. Τα προσβεβλημένα φύλλα κιτρινίζουν και πέφτουν πρόωρα. Την άνοιξη και νωρίς το καλοκαίρι παρατηρείται γρήγορη εξέλιξη των κηλίδων, ενώ τα πολύ προσβεβλημένα φύλλα πέφτουν, απογυμνώνεται όλο το δέντρο ή μέρος αυτού και μπορεί να αποξηρανθούν οι αποφυλλωθέντες κλαδίσκοι.

Σε περιοχές με υγρό κλίμα η προσβολή μπορεί να επιφέρει μέχρι και καθολική φυλλόπτωση στα ελαιόδενδρα.

Εξαιτίας της μεγάλης φυλλόπτωσης που προκαλεί οδηγεί στην μεγάλη εξασθένιση των δέντρων καθώς και στη μείωση της παραγωγής, αλλά και στην ακαρπία.

Η μόλυνση και η εξάπλωση της ασθένειας ευνοείται από μέτριες θερμοκρασίες 10-20 0C και βροχοπτώσεις ή πολύ αυξημένη υγρασία. Την θερμή και ξηρή περίοδο του καλοκαιριού η ανάπτυξη του μύκητα αναστέλλεται αλλά επιβιώνει επάνω στα προσβεβλημένα φύλλα που παραμένουν στο δένδρο.

Η ένταση της ασθένειας σε μια περιοχή επηρεάζεται όχι μόνο από το ύψος και τις ημέρες της βροχής, αλλά και από την πολύ υψηλή πρωινή υγρασία την άνοιξη και το καλοκαίρι, σε συνδυασμό με την ύπαρξη μολύσματος. 

Γλοιοσπόριο ή Παστέλλα

Οφείλεται στο μύκητα Gloeosporium olivarum. Ο μύκητας προσβάλλει κυρίως τους καρπούς όταν πλησιάζουν στην ωρίμανση ή όταν είναι ώριμοι και αποτελεί ένα σοβαρό πρόβλημα για την παραγωγή, προκαλώντας χαρακτηριστική σήψη (συρρίκνωση).

Η ασθένεια εμφανίζεται όταν ο καρπός αλλάζει χρώμα, αποκτά σκούρες κηλίδες που με ευνοϊκές συνθήκες υγρασίας επεκτείνονται, καλύπτοντας ολόκληρο τον καρπό. Τότε οι καρποί πέφτουν στο έδαφος ή αν παραμείνουν στο δέντρο, αποσαθρώνονται και συρρικνώνονται.

Η βασική αιτία εκδήλωσης της νόσου είναι η αυξημένη υγρασία. Οι ελιές που προσβάλλονται πέφτουν πρόωρα μειώνοντας την απόδοση της συγκομιδής και στο στάδιο της ελαιοπαραγωγής παράγουν ένα κοκκινωπό λάδι χαμηλής ποιότητας, πολύ θολό και με υψηλό βαθμό οξύτητας.

Επιβάλλεται οπωσδήποτε η συλλογή-απομάκρυνση του πεσμένου στο έδαφος καρπού, γιατί αποτελεί πολύ σημαντική πηγή μόλυνσης για το επόμενο έτος.

Αντιμετώπιση των δύο παθογόνων:

• Μείωση της σχετικής υγρασίας στο περιβάλλον των δένδρων με κατάλληλο κλάδεμα για αερισμό της κόμης (κυκλοκόνιο, γλοιοσπόριο).
• Προληπτικοί ψεκασμοί με χαλκούχα μυκητοκτόνα, ιδιαίτερα τις βροχερές περιόδους (κυκλοκόνιο).
• Ψεκασμός μέχρι απορροής με χαλκούχο μυκητοκτόνο αμέσως μετά τη συγκομιδή με ράβδισμα (κυκλοκόνιο, γλοιοσπόριο).
• Ψεκασμός μέχρι απορροής με χαλκούχο μυκητοκτόνο αμέσως μετά τη συγκομιδή (κυκλοκόνιο).

Τα χαλκούχα σκευάσματα για το κυκλοκόνιο και γλοιοσπόριο της ελιάς έχουν μορφή βρέξιμης σκόνης ή βρέξιμων κόκκων  (Βορδιγάλειος Πολτός, Οξυχλωριούχος χαλκός, Υδροξείδιο του Χαλκού, Θειικός Τριβασικός Χαλκός κλπ).

Η αντιμετώπιση για το κυκλοκόνιο στην ελιά βασίζεται σε προληπτικούς ψεκασμούς των δέντρων με χαλκούχα σκευάσματα. Στις περιοχές που υπάρχει πρόβλημα συνιστώνται 3-4 ψεκασμοί με χαλκούχο σκεύασμα, 2 στις αρχές του φθινοπώρου πριν την έναρξη των βροχών και 1-2 στις αρχές της άνοιξης όταν τα νέα φύλλα αποκτήσουν μήκος 2 εκ.

Όσον αφορά τις διάφορες ποικιλίες ελιάς, η Χονδρολιά Αγρινίου είναι ιδιαίτερα ευπαθής, ενώ η Κορωνέικη παρουσιάζει σχετική αντοχή.

Η αντιμετώπιση του γλοιοσπορίου μπορεί να γίνει το φθινόπωρο, όταν ο καρπός αρχίζει να ωριμάζει, με χαλκούχα σκευάσματα.

Αν οι καιρικές συνθήκες που θα επικρατήσουν είναι ευνοϊκές για το μύκητα θα χρειαστεί και δεύτερος ψεκασμός μετά από 20-25 περίπου ημέρες. (Αναμονή 2 εβδομάδες πριν από τη συγκομιδή).

Πηγή www.in.gr

Σε πρώτο πλάνο την κτηνοτροφική δραστηριότητα, σε ένα κατ’ εξοχήν τουριστικό περιβάλλον έρχεται να βάλει µια συγκροτηµένη οµάδα νεαρών αγελαδοτρόφων και τυροκόµων από τη Σύρο, που φιλοδοξούν να ανακτήσουν παράλληλα τη δυναµική του χαµένου έως σήµερα συνεταιριστικού ονείρου.

Ένα εγχείρηµα που πατά πάνω σε δύο βάσεις, το ενδιαφέρον µιας νέας γενιάς ανθρώπων για επιστροφή στο αγροτικό επιχειρείν αλλά και τις καταναλωτικές προτεραιότητες που υπαγορεύει η τάση της εντοπιότητας, είναι η «τυροΣύρα». Πρόκειται για µια επιχείρηση που ξεκίνησε από τις ζυµώσεις ανάµεσα σε τρεις κτηνοτρόφους και έναν τυροκόµο, πίσω στο 2013, συγχωριανοί οι οποίοι έµειναν ξεκρέµαστοι όταν η επί δεκαετίες δραστήρια ΒΙΟΣΥΡ, έβαλε λουκέτο.

Ο Γιάννης Περρής, γιος ενός εκ των ιδρυτών, που εντάσσεται σήµερα στο δυναµικό τυροκόµων της τυροΣύρα, περιγράφει στην Agrenda την εξέλιξη που σηµείωσε την τελευταία δεκαετία το εγχείρηµα αυτό, δείχνοντας και την κατεύθυνση που προδιαγράφεται για το µέλλον.

Ένα εγχείρηµα που πατά πάνω σε δύο βάσεις, το ενδιαφέρον µιας νέας γενιάς ανθρώπων για επιστροφή στο αγροτικό επιχειρείν αλλά και τις καταναλωτικές προτεραιότητες που υπαγορεύει η τάση της εντοπιότητας

«Ξεκίνησαν όλα από τους γονείς µας, µε ένα αρχικό συλλογικό κεφάλαιο 70.000 ευρώ και δυναµική 300 κιλών γάλα την ηµέρα. Πλέον διαχειριζόµαστε κοντά στον 1 τόνο και προετοιµαζόµαστε για περαιτέρω αύξηση του τονάζ» αναφέρει ο ίδιος.

Αυστρία, Σουηδία και Βέλγιο παραλαµβάνουν πλέον αξιόλογες ποσότητες µε το ξακουστό τυρί Σαν Μιχάλη και άλλες δηµιουργίες που έχει αναπτύξει η οµάδα της δεύτερης γενιάς τυροκόµων, µε επικεφαλής τον Γιώργο Βουτσίνο, ο οποίο θήτευσε στην Γαλακτοκοµική Σχολή Ιωαννίνων προκειµένου να υπηρετήσει στο πόστο που έστησαν τα ιδρυτικά µέλη της τυροΣύρα.

τυροΣύρα

Την καµένη γη που βρήκαν ο Αντώνης Περρής, ο Παντελής Ρηγούτσος, ο Αντώνης Βουτσίνος και ο Αλοΐσιος Σαργολόγος, τα ιδρυτικά µέλη της τυροΣύρα, έρχονται να γεµίσουν µε νέες επενδύσεις και υπερσύγχρονο εξοπλισµό τα παιδιά τους. Σε πρώτη φάση δροµολογείται µια επένδυση γύρω στα 150.000 ευρώ για την αγορά επιπλέον παγολεκανών, καζανιών, αντλιών και άλλων αναγκαίων µηχανηµάτων που θα επιτρέψουν την ενίσχυση της δυναµικής της τυροκοµικής µονάδας. Παράλληλα, στο πλάνο είναι και η επέκταση σε προϊόντα από κατσικίσιο γάλα, που δεν αποκλείεται να γίνουν η ναυαρχίδα των γαλακτοκοµικών προϊόντων της Ελλάδας τα επόµενα χρόνια. Στο κοµµάτι των εµπορικών συνεργασιών, τα προϊόντα της τυροΣύρα φτάνουν στα µεγάλα αστικά κέντρα της χώρας, ενώ γίνονται και συζητήσεις για είσοδο σε αλυσίδα σούπερ µάρκετ µε παρουσία σε ολόκληρη την επικράτεια.

τα προϊόντα της τυροΣύρα φτάνουν στα µεγάλα αστικά κέντρα της χώρας, ενώ γίνονται και συζητήσεις για είσοδο σε αλυσίδα σούπερ µάρκετ µε παρουσία σε ολόκληρη την επικράτεια

Παραγωγικά, η οµάδα των αγελαδοτρόφων επιχειρεί να προσεγγίζει τους 1,5 τόνους ηµερησίως, κάτι που γίνεται τόσο µέσα από τη διαρκή βελτίωση των κτηνοτροφικών πρακτικών, όσο και µε την προσέλκυση περισσότερων κτηνοτρόφων από τα γύρω χωριά. Προς το παρόν υπάρχει συνεργασία µε 11 κτηνοτρόφους που πληρώνονται 48 λεπτά, ενώ όσοι παραδίδουν πάνω από 5 τόνους το µήνα λαµβάνουν ένα πριµ 2 λεπτών στην τιµή αυτή. Πρόκειται για τιµές 10 λεπτά πάνω από τον µέσο όρο της αγοράς. Το µέσο στήσιµο των προσαρµοσµένων στους κυκλαδίτικους ρυθµούς αγελάδων δεν υπερβαίνει τα 15 κιλά ηµερησίως, ωστόσο το τελευταίο διάστηµα η προσέγγιση των νέων κτηνοτρόφων του νησιού αποκτά χαρακτήρα «πλήρους απασχόλησης».

”Ξεκίνησαν όλα από τους γονείς µας, µε ένα αρχικό συλλογικό κεφάλαιο 70.000 ευρώ και δυναµική 300 κιλών γάλα την ηµέρα. Πλέον διαχειριζόµαστε κοντά στον 1 τόνο και προετοιµαζόµαστε για περαιτέρω αύξηση του τονάζ”

Στα όπλα που έχει στη διάθεσή της η οµάδα της τυροΣύρα είναι και η συνταγή για το τυρί Σαν Μιχάλη που έρχεται απευθείας από τον δηµιουργό, τον παλιό τυροκόµο της Βιοσυρ, Ζαννή Κοντιζά. Το προϊοντικό χαρτοφυλάκιο συµπληρώνουν τα 5 ειδών Ξινότυρα, το φρέσκο αγελαδινό βούτυρο και η ιδιαίτερη Φραγκοσυριανή, µια γραβιέρα από αγελαδινό γάλα µε προσθήκη ελάχιστου αιγοπρόβειου που ωριµάζει για τουλάχιστον τρεις µήνες.

του Πέτρου Γκόγκου – tyrokomos.gr

Όλα συγκλίνουν ότι η Κλιματική Αλλαγή καθυστέρησε για φέτος τον τρύγο. Οι ασταθείς και σε πολλές περιπτώσεις ακραίες καιρικές συνθήκες οδήγησε την Πιερία να μπει στον τρύγο αρκετά όψιμα σε σχέση με άλλες χρονιές.

Τα σκαμμπανεβάσματα των καιρικών συνθηκών έφεραν τον φετινό τρύγο (2023) να εξελίσσεται σε πολύ δύσκολη χρονιά για τους παραγωγούς. Οι συνεχείς και έντονες βροχοπτώσεις της Άνοιξης και του Ιουνίου, δημιούργησαν συνθήκες ασθενειών, κυρίως περονόσπορο, όπου οι παραγωγοί κλήθηκαν να τις αντιμετωπίσουν. Οι μεγάλοι καύσωνες του Ιουλίου και Αυγούστου και τέλος οι βροχοπτώσεις στις αρχές του Σεπτεμβρίου εμπόδισαν και καθυστερούσαν τα σταφύλια να ολοκληρώσουν τον φυσιολογικό κύκλο ωρίμανση τους (ανεβάσουν τους βαθμούς τους) και πήγε πίσω τη χρονιά. Ευτυχώς το «φθινοπωρινό καλοκαίρι» των τελευταίων ημερών βοήθησε στην περαιτέρω ωρίμανση των σταφυλιών και οδήγησε να έχουμε μιας πολύ καλή ποιότητα σταφυλιών για τρύγο. Η Πιερία βρισκόμαστε σχεδόν στα τελειώματα του φετινού τρύγου και η παραγωγή αναμένεται να κινηθεί μειωμένη.

Ο τρύγος αποτελεί το αποκορύφωμα του αμπελουργικού κύκλου, αποτέλεσμα της προσπάθειας και του μόχθου μιας ολόκληρης χρονιάς. Οι παραγόμενοι οίνοι της Πιερίας βασίζονται σε ελληνικές αλλά και σε διεθνείς αμπελοοινικές ποικιλίες όπου το μεράκι και η γνώση των αμποελουργών – οινοποιών της, μετατρέπουν το φυσικό χυμό των σταφυλιών στους επώνυμους ποιοτικούς Πιερικούς Οίνους.

Ας ξεκινήσουν οι ζυμώσεις για να παράγουμε και φέτος τους εκλεκτούς επώνυμους ποιοτικούς Πιερικούς Οίνους.

Κείμενο

Δημήτρης Ρουκάς M.Sc. Τέχν. Γεωπόνος Επιστημονικός Συνεργάτης Π. Ε. Πιερίας

Πηγή – winetrails.gr

Ολική ακαρπία επικρατεί στους ελαιώνες της Κορινθίας, ενώ σχεδόν όλη η παραγωγή στο αμπέλι χάθηκε, δημιουργώντας ασφυκτικές συνθήκες στους αγρότες, οι οποίοι θέτουν πλέον ζήτημα επιβίωσης. 

Ειδικότερα, τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι αγρότες και οι παραγωγοί στην Κορινθία λόγω των ακραίων καιρικών συνθηκών – και τα οποία αφορούν στα οινοποιήσιμα σταφύλια, στην κορινθιακή σταφίδα, στα επιτραπέζια σταφύλια, καθώς και στην παραγωγή της ελιάς – επισημαίνουν, σε κοινή επιστολή τους προς τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Λευτέρη Αυγενάκη, οι Αγροτικοί Σύλλογοι Κορίνθου, Νεμέας, Βέλου – Βόχας, Στιμάγκας, Κιάτου και Ξυλόκαστρου.

 Σύμφωνα με τους αγρότες, οι ακραίες και συνεχείς θερμοκρασίες άνω των 42 βαθμών Κελσίου σε συνδυασμό με τη λειψυδρία δημιούργησαν στα φυτά θερμικό στρες. Παρατηρήθηκαν στα περισσότερα αμπελοτεμάχια έντονα ηλιακά εγκαύματα, τόσο στη φυλλική επιφάνεια, όσο δευτερογενώς (αφού υπήρξε πτώση των φύλλων) και στα σταφύλια, δημιουργώντας νεκρικές εστίες στην επιφάνειά τους, με αποτέλεσμα τα σταφύλια να μην μπορέσουν να ωριμάσουν και να είναι εμπορεύσιμα και συνεπώς να μη συγκομισθούν. «Τέλος οι ακραίες βροχοπτώσεις και χαλαζοπτώσεις του Σεπτεμβρίου αποτελείωσαν ότι ελάχιστη παραγωγή είχε μείνει. 

Επίσης είχαμε μεγάλες ζημιές σε κηπευτικά και δέντρα», επισημαίνεται. Την ίδια στιγμή, στους ελαιώνες του νομού, εξαιτίας της έλλειψης βροχοπτώσεων από τη μία και των υψηλών θερμοκρασιών από την άλλη κατά τη διάρκεια του χειμώνα, «επικρατεί ολική ακαρπία και δεν τίθεται κανένας λόγος για εισόδημα», τονίζουν οι αγρότες. «Σε συνάρτηση με τις ενεργειακές ανατιμήσεις και τα αυξημένα καλλιεργητικά έξοδα, δυστυχώς πλέον η επιβίωση των αγροτικών οικογενειών καθίσταται οριακά αδύνατη. 

Ευελπιστούμε και ζητάμε την άμεση παρέμβασή σας προς όλους τους εμπλεκόμενους φορείς για την αποκατάσταση του αγροτικού εισοδήματος», τονίζουν οι αγροτικοί σύλλογοι στην επιστολή τους. 

Πηγή www.in.gr

Οδηγίες προς τους παραγωγούς και τα ελαιοτριβεία ενόψει της συγκομιδής ελιάς

Το μάζεμα της ελιάς στην Ελλάδα πραγματοποιείται συνήθως από το Νοέμβριο έως και τον Ιανουάριο.

Για την παραγωγή ποιοτικού ελαιόλαδου υπάρχουν συγκεκριμένες πρακτικές κατά την συγκομιδή και επεξεργασία τόσο από τους παραγωγούς όσο και από τα ελαιοτριβεία.

Το κυκλοκόνιο και το γλοιοσπόριο είναι δύο φυτοπαθογόνοι μύκητες που προσβάλλουν την ελιά. Συγκεκριμένα, το κυκλοκόνιο προσβάλλει κυρίως τα φύλλα και το γλοιοσπόριο κυρίως τον ελαιόκαρπο, ιδιαίτερα όταν αυτός πλησιάζει την ωρίμανση.

Οι προσβολές στην ελιά από τα δύο αυτά παθογόνα μπορούν να αντιμετωπισθούν συγχρόνως με τα ίδια καλλιεργητικά και καταπολέμησης μέτρα.

Κυκλοκόνιο ή Κηλίδωση των φύλλων της ελιάς

Οφείλεται στο μύκητα Spilocaea oleagina. Προσβάλλει κυρίως τα φύλλα καθώς και τους μίσχους των φύλλων και τους ποδίσκους των ανθέων αλλά σπανιότερα τους καρπούς και τους τρυφερούς βλαστούς.

Το χαρακτηριστικό σύμπτωμα του μύκητα είναι η εμφάνιση κυκλικών κηλίδων (μάτια παγωνιού) στην επάνω επιφάνεια των φύλλων της ελιάς οι οποίες στη συνέχεια γίνονται πιο καστανές περιφερειακά ενώ περιβάλλονται συχνά και από χλωρωτική άλω. Μεγαλύτερος αριθμός κηλίδων εντοπίζεται στα παλαιότερα φύλλα και στα κατώτερα μέρη του δένδρου. Τα προσβεβλημένα φύλλα κιτρινίζουν και πέφτουν πρόωρα. Την άνοιξη και νωρίς το καλοκαίρι παρατηρείται γρήγορη εξέλιξη των κηλίδων, ενώ τα πολύ προσβεβλημένα φύλλα πέφτουν, απογυμνώνεται όλο το δέντρο ή μέρος αυτού και μπορεί να αποξηρανθούν οι αποφυλλωθέντες κλαδίσκοι.

Σε περιοχές με υγρό κλίμα η προσβολή μπορεί να επιφέρει μέχρι και καθολική φυλλόπτωση στα ελαιόδενδρα.

Εξαιτίας της μεγάλης φυλλόπτωσης που προκαλεί οδηγεί στην μεγάλη εξασθένιση των δέντρων καθώς και στη μείωση της παραγωγής, αλλά και στην ακαρπία.

Η μόλυνση και η εξάπλωση της ασθένειας ευνοείται από μέτριες θερμοκρασίες 10-20 0C και βροχοπτώσεις ή πολύ αυξημένη υγρασία. Την θερμή και ξηρή περίοδο του καλοκαιριού η ανάπτυξη του μύκητα αναστέλλεται αλλά επιβιώνει επάνω στα προσβεβλημένα φύλλα που παραμένουν στο δένδρο.

Η ένταση της ασθένειας σε μια περιοχή επηρεάζεται όχι μόνο από το ύψος και τις ημέρες της βροχής, αλλά και από την πολύ υψηλή πρωινή υγρασία την άνοιξη και το καλοκαίρι, σε συνδυασμό με την ύπαρξη μολύσματος.

Γλοιοσπόριο ή Παστέλλα

Οφείλεται στο μύκητα Gloeosporium olivarum. Ο μύκητας προσβάλλει κυρίως τους καρπούς όταν πλησιάζουν στην ωρίμανση ή όταν είναι ώριμοι και αποτελεί ένα σοβαρό πρόβλημα για την παραγωγή, προκαλώντας χαρακτηριστική σήψη (συρρίκνωση).

Η ασθένεια εμφανίζεται όταν ο καρπός αλλάζει χρώμα, αποκτά σκούρες κηλίδες που με ευνοϊκές συνθήκες υγρασίας επεκτείνονται, καλύπτοντας ολόκληρο τον καρπό. Τότε οι καρποί πέφτουν στο έδαφος ή αν παραμείνουν στο δέντρο, αποσαθρώνονται και συρρικνώνονται.

Η βασική αιτία εκδήλωσης της νόσου είναι η αυξημένη υγρασία. Οι ελιές που προσβάλλονται πέφτουν πρόωρα μειώνοντας την απόδοση της συγκομιδής και στο στάδιο της ελαιοπαραγωγής παράγουν ένα κοκκινωπό λάδι χαμηλής ποιότητας, πολύ θολό και με υψηλό βαθμό οξύτητας.

Επιβάλλεται οπωσδήποτε η συλλογή-απομάκρυνση του πεσμένου στο έδαφος καρπού, γιατί αποτελεί πολύ σημαντική πηγή μόλυνσης για το επόμενο έτος.

Αντιμετώπιση των δύο παθογόνων:

• Μείωση της σχετικής υγρασίας στο περιβάλλον των δένδρων με κατάλληλο κλάδεμα για αερισμό της κόμης (κυκλοκόνιο, γλοιοσπόριο).
• Προληπτικοί ψεκασμοί με χαλκούχα μυκητοκτόνα, ιδιαίτερα τις βροχερές περιόδους (κυκλοκόνιο).
• Ψεκασμός μέχρι απορροής με χαλκούχο μυκητοκτόνο αμέσως μετά τη συγκομιδή με ράβδισμα (κυκλοκόνιο, γλοιοσπόριο).
• Ψεκασμός μέχρι απορροής με χαλκούχο μυκητοκτόνο αμέσως μετά τη συγκομιδή (κυκλοκόνιο).

Τα χαλκούχα σκευάσματα για το κυκλοκόνιο και γλοιοσπόριο της ελιάς έχουν μορφή βρέξιμης σκόνης ή βρέξιμων κόκκων  (Βορδιγάλειος Πολτός, Οξυχλωριούχος χαλκός, Υδροξείδιο του Χαλκού, Θειικός Τριβασικός Χαλκός κλπ).

Η αντιμετώπιση για το κυκλοκόνιο στην ελιά βασίζεται σε προληπτικούς ψεκασμούς των δέντρων με χαλκούχα σκευάσματα. Στις περιοχές που υπάρχει πρόβλημα συνιστώνται 3-4 ψεκασμοί με χαλκούχο σκεύασμα, 2 στις αρχές του φθινοπώρου πριν την έναρξη των βροχών και 1-2 στις αρχές της άνοιξης όταν τα νέα φύλλα αποκτήσουν μήκος 2 εκ.

Όσον αφορά τις διάφορες ποικιλίες ελιάς, η Χονδρολιά Αγρινίου είναι ιδιαίτερα ευπαθής, ενώ η Κορωνέικη παρουσιάζει σχετική αντοχή.

Η αντιμετώπιση του γλοιοσπορίου μπορεί να γίνει το φθινόπωρο, όταν ο καρπός αρχίζει να ωριμάζει, με χαλκούχα σκευάσματα.

Αν οι καιρικές συνθήκες που θα επικρατήσουν είναι ευνοϊκές για το μύκητα θα χρειαστεί και δεύτερος ψεκασμός μετά από 20-25 περίπου ημέρες. (Αναμονή 2 εβδομάδες πριν από τη συγκομιδή).

Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Κόρδοβα ολοκλήρωσαν μια μελέτη σχετικά με την αποτελεσματικότητα της λίπανσης με πυρίτιο για την αύξηση της αντοχής στα παράσιτα, την ξηρασία και τις ασθένειες

Ερευνητές από τη Μονάδα Αριστείας María de Maeztu – Τμήμα Αγρονομίας του Πανεπιστημίου της Κόρδοβα (DAUCO) δημοσίευσαν την πρώτη σημαντική μελέτη που εξετάζει το πυρίτιο ως λίπασμα για ελαιώνες. Κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι αυτό το άφθονο στοιχείο θα μπορούσε να προστατεύσει από την ξηρασία και ένα ευρύ φάσμα παρασίτων και ασθενειών και μπορεί να εφαρμοστεί σε βροχερούς και αρδευόμενους ελαιώνες χωρίς αρνητικά περιβαλλοντικές επιπτώσεις.

Πολυάριθμες μελέτες έχουν δείξει ότι το πυρίτιο, το δεύτερο πιο άφθονο στοιχείο στο έδαφος μετά το οξυγόνο, βελτιώνει την ικανότητα των φυτών να αντιστέκονται στις επιπτώσεις βασικοί στρεσογόνοι παράγοντες, συμπεριλαμβανομένης της ξηρασίας, της κατάψυξης, της αλατότητας και της ανισορροπίας των θρεπτικών ουσιών, των παρασίτων και των παθογόνων παραγόντων. Η πλειονότητα αυτών των μελετών, ωστόσο, έχει ερευνήσει μόνο αλεσμένες καλλιέργειες όπως σιτάρι, ρύζι, ντομάτες και ριζώδη λαχανικά.

Για να δημιουργήσει μια επιστημονική βάση για την αποτελεσματική εφαρμογή της λίπανσης με πυρίτιο στους ελαιώνες, η ομάδα διεξήγαγε τρία πειράματα στο Πειραματικό Αγρόκτημα Rabanales, Πανεπιστήμιο της Κόρδοβα, χρησιμοποιώντας Arbequina και Picual ποικιλίες.

Σε κάθε πείραμα, οι ερευνητές μελέτησαν την αποτελεσματικότητα δύο μεθόδων λίπανσης με πυρίτιο: άμεση εφαρμογή στις ρίζες μέσω νερού άρδευσης και στα φύλλα μέσω ψεκασμού φυλλώματος. Μετά από 120 ημέρες θεραπείας, όλα τα φυτά περιείχαν σημαντική συσσώρευση πυριτίου στις ρίζες. Τα φύλλα και οι βλαστοί είχαν επίσης σημαντικά επίπεδα πυριτίου.

Επιπλέον, διαφορές στη συσσώρευση φύλλων μεταξύ των φυτών που υποβλήθηκαν σε θεραπεία και των φυτών ελέγχου ήταν εμφανείς εντός 60 ημερών από την εφαρμογή.

Η συσσώρευση φύλλων έχει ιδιαίτερη σημασία. Το στρώμα πυριτικής πηκτής που σχηματίζεται μεταξύ των εξωτερικών στρωμάτων του φύλλου λειτουργεί ως φυσικό φράγμα, παρέχοντας προστασία από πολλά παράσιτα και ασθένειες και αβιοτικά στρες, όπως π.χ. ξηρασία. Επιπλέον, προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει ενεργή αύξηση σε φωτοσύνθεση στα φύλλα αυτού του στρώματος.

Από τη στιγμή που υπάρχει το στρώμα πυριτικής πηκτής, το πυρίτιο δεν είναι πλέον κινητό. Ως εκ τούτου, οι ερευνητές συνιστούν τακτική θεραπεία για να διασφαλιστεί ότι το στοιχείο παραμένει διαθέσιμο σε νέα φύλλα καθώς το φυτό μεγαλώνει.

Εκτός από το φυσικό φράγμα πυριτικής γέλης, οι βιοχημικοί/μοριακοί μηχανισμοί επάγονται ή ενισχύονται από το πυρίτιο. Επιτρέπουν στο φυτό να χρησιμοποιεί αμυντικές ενώσεις, όπως π.χ φαινολικών και φυτοαλεξίνες και ενεργοποιούν αμυντικά ένζυμα, όπως η υπεροξειδάση και η πολυφαινολοξειδάση.

Προηγούμενες μελέτες έχουν επίσης δείξει μια σχέση μεταξύ του πυριτίου και της ικανότητας ενός φυτού να παράγει φυτικά πτητικά που προκαλούνται από φυτοφάγα (HIPVs), τα οποία προσελκύουν ευεργετικά είδη αρπακτικών. Ένας τέτοιος HIPV είναι ο σαλικυλικός μεθυλεστέρας, ο οποίος έχει αποδειχθεί ότι προσελκύει την πράσινη δαντέλα, έναν φυσικό θηρευτή πολλών παρασίτων της ελιάς, όπως το ζωύφιο της δαντέλας της ελιάς.

Στο τέλος των πειραμάτων τους, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι και οι δύο μέθοδοι εφαρμογής ήταν εξίσου αποτελεσματικές στην αύξηση των επιπέδων πυριτίου στα φυτά. Αυτό το αποτέλεσμα τους οδήγησε στο συμπέρασμα ότι η μέθοδος διαφυλλικού ψεκασμού θα μπορούσε να αποφέρει τα ίδια οφέλη στους ελαιώνες που τροφοδοτούνται με βροχή, όπως αποδίδει η μέθοδος άρδευσης στους αρδευόμενους ελαιώνες.

Ο ερευνητής Ricardo Fernández Escobar τόνισε τη σημασία αυτού του ευρήματος, λέγοντας: “Οι περισσότεροι ελαιώνες τρέφονται με βροχή και είναι [ήδη] πολύ συνηθισμένο να εφαρμόζονται διαφυλλικές θεραπείες”.

“Αυτή η μελέτη είναι ένα σημείο εκκίνησης που θέτει τη βάση για μελλοντική έρευνα που θα μας επιτρέψει να γνωρίζουμε τα ακριβή οφέλη του πυριτίου έναντι διαφορετικών τύπων τάσεων. Αυτή τη στιγμή, το μελετάμε ενάντια στην αλατότητα, πίεση νερού, να ελιά καρπού”, είπε ο Fernández, σημειώνοντας ότι η θεραπεία με πυρίτιο έχει ήδη αποδειχθεί επιτυχής κατά του Spilocaea oleagina, του μύκητα που ευθύνεται για την κηλίδα του παγωνιού της ελιάς.

Εάν περαιτέρω μελέτες επιβεβαιώσουν τη λίπανση με πυρίτιο ως αποτελεσματικό παράσιτο και έλεγχος της νόσου. Τα αποτελέσματα θα μπορούσαν να έχουν σημαντικές οικονομικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Λόγω της φυσικής του αφθονίας στον φλοιό της γης, συμπεριλαμβανομένου του επιφανειακού εδάφους, το πυρίτιο είναι τόσο άμεσα διαθέσιμο όσο και ελάχιστα έως καθόλου οικολογικά ενδιαφέροντα.

Ίσως ακόμη πιο σημαντικό είναι το δυναμικό του στοιχείου για αύξηση της αντοχής στην ξηρασία στα εμπορικά ελαιόδεντρα, όπως φαίνεται σε άλλες καλλιέργειες, όπως το ρύζι και το σιτάρι. Το 2022 σημειώθηκαν απώλειες ρεκόρ συγκομιδής ελιάς σε όλη την Ευρώπη και τη Μεσόγειο λόγω ακραίων ή μη εποχικών καιρικών φαινομένων, με την ξηρασία, κινητήρια δύναμη σε πολλές περιοχές.

Πηγή giorgoskatsadonis.blogspot.com