Με τις ασυνήθιστες για την εποχή θερμοκρασίες να κυμαίνονται στους 18 βαθμούς, οι παραγωγοί κρεμμυδιών στην Ελλάδα ξεκινούν την ανοιξιάτικη σπορά με αυξημένο ενδιαφέρον. Η σταθερότητα των τιμών και η ανάγκη για αύξηση των καλλιεργούμενων εκτάσεων δίνουν νέες προοπτικές στην καλλιεργητική περίοδο.

Η αύξηση των τιμών των σπόρων κρεμμυδιού, που φτάνει ακόμη και το 100%, αποτελεί μια σημαντική πρόκληση για τους παραγωγούς. Ο Λουκάς Παπαδημητρίου, παραγωγός από το Μουρίκι Βοιωτίας, επισημαίνει την ανάγκη για μείωση των θερμοκρασιών και αύξηση των βροχοπτώσεων για την ομαλή εξέλιξη των φυτών. Παράλληλα, ο Γιάννης Σταύρου, γεωπόνος και έμπορος κρεμμυδιών από την Ελάτεια Λοκρίδας, εκφράζει ανησυχίες για τον κίνδυνο παγετών στις ψυχρότερες περιοχές.

Η ανοιξιάτικη σπορά κρεμμυδιού στην Ελλάδα αντιμετωπίζει πολλαπλές προκλήσεις, από τις καιρικές συνθήκες μέχρι τις αυξημένες τιμές των σπόρων. Παρά τις δυσκολίες, οι παραγωγοί προσαρμόζονται και αναζητούν τρόπους για να διασφαλίσουν την παραγωγή και την ποιότητα των κρεμμυδιών.

Οι πληροφορίες για αυτό το άρθρο βρέθηκαν στο ypaithros.gr.

Σε μια κίνηση που αντανακλά την προσπάθεια για οικονομική ελάφρυνση των πολιτών, η Ισπανία αποφάσισε να παρατείνει για ένα επιπλέον εξάμηνο τον μηδενικό ΦΠΑ σε μια σειρά βασικών τροφίμων. Αυτή η απόφαση αφορά φρούτα, λαχανικά, γάλα, ψωμί και αβγά, καθώς και άλλα είδη τροφίμων.

Η προσωρινή κατάργηση του ΦΠΑ σε αυτά τα τρόφιμα είναι μέρος μιας ευρύτερης πολιτικής για την αντιμετώπιση της ακρίβειας και την ενίσχυση της αγοραστικής δύναμης των καταναλωτών. Επιπλέον, η Ισπανία έχει μειώσει τον ΦΠΑ από το 10% στο 5% για το ελαιόλαδο και τα ζυμαρικά, δείχνοντας μια συνεχή προσπάθεια για την ελάφρυνση του κόστους ζωής.

Η πρωτοβουλία της Ισπανίας για την εξάμηνη παράταση του μηδενικού ΦΠΑ σε βασικά τρόφιμα αντανακλά μια στρατηγική που έχει ως στόχο την οικονομική ελάφρυνση των πολιτών της. Αυτή η κίνηση υπογραμμίζει τη σημασία της προσβασιμότητας σε βασικά αγαθά και την ανάγκη για πολιτικές που στηρίζουν τους καταναλωτές σε περιόδους οικονομικής αβεβαιότητας.

Η ελιά είναι ανθεκτική στην ξηρασία, αλλά ανταποκρίνεται σε μεγάλο βαθμό στην παροχή νερού με οποιαδήποτε μέθοδο. Τα αρδευόμενα δέντρα τείνουν να παράγουν υψηλότερες αποδόσεις, ενώ το ενοχλητικό φαινόμενο της παρενιαυτοφορίας μπορεί να μετριαστεί μέσω ενός ορθολογικού και καλά σχεδιασμένου συστήματος άρδευσης.

ενικά, τα ελαιόδεντρα που καλλιεργούνται για ελαιόλαδο χρειάζονται λιγότερη άρδευση από ό,τι αυτά που καλλιεργούνται για επιτραπέζιες ελιές. Ωστόσο, πρέπει να προσέξουμε να μην αρδεύσουμε υπερβολικά τα δέντρα. Η παραγωγή ελαιολάδου βελτιστοποιείται μεταξύ 40 και 70% ETc (εξατμισοδιαπνοή καλλιέργειας). Η υψηλότερη παραγωγή βρίσκεται στο υψηλότερο σημείο αυτού του εύρους. Η καλύτερη ποιότητα λαδιού βρίσκεται στο κάτω άκρο. Γενικά, η υπερβολική άρδευση αυξάνει το κόστος καλλιέργειας, προάγει την περιττή φυτική ανάπτυξη και ανάπτυξη ζιζανίων, μπορεί να προκαλέσει έκπλυση θρεπτικών συστατικών, μπορεί να μειώσει την ανθοφορία και αυξάνει το κόστος κλαδέματος.

Η ελιά λοιπόν σε γενικές γραμμές δε χρειάζεται πολύ νερό. Χρειάζεται κάποια ποσότητα νερού στοχευμένα σε κάποια κρίσιμα στάδια, καθώς η υπερβολική άρδευση φέρνει μόνο προβλήματα. Η άρδευση στην ελιά θεωρείται απαραίτητη γενικά σε νεαρά δέντρα, αλλά και σε κάποιες βρώσιμες ποικιλίες ελιάς, των οποίων η τιμή αυξάνεται κατακόρυφα αν ο παραγωγός επιτύχει μεγάλο μέγεθος καρπού. Για παράδειγμα, η τιμή στην Καλαμών στην κλάση 100 τεμάχια ανά κιλό είναι σχεδόν τετραπλάσια από ότι για τα 350 τεμάχια ανά κιλό. Επομένως, εκεί η άρδευση είναι σχεδόν απαραίτητη ειδικά σε κάποια στάδια πριν τη συγκομιδή, έτσι ώστε να πάρουμε όσο το δυνατόν περισσότερες ελιές στις ”ακριβές” κλάσεις. Στις υπόλοιπες περιπτώσεις, το δέντρο της ελιάς έχει αποδείξει ότι μπορεί να παράξει μια μέτρια ποσότητα μόνο και μόνο εκμεταλλευόμενο τις βροχές, καθώς βλέπουμε ότι ακόμα και στις νοτιότερες περιοχές της χώρας (π.χ. Κρήτη) αρκετοί είναι αυτοί που καλλιεργούν ξερικά. Παρόλα αυτά, αν αποφασίσουμε τελικά να αρδεύσουμε ειδικά σε κάποια κρίσιμα στάδια, το δέντρο φυσικά θα το εκμεταλλευτεί έτσι ώστε να δώσει περισσότερη και κάποιες φορές ποιοτικότερη παραγωγή, καθώς και να είναι μακροπρόθεσμα πιο υγιές και εύρωστο. Αυτός είναι ο λόγος που αρδεύεται το 70% των καλλιεργούμενων εκτάσεων ελιάς παγκοσμίως. Αντιθέτως, στη χώρα μας έχουμε κατά πλειοψηφία μη αρδευόμενες καλλιεργούμενες εκτάσεις ελιάς. 

Γιατί και πότε αρδεύουμε την ελιά;

Με την άρδευση ρυθμίζεται αποτελεσματικά το άνοιγμα των στοματίων των φύλλων. Επίσης με την άρδευση παρατηρείται αυξημένη διαφοροποίηση των οφθαλμών και άρα υψηλή άνθηση και καρπόδεση που θα προσφέρει υψηλή απόδοση. Επιπλέον μειώνεται το φαινόμενο της παρενιαυτοφορίας και προωθείται η επετειοφορία με αποτέλεσμα ο ελαιώνας μας να είναι παραγωγικός κάθε χρόνο. Ακόμα, με την άρδευση οι βλαστοί αυξάνονται φυσιολογικά και οι καρποί είναι μεγαλύτεροι σε μέγεθος και λείοι. Αν και το ποσοστό του ελαιόλαδου / βάρος καρπού είναι μικρότερο, απ’ ότι σε ένα ξερικό ελαιώνα, συνολικά παρατηρείται υψηλότερη παραγωγή. 

H ισορροπημένη άρδευση λοιπόν ευνοεί τη βλάστηση, ανθοφορία και καρποφορία των ελαιόδεντρων. Ξηρικά η ελιά καλλιεργείται συνήθως σε περιοχές με βροχοπτώσεις που υπερβαίνουν ετησίως τα 450 χιλιοστά βροχής. Ακόμα και αν συνολικά σε ετήσια βάση μπορεί να υπάρχουν αρκετές βροχοπτώσεις στην περιοχή μας (π.χ. 500 ή 600 mm), οι βροχοπτώσεις αυτές δεν είναι ομοιόμορφα κατανεμημένες. Έτσι, σε πολύ κρίσιμα στάδια της ανάπτυξης που αναφέρονται παρακάτω, μπορεί το δέντρο μας να μείνει “ακάλυπτο” από πλευράς υδατικών αναγκών, κάτι που έχει άμεσες συνέπειες στην παραγωγή μας. 

Υπάρχουν κάποιες περίοδοι κατά τις οποίες απαιτείται η ύπαρξη του νερού, καθώς αν αυτό δεν επαρκεί έχουμε αρνητικές επιπτώσεις στα δέντρα μας και την παραγωγή τους. Στη χώρα μας, κατά μέσο όρο την περίοδο από Φεβρουάριο μέχρι τον Ιούνιο πραγματοποιούνται κάποιες κρίσιμες διεργασίες για το ελαιόδεντρο, όπως η διαφοροποίηση των οφθαλμών, η άνθηση, η καρπόδεση και η αύξηση των βλαστών. Η μη ικανοποίηση υδατικών αναγκών του δέντρου σε αυτό το στάδιο μπορεί να επιφέρει μειωμένη διαφοροποίηση οφθαλμών, μειωμένη άνθηση και κατά συνέπεια μειωμένη καρπόδεση, και άρα μικρότερη παραγωγή. Από την άλλη μεριά οι μικρότερες απαιτήσεις σε νερό που έχει η ελιά όσο και αν φαίνεται περίεργο είναι την περίοδο από μέσα Ιουλίου μέχρι και τέλη Αυγούστου. Μπορούμε να ελαχιστοποιήσουμε την εφαρμογή νερού από το στάδιο σκλήρυνσης του πυρήνα (περίπου τον Ιούλιο) έως και το τέλος Αυγούστου, χωρίς να υπάρχει σχεδόν καμία επίδραση στην παραγωγή (ελεγχόμενη ελλειμματική άρδευση). 

Ένα παράδειγμα για να καταλάβουμε την ομοιόμορφη κατανομή του νερού και το τι προβλήματα μπορεί να δημιουργήσει η ανομοιομορφία είναι το εξής: Έστω ότι έχουμε έναν ελαιώνα ο οποίος βρίσκεται σε περιοχή όπου βρέχει αρκετά συχνά την περίοδο του χειμώνα αλλά έχουμε έλλειψη βροχοπτώσεων κατά την περίοδο από μέσα Μαρτίου μέχρι και τον Απρίλιο. Ο παραγωγός θα δει τις ελιές του να είναι γεμάτες άνθη αλλά τον χειμώνα που θα πάει για να συγκομίσει η παραγωγή θα είναι αρκετά πιο κάτω από την αναμενόμενη. Αυτό θα έχει συμβεί  γιατί την περίοδο της ανθοφορίας δεν είχαμε επαρκείς ποσότητες νερού και έτσι είχαμε μεγάλο ποσοστό ατελών ανθέων και μειωμένη διαφοροποίηση οφθαλμών. Συνεπώς, η ανομοιομορφία στην κατανομή των βροχοπτώσεων είναι ένα σημαντικό πρόβλημα ειδικά σε εδάφη με χαμηλή υδατοϊκανότητα (εδάφη που δεν κρατούν το νερό, όπως συμβαίνει με τα αμμώδη εδάφη). Σε αυτές τις περιπτώσεις, η άρδευση από τη μεριά του ελαιοπαραγωγού σε κάποια στάδια κρίνεται αναγκαία για μια υψηλή παραγωγή. 

Όπου είναι απαραίτητο γενικά, συνιστάται άρδευση πριν από την έναρξη της ανθοφορίας, διότι η άρδευση κατά την περίοδο ανθοφορίας μπορεί να οδηγήσει σε έκπλυση της ποσότητας αζώτου που έχουμε ρίξει στο έδαφος.

Το φθινόπωρο, από το Σεπτέμβριο έως και τη συγκομιδή, αν το δέντρο έχει στη διάθεσή του επαρκείς ποσότητες νερού, μεγαλώνει αρκετά τους βλαστούς βοηθώντας σε μια καλή παραγωγή την επόµενη χρονιά. Στους καρπούς ολοκληρώνεται ο σχηµατισµός του λαδιού και ο καρπός αποκτά το μέγιστο δυνατό μέγεθος με την απορρόφηση νερού. Αν το φθινόπωρο δεν υπάρχει αρκετό νερό, οι καρποί συρρικνώνονται και αυτό δημιουργεί πολλά προβλήματα. Αντίθετα, με αρκετή υγρασία στο έδαφος τον Σεπτέμβριο έως τη συγκομιδή παράγεται αρκετό ελαιόλαδο και καλής ποιότητας.

Τι πρέπει να γνωρίζουμε πριν την άρδευση της ελιάς;

Απαραίτητο πριν ξεκινήσουμε οποιαδήποτε σκέψη για άρδευση είναι να πάρουμε στα χέρια μας μία ανάλυση εδάφους. Η ανάλυση εδάφους σε συνδυασμό με συζήτηση με τον γεωπόνο της περιοχής μας θα μας υποδείξει αν χρειάζεται άρδευση, σε τι συχνότητα, σε ποια χρονικά σημεία, αλλά μπορεί να επηρεάσει ακόμα και τη μέθοδο άρδευσης που θα ακολουθήσουμε. Για παράδειγμα, σε αμμώδη εδάφη που δεν κρατάνε νερό, συνίστανται συχνά ποτίσματα με λίγο νερό και όχι μία φορά με πολύ νερό. Επίσης, δυστυχώς σε αμμώδη εδάφη, το νερό πάει σχεδόν απολύτως κατακόρυφα προς τα κάτω, δεν απλώνεται έτσι ώστε να διαβρέξει έναν μεγάλο όγκο χώματος. Συνεπώς πρέπει να διαβρέχουμε διαφορετικά σημεία σε κάποια απόσταση γύρω από τον κορμό, και όχι μόνο ένα. Στην περίπτωση αυτή, μπορεί μετά από συζήτηση με το γεωπόνο της περιοχής μας να καταλήξουμε ότι χρειαζόμαστε σύστημα με 2 μπεκ 180 μοιρών αντιδιαμετρικά του δέντρου και όχι σύστημα με σταγόνες (σπάνια περίπτωση αλλά μπορεί να συμβεί). Αντιθέτως, σε μέσης σύστασης έδαφος, μπορεί να καλυπτόμαστε άριστα με ένα σύστημα ακόμα και με ένα σταλάκτη ανά δέντρο (υπό προϋποθέσεις). 

Καλό είναι να γνωρίζουμε γενικά ότι ήδη από 1,7 μέτρα βάθος και κάτω δεν υπάρχουν κατά κανόνα ενεργά ριζικά τριχίδια για να μπορέσει η ελιά να απορροφήσει νερό. Δυστυχώς, κατά μέσο όρο το ριζικό σύστημα ενός ώριμου δέντρου ελιάς μπορεί να απορροφήσει επαρκώς νερό και θρεπτικά συστατικά σε ένα στρώμα από 1,2 έως και 1,7 μέτρα βάθος, ενώ αντίθετα οι ρίζες που στηρίζουν το δέντρο αλλά δεν απορροφούν νερό μπορούν να φτάσουν πολλά μέτρα βάθος. Αυτό το στοιχείο σε συνδυασμό με τυχόν ελαφριά εδάφη μας δημιουργεί πολλά προβλήματα στο σχεδιασμό του συστήματος άρδευσης. 

Επίσης, καλό είναι να γνωρίζουμε ότι οι καρποί των αρδευόμενων δέντρων φτάνουν σε υψηλή κατά κανόνα ελαιοπεριεκτικότητα αργότερα σε σχέση με τους καρπούς των ξηρικών δέντρων. Επίσης, για τα αρδευόμενα δέντρα, η αλλαγή του χρώματος του καρπού από πράσινο σε μαύρο γίνεται πιο σταδιακά. Η περιεκτικότητα σε ελαιόλαδο ως ποσοστό του βάρους των νωπών καρπών τείνει να είναι υψηλότερη φυσικά για τα ξηρικά από ό,τι για τα αρδευόμενα δέντρα, αλλά συνολικά με τη άρδευση έχουμε περισσότερες ελιές μεγαλύτερης μάζας. 

Τέλος, πρέπει να γνωρίζουμε ότι σε αυτό το δύσκολο εγχείρημα (να παρέχουμε σε κάθε δέντρο ελιάς τη βέλτιστη ποσότητα νερού στο κατάλληλο χρονικό σημείο) δεν είμαστε μόνοι μας, καθώς έχουμε σύμμαχο την τεχνολογία. Είναι φύσει αδύνατο να μπορέσουμε να επιτύχουμε ορθή άρδευση μόνο εμπειρικά, μόνο με ένστικτο και παρατηρώντας απλώς τα δέντρα ή πιάνοντας το χώμα. Η τεχνολογία μας βοηθά, καθώς στο εμπόριο υπάρχουν πολλές συσκευές (για παράδειγμα μετρητές υγρασίας εδάφους) που μπορούν να μας δώσουν με ασφάλεια κάποιες απαραίτητες μετρήσεις επί τόπου. Με ένα κόστος της τάξης των 30 ευρώ, μπορούμε να έχουμε μία μικρή συσκευή σε μέγεθος κινητού τηλεφώνου, την οποία μπορούμε να εφαρμόσουμε σε όποιο σημείο του ελαιώνα μας θέλουμε και αυτή μας δίνει ταυτόχρονα θερμοκρασία, υγρασία και pH εδάφους για το συγκεκριμένο αυτό σημείο. Κάτι τέτοιο είναι απολύτως απαραίτητο να το έχουμε πάντα μαζί μας ακόμα και ως ερασιτέχνες καλλιεργητές σε έναν ελαιώνα 30 δέντρων. Φυσικά, ως επαγγελματίες καλλιεργητές εκατοντάδων δέντρων, υπάρχουν πολύ πιο εξελιγμένα συστήματα παρακολούθησης, καταγραφής και ανάλυσης αυτών και άλλων παραμέτρων καθ’ όλη τη διάρκεια της χρονιάς που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε.

Πώς αρδεύουμε την ελιά

Όπως συμβαίνει σε πολλές άλλες καλλιέργειες, υπάρχουν κινητά και ακίνητα συστήματα άρδευσης που χρησιμοποιούνται συνήθως σε ελαιώνες. Τα κινητά συστήματα δεν έχουν κόστος εγκατάστασης, αλλά είναι μεγάλης έντασης εργασίας. Τα ακίνητα συστήματα απαιτούν αρχική επένδυση και έχουν μεγάλο κόστος συντήρησης. 

Τα συνηθέστερα συστήματα άρδευσης της ελιάς είναι τα παρακάτω:

Κατάκλυση 

Η άρδευση με κατάκλυση είναι ένα σύστημα που προτιμάται σε εδάφη με κλίση έως 3%. Δυστυχώς δεν προσδίδει ομοιόμορφη και ελεγχόμενη κατανομή του νερού σε όλα τα δέντρα, και γι’ αυτό στις μέρες μας αποφεύγεται. 

Αυλάκια

Στην άρδευση με αυλάκια, ένας περιοριστικός παράγοντας είναι η κλίση του εδάφους να μην ξεπερνά το 1%. Τα πλεονεκτήματα της μεθόδου είναι ο απλός σχεδιασμός και η μικρή δαπάνη για την προετοιμασία του εδάφους. Από την άλλη μεριά όμως οδηγεί σε υψηλή και άσκοπη κατανάλωση νερού, σε έκπλυση θρεπτικών συστατικών και σε ανομοιόμορφο πότισμα. 

Τεχνητή Βροχή

Η τεχνητή βροχή με μικροεκτοξευτήρες είναι ένας τρόπος να ποτίζουμε διαφορετικά σημεία γύρω από ένα δέντρο αν αυτό είναι απαραίτητο, όπως πχ. σε εδάφη με ποσοστό άνω του 70% σε άμμο όπως αναφέραμε πριν. Η τεχνητή βροχή είναι ένα σύστημα με απλή διαχείριση που δεν απαιτεί ιδιαίτερες δαπάνες. Ωστόσο η επίδραση του αέρα στην κατανομή της βροχής είναι ένας παρεμποδιστικός παράγοντας στην αποτελεσματική άρδευση. Επίσης, ακριβώς επειδή διαβρέχουμε μία μεγαλύτερη επιφάνεια, η τεχνητή βροχή ευνοεί την ανάπτυξη των ζιζανίων, ενώ σε συνδυασμό με δυνατό αέρα ή λάθος τοποθέτηση μπορεί να προκαλέσει τη διαβροχή του κορμού με κίνδυνο την ανάπτυξη ασθενειών. 

Στάγδην Άρδευση

Η στάγδην άρδευση (άρδευση με σταλάκτες) χρησιμοποιεί διάτρητους σωλήνες που λειτουργούν με χαμηλή πίεση. Το σύστημα υπερτερεί στην οικονομία και αποτελεσματική χρήση του νερού. Τα πλεονεκτήματά του είναι ότι μπορεί να συνδυαστεί με υδρολίπανση και περιορίζει την ανάπτυξη των ζιζανίων. Όμως όπως και κάθε σύστημα έχει τα μειονεκτήματά του. Μεταξύ αυτών είναι κυρίως το υψηλό κόστος συντήρησης, αλλά και η πιθανότητα να φράξουν οι σταλάκτες, να τρυπήσουν από διάφορους παράγοντες (π.χ. τσίμπημα πουλιών κτλ) και άλλα. Αν αυτό δυστυχώς δεν το αντιληφθεί ο παραγωγός άμεσα, θα επηρεάσει έναν μεγάλο αριθμό δέντρων. Στις μέρες μας, προτιμάται σαν επιλογή το σύστημα των σταγόνων και αρκετοί παραγωγοί -όπως βλέπουμε και στην παρακάτω φωτογραφία- διατηρούν ψηλά τα λάστιχα, έτσι ώστε να μην τους εμποδίζουν στις εργασίες με τον καταστροφέα. Κάποιοι άλλοι παραγωγοί όμως πιστεύουν ότι αυτό είναι λάθος, καθώς όσο και να προσεχτούν τα λάστιχα που είναι ψηλά, κάποια στιγμή θα παρουσιάσουν διαρροές. Κάποιο από το νερό αυτό με τη βοήθεια του αέρα είναι σίγουρο ότι θα καταλήξει στον κορμό του δέντρου, και τότε ξεκινούν τα προβλήματα ασθενειών. 

Υπόγεια Στάγδην Άρδευση

Η υπόγεια στάγδην άρδευση είναι μια χαμηλής πίεσης μέθοδος άρδευσης που μεταφέρει το νερό κατευθείαν στις ρίζες των φυτών μέσω πλαστικών αγωγών εφαρμογής που είναι μόνιμα θαμμένοι στο υπέδαφος. Η επιφάνεια του εδάφους μπορεί να παραμένει στεγνή, ενώ ταυτόχρονα το δέντρο να αρδεύεται. Επιτρέπει στο νερό να διανέμεται ομοιόμορφα ανεξάρτητα από το σχήμα των αρδευόμενων εκτάσεων. Οπωσδήποτε έχει αρκετά μεγάλο κόστος σχεδιασμού, εγκατάστασης αλλά και συντήρησης (ειδικά αν φράξουν οι σταλάκτες), ενώ χρειάζεται πολλή προσοχή στις γεωργικές εργασίες. Από την άλλη όμως παρέχει πολύ στοχευμένη άρδευση με μεγάλη οικονομία νερού. 

Τι να αποφύγουμε κατά την άρδευση της ελιάς

Με όποιον τρόπο κι αν επιλέξουμε να αρδεύσουμε τον ελαιώνα μας, είναι σημαντικό να θυμόμαστε να αποφεύγουμε την άμεση διαβροχή του κορμού και του εδάφους σε μικρή απόσταση από αυτόν. Αυτό γιατί σ’ αυτήν την απόσταση δεν υπάρχει ενεργό ριζικό σύστημα για να απορροφήσει το νερό που προσφέρουμε στα δέντρα. Επίσης, ο λαιμός των ελαιόδεντρων είναι αρκετά ευαίσθητος σε ασθένειες του εδάφους και μικροοργανισμούς που ευνοούνται από την υγρασία. 

Τι θα γίνει αν αρδεύσουμε υπερβολικά την ελιά

Όταν αρδεύουμε πλήρως την ελιά (100% ΕΤc), αφενός μεν δεν κερδίζουμε και πολλά πράγματα σε σχέση με την ελλειμματική άρδευση, αφετέρου ευνοούνται οι βερτισιλλιώσεις, η υπερβολική ανάπτυξη ζιζανίων, καθώς και η ραγδαία αύξηση πληθυσμού διαφόρων εχθρών, με πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα τον δάκο. 

Όταν αρδεύουμε υπερβολικά, τότε σίγουρα αυξάνεται σημαντικά το κόστος της παραγωγής, αλλά και το κόστος του κλαδέματος σε σημείο που μπορεί να γίνεται ασύμφορη η καλλιέργεια. Επίσης, το υπερβολικό νερό στους καρπούς μπορεί να οδηγήσει σε μειωμένη ποιότητα λαδιού. Τέλος, το παραπανίσιο νερό οδηγεί σε βλαστομανία, δηλαδή σε υπερβολική ανάπτυξη των βλαστών, κάτι που συνεπάγεται σε σκίαση των δέντρων και άρα σε μείωση της φωτοσύνθεσης, με αποτέλεσμα τη μειωμένη καρποφορία την επόμενη χρονιά. 

Άλλες μέθοδοι που μας βοηθούν στην ορθή διαχείριση νερού 

Εδαφοκάλυψη και χλωρά λίπανση 

Μια άλλη τακτική που ίσως είναι ωφέλιμο να εφαρμόζουμε στον αρδευόμενο ελαιώνα μας είναι η εδαφοκάλυψη. Η τεχνική της εδαφοκάλυψης προστατεύει το έδαφος από την ξηρασία εξαιτίας της εξάτμισης, καθώς και από διάβρωση του εδάφους, καταπολεμώντας παράλληλα και τα ζιζάνια. Μπορεί να εφαρμοστεί με τη χρήση θρυμματισμένων υλικών κλαδέματος καθώς θα βγουν νωπά από τον θρυμματιστή. Θετικά αποτελέσματα έχουν επίσης προκύψει από τη χρήση της χλωρής λίπανσης. Κατάλληλα φυτά που επιλέγονται είναι το έρπον τριφύλλι, ο βίκος, το κτηνοτροφικό κουκί και το κτηνοτροφικό μπιζέλι. Τα φυτά αυτά περιέχουν αζωτοδεσμευτικά βακτήρια που εναποθέτουν άζωτο στο έδαφος. Επίσης, σημαντική θεωρείται και η διατήρηση της αυτοφυούς χλωρίδας (π.χ. οξαλίδα). Πολλές φορές ασκεί ανασταλτική δράση στα ζιζάνια.

Συμπέρασμα

Γίνεται λοιπόν σαφές πως η άρδευση της ελιάς είναι μια καλλιεργητική τεχνική που αν γίνει χωρίς μελέτη, διασταύρωση στοιχείων και συζήτηση με τον γεωπόνο της περιοχής μας, είναι σίγουρο ότι θα κάνει περισσότερο κακό παρά καλό στα δέντρα μας. Όταν όμως γίνεται μετά από ενδελεχή έρευνα και συλλογή στοιχείων -όχι γενικά αλλά συγκεκριμένα για τον ελαιώνα μας- μπορεί όντως να προσφέρει υψηλότερη και ποιοτικότερη παραγωγή, ενώ μπορεί να συμβάλλει στην υγεία και μακροημέρευση των δέντρων μας, καθώς τα καθιστά πιο ανθεκτικά απέναντι σε ασθένειες και πάσης φύσεως στρες.  

Βιβλιογραφία

1. – http://www.fao.org/land-water/databases-and-software/crop-information/olive/en/
2. – https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fpls.2019.01243/full
3. – «Ελαιοκομία», Ιωάννης Ν. Θεριός, Εκδόσεις Γαρταγάνη, Θεσσαλονίκη 2015
4. – https://www.aua.gr/roussos/Roussos/pdf/Printing%20Lessons/Olive/6-Irrigation.pdf
5. – «Επισκόπηση των τρόπων άρδευσης με έμφαση στην υπόγεια στάγδην άρδευση», Διπλωματική Εργασία Αθανασιάδου Βασιλική, Κονσούλα Αθανασία, Μπατσούκα Ασπασία, Θεσσαλονίκη 2007 
6. – «Ελιά»,  Δρ. Ειρήνη Καρατάσιου, Δρ. Ηλίας Κάλφας, Αμερικανική Γεωργική Σχολή, Θεσσαλονίκη 2018
7. Πηγή – wikifarmer.com

Παραγωγή φράουλας σε πέντε εβδομάδες αντί για πέντε μήνες κατάφερε να πετύχει η εταιρεία LettUS Grow στο Ηνωμένο Βασίλειο με την τεχνική της αεροπονίας. Η χρήση της συγκεκριμένης τεχνικής σε βασικά στάδια της ανάπτυξης των φυτών, ιδιαίτερα κατά τις φάσεις πολλαπλασιασμού, μπορεί ενδεχομένως να αυξήσει την παραγωγικότητα, την αποδοτικότητα και τη βιωσιμότητα των κύκλων ανάπτυξης για πολλά διαφορετικά φυτά, υποστηρίζει η εταιρεία. Χρησιμοποιώντας την αεροπονία σε βασικά στάδια του κύκλου ανάπτυξης της φράουλας, η εταιρεία προσπαθεί να αποδείξει ότι αυτή η μέθοδος θα μπορούσε, επίσης, να μειώσει τα απόβλητα και να αυξήσει τα περιθώρια κέρδους για τους παραγωγούς φράουλας.

Με το 32% της αγοράς φράουλας στο Ηνωμένο Βασίλειο να είναι εισαγόμενο, η εταιρεία προσπαθεί να ενισχύσει τη συγκεκριμένη τεχνική, καθώς, όπως υποστηρίζει, τα φυτά εκτίθενται σε μεγαλύτερη ποσότητα οξυγόνου, οδηγώντας σε πιο γρήγορη παραγωγή και μεγαλύτερη αυτάρκεια για τη χώρα.

Κατά τις δοκιμές που πραγματοποίησε η εταιρεία, ο πρώτος στόχος ήταν να μειωθεί ο χρόνος που απαιτείται για την παραγωγή της φράουλας. 

Ο δεύτερος στόχος ήταν να μειωθεί η απώλεια φυτών, η οποία μπορεί να φτάσει έως και 20%-30%, όταν χρησιμοποιούνται παραδοσιακές μέθοδοι. Χρησιμοποιώντας τη μέθοδο της αεροπονίας, η απώλεια φυτών μειώθηκε στο 5% και η περίοδος ανάπτυξης μειώθηκε σε δύο εβδομάδες.

Κατά τη διάρκεια του δεύτερου σταδίου χρειάζονται παραδοσιακά 5 – 6 μήνες για να ολοκληρωθεί η καλλιέργεια της φράουλας. Χρησιμοποιώντας τη διαδικασία της αεροπονίας, αυτή η περίοδος ανάπτυξης μειώθηκε σε πέντε εβδομάδες, ενώ, παράλληλα, τα φυτά έμειναν προστατευμένα από τις συνήθεις ασθένειες της καλλιέργειας, διατηρώντας την υψηλή θρεπτική τους αξία.

ypaithros.gr

Τι να κάνω σε περίπτωση που διαπιστώσω κλοπή των μελισσιών μου;

Αν πάτε στο μελισσοκομείο σας και διαπιστώσετε κλοπή, τότε κάντε τα εξής:

1. Προσπαθήστε να καταλάβετε τον ακριβή αριθμό των μελισσιών που εκλάπησαν και θυμηθείτε τα χαρακτηριστικά τους.

Αυγενάκης: Στόχος μας ένας αξιόπιστος ΟΠΕΚΕΠΕ που θα λειτουργεί με διαφάνεια και δικαιοσύνη προς όφελος των αγροτών – Εμπιστευόμαστε τα αξιόμαχα στελέχη του Οργανισμού

Τη θεμελιώδη ανάγκη να επανέλθει η αξιοπιστία και να γίνει ο ΟΠΕΚΕΠΕ ένας Οργανισμός που θα λειτουργήσει ξανά σωστά, με διαφάνεια και δικαιοσύνη, προκειμένου να επανέλθει η σχέση εμπιστοσύνης που είχε με τους αγρότες, επισήμανε ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Λευτέρης Αυγενάκης, ο οποίος επισκέφθηκε τα γραφεία του ΟΠΕΚΕΠΕ, συνοδευόμενος από τον Γενικό Γραμματέα του Υπουργείου, Γιώργο Στρατάκο. 

«Οτιδήποτε στρεβλό θα αντιμετωπίζεται άμεσα, χωρίς δεύτερη κουβέντα», ξεκαθάρισε ο κ. Αυγενάκης κατά τη συνάντηση που είχε με στελέχη της διοίκησης του Οργανισμού, γενικούς διευθυντές και εκπροσώπους των εργαζομένων.

Ο ΥΠΑΑΤ αναφέρθηκε, ακόμη, στο πόσο σημαντικό είναι να νιώθουν οι αγρότες ότι ο ΟΠΕΚΕΠΕ είναι ένας αξιόπιστος φορέας που εμπιστεύονται και στον οποίο μπορούν να απευθυνθούν για τα ζητήματα που τους απασχολούν και να παίρνουν απαντήσεις.

Αναφορικά με τις καταγγελίες που έχουν δει το φως της δημοσιότητας, το τελευταίο χρονικό διάστημα, ο Υπουργός έκανε σαφές με κάθε τρόπο ότι όλα θα ερευνηθούν. Eίπε χαρακτηριστικά: «Δεν υπάρχει καμία περίπτωση να κρύψουμε κάτω από το χαλί το οτιδήποτε. Δεν θα χαριστούμε σε κανέναν, όποιος κι αν είναι, όπως κι εάν λέγεται, είτε είναι συνάδελφός σας, είτε είναι πρώην πρόεδρος της Διοικήσεως».

Σε αυτό το πλαίσιο, ο ΥΠΑΑΤ εξέφρασε την αγανάκτησή του καθώς – όπως είπε – στο προηγούμενο διάστημα μέσω της στρεβλής λειτουργίας του Οργανισμού προσεβλήθησαν άνθρωποι που περίμεναν να λάβουν συγκεκριμένα ποσά και οι οποίοι τελικά ένιωσαν πως κάποιος τους εμπαίζει ή δεν ενδιαφέρεται για τη λύση των προβλημάτων τους.

Παράλληλα, ο κ. Αυγενάκης ζήτησε την προτεραιοποίηση των ελέγχων για τα 16.000 ΑΦΜ που είναι ακόμη δεσμευμένα και τόνισε ότι οι απατεώνες πρέπει να οδηγηθούν εκεί που πρέπει. Αν όμως και ένας από αυτούς τους 16.000 είναι σωστός, είμαι άδικο να κρατείται όμηρος, επειδή δεν έχουν ολοκληρωθεί οι έλεγχοι. Παράλληλα ζήτησε να προχωρήσουν οι διαδικασίες και για όσους από το 2014 έχουν δικαιωθεί δικαστικά. Χαρακτήρισε «ντροπή» αυτή την εκκρεμότητα ενώ ζήτησε άπαντες να μπουν στη θέση των ανθρώπων που έχουν δικαστικές αποφάσεις που τους δικαιώνουν και δεν έχουν λάβει χρήματα.

«Πρέπει να κερδίσουμε την αξιοπιστία μας ξανά» είναι το μήνυμα που εξέπεμψε ο ΥΠΑΑΤ και συμπλήρωσε πως: «Θα ελεγχθούν τα πάντα. Με ενδιαφέρει και το ένα ευρώ που έχει δαπανηθεί να έχει αντικείμενο». Ζήτησε από τη διοίκηση να κάνει το έργο της και να μη δέχεται παρεμβάσεις από κανέναν για κανέναν.

Ο Υπουργός προανήγγειλε, ακόμη, ότι τις επόμενες ημέρες θα τελειώσει το θέμα της τοποθέτησης της νέας Διοικήσεως, ενώ θα υπάρξει και ένας νέος συνεργάτης – τεχνικός σύμβουλος,  προκειμένου να ενισχυθεί το κενό που υπάρχει στο πληροφοριακό σύστημα.

«Θα δουλέψουμε μαζί, με σωστό τρόπο και θα στηρίξουμε οτιδήποτε υγιές μας προτείνετε» είπε ο κ. Αυγενάκης, ζητώντας προτάσεις για την καλύτερη λειτουργία του Οργανισμού.  Παράλληλα χαιρέτισε το γεγονός ότι υπάρχουν αξιόπιστα στελέχη του ΟΠΕΚΕΠΕ και στην κεντρική διοίκηση και στα περιφερειακά τμήματα, καλώντας άπαντες να εργαστούν από κοινού προς όφελος των αγροτών.

Τον λόγο έλαβε και ο Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου, Γιώργος Στρατάκος, ο οποίος αναφέρθηκε κι εκείνος στην κεφαλαιώδη σημασία που έχει ο Οργανισμός στην Αγροτική Ανάπτυξη της χώρας και στην ανάγκη να επανέλθει η σχέση εμπιστοσύνης που είχε απολεσθεί τα τελευταία δύο χρόνια.

Ο αντιπρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ, Κυριάκος Μπαμπασίδης υπογράμμισε ότι η επίσκεψη του Yπουργού έχει και ουσιαστικό και συμβολικό χαρακτήρα και τον ευχαρίστησε για την εμπιστοσύνη του. «O,τι έγινε στο παρελθόν θα το αφήσουμε πίσω μας με σκληρή δουλειά για να φέρουμε τον ΟΠΕΚΕΠΕ στη θέση που του αξίζει».

Μετά την ολοκλήρωση της συνάντησής του με τα στελέχη του Οργανισμού, ο ΥΠΑΑΤ Λευτέρης Αυγενάκης δήλωσε μεταξύ άλλων:

«Μία καινούργια μέρα ξεκινάει για τον ΟΠΕΚΕΠΕ. Ήλθα για να συναντηθώ με τους γενικούς διευθυντές, τη διοίκηση, αλλά κυρίως με τους εργαζόμενους και τους εκπροσώπους τους για να συζητήσουμε πώς, βάζοντας γερά θεμέλια, θα χτίσουμε ένα σύγχρονο Οργανισμό που θα διανείμει  τις κοινοτικές ενισχύσεις στην ώρα του, με διαφάνεια, με συνέπεια, πώς θα διαχειριστούμε τα ευρωπαϊκά χρήματα που θα καταλήξουν στους αγρότες της χώρας σωστά και έγκαιρα, πώς θα αποκαταστήσουμε μία σχέση εμπιστοσύνης με τους Έλληνες αγρότες και πως ο Οργανισμός θα γίνει υπόδειγμα».

Και πρόσθεσε: «Δεν είναι κανένας μόνος του, όλοι είμαστε μία ομάδα. Καλούμαστε να δουλέψουμε συντονισμένα. Θα κάνουμε το καλύτερο για να εξυπηρετήσουμε τους αγρότες, τους δικαιούχους των κοινοτικών ενισχύσεων. Θα συνεργαστούμε με τον ιδιωτικό τομέα, αλλά με κανόνες και ένα πλαίσιο».

Η Ιταλική κυβέρνηση παρουσίασε το εθνικό στρατηγικό σχέδιο για τον γεωργικό τομέα, με διπλασιασμό των πόρων για ένα Έκτακτο Ταμείο και ενίσχυση της Κάρτας του Αγρότη «Αφιερωμένη σε Εσάς» (“Carta dedicata a te”).

Ο Υπουργός Γεωργίας, Επισιτιστικής Ασφάλειας και Δασών, Francesco Lollobrigida (εγγονός της γνωστής ηθοποιού, Τζίνας Λολομπριτζίτα) υπογράμμισε τις καινοτομίες και τα μέτρα για την προστασία και ενίσχυση της παραγωγής, ενώ τόνισε την προσήλωση στην ανταγωνιστικότητα και την ποιότητα των αγροδιατροφικών προϊόντων. Όσον αφορά το Έκτακτο Ταμείο, αυτό προορίζεται για απρόβλεπτες κρίσεις της αγοράς, με διαθέσιμο χρηματοδοτικό ποσό 100 εκατ. ευρώ ετησίως. Η Κάρτα του Αγρότη αυξήθηκε από τα 500 εκατ. στα 600 εκατ. ευρώ, ενώ αναχρηματοδοτήθηκε.

 Τέλος, η Ismea (Ινστιτούτο υπηρεσιών για την αγορά γεωργικών τροφίμων) θα χορηγήσει χρηματοδότηση έως 50% σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Στη λήψη μέτρων με καθυστέρηση και με κάποια εξ’ αυτών να αναμένεται να εφαρμοστούν από τον…Μάρτιο προχωρά η κυβέρνηση, σύμφωνα με τα όσα ανακοίνωσε ο υπουργός Ανάπτυξης Κώστας Σκρέκας, εξειδικεύοντας τα μέτρα που αποφάσισε η κυβέρνηση για την αντιμετώπιση των αθέμιτων εμπορικών πρακτικών και της αισχροκέρδειας που επικρατεί εδώ και πάνω από 2 χρόνια!

Αξίζει να σημειωθεί ότι από το νέο πακέτο μέτρων που ανακοίνωσε νωρίτερα ο πρωθυπουργός και εξειδίκευσε ο υπουργός Ανάπτυξης Κώστας Σκρέκας ξεχωρίζουν το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους του βρεφικού γάλακτος και η μείωση κατά 30% των εκπτώσεων και πιστωτικών των προμηθευτών προς τα σούπερ μάρκετ και με την προσδοκία για αντίστοιχη μείωση της τιμής στο ράφι. Κάποια από αυτά τα μέτρα θα έχουν μόνιμο χαρακτήρα και θα νομοθετηθούν τον Μάρτιο και μόνο ένα θα ισχύσει από σήμερα.

Προσφορές

Σύμφωνα με τις ανακοινώσεις, από τον Μάρτιο μειώνονται οι εκπτώσεις των προμηθευτών κατά 30%, με στόχο να μεταφερθεί το όφελος στον καταναλωτή, με αντίστοιχη μείωση της τιμής στο ράφι, κάτι το οποίο,ωστόσο, θα υπόκεινται στους ελέγχους που θα πρέπει να κάνει η ΔΙΜΕΑ Το μέτρο θα εφαρμοστεί στις κατηγορίες, που – σύμφωνα με την Επιτροπή Ανταγωνισμού – παρατηρήθηκαν αποκλίσεις, όπως είναι το βρεφικό γάλα, τα απορρυπαντικά, καθαριστικά, αφρόλουτρα σαμπουάν, οδοντόκρεμες και βρεφικές πάνες.

Πλαφόν στο μεικτό περιθώριο κέρδους για το βρεφικό γάλα

Μία από τις βασικές παρεμβάσεις αφορά στην επιβολή πλαφόν στο μεικτό περιθώριο κέρδους για το βρεφικό γάλα, προϊόν για το οποίο έγινε εκτεταμένη συζήτηση αναφορικά με το γεγονός ότι η χώρα μας είναι «πρωταθλήτρια» σε επίπεδο Ευρώπης, με την τιμή να είναι υψηλότερη ακόμη και κατά 213% από τη Σουηδία. Ειδικότερα, για την κατηγορία του βρεφικού γάλακτος ορίζεται η επιβολή πλαφόν στο μεικτό περιθώριο κέρδους των εταιρειών, που εισάγουν, παράγουν και διακινούν το συγκεκριμένο προϊόν στη χώρα μας. Το πλαφόν ορίζεται ως το άθροισμα του λειτουργικού κόστους της εταιρείας για τη συγκεκριμένη κατηγορία προϊόντων και εμπορικού κέρδους 7%. Και αυτό το μέτρο θα εφαρμοστεί από τον Μάρτιο.

Οι εκπτώσεις

Με τα νέα μέτρα του υπουργείου Ανάπτυξης απαγορεύεται στους προμηθευτές, που αυξάνουν τις τιμές των προϊόντων, να υλοποιούν εκπτώσεις και ευρύτερες προωθητικές ενέργειες χρονικό διάστημα τριών μηνών στα προϊόντα που αυξάνουν τιμές. Το μέτρο θα τεθεί σε ισχύ από σήμερα, οπότε και αναμένεται η υπουργική απόφαση Σκρέκα.

Στον αντίποδα όμως όσοι διατηρούν σταθερές τιμές έχουν τη δυνατότητα να πραγματοποιούν προσφορές. Κατά την εφαρμογή της συγκεκριμένης πρακτικής οι ανατιμήσεις στα προϊόντα των σούπερ μάρκετ να μεταφέρονται στις τιμές με έκπτωση.

Το μέτρο αυτό τίθεται από σήμερα σε εφαρμογή. “Οποιαδήποτε ανατίμηση ανακοινωθεί από σήμερα, καθιστά απαγορευτικό να προχωρήσουν σε προσφορές, τους επόμενους 3 μήνες από την εφαρμογή της τιμολογιακής πολιτικής. Είναι αποτρεπτικό για μια εταιρεία να προχωρήσει σε αδικαιολόγητη αύξηση τιμών”, είπε ο υπουργός, Κώστας Σκρέκας. Ο έλεγχος θα γίνεται από την ΔΙΜΕΑ, φυσικά και ψηφιακά.

«Καθαρές» τιμές από…Μάρτιο

Πέραν των παραπάνω, οι προμηθευτές θα υποχρεούνται στο εξής να διαθέτουν στο λιανεμπόριο τα προϊόντα που παρασκευάζουν σε καθαρές τιμές. Σε αυτό το πλαίσιο επιτρέπεται το πιστωτικό τιμολόγιο μόνο έως 3% για επιστροφές προϊόντων ή φύρας. Πρόκειται για ένα μέτρο που επηρεάζει προϊόντα του πρωτογενούς τομέα όπως είναι νωπά φρούτα, λαχανικά και κρέατα. «Οι τιμές βασικών προϊόντων θα μειωθούν στα ράφια από την έναρξη εφαρμογής των μέτρων και πρέπει να εφαρμοστούν από αρχές Μαρτίου, ανέφερε σχετικά ο υπουργός Ανάπτυξης Κώστας Σκρέκας

Πηγή www.ot.gr