Το ελαιόλαδο συνεχίζει να πωλείται πανάκριβα, με ορισμένους παραγωγούς να επικεντρώνονται στην συγκομιδή. Το μεροκάματο που αρνήθηκαν άνεργοι στην Αχαΐα για να μαζέψουν ελιές, είναι ένα από τα υψηλότερα των τελευταίων ετών.
Το ελαιόλαδο πωλείται ακριβότερα από ποτέ και οι παραγωγοί από τη Μεσσηνία και την Αχαΐα, μέχρι την Κρήτη και τη Βόρεια Ελλάδα εξηγούν μια σειρά από προβλήματα που αντιμετωπίζουν. Το σημαντικότερο για ορισμένους είναι η εύρεση εργατών για να μαζέψουν ελιές.
Το μεροκάματο των 60 ευρώ δεν στάθηκε ικανό να προσελκύσει ακόμα και ανειδίκευτους εργάτες. Ο χρόνος πιέζει και οι παραγωγοί αδυνατούν όπως λένε να ανταπεξέλθουν στα έξοδα. Προειδοποιούν για νέες αυξήσεις, μέσα στους επόμενους μήνες και ορισμένοι κάνουν λόγο για την πιο δύσκολη χρονιά που έχουν ζήσει επαγγελματικά.
Το μεροκάματο έφθανε στα 60 ευρώ, αλλά ελάχιστοι πήγαν στα ελαιοχώραφα στην Δυτική Αχαΐα, του Ερυμάνθου και της Αιγιάλειας για να μαζέψουν ελιές. Έτσι αλλοδαποί εργάτες γης έδωσαν ανάσα στους παραγωγούς και στους αγρότες της Αχαΐας και γενικότερα της Δυτικής Ελλάδας! Βρέθηκαν τα εργατικά χέρια που απαιτούνταν για την ελαιοσυγκομιδή
Είναι χαρακτηριστικό πως σε πολλές περιπτώσεις η σοδειά κινδύνευε να μείνει στα χωράφια με ό,τι αυτό μπορεί να σήμαινε για τους αγρότες. Η αδυναμία της συγκομιδής θα επέφερε πολλά οικονομικά προβλήματα. Παρά την άφιξη αλλοδαπών εργατών γης, τα μεροκάματα για αγροτικές εργασίες, παραμένουν υψηλά, αλλά και πάλι… «κανείς δεν πάει για δουλειά» όπως δηλώνει στην gnomip ελαιοπαραγωγός από την Δυτική Αχαΐα.
Το μεροκάματο ενός εργάτη γης κυμαίνεται από 50 με 60 ευρώ και σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να φτάσει τα 80 ευρώ, ανάλογα με την περιοχή, εφόσον δεν υπάρχει προσφορά, ενώ η ζήτηση παραμένει στα ύψη. Σύμφωνα με τους αγρότες – παραγωγούς, παρά τα υψηλά μεροκάματα και παρά την μεγάλη ζήτηση που υπάρχει οι Έλληνες νέοι δεν πηγαίνουν στα χωράφια για να εργαστούν, ακόμα και αν δεν έχουν άλλη απασχόληση και δηλώνουν πως έχουν ανάγκη τα χρήματα.
Από την άλλη πλευρά, οι εργάτες γης που έχουν φθάσει στη Δυτική Ελλάδα, αλλά και εκείνοι που αναμένεται να φθάσουν δεν επαρκούν. Οι ανάγκες την καλοκαιρινή περίοδο (από την Άνοιξη και μετά) είναι τόσο αυξημένες που απαιτούνται τουλάχιστον 8.000 εργάτες γης.
«Ας μην απορούμε που έρχονται από το Μπαγκλαντές και την Βουλγαρία για δουλειά. Ας μην τα βάζουμε με αυτούς τους ανθρώπους που κάποιοι τους λένε … λαθρομετανάστες. Οι ‘Ελληνες πλέον δεν πάνε στο χωράφι. Έτσι ο αγρότης θα πρέπει να βρει εργατικά χέρια από αλλού» καταλήγει ο ελαιοπαραγωγός.
Έχει μεγάλο ενδιαφέρον να εξετάσουμε μια διεθνή μελέτη που εξετάζει, πώς, η περίοδος και η ένταση του κλαδέματος έχουν σημαντικό αντίκτυπο σε όλη τη βλαστική και παραγωγική περίοδο της ελιάς.
Η μελέτη διεξήχθη για δύο χρόνια σε έναν ελαιώνα ποικιλίας Leccino, από τον οποίο προέκυψε, ότι το πρώιμο κλάδεμα επιτρέπει μεγαλύτερη βλαστική ανάπτυξη, ενώ το πιο έντονο, αλλά όχι υπερβολικό κλάδεμα διεγείρει το φυτό να απορροφήσει περισσότερα θρεπτικά συστατικά για τη βλαστική ανάπτυξη και εγγυάται υψηλότερο έλαιο και αποδόσεις σε σύγκριση με το ελαφρύτερο κλάδεμα.
Το πείραμα είχε διάρκεια για δύο χρόνια σε ελαιώνες που χαρακτηρίστηκαν από τρεις ξεχωριστές ημερομηνίες κλαδέματος (1, 15 και 30 Ιανουαρίου) και τρεις εντάσεις κλαδέματος (20%, 25% και 30%) για να ανακαλύψουμε τη βέλτιστη στιγμή και την ένταση κλαδέματος στα ελαιόδεντρα.
Αποτελέσματα
Τα αποτελέσματα αποκάλυψαν, ότι η μέγιστη αύξηση στην περιφέρεια του κορμού (7,18%) βρέθηκε στα δέντρα που κλαδεύτηκαν την 1η Ιανουαρίου, με ένταση 20%, ενώ η μέγιστη ανάπτυξη των βλαστών (11,13 cm) και της επιφάνειας των φύλλων (3,99 cm2) βρέθηκε σε δέντρα που κλαδεύτηκαν στις 15 Ιανουαρίου με ένταση 25%.
Σημαντικά υψηλότερη περιεκτικότητα σε χλωροφύλλη 1,57 mg/g βρέθηκε στα φυτά που κλαδεύτηκαν στις 15 Ιανουαρίου, όπου η ένταση κλαδέματος ήταν 30%.
Τα μέγιστα ποιοτικά χαρακτηριστικά του ελαιοκάρπου, δηλαδή μέγεθος (1,76 cm), βάρος (2,41 gr), όγκος (2,35 cc), αναλογία και περιεκτικότητα σε λάδι (27,03%) παρατηρήθηκαν ακριβώς στα δέντρα που κλαδεύτηκαν 15 Ιανουαρίου, με ένταση 25%.
Μετρήθηκε επίσης η περιεκτικότητα των φύλλων σε άζωτο (Ν), φώσφορο (P) και κάλιο (K).
Η υψηλότερη περιεκτικότητα βρέθηκε σε δέντρα που κλαδεύτηκαν με 30% ένταση, πρακτικά και στις τρεις ημερομηνίες.
Αντίθετα, το ασβέστιο (Ca) και το μαγνήσιο (Mg) των φυλλωμάτων ήταν μεγαλύτερα στα φυτά που κλαδεύτηκαν νωρίτερα και με τη χαμηλότερη ένταση κλαδέματος.
Φτιάχνουμε ένα απολαυστικό και ζεστό λικέρ μήλου με κανέλα για τις κρύες νύχτες του χειμώνα. Ιδανική πρόταση και για τώρα τις γιορτές, αφού μπορείτε να κεράσετε τους καλεσμένους σας. Η γεύση του είναι ήπια και ευχάριστη και το άρωμα ακαταμάχητο. Επίσης, αν επιλέξετε και ένα ωραίο μπουκάλι μπορείτε να το προσφέρετε για δώρο.
Υλικά:
5-7 μήλα
1 ξυλάκι κανέλας
1 λίτρο βότκα
100 γρ. ζάχαρη
120 ml νερό
Εκτέλεση:
Καθαρίζουμε τα μήλα και τα κόβουμε σε μικρά κομμάτια. Βάζουμε τα κομμάτια μήλου σε μια κανάτα με καπάκι και προσθέτουμε το ξυλάκι κανέλας. Έπειτα προσθέτουμε τη βότκα και κλείνουμε το καπάκι.
Στη συνέχεια, αφήνουμε το μείγμα σε σκοτεινό μερός σε θερμοκρασία δωματίου για 10-14 μέρες περίπου. Όταν παρέλθει αυτό το διάστημα, στραγγίζουμε το λικέρ και θα πιέσουμε τα μήλα απαλά για να βγάλουν όσο το δυνατόν περισσότερο χυμό. Παράλληλα, βάζουμε τη ζάχαρη και το νερό σε μια κατσαρόλα και αφήνουμε να πάρει μια βράση για περίπου 1-2 λεπτά μέχρι να διαλυθεί η ζάχαρη. Στη συνέχεια το αφήνουμε να κρυώσει εντελώς.
Προσθέτουμε το κρύο μείγμα της ζάχαρης στο μείγμα του μήλου. Αφήνουμε το λικέρ μήλου να «σταθεί» για άλλες 24 ώρες. Τέλος, μπορείτε να διαλέξετε ένα ωραίο γυάλινο μπουκάλι για να βάλετε μέσα το λικέρ.
Tip: Αν θέλετε, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε λιγότερη ζάχαρη για να μην έχει πολύ γλυκιά γεύση το λικέρ.
Η σίκαλη καλλιεργείται τόσο για την παραγωγή σε καρπό όσο και για το χόρτο
1) Καρπός: προορίζεται κυρίως για ανθρώπινη κατανάλωση, ενώ μικρή μόνο ποσότητα διατίθεται για ζωοτροφή σε μίγμα με άλλους σπόρους σιτηρών σε αναλογία μικρότερη από 1/3 επειδή δεν είναι πολύ γευστικός και στο στόμα των ζώων σχηματίζει μία κολλώδη ουσία, έχει δε και αντιθρεπτικούς παράγοντες.
2) Βιομάζα: για βόσκηση, ενσίρωση και παραγωγή σανού. Η βιομάζα έχει μικρότερη πεπτικότητα συγκριτικά με εκείνη των άλλων σιτηρών, επειδή τα στελέχη έχουν μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε ινώδεις ουσίες και είναι μικρότερης θρεπτικής αξίας σε σχέση με σιτάρι, κριθάρι, βρώμη.
Καλλιεργητικές Εργασίες
Κλίμα και Έδαφος
Έχει περιοριστεί σε φτωχά εδάφη ή σε περιοχές με πολύ χαμηλές θερμοκρασίες το χειμώνα, όπου δεν επιτρέπεται η αποδοτική καλλιέργεια του σιταριού. Κυρίως σε πτωχά όξινα εδάφη των ορεινών περιοχών. Ακάλυπτη αντέχει μέχρι -37οC και κάτω από το χιόνι μέχρι. -60oC. Δεν αντέχει όμως στις υψηλές θερμοκρασίες.
Το ριζικό σύστημα πολύ ανεπτυγμένο φτάνει μέχρι 1,7 μ. βάθος του δίνει αντοχή σε ξηρασία καθώς και η πρωιμότητά της.
O συνδυασμός εαρινοποίησης και μακράς φωτοπεριόδου είναι απαραίτητος για άνθηση της σίκαλης. Παρά το μεγάλο ύψος της (πιο ψηλή από τα άλλα σιτηρά) δεν πλαγιάζει εύκολα λόγω των μηχανικών ιδιοτήτων του στελέχους και του έντονου αδελφώματος.
Οι υψηλότερες αποδόσεις παρατηρούνται σε γόνιμα, καλώς στραγγιζόμενα πηλώδη εδάφη, όμως είναι περισσότερο παραγωγική από όλα τα άλλα χειμερινά σιτηρά σε άγονα, αμμώδη, όξινα ξεπλυμένα εδάφη.
Μηχανική καλλιέργεια
Λιγότερο απαιτητική από τα άλλα χειμωνιάτικα σιτηρά σε κατεργασία εδάφους γιατί ανταγωνίζεται τα ζιζάνια αποτελεσματικότερα. Σε αγρούς χωρίς πολλά ζιζάνια είναι δυνατή η σπορά χωρίς προετοιμασία του εδάφους ανάμεσα σε καλαμιές ή φυτικά υπολείμματα (με προστασία των φυταρίων από το χειμερινό ψύχος λόγω του ότι συγκρατείται το χιόνι το οποίο προστατεύει τα νεαρά φυτά από το ψύχος, μείωση κινδύνων διάβρωσης εδαφών και εξοικονόμηση υγρασίας).
Αμειψισπορά
Εναλλαγή με χειμερινό ψυχανθές: Σε περίπτωση καλλιέργειας σε αμμώδη εδάφη μπορεί να εναλλάσσεται με πατάτα, αραχίδα και λούπινο που ευδοκιμούν σε αμμώδη εδάφη.
Λίπανση
3,5-5 κιλά Ν/στρ. Αν ποσότητες μεγαλύτερες από 7 κιλά/στρ μπορεί πλάγιασμα. Ο Ρ 5 κιλά/στρ., ενώ το Κ αν υπάρχει ανάγκη 3-4 κιλά/στρ. Αν πάει για βοσκή το Ν περισσότερο μέχρι και 13 κιλά/στρ.
Χαρακτηριστικά Σποράς
Αποκλειστικά το φθινόπωρο την ίδια περίπου εποχή σποράς με το σιτάρι μπορεί όμως να σπαρθεί και 2 εβδομάδες μετά διότι αναπτύσσεται σε χαμηλότερες θερμοκρασίες. Αν πάει για χλωρά νομή, βόσκηση ή χλωρά λίπανση πρέπει να σπέρνεται ένα περίπου μήνα νωρίτερα από τη συνηθισμένη ημερομηνία για να έχει προλάβει το φυτό να αποκτήσει την απαιτούμενη ανάπτυξη.
Ποσότητα σπόρου: 14-16 κιλά/στρέμμα για τις καρποδοτικές και 16-18 κιλά για χορτοδοτικές.
Βάθος σποράς: 2,5-3 εκ σε υγρά εδάφη ενώ σε ξηρότερα και αμμώδη φθάνει τα 5-7 εκ.
Άρδευση: Ισχύουν τα γενικά για σιτάρι όμως η σίκαλη καλλιεργείται κυρίως ως ξηρική.
Προληπτικά Μέτρα: Αποφυγή εισαγωγής σπόρων ζιζανιών στον αγρό. Ο καθαρισμός των μηχανημάτων, η χρησιμοποίηση σπόρου ή κοπριάς απαλλαγμένων από σπόρους ζιζανίων συμβάλλει στην αποφυγή και στη μείωση της μόλυνσης του αργού από ζιζάνια.
Μέτρα πριν την εγκατάσταση της καλλιέργειας
Σωστή προετοιμασία σποροκλίνης: Συμβάλλει στο γρήγορο φύτρωμα και ανάπτυξη της καλλιέργειας, στην παρουσία εύρωστων και ανταγωνιστικών φυτών.
Ιστορικό παρουσίας ειδών ζιζανίων στον αγρό: Το ιστορικό του αγρού σχετικά με το ποια είδη ζιζανίων εμφανίζονται στον αγρό συμβάλλει στη σωστή επιλογή της κατάλληλης μεθόδου ή του συνδυασμού μεθόδων αντιμετώπισης ζιζανίων. Ειδικά παρέχει πληροφορίες για την ορθή επιλογή ζιζανιοκτόνου.
Εδαφολογική ανάλυση (pH εδάφους, % ποσοστό οργανικής ουσίας, δομή εδάφους): Η εδαφολογική ανάλυση δίνει πληροφορίες για την επιλογή προφυτρωτικού ζιζανιοκτόνου αλλά και τη δόση εφαρμογής του. Πχ. σε ελαφρά εδάφη ή/και σε εδάφη με χαμηλό ποσοστό οργανικής ουσίας πρέπει να εφαρμόζονται χαμηλές δόσεις ζιζανιοκτόνων, προς αποφυγή συμπτωμάτων φυτοτοξικότητας και έκπλυσης του ζιζανιοκτόνου.
Σπόρος απαλλαγμένος από σπόρους ζιζανίων με υψηλή βλαστική και φυτρωτική ικανότητα: Σπόρος μολυσμένος με σπόρους ζιζανίων αποτελεί συντελεί στη μόλυνση του αγρού με ζιζάνια. Σπόρος με υψηλή βλαστική και φυτρωτική ικανότητα θα παράγει ανταγωνιστικά φυτά.
Αλληλοπάθεια: (Καλλιέργεια φυτών και ενσωμάτωση των υπολειμμάτων τους με αλληλοπαθητικές ιδιότητες. Η ενσωμάτωση υπολειμμάτων τέτοιων καλλιεργειών π.χ. σόργο, συντελεί στη μείωση του πληθυσμού των ζιζανίων στη επόμενη καλλιέργεια του Σίκαλης).
Ορισμένα φυτά (όπως πχ. το σόργο) έχουν την ικανότητα να εκκρίνουν στο έδαφος ουσίες με αλληλοπαθητικές ιδιότητες, που αναστέλλουν το φύτρωμα ή την ανάπτυξη ζιζανίων για την επόμενη καλλιέργεια.
Μέτρα αύξησης του ανταγωνισμού της σίκαλης πριν την εμφάνιση των ζιζανίων
Πρώιμη σπορά: Σε περιπτώσεις καθυστέρηση της σποράς λόγω καιρικών συνθηκών ή άλλων συνθηκών τα φυτά που προκύπτουν είναι κοντύτερα, παράγουν λιγότερα αδέλφια και γενικά είναι λιγότερο ανταγωνιστικά έναντι των ζιζανίων.
Ποικιλία σπόρου: Χρήση ανταγωνιστικότερων ποικιλιών Σίκαλης (γρηγορότερη και πιο εύρωστη ανάπτυξη, παραγωγή περισσότερων αδελφιών, προσαρμοστικότητα στην περιοχή κα.).
Αμειψισπορά: Τα είδη των φυτών που θα εισαχθούν σε ένα σύστημα αμειψισποράς εξαρτώνται από την περιοχή καλλιέργειας, το έδαφος και τη δυνατότητα άρδευσης. Η αμειψισπορά συστήνεται ιδιαίτερα για την αντιμετώπιση της αγριοΣίκαλης (Avena sterilis), ήρας (Lollium spp.) και κίρσιο (Cirsium arvense).
Η αμειψισπορά συμβάλλει στην αντιμετώπιση των ζιζανίων μέσω της αλλαγής των συνθηκών ανάπτυξής τους, που είναι προσαρμοσμένα σε μία καλλιέργεια. Επίσης, παρέχει τη δυνατότητα εφαρμογής άλλων εναλλακτικών μέτρων αντιμετώπισης των ζιζανίων, τη δυνατότητα επιλογής ανταγωνιστικότερων ειδών έναντι των ζιζανίων, αλλά και χρησιμοποίησης άλλων πιο αποτελεσματικών ζιζανιοκτόνων.
Το έντομο προσβάλει το βλαστό των σιτηρών και οι παραγόμενοι σπόροι είναι ατροφικοί. Το κυριότερο στάδιο προσβολής είναι αυτό της προνύμφης Τα ενήλικα είναι μικρά, έχουν τη μορφή της μύγας και μήκος 5mm.
Η τροφική δραστηριότητα της προνύμφης δημιουργεί εξογκώματα που μοιάζουν με σαμάρια. Σε μεγάλους πληθυσμούς τα εξογκώματα ενώνονται και ο βλαστός καταστρέφεται ολοσχερώς.
Η απώλεια στην παραγωγή εξαρτάται από την χρονική στιγμή της προσβολής την ημερομηνία σποράς / ζωηρότητα της καλλιέργειας.
Εμφανίζονται από το Μάιο και μετά.
Η καταπολέμηση του εντόμου γίνεται κυρίως με καλλιεργητικές μεθόδους και προληπτικούς όπως: Αμειψισπορά & Εναλλαγή καλλιεργειών-Καταπολέμηση ζιζανίων-Χημική Καταπολέμηση.
Η εναλλαγή με άλλες καλλιέργειες εκτός από το σιτάρι και το κριθάρι για ένα ή δυο χρόνια έχει ως αποτέλεσμα την μείωση του πληθυσμού του εντόμου σε επίπεδο ασφαλείας. Η αμειψισπορά και οι καλλιεργητικές συνθήκες που επιταχύνουν τη βλάστηση του σπόρου και κάνουν τα φυτά πιο υγιή μειώνουν τις απώλειες της παραγωγής.
Η Σίκαλη καλλιεργείται τόσο για την παραγωγή σε καρπό όσο και για το χόρτο
Πολύ σημαντική είναι επίσης η καταπολέμηση των ζιζανίων γιατί βοηθάει πολύ το αποτέλεσμα της αμειψισποράς.
Η προληπτική χρήση εντομοκτόνων είναι απαραίτητη και πρέπει να στοχεύει εναντίον των νεοεκολλαπτόμενων προνυμφών που μετακινούνται από τα σημεία εκκόλαψης προς τα σημεία τροφής.
Ο χρόνος εφαρμογής είναι πολύ κρίσιμος και πρέπει να συμπίπτει με το μέγιστο της εκκόλαψης των αυγών και τη μετανάστευση των προνυμφών (10 μέρες μετά το μέγιστο της δραστηριότητας του εντόμου).
Zabrus tenebrionides(Carabidae) κ.ο Ζαβρός των σιτηρών
Είναι πολύ συνηθισμένο έντομο στις μεσογειακές χώρες. Κόβει τις ρίζες και το βλαστό των φυτών. Άμεσα ή έμμεσα προκαλεί μεγάλη μείωση στη σοδειά. Τα κυριότερα συμπτώματα είναι ότι με προσεκτική εξέταση του αγρού μπορούμε να δούμε στο έδαφος πολλούς κομμένους βλαστούς και φύλλα.
Τα κυριότερα στάδια προσβολής είναι: Ενήλικα και Προνύμφες.
Η καταπολέμηση του εντόμου είναι πολύ δύσκολη αλλά γίνεται κυρίως με καλλιεργητικές μεθόδους και προληπτικούς όπως: Αμειψισπορά – Χημική Καταπολέμηση.
Οι προνύμφες προκαλούν ζημιές στα νεαρά φυτά το Νοέμβριο. Το χειμώνα η δραστηριότητα των προνυμφών μειώνεται και εντείνεται την ερχόμενη άνοιξη.
Αμειψισπορά για 3 – 4 χρόνια με φυτά εκτός της οικογένειας των Graminae (με παράλληλη φυσικά καταστροφή αγρωστωδών ζιζανίων). Αν δεν είναι δυνατό αυτό τότε η εφαρμογή εντομοκτόνων ουσιών μπορεί να γίνει το φθινόπωρο ή το χειμώνα όταν επικρατεί σχετικά μακρά περίοδος κάπως ζεστών ημερών. Για λόγους οικονομίας και οικολογίας ψεκάζουμε μόνο τις «κηλίδες» προσβολής και την γύρω από αυτή περιοχή.
Όταν ο πληθυσμός τους είναι μεγάλος μπορούν να προκαλέσουν σημαντικές ζημιές. Η ζημιά που προκαλούν οι αφίδες γίνεται με την εκμύζηση του χυμού κατά τη διάρκεια της τροφικής τους δραστηριότητας. Την άνοιξη τα θηλυκά εκκολάπτονται από τα αυγά και γενούν νεαρές αφίδες.
Η καταπολέμηση του εντόμου εντόμου γίνεται κυρίως με καλλιεργητικές μεθόδους και προληπτικούς όπως: Πρόληψη και καταστροφή ξενιστών-Χημική Καταπολέμηση.
Προκαλούν ζημιές σε ρίζες, βλαστούς, φύλλα, καρπούς στα οποία δημιουργούνται παραμορφώσεις, μαραίνονται και τα άνθη πέφτουν. Οι νεαρές αφίδες είναι άπτερες και μπορεί να αποκτήσουν φτερά και να διασκορπιστούν. Μια καινούρια γενιά παράγεται κάθε 3 με 4 εβδομάδες. Οι περισσότερες αφίδες διαχειμάζουν ως αυγά πάνω σε καλλιεργούμενα ή μη φυτά. Η καταπολέμηση τους είναι εύκολη και μπορεί να γίνει έγκαιρα αφού χρειάζεται αρκετός αριθμός αφίδων ανά φυτό για να προκληθεί σημαντική ζημιά.
Θρίπας των σιτηρών, Limothrips cerealium
Ενήλικα και ανήλικα τρέφονται ξύνοντας την επιφάνεια των φύλλων, κολεών και στάχεων μετά στιλέτα τους και μυζώντας το χυμό που βγαίνει από την τραυματισμένη περιοχή. Η τροφική τους δραστηριότητα προκαλεί παραμόρφωση των φύλλων και των κορυφών μαζί με ασημένιο μεταχρωματισμό και / ή δημιουργία κηλίδων. Προκαλούν κηλίδες πάνω στα φύλλα και μπορούν πολύ εύκολα να αναγνωριστούν από τους αγρότες.
Η καταπολέμηση του εντόμου εντόμου γίνεται κυρίως με καλλιεργητικές μεθόδους και προληπτικούς όπως: Πρόληψη και καταστροφή ξενιστών.
Οι κορυφές των φύλλων συνήθως συστρέφονται, μαραίνονται και ξεραίνονται. Οι θρίπες μπορούν επίσης να μεταδώσουν ιούς. Οι θρίπες υπάρχουν σχεδόν πάντα στο χωράφι. Με ξηρό καιρό ο πληθυσμός των θριπών αυξάνεται και τα φυτά αναπτύσσονται αργά. Οι θρίπες προκαλούν ζημιές νωρίς την καλλιεργητική περίοδο και ειδικά με ξηρό καιρό. Κάτω από τέτοιες συνθήκες παρατηρείται μεταχρωματισμός και μάρανση των φυτών. Τα ενήλικα δραστηριοποιούνται τον Απρίλιο και το Μάιο και γενούν τα αυγά τους σε φυτά ξενιστές. Τα ενήλικα είναι δραστήρια από τα μέσα Μαΐου μέχρι το Σεπτέμβριο. Κάτω από ευνοϊκές συνθήκες ολοκληρώνουν τον βιολογικό τους κύκλο σε δυο εβδομάδες.
Ασθένειες σίκαλης
Καστανή σκωρίαση του σίτου ή σκωρίαση των φύλλων (Puccinia econdita)
Είναι η πιο διαδεδομένη ασθένεια του σίτου. Αρχικά έχουν έντονα πορτοκαλί χρώμα και αργότερα καστανό σκουριάς. Ο μύκητας προσβάλλει κυρίως τα στελέχη, τους κολεούς , τα φύλλα και στις δυο πλευρές και δευτερευόντως τα όργανα του στάχεως, με την μορφή επιμήκων φλυκταινών ουρεδοσωρών. Οι ζημιές τις οποίες προκαλεί ο μύκητας οφείλονται στις ανωμαλίες τις οποίες επιφέρει στη θρέψη του φυτού με αποτέλεσμα τη στειρότητα πολλών ανθέων και την παραγωγή μικρών κόκκων.
Οι σκωριάσεις καταπολεμούνται με τους εξής τρόπους: Ανθεκτικές Ποικιλίες-Καταπολέμηση Ζιζανίων-Αμειψισπορά & Καλλιεργητικές φροντίδες-Χημική Καταπολέμηση.
Δαυλίτες
Τα φυτά με προσβολή από Δαυλίτη παρουσιάζουν μέτρια ανάπτυξη, και έχουν λεπτότερους στάχεις που διατηρούν το πράσινο χρώμα πιο αργά από τους υγιείς. Μπορεί να υπάρχουν υγιείς και Δαυλιτισμένοι κόκκοι στον ίδιο στάχυ. Οι κόκκοι μετατρέπονται σε ανοιχτές γκριζοπράσινες μάζες τελειοσπορίων που καλύπτονται από το εύθραυστο περικάρπιο που δεν καταστρέφεται αλλά θρυμματίζεται στον αλωνισμό ελευθερώνοντας σκόνη από μαύρα σπόρια με έντονη μυρωδιά, σαπισμένων ψαριών, που οφείλεται στην παρουσία τριμεθυλαμίνης. Υποβάθμιση της ποιότητας των κόκκων λόγω των χρωματισμών τους από τα τελειοσπόρια συνοδεύεται και από μείωση της ποσότητας αν σπαρθεί μολυσμένος σπόρος που μπορεί να φτάσει το 80%.
Οι δαυλίτες καταπολεμούνται με τους εξής τρόπους: Απολύμανση του σπόρου-Αμειψισπορά & Καλλιεργητικές φροντίδες-Ανθεκτικές Ποικιλίες.
Σεπτοριάσεις
Οφείλεται στους μύκητες Septoria nodurum και septoria tritici. Ο πρώτος προσβάλλει τα λέπυρα και τους χιτώνες κυρίως των ανθέων αλλά και τα στελέχη και τα φύλλα. Ο δεύτερος προσβάλλει τα φύλλα κυρίως σε όλα τα στάδια ανάπτυξης του φυτού αλλά και τα στελέχη κι τα λέπυρα.
Οι σεπτοριάσεις καταπολεμούνται κυρίως με τους εξής τρόπους: Καλλιεργητικές φροντίδες-Αμειψισπορά-Ανθεκτικές Ποικιλίες.
Συγκομιδή και Τεχνικές
1. Για καρπό: Χρονικά τοποθετείται κατά το μήνα Ιούνιο, 10 με 12 εβδομάδες από τη σπορά. Όταν τα φυτά βρίσκονται στην οικονομική ωρίμανση: τα φυτά είναι ξηρά και εύθραυστα και οι καρποί είναι σκληροί και έχουν χρώμα γκρι, καστανό ή μαύρο (εξαρτάται από τα χαρακτηριστικά του γονότυπου). Υγρασία των καρπών 12-14%.
Οι καρποί βρίσκονται κοντά στην ασφαλή υγρασία για αποθήκευση και δεν χρειάζεται τεχνητή ξήρανση.
2. Για παραγωγή βιομάζας: Κοπή μέχρι το στάδιο του γάλακτος ή της μαλακής ζύμης. Η συγκομιδή δεν πρέπει να γίνεται μετά από βροχή και το έδαφος δεν πρέπει να είναι βρεγμένο.
Αποδίδει τα υψηλότερα ποσά βιομάζας από τα άλλα χειμωνιάτικα σιτηρά και έχει τις υψηλότερες αποδόσεις σε πρωτεΐνη/στρ αλλά μικρότερη πεπτικότητα. Μπορεί να δώσει και μια μειωμένη παραγωγή σε καρπό λόγω της ικανότητας για αναβλάστηση ιδιαίτερα στα πρώτα στάδια ανάπτυξης. Βόσκηση γίνεται χειμώνα ή/και άνοιξη Συγκαλλιέργεια με ψυχανθή βελτιώνει την ποιότητα. Οι καρποί δεν πρέπει να έχουν υγρασία μεγαλύτερη από 14% γιατί μειώνεται σημαντικά ο μέγιστος επιτρεπόμενος χρόνος για αποθήκευση και αυξάνονται πολύ οι κίνδυνοι αλλοιώσεων του προϊόντος.
Μηχανική συγκομιδή
Θεραλωνισμός με αυτοκινούμενες θεραλωνιστικές μηχανές, που αφήνουν άθικτα τα στελέχη σε περίπτωση που γίνεται χρήση της καλαμιάς. Ο καρπός από τη θεραλωνιστική μηχανή μεταφέρεται στην αποθήκη χωρίς ξήρανση, αφού πρώτα εξασφαλιστεί ότι είναι απαλλαγμένος από έντομα και παθογόνα.
Κατάλληλες συνθήκες: Σχολαστικός καθαρισμός της αποθήκης (κατάλληλων προδιαγραφών) πριν την αποθήκευση των καρπών. Σε περίπτωση που είναι απαραίτητη απεντόμωση του χώρου επιτρεπτή μόνο η χρήση εγκεκριμένων σκευασμάτων.
Το ύψος αποθήκευσης του προϊόντος είναι συνάρτηση της θερμοκρασίας και της υγρασία των καρπών.
Επιδιώκεται συντήρηση της θερμοκρασίας του χώρου κάτω από τους 20οC.
Εξασφάλιση επαρκούς αερισμού (αμέσως μετά την εισαγωγή στην αποθήκη) με τη βοήθεια διάτρητων σωλήνων που τοποθετούνται στο κέντρο ή το δάπεδο της αποθήκης από τους οποίους κυκλοφορεί αέρας με τη βοήθεια ανεμιστήρων ή αεραντλιών.
Επιχείρηση σε Ισπανία και Ιταλία υπό την καθοδήγηση της Europol. Τι είναι το «έλαιο Lampante» με το οποίο γινόταν η νοθεία.
Στο πλαίσιο της Επιχείρησης OPSON, της συντονισμένης προσπάθειας της Europol για την καταπολέμηση της απάτης και της παραποίησης τροφίμων, συνελήφθησαν 11 άτομα και κατασχέθηκαν 260.000 λίτρα ελαιολάδου ακατάλληλου για κατανάλωση. Η επιχείρηση που χρηματοδοτήθηκε από το EMPACT ξεκίνησε από την Ισπανική Πολιτική Φρουρά (Guardia Civil), η οποία ένωσε τις δυνάμεις της με τους Ιταλούς Καραμπινιέρους.
«Δυστυχώς, η παραποίηση έξτρα παρθένου ελαιολάδου είναι μια κοινή πρακτική, γι’ αυτό και η καταπολέμησή του αποτελεί προτεραιότητα επιβολής του νόμου -ειδικά στις χώρες παραγωγής», αναφέρει σε σημερινή ενημέρωσή της η Europol.
Σε αυτή την επιχείρηση απάτης τροφίμων, οι ερευνητές αποκάλυψαν ότι οι εγκληματίες χρησιμοποιούσαν το λεγόμενο «έλαιο Lampante», για να αραιώσουν το προϊόν τους. Το ελαιόλαδο Lampante χαρακτηρίζεται από αυξημένα επίπεδα οξύτητας, μια ανεπιθύμητη γεύση και μια ευδιάκριτη δυσάρεστη οσμή, που το καθιστούν ακατάλληλο για κατανάλωση. Ο ίδιος ο όρος «lampante» προέρχεται από την ιστορική χρήση του ως καύσιμου σε λαμπτήρες πετρελαίου, σημειώνεται στην ανακοίνωση, στην οποία επισημαίνει ότι αυτή η παράνομη πρακτική μπορεί όχι μόνο να προκαλέσει κίνδυνο για τη δημόσια υγεία, αλλά και να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη των καταναλωτών και, ως εκ τούτου, να έχει περαιτέρω οικονομικές επιπτώσεις.
Οι συλλήψεις έγιναν τον Νοέμβριο. Στην Ισπανία, συνελήφθησαν έξι ύποπτοι και κατασχέθηκαν 260.000 λίτρα νοθευμένου ελαιολάδου, τέσσερα οχήματα και 91.000 ευρώ σε μετρητά, καθώς και ψηφιακά και φυσικά αποδεικτικά στοιχεία, όπως έγγραφα τιμολόγησης και e-mail. Στις ιταλικές επαρχίες της Σικελίας και της Τοσκάνης, οι ερευνητές επιθεώρησαν τρία εργοστάσια για τα οποία υπάρχουν υποψίες ότι εμπλέκονται σε παράνομες πρακτικές. Αποκτήθηκαν αρκετά φορολογικά έγγραφα και λίστες πελατών, συγκεντρώθηκαν δείγματα λαδιών και επιβλήθηκαν κυρώσεις σε μία εταιρεία για παράτυπη επισήμανση των προϊόντων της.
Νέο ρεκόρ στην τιμή πώλησης του ελαιόλαδου έκανε ο Συνεταιρισμός Αγίων Αποστόλων στη Λαωνία καθώς προχώρησε στην πώληση 3 βυτίων εξαιρετικού παρθένου ελαιόλαδου, εσοδείας 2023-2024 στην τιμή των 9,05 ευρώ το κιλό.
Μετά τον Αγροτικό Συνεταιρισμό Βλαχιώτη, που πέτυχε, 30 Νοεμβρίου, συμφωνία ενός βυτίου (27 τόνους) έξτρα παρθένου ελαιολάδου, εσοδείας 2023-2024 και οξύτητας 0,4, στην τιμή των 8,80 ευρώ το κιλό, τώρα σπάει και το φράγμα των 9 ευρώ από γειτονικό συνεταιρισμό.
Σε αντίθεση με τα σταφύλια ή άλλα φρούτα, το Ross Vintiner μαζεύει ελιές όταν πέφτει το επίπεδο σακχάρου, υποδεικνύοντας ότι το λάδι συσσωρεύεται και η περιεκτικότητα σε πολυφαινόλες παραμένει υψηλή
Βασιζόμενος στην εμπειρία του στην αμπελοκαλλιέργεια, ένας βραβευμένος παραγωγός ελιάς από τη Νέα Ζηλανδία -ο Ross Vintiner- ανέπτυξε μια καινοτόμο μέθοδο για τον προσδιορισμό της καλύτερης χρονικής στιγμής για τη συγκομιδή της ελαιοκαλλιέργειάς του, εξισορροπώντας τις υψηλές αποδόσεις με την υψηλή περιεκτικότητα σε πολυφαινόλες.
Η παράμετρος αναφοράς είναι η τιμή Brix που υποδεικνύει την ποσότητα ζάχαρης διαλυμένης σε υγρό διάλυμα.
Ο Vintiner αναφέρει ότι είναι καλύτερο να γίνεται η συγκομιδή όταν πέφτουν οι βαθμοί Brix των ελιών, ακριβώς το αντίθετο από αυτό που συμβαίνει με τα φρούτα.
«Με βάση τα πειράματα, σε αντίθεση με τα σταφύλια για τα οποία απαιτείται το μέγιστο Brix για τη συγκομιδή στις ελιές, ένα επίπεδο σακχάρου μειωμένο στο ελάχιστο, δηλαδή με χαμηλά επίπεδα Brix, ισοδυναμεί με το μέγιστο σε λάδι και ολικές πολυφαινόλες.
Αυτός είναι ένας οικονομικός τρόπος για να χρονομετρήσω τη συλλογή μου.
Ένα διαθλασίμετρο για τη μέτρηση του Brix κοστίζει περίπου 100 δολάρια Νέας Ζηλανδίας (57 ευρώ)».
Ο πειραματισμός συνεχίζεται εδώ και δέκα (10) χρόνια, αφού, μετά την εμπειρία του στην αμπελοκαλλιέργεια, αναρωτήθηκε εάν υπήρχε συσχέτιση μεταξύ της ωρίμανσης των ελιών, της περιεκτικότητας σε λάδι και των επιπέδων σακχάρου στις ελιές.
Ο Ross Vintiner άρχισε να μετράει τα επίπεδα Brix των φύλλων και των καρπών της ελιάς και ανακάλυψε ότι η αύξησή τους στο χυμό των φύλλων αντιστοιχούσε στην προοδευτική αύξηση του χυμού στον ελαιόκαρπο. «Στη συνέχεια, το επίπεδο Brix πέφτει, σε αντίθεση με αυτό των σταφυλιών, συμπίπτοντας με τα φυσικά σημάδια της παρουσίας λαδιού στον καρπό».
Αυτά τα αποτελέσματα του επέτρεψαν έναν προγνωστικό δείκτη συγκομιδής για κάθε ποικιλία. Ο Vintiner, ο οποίος καλλιεργεί δέντρα με ποικιλίες Frantoio, Leccino, Pendolino, Koroneiki και Picual, είπε ότι χρησιμοποίησε το παραπάνω μοντέλο για να αποκτήσει σταθερά υψηλές ολικές πολυφαινόλες (με επίπεδα πάνω από 250 χιλιοστόγραμμα ανά κιλό) για όλες αυτές τις ποικιλίες με μέτριες αποδόσεις ελαίων – υψηλές.
Αποφασίσατε να φτιάξετε μελομακάρονα με τα χεράκια σας; Πολύ καλά κάνατε, γιατί το άρωμα τους όσο ψήνονται, το σπίτι θα μοσχομυρίσει και εσείς θα μπείτε σε χριστουγεννιάτικη διάθεση. Τα μελομακάρονα έχουν όμως τα μυστικά τους. Για να πετύχουν σίγουρα, δείτε τι πρέπει να προσέξετε.
1. Τα μελομακάρονα αξίζουν το καλύτερο Δεν τα φτιάχνουμε κάθε μέρα, προορίζονται για τη μεγαλύτερη ίσως γιορτή του χρόνου και θα τα προσφέρουμε στα αγαπημένα μας πρόσωπα (και σε θείες έτοιμες να επισημάνουν την κάθε απόκλιση από τα πάντα τέλεια δικά τους…), γι αυτό και θα τα φτιάξουμε με τα καλύτερα υλικά: αλεύρι άριστης ποιότητας, παρθένο ελαιόλαδο, καλό μπράντι και θυμαρίσιο μέλι, που εξασφαλίζουν τέλεια γεύση..
2. Πριν ζυμώσετε πρέπει να κοσκινίσετε Ή αλλιώς φροντίζουμε να συγκεντρώσουμε όλα τα υλικά που ζητάει η συνταγή πάνω στον πάγκο της κουζίνας για να μην τα ψάχνουμε την τελευταία στιγμή και. κυρίως, να κοσκινίσουμε το αλεύρι που θα χρησιμοποιήσουμε για πιο αφράτο αποτέλεσμα.
3. Το ζύγισμα δεν είναι προαιρετικό Όλοι έχουμε χειρόγραφες συνταγές των γιαγιάδων μας που αναφέρουν π.χ. για το αλεύρι «όσο πάρει», αλλά επειδή ειδικά στην περίπτωση των μελομακάρονων η ποσότητα πρέπει να είναι ακριβής, καλό είναι να ζυγίζουμε πάντα τα υλικά, σύμφωνα με τις αναλογίες της συνταγής που έχουμε. Θυμίζουμε ότι όλα τα υλικά πρέπει να είναι σε θερμοκρασία περιβάλλοντος. γι’ αυτό φροντίζουμε τα τα βγάλουμε από το ψυγείο τουλάχιστον μία ώρα πριν ξεκινήσουμε
4. Τα μελομακάρονα αγαπούν τα αρώματα Το μπράντι, το πορτοκάλι, η κανέλα και το γαρίφαλο, που υπάρχουν στην παραδοσιακή συνταγή, χαρίζουν στα μελομακάρονα υπέροχο και πολύ γιορτινό άρωμα. Βέβαια, μπορούμε να πρωτοτυπήσουμε και να προσθέσουμε κι άλλα αρωματικά, όπως ξύσμα μανταρίνι, τζίντζερ ή μπύρα. Μια άλλη ιδέα είναι να αντικαταστήσουμε την κρυσταλλική ζάχαρη με μαύρη για να τους δώσουμε ακόμη πιο ιδιαίτερη γεύση.
5. Προσοχή στο ανακάτεμα! Τα μελομακάρονα απαιτούν ελάχιστο ζύμωμα, γιατί η ζύμη μπορεί να σφίξει και να μη γίνουν αφράτα στο τέλος. Ιδανικά, χτυπάμε στο μίξερ το ελαιόλαδο με τη ζάχαρη και μετά προσθέτουμε τα υπόλοιπα υλικά, εκτός από το αλεύρι, και ανακατεύουμε με μια σπάτουλα. Όταν ρίξουμε το αλεύρι, ανακατεύουμε ελάχιστα με τα χέρια, ίσα ίσα για να ομογενοποιηθεί το μείγμα και αφήνουμε τη ζύμη να ξεκουραστεί για τουλάχιστον 30 λεπτά πριν πλάσουμε τα μελομακάρονα.
6. Με κουπ πατ ή με το χέρι Δεν έχει μεγάλη σημασία, μιας και μπορούμε να καταφύγουμε στο κλασικό στενόμακρο σχήμα που πλάθεται με τα χέρια ή να κόψουμε τα μελομακάρονα σε διάφορα σχήματα, όπως αστεράκια, χρησιμοποιώντας κουπ πατ. Αν τα πλάσουμε με τα χέρια, μπορούμε πολύ εύκολα να τα γεμίσουμε με καρύδι. Για παραδοσιακά μελομακάρονα, μπορούμε να «κεντήσουμε» την επιφάνεια με πιρούνι ή να κάνουμε τα χαρακτηριστικά βαθουλώματα με τον τρίφτη του τυριού.
7. Προσοχή στο ψήσιμο Απλώνουμε τα μελομακάρονα στο μεγάλο ρηχό ταψί, στρωμένο με αντικολλητικό χαρτί ψησίματος και τα ψήνουμε στο φούρνο, στους 180¦°C για περίπου 25 λεπτά (ή όσο λέει η συνταγή) μέχρι να πάρουν λίγο χρώμα.Θυμόμαστε ότι ο φούρνος πρέπει να έχουμε προθερμάνει τον φούρνο.
8. Μελομακάρονα χωρίς σιρόπι δεν γίνονται Αφήνουμε τα μελομακάρονα να κρυώσουν και ετοιμάζουμε το σιρόπι. Το βράζουμε για να δέσει και κατόπιν χαμηλώνουμε τη φωτιά ώστε να διατηρηθεί ζεστό, χωρίς να βράζει. Βουτάμε σε δόσεις τα μελομακάρονα στην κατσαρόλα με το σιρόπι, τα αναποδογυρίζουμε για να σιροπιαστούν και από την άλλη πλευρά και ύστερα τα κρατάμε στην άκρη, μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία. Βάζουμε τα μελομακάρονα σε πιατέλα σερβιρίσματος, τα πασπαλίζουμε με ψιλοκομμένα καρύδια και τα περιχύνουμε με όσο σιρόπι έχει περισσέψει. Αφού κρυώσουν εντελώς, είναι έτοιμα για σερβίρισμα.
Extra tip Αν μας αρέσουν τα μελομακάρονα με επικάλυψη σοκολάτας μπορούμε να τα φτιάξουμε στο σπίτι. Συγκεκριμένα, αφού σιροπιάσουμε τα μελομακάρονα, τα αφήνουμε σε σχάρα να στραγγίξουν από το πολύ σιρόπι και στη συνέχεια λιώνουμε σοκολάτα κουβερτούρα σε μπεν μαρί και τα βουτάμε μέσα ένα-ένα ή περιχύνουμε με τη σοκολάτα την επιφάνειά τους.Έτοιμα!
Η επιτραπέζια ελιά είναι από τις πλέον κλασικές τροφές στην ελληνική κουζίνα και μία από τις πιο συχνές επιλογές στο γεύμα μας είτε ως συνοδευτικό είτε και ως ένα από τα βασικά υλικά σε συνταγές. Παράλληλα, αποτελεί εξαγώγιμο προϊόν με μεγάλη απήχηση στις διεθνείς αγορές. Αξίζει λοιπόν, να ξέρουμε τα πάντα για αυτό το τρόφιμο, που υπάρχει στο καθημερινό μας τραπέζι και που αποτελεί γενικότερα σήμα κατατεθέν στη διατροφή του Έλληνα. Ας ξεκινήσουμε από τα βασικά.
Για την επιτραπέζια ελιά Γενικά, ο καρπός της ελιάς για να καταναλωθεί, ως επιτραπέζια ελιά, πρέπει πρώτα να υποστεί την κατάλληλη επεξεργασία εκπίκρανσης, δηλαδή, ξεπίκρισμα. Έπειτα, πρέπει να διατηρηθεί με αλάτισμα ή σε άλμη ή σε ξίδι ή σε ελαιόλαδο. Επιπλέον, είναι σημαντικό να γνωρίζουμε πως αναλόγως την ποικιλία, τις συνθήκες καλλιέργειας, την επεξεργασία της και τις συνθήκες αποθήκευσης, η επιτραπέζια ελιά μπορεί να έχει κάποιες διαφοροποιήσεις και στο διατροφικό της προφίλ.
Remaining Time-0:00
Fullscreen
Mute
Για το Διεθνές Συμβουλίο Ελαιοκομίας (ΔΣΕ) είναι επιτραπέζιες ελιές το προϊόν που παρασκευάζεται από τους υγιείς καρπούς ποικιλιών καλλιεργούμενων ελαιοδένδρων, που επιλέγονται για την παραγωγή ελιών οι οποίες είναι κατάλληλες για άλμευση και οι οποίες έχουν υποβληθεί στην κατάλληλη επεξεργασία ή μεταποίηση και προσφέρονται στο εμπόριο για τελική κατανάλωση. Eπομένως, ο κύριος σκοπός τόσο των παραδοσιακών, όσο και των σύγχρονων μεθόδων επεξεργασίας είναι η μερική ή ολική απομάκρυνση της ελευρωπαΐνης, ενός φαινολικού γλυκοζίτη, που προσδίδει πικρή γεύση στον καρπό (ξεπίκρισμα), έτσι ώστε να μπορεί να καταναλωθεί.
Τα είδη της επιτραπέζιας ελιάς ως προς την ωρίμαση τους: i)Πράσινες ελιές: οι καρποί συγκομίζονται κατά την περίοδο ωρίμασης, πριν από τον χρωματισμό τους, όταν έχουν φθάσει σε κανονικό μέγεθος. Το χρώμα τους ποικίλλει από πράσινο έως κίτρινο του άχυρου. ii) Ελιές που βρίσκονται στο στάδιο αλλαγής του χρώματος: οι καρποί συγκομίζονται πριν από το στάδιο της πλήρους ωρίμασης, τη στιγμή της αλλαγής του χρώματος. Έχουν χρώμα ρόδινο, καφέ-ρόδινο ή καστανό. iii) Μαύρες ελιές: οι καρποί συγκομίζονται κατά την πλήρη ωρίμασή τους ή λίγο πριν. Το χρώμα τους ποικίλλει από κοκκινωπό μαύρο έως ιώδες μαύρο, σκούρο ιώδες, λαδί μαύρο ή σκούρο καστανό.
Οι ποικιλίες και τα χαρακτηριστικά της επιτραπέζιας ελιάς Οι παραδοσιακοί τρόποι επεξεργασίας του ελαιοκάρπου είναι πολλοί, ωστόσο έχουν κοινό παρονομαστή βασικές αρχές που είναι γνωστές από την αρχαιότητα. H διάκριση και κατάταξη κάποιων συγκεκριμένων ποικιλιών ελιών σε επιτραπέζιες βασίζεται σε συγκεκριμένα χαρακτηριστικά του ελαιοκάρπου, όπως: η σύνθεση της σάρκας του, η αναλογία σάρκας και πυρήνα (κουκουτσιού), η ευκολία διαχωρισμού του πυρήνα, η συμπεριφορά στην κατεργασία και επεξεργασία για την κονσερβοποίησή του.
Αμυγδαλολιά (Olea europaea var. Amygdaliformis): Καλλιεργείται κυρίως στην Άμφισσα για την παραγωγή ελαιολάδου και στην Αττική για την παραγωγή επιτραπέζιας πράσινης ελιάς. Ο καρπός μοιάζει με αμύγδαλο και καταλήγει σε θηλή, δεν είναι καλή επιλογή για την παραγωγή επιτραπέζιας μαύρης ελιάς γιατί ο καρπός κατά τη διάρκεια της συντήρησης μαλακώνει.
Ανδρόκαρπη (Olea europaea var. Mayor ή Punera ): Καλλιεργείται σε όλη την Ελλάδα, ο καρπός της είναι αρκετά μεγάλος σαν δαμάσκηνο. Την βρίσκουμε και με τα ονόματα Κορομηλολιά, Γαιδουρολιά, Δαμασκηνάτη, Ισπανική, Παλαμάρα. Πρόκειται για πράσινη επιτραπέζια ελιά.
Βασιλακάδα ( Olea europaea var . Regalis ): Καλλιεργείται στην Κέρκυρα, στις Ροβιές της Εύβοιας και στη Χαλκιδική. Αυτός ο καρπός είναι μεγάλος, οβάλ, χωρίς θηλή. Είναι επίσης γνωστή με τα ονόματα Βασιλική, Ισπανική, Κολοκυθάτη, Ροβιάτικη. Είναι κατάλληλη για παραγωγή πράσινης επιτραπέζιας ελιάς αλλά και μαύρης ζαρωμένης.
Θρουμπολιά – Θρούμπα – Θασίτικη (Olea europaea var. Media oblonga ): Καλλιεργείται κυρίως στη Χίο, στη Σάμο, στις Κυκλάδες, στην Κρήτη, στην Αττική, στη Θάσο, στην Εύβοια και στη Ρόδο. Το φυσικό σταφίδιασμα και το γλύκισμα της ελιάς αυτής οφείλεται σε ένα μύκητα, τον Phoma oleae , που διασπά την ελευρωπαίνη και δίνει ξανθό χρώμα και γλυκιά υπέροχη γεύση στον καρπό. Οι ελιές που έχουν προσβληθεί από το μύκητα αυτόν δεν είναι κατάλληλες για την παραγωγή ελαιολάδου. Στην αγορά, με το όνομα θρούμπες, διατίθενται ελιές αυτής της ποικιλίας που έχουν γλυκαθεί «τεχνικά» με αλάτι και στην πραγματικότητα πρόκειται για αλατσολιές ή παστωμένες ελιές. Συναντάται με τα ονόματα Θρούμπα, Ασκούδα, Θασίτικη, Λαδολιά, Ξανθολιά, Ρεθυμνιώτικη, Χοντρολιά.
Καλαμών (Olea europaea var. Ceraticarpa): Καλλιεργείται κυρίως στη Μεσσηνία, στη Λακωνία και στην Αχαΐα. Ξεχωρίζει, καθώς τα φύλλα του είναι τα μεγαλύτερα από όλες τις ελληνικές ποικιλίες ελιών. Χαρακτηριστικό του είναι επίσης ότι το κουκούτσι «χωρίζει» από τη σάρκα εξαιρετικά εύκολα. Επίσης, παρουσιάζει διαρκώς αυξανόμενη ζήτηση και στις αγορές του εξωτερικού. Συναντάται ακόμη με τα ονόματα Καλαματιανή, Αετονύχι, Χοντρολιά.
Καρυδολιά ( Olea europaea var. Maxima ): Καλλιεργείται στην Κέρκυρα, στην Άμφισσα, στη Λαμία, στην Εύβοια, στη Χαλκιδική, στη Μυτιλήνη, στη Ζάκυνθο και στην Αττική. Ο συγκεκριμένος καρπός έχει δύο ραφές και καταλήγει σε θηλή, είναι μεγάλος και κατάλληλος για την παραγωγή επιτραπέζιας ελιάς, πράσινης και μαύρης. Εναλλακτικά, τη βρίσκουμε με τα ονόματα Στραβολιά, Καρολιά και Κουρολιά.
Κοθρέικη – Μανάκι (Olea europaea var. Minor rotunda ): Καλλιεργείται στην Άμφισσα, στους Δελφούς, στην Ιτέα, στην Αράχοβα, τη Λαμία, στην Κυνουρία, στην Ερμιόνη και στον Πόρο. Ο καρπός του είναι στρογγυλός ή οβάλ και δίνει εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο, αλλά γίνεται και πολύ νόστιμη και αρωματική επιτραπέζια μαύρη ελιά. Συναντάται και με τα ονόματα Μανάκι, Κορινθιακή, Γλυκομανάκι, Γλυκομανακολιά.
Κολυμπάδα (Olea europaea var. Uberina): Καλλιεργείται σε περιορισμένη κλίμακα στη Φωκίδα, στην Αττική, στις Κυκλάδες, τη Μεσσηνία και την Εύβοια. Ο καρπός της είναι σφαιρικός και κατάλληλος για την παραγωγή μαύρων επιτραπέζιων ελιών. Είναι επίσης γνωστή με τα ονόματα Μηρολιά, Κολυμπάτη, Στρουμπουλολιά.
Κονσερβολιά (Olea europaea var. Rotunda): Καλλιεργείται κυρίως στο Αγρίνιο, στην Άμφισσα, στην Άρτα, στη Λαμία και στο Πήλιο. Ο καρπός τους, σφαιρικός οβάλ είναι από τους μεγαλύτερους των ελληνικών ποικιλιών. Χαρακτηριστικές είναι οι βαθιές αυλακιές στο κουκούτσι. Δίνει πράσινες, ξανθές και μαύρες ελιές εξαιρετικής ποιότητας. Συναντάται με τα ονόματα Αγρινίου, Άμφισσας, Άρτας, Βολιώτικη, Πατρινιά, Χοντρολιά, Στρογγυλολιά.
Κολοβή ή αλλιώς Βαλανολιά ή Μυτιληνιά (Olea europea): Απαρτίζει σχεδόν το 80% του μεικτού ελαιώνα της Λέσβου. Καλλιεργείται σχεδόν αποκλειστικά στο νησί της Μυτιλήνης, γι’ αυτό και αποτελεί σήμα-κατατεθέν του. Ο καρπός της ελιάς έχει υψηλή περιεκτικότητα σε ελαιόλαδο και μάλιστα, εξαιρετικής ποιότητας. Χαρακτηριστικό του καρπού είναι ότι δεν παρουσιάζει θηλή ή ακίδα και έχει σχήμα ωοειδές ή σφαιρικό και γενικά μοιάζει σαν βελανίδι.
Kουτσουρελιά (Olea europaea var. Microphylla): Φέρει και τις ονομασίες Λαδολιά, Λιανολιά χονδρή, Λιανολιά ψιλή, Ντόπια, Πατρινή και Πατρινιά. Καλλιεργείται κυρίως στους νομούς Κορινθίας, Αχαΐας, Λακωνίας και Αιτωλοακαρνανίας. Ο καρπός αυτής της ποικιλίας έχει σχήμα κυλινδροκωνικό. Χρησιμοποιείται κυρίως για την παραγωγή λαδιού μέτριας ποιότητας.
Κορωνέικη ( Olea europaea var . Mastoides ): Καλλιεργείται στην Πελοπόννησο, την Κρήτη και τα Ιόνια νησιά. Την συναντάμε και ως Ψιλολιά, Λανολιά, Λαδολιά. Η ποικιλία αυτή είναι εξαιρετική για την παραγωγή ελαιολάδου. Ωστόσο, στην Κρήτη φτιάχνουν επιτραπέζιες μαύρες ψιλολιές που είναι παρά τη φτωχή σάρκα τους εξαιρετικές σε γεύση και άρωμα.
Λιανολιά Κέρκυρας (Olea europaea var. Craneomorpha): ή αλλιώς Κορφολιά, Λαδολιά, Νερολιά, Πρεβεζάνα, Σουβλολιά και Στρυφτολιά. Καλλιεργείται κυρίως στο νομό Κέρκυρας και σε μικρότερη έκταση στους νομούς Ζακύνθου, Κεφαλληνίας, Λευκάδας, Μεσσηνίας, Πρεβέζης και Θεσπρωτίας. Ο καρπός της ποικιλίας αυτής έχει σχήμα κυλινδροκωνικό, με τη μια πλευρά ελαφρά κυρτωμένη. Χρησιμοποιείται κυρίως για την παραγωγή λαδιού καλής ποιότητα.
Ματόλια: Καλλιεργείται στην Ηλεία. Συναντάται και ως Ρουσολιά, Νυχάκι, Νταμουρελιά. Ο καρπός είναι µέτριος, κυρτωµένος και καταλήγει σε θηλή. Χρησιμοποιείται κυρίως για την παραγωγή ελαιολάδου και μόνο τοπικά στην Ηλεία για την παρασκευή επιτραπέζιων ελιών.
Μαστοειδής (Olea europea var. Mamillaris sub. Minima): Είναι γνωστή και ως Τσουνάτη, Ματσολιά και Μουρατολιά. Η συγκεκριμένη ποικιλία καλλιεργείται κυρίως στους νομούς Λακωνίας, Αρκαδίας (περιοχή Μεγαλοπόλεως), Μεσσηνίας (άνω Μεσσηνίας), Χανίων, Ρεθύμνης. Η περιεκτικότητα του καρπού σε λάδι είναι από 20% έως 30% ανάλογα µε την εποχή συγκοµιδής. Χρησιμοποιείται κυρίως για την παραγωγή λαδιού εκλεκτής ποιότητας.
Μεγαρίτικη (Olea europaea var. media oblonga): Ποικιλία διπλής χρήσης. Μικρόκαρπη. Η πιο ανθεκτική στην ξηρασία αλλά και με μεγάλη ευαισθησία στην δακοπροσβολή. Καλλιεργείται στην Αττική, στην Βοιωτία, στην Κορινθία, στην Ακροναυπλία και στην Κυνουρία. Κυλινδροκωνικό σχήμα του καρπού με μικρή κάμψη. Χρησιμοποιείται για την παραγωγή ελιών ξηράλατος και πράσινων τσακιστών σε άλμη.
Στρογγυλολιά (Olea europaea var. Rubrotunda): Καλλιεργείται κυρίως στη Χαλκιδική. Ο καρπός του δέντρου αυτού είναι πολύ μεγάλος και χρησιμοποιείται κυρίως για την παραγωγή πράσινης τραγανής επιτραπέζιας ελιάς . Τη συναντάμαι επίσης ως Γαλανή, Πρασινολιά, Στρογγυλοραχάτη, Μηλολιά.
Για τις ξένες ποικιλίες στη χώρα μας Στη χώρα μας έχουν εισαχθεί και ξένες ποικιλίες επιτραπέζιων ελιών. Οι καρποί τους δεν μπορούν να συγκριθούν με εκείνους που παράγονται στις χώρες καταγωγής τους, λόγω των διαφορετικών κλιματολογικών και καλλιεργητικών συνθηκών.
Gordal: Ισπανική μεγαλόκαρπη ποικιλία με καταγωγή από τη Σεβίλλη και καλλιεργείται και στην Αμερική, τη Βόρεια Αφρική και την Ελλάδα. Δίνει εξαιρετικής ποιότητας επιτραπέζια ελιά άρμης πράσινη και μαύρη.
Ascolana: Ιταλική ποικιλία που καλλιεργείται στην Αμερική, το Ισραήλ και ελάχιστα στην Ελλάδα. Δίνει πράσινες ελιές άρμης.
Picholine: Γαλλική ποικιλία που θεωρείται η καλύτερη για την παραγωγή πράσινης επιτραπέζιας ελιάς.
Σε συμφωνία για 0,22 ευρώ/κιλό κατέληξε ο διαγωνισμός για την πώληση πορτοκαλιών χυμοποίησης, στον οποίο προχώρησαν από κοινού 19 Αγροτικοί Συνεταιρισμοί της Αργολίδας.
Την ίδια στιγμή οι τιμές παραγωγού για τις Ναβαλίνες κινούνται στα 0,38 έως 0,42 ευρώ/κιλό και για τις Κλημεντίνες στα 0,65 έως 0,70 ευρώ/κιλό.
Σύμφωνα με τη Διαρκή Επιτροπή Συνεταιρισμών Αργολίδας (ΔΕΣΑ), η εταιρεία «Biofresh Land A.E.» κατέστη πλειοδότρια στον χθεσινό κοινό διαγωνισμό των 19 Αγροτικών Συνεταιρισμών της Αργολίδας για την πώληση πορτοκαλιών χυμοποίησης, σύμφωνα με τους όρους της από 04.12.2023 ανακοίνωσης – πρόσκλησης της Επιτροπής.
Οι τιμές παραγωγού για τις ναβαλίνες κινούνται στα 0,38 έως 0,42 ευρώ/κιλό και για τις κλημεντίνες στα 0,65 έως 0,70 ευρώ/κιλό
Αξίζει να σημειωθεί ότι μέσα στο Νοέμβριο του 2023 οι τιμές στο χυμό πορτοκαλιού στην παγκόσμια αγορά εκτινάχθηκαν σε ιστορικά υψηλά καθώς η προοπτική για περιορισμένη παραγωγή στις ΗΠΑ, τη Βραζιλία και το Μεξικό ενίσχυσε το ενδιαφέρον των επενδυτών για το προϊόν.
Η εικόνα στην αγορά
Με αυξημένη ζήτηση και μικρή προσφορά στην ευρωπαϊκή αγορά κινείται η αγορά των εσπεριδοειδών αυτή την περίοδο, ενώ όπως προβλέπει η ΔΕΣΑ αναμένεται περαιτέρω αύξηση της ζήτησης τις επόμενες εβδομάδες.
Μάλιστα, επειδή, η χρονιά είναι όψιμη, συστήνει στους παραγωγούς αυτοσυγκράτηση στην προσφορά.
Οι προβλέψεις παραγωγής
Μειωμένη κατά 7% 1 φτάνοντας τους1 εκατ. τόνους αναμένεται η φετινή ελληνική παραγωγή εσπεριδοειδών, ενώ η παγκόσμια παραγωγή αναμένεται, σύμφωνα με τις προβλέψεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Εσπεριδοειδών (WCO) αυξημένες κατά 12,2% φτάνοντας τους 28,976 εκατ. τόνους για το 2023/24.
Ειδικότερα, η παραγωγή εσπεριδοειδών στο βόρειο ημισφαίριο προβλέπεται να φτάσει τους 28,976 εκατομμύρια τόνους το 2023/24, σημειώνοντας αύξηση 12,2% σε σχέση με την περασμένη σεζόν και 1,48% υψηλότερη από τον μέσο όρο των προηγούμενων τεσσάρων εποχών.
Τα παραπάνω στοιχεία, ανακοινώθηκαν από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Εσπεριδοειδών (WCO) στο Παγκόσμιο Φόρουμ Προοπτικών Εσπεριδοειδών (στις 15 Νοεμβρίου) και βασίζονται σε στοιχεία από βιομηχανικές ενώσεις στην Αίγυπτο, την Ελλάδα, το Ισραήλ, την Ιταλία, το Μαρόκο, την Ισπανία, την Τυνησία, την Τουρκία και τις ΗΠΑ.
Οι συνολικές εξαγωγές εσπεριδοειδών αναμένεται να ακολουθήσουν παρόμοια τάση στους 9,484 εκατ. τόνους, αυξημένες κατά 11,4% σε σχέση με την περασμένη σεζόν και 4,5% πάνω από τον μέσο όρο των τελευταίων τεσσάρων εποχών.
Στους 5,9 εκατομμύρια τόνους αναμένεται να φτάσει η σοδειά της Ισπανίας αυξημένη κατά 2% σε σχέση με την περασμένη σεζόν. Η συνολική παραγωγή της Ιταλίας αυξάνεται κατά 6% φτάνοντας στους 2,6 εκατ. τόνους.
Στις υπόλοιπες μεσογειακές χώρες, η Τουρκία είναι πλέον ο ηγέτης της αγοράς με πρώτη εκτίμηση παραγωγής 6,5 εκατ. τόνων, αύξηση 45% σε σχέση με την περασμένη σεζόν. Μάλιστα, η WCO επισημαίνει ότι η πρόβλεψη παραγωγής της Τουρκίας μπορεί να ξεπεράσει ακόμη και τους 7 εκατ. τόνους.
Αυξημένη παραγωγή αναμένεται και στην Αίγυπτο, η οποία εκτιμάται ότι θα φτάσει τους 5,4 εκατ. τόνους (αυξημένη κατά 10% σε σχέση με πέρυσι και 15% πάνω από τον μέσο όρο της τετραετίας).
Η παραγωγή του Μαρόκου αναμένεται να ανακάμψει μερικώς από την περασμένη σεζόν, φτάνοντας τους 2 εκατ. τόνους, ενώ η παραγωγή του Ισραήλ υπολογίζεται σε 365.000 τόνους.
Τέλος, η παραγωγή στις ΗΠΑ θα αυξηθεί κατά 1% στους 4,5 εκατ. τόνους