Η Ελλάδα δεν είναι απλώς ο «μπαξές» της Ευρώπης, αλλά μια μετρήσιμη και ισχυρή δύναμη στην αγορά των 20 δισ. ευρώ παγκοσμίως τού τομέα των αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών, τονίζει, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, η γεωπόνος εξειδικευμένη στη Βιολογία και Φυσιολογία Φυτών, τακτική ερευνήτρια του Ελληνικού Γεωργικού Οργανισμού Δήμητρα και διευθύντρια του Ινστιτούτου Γενετικής Βελτίωσης και Φυτογενετικών Πόρων, Δρ. Ελένη Μαλούπα.

Στο πλαίσιο αυτό εκφράζει την πεποίθηση ότι οι Βοτανικοί Κήποι μπορούν να λειτουργήσουν ως τα θησαυροφυλάκια της πλούσιας και πραγματικά μοναδικής βιοποικιλότητας που υπάρχει στη χώρα μας, υπογραμμίζοντας πως προς αυτή την κατεύθυνση, είναι άκρως σημαντική η δρομολόγηση της θεσμοθέτησης της εκτός τόπου διατήρησης των Ελληνικών Αυτοφυών Ειδών, αλλά και η δημιουργία του Εθνικού Δικτύου Βοτανικών Κήπων. Εξίσου σημαντική είναι και η ενίσχυση του ρόλου του Βοτανικού Βαλκανικού Κήπου Κρουσσίων (ΒΒΚΚ), ιδίως μέσω της έντασης της κλιματικής κρίσης, που οδηγεί ακόμη και σε αφανισμό ειδών.

Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η κ. Μαλούπα, η Ελλάδα όχι μόνο μπορεί να ωφεληθεί διεκδικώντας σημαντικό κομμάτι από την «πίτα» της αγοράς των αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών, η οποία ολοένα και μεγεθύνει, αλλά κυρίως μπορεί κατ’ αυτόν τον τρόπο να διαφυλάξει και να διασώσει όλες τις ποικιλίες που ευδοκιμούν σε κάθε γωνιά της Ελλάδας και μπορεί ν’ ανήκουν σε ένα είδος, πολλές φορές όμως διαφέρουν σε ποιότητα και ποσότητα.

Η Ελλάδα, επισημαίνει η κ. Μαλούπα, φιλοξενεί το 50% της φυτικής βιοποικιλότητας στην ΕΕ και το 80% της βαλκανικής χλωρίδας. «Η χώρα μας», σημειώνει, «είναι μια καυτή κηλίδα όλου του κόσμου και της Ευρώπης, ακριβώς γιατί διαθέτει πολύτιμο γενετικό υλικό, όπως η ελληνική ρίγανη, που ενώ είναι το ίδιο είδος ( Origanum vulgare subsp hirtum), ωστόσο διαφέρει από περιοχή σε περιοχή και ως προς την ποιότητα και ως προς την παραγωγικότητα, λόγω του ότι σε πολύ μικρό χώρο έχουμε πολύ μεγάλη βιοποικιλότητα».

Ποια η σημασία της εκτός τόπου διατήρησης των γενετικών πόρων;

Για τη σημασία της εκτός τόπου διατήρησης των γενετικών πόρων, η Δρ. Ελένη Μαλούπα επισημαίνει ότι «πρέπει να κατανοήσουμε τη διαφορά μεταξύ της προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας και προστασίας εκτός τόπου της ελληνικής χλωρίδας σε Βοτανικούς Κήπους και Τράπεζες σπερμάτων, κάτι που απορρέει από εθνικούς νόμους και στρατηγικές. Αυτό το εκτός τόπου είναι πολύ σημαντικό να κατανοηθεί και να γίνει πράξη στη χώρα μας», τονίζει.

Διερωτώμενη το γιατί, η ίδια απαντά ότι όλοι μιλάνε για προστασία του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας, αλλά λίγοι γνωρίζουν τι σημαίνει διατηρώ έξω από το φυσικό περιβάλλον γενετικό υλικό. «Είναι δύσκολο να καταλάβει κάποιος ότι όταν θα πάρω και θα διατηρήσω εκτός τόπου την ελληνική ρίγανη, σημαίνει ότι εγώ πρέπει να γυρίσω όλη την Ελλάδα και να μαζέψω αντιπροσωπευτικό γενετικό υλικό από πληθυσμούς που υπάρχουν σε κάθε γωνιά της Ελλάδας», σημειώνει. Εξηγεί, δε, ότι αυτό πρέπει να γίνει «γιατί μπορεί η ελληνική ρίγανη να είναι ένα είδος, αλλά στα σημεία της χώρας όπου ευδοκιμεί κάθε μία είναι διαφορετική. Το να το διατηρήσω αγενώς – με ζωντανό μητρικό υλικό και να έχω αντιπροσωπευτικό υλικό διαθέσιμο, ώστε να επιστρέψει στο φυσικό περιβάλλον, αν χρειαστεί, είναι δύσκολο, αλλά αυτός είναι ο πολύτιμος πλούτος της Ελλάδας».

Προς εκπλήρωση ένα όνειρο ηλικίας 24 χρόνων

«Νιώθω τη χαρά ενός μικρού παιδιού και είμαι βαθιά ευγνώμων που ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Θεόδωρος Σκυλακάκης όχι μόνο κατανόησε τη μείζονα σημασία της εκτός τόπου διατήρησης της Ελληνικής Χλωρίδας, τον ρόλο των Βοτανικών Κήπων για μια χώρα, αλλά και έμπρακτα αναλαμβάνει δράση», τονίζει η Δρ. Μαλούπα, επιμελήτρια του Βαλκανικού Βοτανικού Κήπου Κρουσσίων (ΒΒΚΚ).

Παρά τις δυσκολίες, τις αποτυχίες και τα εμπόδια, όπως λέει, η ίδια δεν έχασε ποτέ επαφή με τον στόχο της και παραμένοντας πιστή στο όραμά της για την Ελλάδα, το 2001 δημιούργησε το ΒΒΚΚ, που αναπτύσσεται σε έκταση 310 στρεμμάτων στο νομό Κιλκίς, 70 χλμ μακριά από την πόλη της Θεσσαλονίκης, κοντά στην τοπική κοινότητα Ποντοκερασιάς και σήμερα διατηρεί πάνω από 4.000 κωδικούς αυτοφυών ειδών. Από τότε «πολεμάω, για τη θεσμοθέτηση της διαδικασίας διατήρησης εκτός τόπου που αποτελεί και το όνειρο ηλικίας 24 χρόνων μου», τονίζει.

Η αρχή που έγινε τον Ιούλιο και οι 20 καταγεγραμμένοι Βοτανικοί Κήποι

Ήταν μόλις πριν από πέντε μήνες, τον Ιούλιο του 2024, που η Δρ. Ελένη Μαλούπα υπέγραψε σύμβαση με τον Οργανισμό Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής, μετά τη συνάντηση που είχε με τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Θεόδωρο Σκυλακάκη. «Ο υπουργός εκδήλωσε μεγάλο ενδιαφέρον για την καταγραφή της εκτός τόπου διατήρησης των ελληνικών αυτοφυών σε Βοτανικούς Κήπους σε όλη την Ελλάδα και ταυτόχρονα για τη δυνατότητα εύρεσης λύσης για τη θεσμοθέτηση της, αλλά και τη δημιουργία ενός εθνικού δικτύου των Βοτανικών Κήπων», επισημαίνει.

Αμέσως μετά την υπογραφή, κ. Μαλούπα «σήκωσε μανίκια» και ξεκίνησε να δουλεύει ασταμάτητα, ώστε να καταρτίσει όσο το δυνατό πιο γρήγορα τα παραδοτέα της σύμβασης και να ξεκινήσει έτσι η συζήτηση με τα στελέχη του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για τη θεσμοθέτηση όλης αυτής της δραστηριότητας.

Όπως επισημαίνει, η ίδια μέτρησε 20 Βοτανικούς Κήπους σε όλη την Ελλάδα -σε Θεσσαλονίκη, Αθήνα, Κρήτη, Πάτρα, Αμοργό, Χίο, Λήμνο, Κεφαλλονιά, Κω, Άνδρο, Δελφούς και πέντε τράπεζες σπερμάτων. «Υπάρχει το υπόβαθρο για να μπορέσουμε εθνικά να δημιουργήσουμε μια καλή βάση καταγραφής και διατήρησης της ελληνικής χλωρίδας που διατηρείται εκτός τόπου (ex situ), μέσω του δικτύου των ελληνικών βοτανικών κήπων και των τραπεζών σπερμάτων», επισημαίνει χαρακτηριστικά και προσθέτει ότι «όλο αυτό μπορεί να οδηγήσει τη χώρα μας στο να εφαρμόσει τη συνθήκη της Ναγκόγια (υπεγράφη το 2014), που αναφέρεται στην ωφέλεια που μπορεί να προκύψει από την αξιοποίηση των γενετικών πόρων γενικότερα».

Η Ελλάδα, κατά την κ. Μαλούπα, δεν την εφαρμόζει πλήρως, καθώς μένει να αποτιμηθεί ο γενετικός πλούτος της χώρας και με στόχο «όσοι ωφελούνται από αυτό να προσφέρουν ένα ποσοστό επιστροφής στη χώρα προέλευσης και επομένως υποστήριξης της διατήρησης εκτός τόπου αυτών των γενετικών πόρων», υπογραμμίζει χαρακτηριστικά.

Ο Βοτανικός Βαλκανικός Κήπος Κρουσσίων σε ρόλο Μητροπολιτικού Βοτανικού Κήπου

Ο ΒΒΚΚ μπορεί να διαδραματίσει τον σημαντικό ρόλο του Μητροπολιτικού Βοτανικού Κήπου της Ελλάδας και να υποστηρίξει τη δημιουργία και άλλων νέων μικρών βοτανικών κήπων, οι οποίοι ως θεματοφύλακες μπορούν να διατηρούν τοπικά πολύτιμο γενετικό υλικό, λέει η Δρ. Μαλούπα, υπενθυμίζοντας ότι αυτό άλλωστε έχει συμβεί με τους βοτανικούς κήπους σε Κεφαλλονιά, Χίο και Αμοργό».

Ο ΒΒΚΚ εγκαινιάστηκε το 2001, οπότε κι έγινε μέλος της Διεθνούς Ένωσης Βοτανικών Κήπων (BGCI), ενώ σήμερα, σύμφωνα με την κ. Μαλούπα, οι μισοί από το σύνολο των βοτανικών κήπων της Ελλάδας είναι επίσης μέλη της. Τα μέλη της BGCI συναντιούνται δύο φορές το χρόνο και κατά τη Δρ. Μαλούπα, «όλοι τους περιμένουν με μεγάλη ανυπομονησία τις εξελίξεις στη χώρα μας».

Οι διαμορφωμένες ενότητες, στις οποίες μπορεί να περιηγηθεί ο επισκέπτης στον ΒΒΚΚ, περιλαμβάνουν: το μονοπάτι της εποχικής βιοποικιλότητας, τον χώρο ανάπτυξης των υπαλπικών ειδών, τον βραχόκηπο με τα βαλκανικά και ελληνικά ενδημικά είδη και το μονοπάτι της περιπέτειας. Επιπλέον περιλαμβάνει έναν δενδρώνα με θάμνους και δένδρα της Ελλάδας, λίμνες και μικρούς καταρράκτες με την υδροχαρή βλάστηση, μεγάλη ποικιλία αρωματικών, φαρμακευτικών και ανθοκομικών φυτών και τον κήπο των Αισθήσεων με κτιριακές εγκαταστάσεις που φιλοξενούν κάθε χρόνο φωτογραφικές εκθέσεις, με θέμα τα μοναδικά ελληνικά είδη, όπως οι ελληνικές ορχιδέες.

Συνολικά, στους 2.300 Βοτανικούς Κήπους παγκοσμίως αναπτύσσονται περισσότεροι από έξι εκατομμύρια ζωντανοί φυτικοί οργανισμοί, οι οποίοι ανήκουν σε πάνω από 100.000 διαφορετικά είδη φυτών. Από τα 11.650 φυτικά είδη και υποείδη που περιλαμβάνει ο χλωριδικός πλούτος της Ευρώπης, περισσότερα από 6.600 απαντώνται στην Ελλάδα, τη μοναδική χώρα των Βαλκανίων που συμμετέχει στο Ευρωπαϊκό Δίκτυο Natura 2000. Στη Βαλκανική Χερσόνησο απαντώνται περισσότερα από 8.000 διαφορετικά είδη και υποείδη φυτών, ενώ μεγάλο μέρος αυτών είναι φυτά περιορισμένης εξάπλωσης και δεν υπάρχουν σε άλλη περιοχή του πλανήτη.

Μέχρι σήμερα, στον ΒΒΚΚ και το Εργαστήριο Προστασίας και Αξιοποίησης Αυτοφυών και Ανθοκομικών Ειδών (ΕΠΑ&ΑΑΕ) διατηρούνται: 185 οικογένειες αυτοφυών ειδών αναφερόμενες στο Vascular flora of Greece, 3.800 διατηρούμενοι κωδικοί (είδη και υποείδη), 2.407 κωδικοί από 1.265 αναγνωρισμένα είδη που διατηρούνται σε τράπεζα σπερμάτων, 909 κωδικοί από 544 είδη και υποείδη διατηρούνται σε ζωντανή συλλογή (11.700) και σε συνθήκες in vitro, 20 κωδικοί από 16 είδη, μεταξύ των οποίων σημαντικά Αρωματικά Φαρμακευτικά Φυτά και ορχεοειδή.

Στο πλαίσιο της προμήθειας ΑΦΦ μέσω του φυτωρίου του ΒΒΚΚ, παράγονται ετησίως περισσότερα από 10.000 άτομα από τουλάχιστον 50 είδη, για καλλιέργειες στον αγρό ή για εμπορική επιδεικτική χρήση. Κάθε χρόνο διατίθεται αποξηραμένη δρόγη αρωματικών φυτών και μικρών δασικών καρπών (περισσότερα από 600 κιλά) για μεταποίηση από εταιρείες παραγωγής αρτυμάτων ή προϊόντων κοσμητολογίας μέσω συμβασιοποιημένων συνεργασιών.

Ο ΒΒΚΚ είναι το εθνικό καταπίστευμα της ελληνικής χλωρίδας και σε αυτόν δύναται να διατηρηθούν όλα τα ελληνικά φυτά που μπορούν να χρησιμοποιηθούν είτε για φαρμακευτικούς σκοπούς, είτε για ιατρικούς ή ακόμα και για χρήση στο αστικό πράσινο, υπογραμμίζει η Δρ. Μαλούπα και σημειώνει ότι και με την ένταση της κλιματικής κρίσης, καθίσταται ακόμα πιο επιτακτική η ανάγκη «να διατηρήσουμε και να σώσουμε το φυτικό μας υλικό».

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Για περισσότερες Ειδήσεις και όλα τα αγροτικά Νέα επισκεφθείτε το e-Agrotis.gr

Η εφαρμογή της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ) στη γεωργία θα επιτρέψει την εξοικονόμηση έως και 10% του αρδευτικού νερού χωρίς να διακυβεύεται η παραγωγή και η απόδοση των καλλιεργειών, σύμφωνα με εκτιμήσεις της ομάδας εργασίας ΤΝ της Εθνικής Ομοσπονδίας Αρδευτικών Κοινοτήτων (FENACORE). 

Αυτό αναδεικνύει τις δυνατότητες της τεχνολογίας αυτής για τη βελτιστοποίηση των πόρων, τη βελτίωση της βιωσιμότητας και την αντιμετώπιση των προκλήσεων της κλιματικής αλλαγής.

Η FENACORE διαβεβαιώνει ότι τα εργαλεία αυτά θα φέρουν επανάσταση στη διαχείριση των υδάτων, επιτρέποντας την ακριβή και αποτελεσματική βελτιστοποίηση της άρδευσης. Αυτό συνάδει με τις προσπάθειες που επιδεικνύουν εδώ και χρόνια οι Ισπανοί αρδευτές για τη βελτίωση της παραγωγικότητας και της βιωσιμότητάς τους.

Εκτός από τη σημαντική εξοικονόμηση νερού και ενέργειας, η FENACORE παραδέχεται ότι εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης όπως το ChatGPT και το Copilot διευκολύνουν ήδη τη διοικητική διαχείριση στις κοινότητες άρδευσης, απελευθερώνοντας χρόνο και πόρους για διοικητικά καθήκοντα και επιτρέποντάς τους να επικεντρωθούν στη βελτιστοποίηση της άρδευσης και τη βιωσιμότητα.

Ισπανική άρδευση, παγκόσμιο σημείο αναφοράς

Όπως υπογραμμίζει η FENACORE, οι προσπάθειες αυτές έχουν καταστήσει την ισπανική άρδευση παγκόσμιο σημείο αναφοράς ως μία από τις πιο εκσυγχρονισμένες.

Σε αυτό το σενάριο, η Ομοσπονδία υποστηρίζει τη χρήση των ευρωπαϊκών κονδυλίων και του PERTE για την ψηφιοποίηση για την ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης και την εφαρμογή της στην άρδευση. Υποστηρίζει και προωθεί κάθε βελτίωση που αποσκοπεί στην αποδοτικότητα της χρήσης του νερού και της λίπανσης. Μάλιστα, μέσω ευρωπαϊκών προγραμμάτων, όπως το πρόγραμμα Life Triplet, στο οποίο συμμετέχει η FENACORE, χρησιμοποιούν ήδη Big Data και την ανάλυσή τους για την έξυπνη εφαρμογή του νερού και των θρεπτικών στοιχείων στην άρδευση.

Έτσι, η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης με την ενσωμάτωση αισθητήρων και δορυφορικών εικόνων σηματοδοτεί επίσης ένα πριν και μετά στην προληπτική συντήρηση. Οι τεχνολογίες αυτές επιτρέπουν την έγκαιρη ανίχνευση προβλημάτων, όπως οι φραγμένοι ψεκαστήρες, πριν επηρεάσουν την απόδοση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων.

Επιπλέον, προηγμένοι αλγόριθμοι όπως τα νευρωνικά δίκτυα και τα μοντέλα Transformer διευκολύνουν την πρόβλεψη της ζήτησης νερού με πρωτοφανή ακρίβεια, βελτιώνοντας έτσι τον προγραμματισμό και τη βιώσιμη χρήση των πόρων.

Εξελίξεις στην ψηφιοποίηση του αγρού

Οι εξελίξεις δεν περιορίζονται στην ανάλυση δεδομένων. Τα ψηφιακά δίδυμα – εικονικά μοντέλα που προσομοιώνουν σενάρια άρδευσης σε πραγματικό χρόνο – επιτρέπουν τη δυναμική προσαρμογή των παραμέτρων ανάλογα με τις ειδικές ανάγκες της καλλιέργειας.

Ταυτόχρονα, η έξυπνη χαρτογράφηση εντοπίζει τις ενεργές υποδομές και τις περιοχές καλλιέργειας, ακόμη και σε απομακρυσμένες ή δυσπρόσιτες περιοχές, βελτιώνοντας τη συνολική διαχείριση των συστημάτων άρδευσης. Ομοίως, τα προσαρμοστικά αυτοματοποιημένα συστήματα ενσωματώνουν κλιματικά, ενεργειακά και αγρονομικά δεδομένα για τη βελτιστοποίηση της χρήσης των πόρων, θέτοντας νέα πρότυπα στην αποδοτικότητα της γεωργίας, για παράδειγμα, μέσω εξειδικευμένων μοντέλων ΤΝ στον τομέα της υδροδυναμικής, τα οποία αξιολογούν συνεχώς την απόδοση του δικτύου και ενσωματώνουν συγκεκριμένες συμπεριφορές από πληροφορίες που τους δίνονται, ακόμη και σε φυσική γλώσσα, με τη νέα δύναμη της γενετικής ΤΝ.

Ο στόχος είναι το δίκτυο να μάθει να είναι αποδοτικό μέσω της ενίσχυσης και της ανάλυσης των δικών του αποτελεσμάτων, αντί να χρειάζεται να το παραμετροποιεί συνεχώς.

Στο πλαίσιο της ψηφιοποίησης του αγρού, η FENACORE ζητά να ενισχυθεί η δέσμευση για την κατάρτιση των αγροτών ώστε να γενικευτεί και να επιταχυνθεί η εφαρμογή αυτών των τεχνολογιών, η οποία δεν είναι χωρίς προκλήσεις. Κατά τη γνώμη της, η προώθηση εξατομικευμένων σχεδίων κατάρτισης θα συμβάλει στην υπέρβαση της αντίστασης στην αλλαγή και της έλλειψης εξοικείωσης με αυτές τις τεχνολογικές εξελίξεις, που εξακολουθούν να αποτελούν βασικά εμπόδια στον πρωτογενή τομέα, καθώς και στη διαχείριση μεγάλου όγκου δεδομένων σε πραγματικό χρόνο.

Στο διεθνές πλαίσιο, η Κίνα και η Ευρωπαϊκή Ένωση ηγούνται των επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη που εφαρμόζεται στην άρδευση, καταδεικνύοντας τη σημασία της αποφασιστικής υποστήριξης τόσο από τον δημόσιο όσο και από τον ιδιωτικό τομέα.

Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Fenacore, Juan Valero de Palma, ″η δέσμευση του τομέα στην τεχνολογία είναι αναπόφευκτη για να είναι καθημερινά πιο βιώσιμος και παραγωγικός, καθώς και για να εγγυηθεί την αλλαγή γενεών. Συγκεκριμένα, η τεχνητή νοημοσύνη έχει τη δυνατότητα να φέρει επανάσταση στην άρδευση, αλλά είναι απαραίτητο να συνεχιστεί η έρευνα και η ανάπτυξη λύσεων που θα είναι προσιτές και εύκολες στη χρήση για τους αγρότες. Με την υποστήριξη της διεπιστημονικής συνεργασίας και των συνεχών επενδύσεων, η διαχείριση των υδάτων είναι έτοιμη να κάνει ένα άλμα προς τα εμπρός με την ΤΝ προς μια άνευ προηγουμένου αποτελεσματικότητα και βιωσιμότητα. Η άρδευση στην Ισπανία αναλαμβάνει για άλλη μια φορά την πρωτοβουλία και πρωτοπορεί παγκοσμίως στην εφαρμογή της τεχνητής νοημοσύνης στην άρδευση.″

Πηγή Agrocapital.gr

Για περισσότερες Ειδήσεις και όλα τα Αγροτικά Νέα επισκεφθείτε το e-Agrotis.gr

Τα αποξηραμένα σύκα, γνωστά από την αρχαιότητα ως “τραγήματα”, έχουν συνδεθεί με τη γαστρονομία, την παράδοση, και την ευεξία στην Ελλάδα. Από τα μινωικά χρόνια μέχρι σήμερα, αυτά τα γλυκά φρούτα συνεχίζουν να κερδίζουν την εκτίμηση για τη θρεπτική και πολιτιστική τους αξία.

Ιστορία και παραγωγή

Τα πρώτα αποξηραμένα σύκα εμφανίζονται σε μινωικές ανασκαφές, αποδεικνύοντας τη μακρά ιστορία τους στη Μεσόγειο. Σήμερα, το πιο διάσημο προϊόν είναι το “Σύκο Κύμης”, με προστατευόμενη ονομασία προέλευσης (Π.Ο.Π.), γνωστό για την εξαιρετική ποιότητά του.

Οι δύο τύποι:

1. Κλιβανισμένα: Λευκά σύκα που έχουν υποστεί θείωση για διατήρηση.
2. Ακλιβάνιστα: Φυσικά σύκα με σκούρο χρώμα, πιο περιορισμένη διαθεσιμότητα.

Διατροφική αξία

Τα αποξηραμένα σύκα είναι πλούσια σε:

• Φυτικές ίνες: Ενισχύουν τη λειτουργία του εντέρου.
• Κάλιο: Ρυθμίζει την αρτηριακή πίεση.
• Σίδηρο: Καταπολεμά την αναιμία.
• Σελήνιο: Προστατεύει από το οξειδωτικό στρες.
• Ασβέστιο: Υποστηρίζει την υγεία των οστών.
• Αντιοξειδωτικά: Συμβάλλουν στην καρδιαγγειακή προστασία.

Θερμίδες: 109 kcal ανά δύο σύκα, ιδανικά για κορεσμό και ενέργεια.

Οφέλη για την υγεία

1. Καθαρισμός του οργανισμού: Οι φυτικές ίνες απομακρύνουν τοξίνες και περιττά στοιχεία.
2. Υποστήριξη του πεπτικού συστήματος: Διευκολύνουν την πέψη.
3. Προστασία της καρδιάς: Οι αντιοξειδωτικές τους ιδιότητες μειώνουν τον κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων.
4. Ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος: Σελήνιο και βιταμίνες βοηθούν στη φυσική άμυνα του σώματος.

Γαστρονομικές χρήσεις

Τα αποξηραμένα σύκα είναι ιδανικά για:

• Γλυκές συνταγές: Κέικ, μπισκότα, τάρτες.
• Αλμυρές συνθέσεις: Με προσούτο, τυριά ή γεμιστά κρεατικά.
• Σνακ: Μαζί με ξηρούς καρπούς και αποξηραμένα φρούτα.

υμβουλές αποθήκευσης

• Φυλάξτε τα σε δροσερό, στεγνό μέρος.
• Χρησιμοποιήστε μεταλλικό δοχείο με λαδόκολλα και φύλλα δάφνης.
• Αποφύγετε την υγρασία για να διατηρηθούν μαλακά και γευστικά.

Αρχαίο superfood, σύγχρονη απόλαυση
Τα αποξηραμένα σύκα είναι πολύ περισσότερα από ένα γλύκισμα. Με βαθιές ρίζες στην ελληνική κουλτούρα, συνεχίζουν να προσφέρουν γεύση, ενέργεια και υγεία, κάνοντάς τα απαραίτητα σε κάθε κουζίνα.

Μήνας – Μήνας: Οι Εργασίες στον Ελαιώνα για το Έτος 2025

Καθώς προχωρά το 2025, οι ελαιοπαραγωγοί χρειάζονται σωστή οργάνωση και γνώση για τη φροντίδα του ελαιώνα τους. Η επιτυχία της παραγωγής ελαιολάδου εξαρτάται από την προγραμματισμένη φροντίδα κάθε μήνα.

Ιανουάριος

Οι ελαιώνες είναι σε φάση ανάπαυσης. Είναι η κατάλληλη εποχή για:

• Βαθιά όργωση για βελτίωση της δομής και της αποστράγγισης του εδάφους.
• Καθαρισμό του ελαιώνα από φύλλα και υπολείμματα καλλιεργειών.

Φεβρουάριος

• Έναρξη κλαδεύσεων παραγωγής στις νότιες περιοχές.
• Έλεγχος παρασίτων και εφαρμογή προληπτικών μέτρων φυτοπροστασίας.

Μάρτιος

• Η ανάπτυξη των βλαστών ξεκινά.
• Συνέχιση κλαδεύσεων και πρώτες επεμβάσεις φυτοπροστασίας.

Απρίλιος

• Περίοδος έντονης ανάπτυξης βλαστών.
• Εφαρμογή βασικής λίπανσης και θρεπτικών στοιχείων στο έδαφος.

Μάιος

• Ανθοφορία των ελαιόδεντρων.
• Προστασία από ασθένειες και εφαρμογή λιπασμάτων για ενίσχυση της ανθοφορίας.

Ιούνιος

• Καρπόδεση.
• Προστασία των νεαρών καρπών από παράσιτα, όπως ο δάκος.

Ιούλιος

• Έντονη ανάπτυξη καρπών.
• Συστηματικός έλεγχος για μύγα της ελιάς και πιθανή εφαρμογή δολωματικών ψεκασμών.

Αύγουστος

• Εντατική ανάπτυξη καρπών.
• Καλοκαιρινό κλάδεμα για βελτίωση της αερισμού και μείωση προσβολών.

Σεπτέμβριος

• Έναρξη ωρίμανσης των καρπών.
• Συνεχείς φυτοπροστατευτικές επεμβάσεις.

Οκτώβριος

• Πλήρης ωρίμανση καρπών.
• Προετοιμασία για συγκομιδή: έλεγχος εξοπλισμού και οργάνωση ομάδων συλλογής.

Νοέμβριος

• Συγκομιδή ελιάς.
• Ράντισμα δέντρων μετά τη συγκομιδή για προστασία από ασθένειες.

Δεκέμβριος

• Ανάπαυση δέντρων.
• Καθαρισμός και προετοιμασία για τον επόμενο κύκλο καλλιεργειών.

Συμβουλές για Καλύτερη Παραγωγή

• Προσαρμόστε τις εργασίες στις τοπικές κλιματολογικές συνθήκες.
• Ενημερωθείτε για νέες πρακτικές καλλιέργειας και βιολογικής προστασίας.
• Διατηρείτε ημερολόγιο εργασιών για τον ελαιώνα σας.

Με τον σωστό προγραμματισμό, μπορείτε να διασφαλίσετε την υγεία και την αποδοτικότητα του ελαιώνα σας καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. 🌿

Για περισσότερες ειδήσεις και όλα τα Αγροτικά Νέα επισκεφθείτε το e-Agrotis.gr

Στο εξωτερικό, η παραγωγή τυριού από νωπό γάλα είναι αρκετά συνηθισμένη και περιλαμβάνει ιδιαίτερα αναγνωρίσιμα προϊόντα (π.χ. Pecorino di Filiano, Cacioricotta, Roquefort, Brie). 

Στην Ελλάδα, η μέχρι υποχρεωτική (για υγειονομικούς λόγους) παστερίωση του γάλατος για τυροκόμηση, δεν επέτρεπε την παραγωγή τυριού από την πρώτη γάλα. 

Το νέο πλαίσιο που εισήχθη πρόσφατα επιτρέπει, υπό συνθήκες, την παραγωγή τυριού από νωπό γάλα. Σύμφωνα με το άρθρο 5 παρ. 2, της Υπουργικής Απόφασης (ΥΑ) αριθμ. 3724/162303 του υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ΦΕΚ 3448/22-12-2014, επιτρέπεται κατόπιν απόφασης της αρμόδιας κτηνιατρικής αρχής η παραγωγή τυριών ωρίμανσης τουλάχιστον δύο μηνών από νωπό γάλα.

Τα αποτελέσματα του έργου Raw Cheese, παρουσιάστηκαν στις 16 Ιανουαρίου σε ειδική εκδήλωση που φιλοξενήθηκε στην αίθουσα Seth Frank, της σπουδαστικής Εστίας «Αλίκη Περρωτή», του Perrotis College, στην αμερικανική Γεωργική Σχολής. Καλωσόρισμα απεύθυνε η επικεφαλής του SPMO, Δρ. Η Βίκυ Κρυσταλλίδου, η οποία αναφέρθηκε συνοπτικά στην πορεία του έργου, το έναυσμα για την υλοποίησή του και τις μεγάλες προοπτικές του κλάδου.

Ο επιστημονικά υπεύθυνος του Raw Cheese και διευθυντής Ερευνών του Ινστιτούτου Κτηνιατρικών Ερευνών του ΕΛΓΟ Δήμητρα, Δρ. Ο Γεώργιος Σαμούρης τόνισε ότι για την παραγωγή του τυριού από την πρώτη γάλα αξιοποιήθηκε η παραδοσιακή τεχνολογία που αποδίδει τα ιδιαίτερα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά της γεύσης, της οσμής και της υφής. «Η πρώτη ύλη ελεγχόταν ολοκληρωμένα και προέρχονταν από την αγελαδοτροφική μονάδα της Αμερικανικής Γεωργικής Σχολής, η οποία ακολουθεί συγκεκριμένο πρότυπο ζωοτεχνικής διαχείρισης. Διαμορφώθηκαν απαιτήσεις για την παραγωγική διαδικασία και τη διασφάλιση των χαρακτηριστικών που καθορίζουν την ποιότητα του ημίσκληρου τυριού», ανέφερε. Πρόσθεσε ότι απαραίτητες προϋποθέσεις για την παραγωγή τυριού από την πρώτη γάλα είναι τα ζώα να είναι απαλλαγμένα από μεταδοτικά στους ανθρώπους νοσήματα και οι συνθήκες διαχείρισης της εκτροφής που αφορούν την υγιεινή και την άλμηξη να βρίσκονται σε εξαιρετικό επίπεδο.

Γενικά, τα πλεονεκτήματα παρασκευής τυριών από νωπό γάλα είναι:

• Δεν χάνονται τα μοναδικά αρωματικά χαρακτηριστικά που προέρχονται από τη διατροφή των ζώων σε φυσικούς βοσκότοπους.
• Δεν καταστρέφεται η φυσική μικροβιακή χλωρίδα του γάλακτος, η οποία επιδρά στην ωρίμανση του τυριού και στο πλούσιο άρωμα του.
• Δεν καταστρέφονται άλλα ένζυμα ή χρησιμοποιούνται άλλα
• Δεν αποδομούνται οι πρωτεΐνες του γάλακτος από τη δράση της θερμότητας.

Ο διευθυντής του Εργαστηρίου Ζωοτεχνίας του Τμήματος Κτηνιατρικής του ΑΠΘ, ο καθηγητής Γεώργιος Αρσένος αναφέρθηκε στην υγεία και την ευζωία των αγγελάδων, από την αρχή των παρασκευασμάτων τους. «Αντικείμενο του έργου Raw Cheese είναι η διαμόρφωση του συστήματος παραγωγής, προώθησης και διάθεσης αγελαδινού τυριού από την πρώτη γάλα με ανώτερα χαρακτηριστικά και παράλληλη οικονομική αξία από την πρότυπη καθετοποιημένη αγελαδοτροφική μονάδα της Αμερικανικής Γεωργικής Σχολής», τόνισε.

Ο Κύριος Ερευνητής του Ινστιτούτου Κτηνιατρικών Ερευνών του ΕΛΓΟ Δήμητρα, Δρ. Ο Ευδόξιος Ψωμάς είπε ότι το τυρί που παρήχθη ήταν «τύπου γραβιέρα» και παρουσίασε τους τρόπους με τους οποίους απομονώθηκαν αυτόχθονα οξυγαλακτικά βακτήρια.

Τα χαρακτηριστικά ενός ασφαλούς νωπού τυριού

Ο εντεταλμένος Ερευνητής του ΕΛΓΟ Δήμητρα, Δρ. Ο Ιωάννης Σακαρίδης τόνισε ότι «κατά τη διάρκεια του Raw Cheese, οι φυσικοχημικές αντίστοιχες όλων των δειγμάτων τυριού ήταν καλές και στοιχεία με παρόμοια τυριά που παράγονται στην Ελλάδα από παστεριωμένο γάλα» και πρόσθεσε ότι για να παραχθεί ένα ασφαλές νωπό τυρί, χρειάζεται:

• καλής ποιότητας γάλα που προέρχεται από φάρμα με υψηλές απαιτήσεις βιοασφάλειας
• άρμεγμα και επεξεργασία του γάλακτος υπό υγειονομικές συνθήκες
• ωρίμανση του τυριού σε ελεγχόμενο και υγιεινό περιβάλλον
• η εφαρμογή των κανόνων ορθής βιομηχανικής και υγιεινής πρακτικής από το προσωπικό

Το προφίλ της Έλληνας καταναλωτή

Από την πλευρά τους, οι Ερευνητές του SPMO, Δημήτριος Μουστάκης και Στυλιανή Ταστσίδου παρουσίασαν το «προφίλ» των ελλήνων καταναλωτών τυριών από την νωπό γάλα, το οποίο είναι:

• εντάσσονται στην ηλικιακή ομάδα 31+
• διαβιούν σε “νοικοκυριά” 3-4 μελών
• διαθέτουν επαγγελματική ή τριτοβάθμια εκπαίδευση
• προτιμούν καταστήματα delicatessen και/ή παράγωγα για την προμήθεια των τυριών τους – για εκείνους η αγορά τυριών από νωπό τυρί είναι απλή διαδικασία
• θεωρούν τα τυριά από νωπό γάλα γευστικά, θρεπτικά και χωρίς ιδιαίτερη τοπική ταυτότητα

Τέλος, ο Farm Manager της Αμερικανικής Γεωργικής Σχολής, Δρ. Ο Θεόδωρος Καλλίτσης, τόνισε ότι εξετάζεται σοβαρά το ενδεχόμενο η φάρμα του Ιδρύματος να προχωρήσει στην παραγωγή τυριού από την αρχή της Αγγελαδινής γάλας και παράλληλα παρουσίασε στοιχεία έρευνας για ειδικά προϊόντα όπως τυρί από την πρώτη γάλα.

Το σχετικό έργο, με κωδικό Τ1ΕΔΚ-03989, υλοποιήθηκε από το Γραφείο Διαχείρισης Στρατηγικών Έργων (SPMO) της ΑΓΣ, σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Κτηνιατρικών Ερευνών του ΕΛΓΟ Δήμητρα και το Εργαστήριο Ζωοτεχνίας του Τμήματος Κτηνιατρικής του ΑΠΘ, με τη συγγραφή. Ένωση μέσω χρηματοδότησης ΕΣΠΑ.

Πηγή: tyrokomos.gr

Για περισσότερες Ειδήσεις και όλα τα Αγροτικά Νέα επισκεφθείτε το e-Agrotis.gr

Πάνω από 100 αγροτικά μηχανήματα έχουν συγκεντρωθεί από χθες Κυριακή 19/1 στον κόμβο των Καστανέων σε μια πρώτη κινητοποίηση που συντόνισαν αγρότες , κτηνοτρόφοι και μελισσοκόμοι του βορείου Εβρου από το Διδυμότειχο και πάνω, διεκδικώντας δυναμικά όπως είπαν τα αιτήματα που τους απασχολούν.

”Δεν ήρθαμε για δυο μέρες δηλώνει στην ΕΡΤ Ορεστιάδας ο πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Τριγώνου Δημήτρης Δρακούδης διότι για τα σοβαρά προβλήματα που μας απασχολούν πρέπει να παρθούν σοβαρές αποφάσεις.»

Χαρακτήρισε εντυπωσιακή τη συμμετοχή φορέων συλλόγων αλλά και εκπροσώπων της Περιφέρειας ΑΜ-Θ δια των Αντιπεριφερειαρχων που παραβρέθηκαν στην χθεσινή (Κυριακή 19/1) πρώτη μέρα της κινητοποίησης.

Δυο είναι τα βασικά τοπικά προβλήματα που τους έβγαλαν στο δρόμο.

1. Ο αφανισμός του ζωικού πληθυσμού που προκάλεσε η ευλογιά και η αναγκαιότητα να δοθούν ποσά για την αντικατάσταση του και

2. Η διακρατική συμφωνία μεταξύ Ελλάδας και Βουλγαρίας για την διαχείριση των νερών του Άρδα .

«Έπρεπε να μην φθάσουμε στο σημείο αυτό τονίζει ο κ Δρακούδης εμείς είχαμε προειδοποιήσει .Τώρα είμαστε στον αέρα , υπάρχει αβεβαιότητα , προβληματισμούς κάτι που θα έχει σαν αποτέλεσμα την μείωση της παραγωγής και του εισοδήματος μας. Δυστυχώς όπως είπε ο αγροτικός πληθυσμός την τελευταία δεκαετία μειώθηκε κατά 30-40% ενώ η ηλικιακή σύνθεση των αγροτιών είναι μεγάλη. Η τοπική οικονομία στηρίζεται στην αγροτική παραγωγή κα χωρίς αυτήν υπάρχει εγκατάλειψη» επισήμανε χαρακτηριστικά.

Η επιτροπή αγώνα προσανατολίζεται σε άλλες δράσεις όπως( κλείσιμο υπηρεσιών , συλλαλητήριο , κατάληψη τελωνείου Ορμενίου ) κάτι που θα αποφασισθεί στις επόμενες συνελεύσεις..

«Μαζί με την τοπική κοινωνία που είναι σύμμαχος μας, θα δώσουμε τον αγώνα επιβίωσης για τον κλάδο μας , αλλά και για την περιοχή μας» κατέληξε ο κ Δρακούδης.

Πηγή: ertnews.gr

Για περισσότερες Ειδήσεις και όλα τα Αγροτικά Νέα επισκεφθείτε το e-Agrotis.gr

Μετά βίας βγαίνουν τα καλλιεργητικά έξοδα για το βαμβάκι εσοδείας 2024. Σύμφωνα με τις τελευταίες πληροφορίες, ο μέσος όρος της τιμής που αγόρασαν τις δύο πρώτες εβδομάδες του 2025 οι εκκοκκιστές ήταν 0,46 ευρώ/κιλό, το θεσσαλικό σύσπορο βαμβάκι. Και στις άλλες βαμβακοπαραγωγικές περιοχές της χώρας στα ίδια επίπεδα κυμαίνονται οι τιμές παραγωγού, με αποτέλεσμα να μην καλύπτουν εύκολα το κόστος παραγωγής.

Η περίοδος παράδοσης στα εκκοκκιστήρια για τη σοδειά του 2024 ολοκληρώνεται στις 31 Ιανουαρίου 2025, εφόσον οι καλλιεργητές θέλουν να λάβουν τη συνδεδεμένη ενίσχυση. Αυτό σημαίνει ότι, εάν δεν δοθεί τελευταία στιγμή κάποια παράταση, απομένουν μόνο 10 μέρες, για να λήξει η εκκοκκιστική περίοδος. Πέρυσι, υπενθυμίζουμε, είχε δοθεί παράταση 15 ημερών, λόγω των κακοκαιριών Ντάνιελ και Ελίας που είχαν πλήξει τη Θεσσαλία και είχαν δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα στην αλυσίδα παραγωγής βάμβακος.

Φέτος, σύμφωνα με τα στοιχεία του cotton-net.gr, έχουν εισκομιστεί, μέχρι τις 16 Ιανουαρίου 2025, συνολικά 705.150.221 κιλά βάμβακος στα εκκοκκιστήρια όλης της χώρας κι έχει μείνει ακόμα ένα ποσοστό περίπου 9% της συγκομιδής που δεν έχει παραδοθεί. Η παραγωγή είναι αυξημένη σε σχέση με πέρυσι, πράγμα που οφείλεται στην αύξηση των αποδόσεων, λόγω ευνοϊκότερων καιρικών συνθηκών. Σε σύνολο δηλωθέντων στρεμμάτων, η καλλιέργεια βάμβακος μειώθηκε από 2.301.819 στρέμματα το 2023 σε 2.233.766 στρέμματα το 2024.

Φαίνεται ότι οι παραγωγοί δεν θα μείνουν με σταυρωμένα τα χέρια. Σήμερα, Δευτέρα 20 Ιανουαρίου, στις 12:30 έχει προγραμματιστεί συνάντηση εκπροσώπων των βαμβακοπαραγωγών στα Μάλγαρα Θεσσαλονίκης, ώστε να συζητηθεί η πρόταση διεκδίκησης από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων έκτακτης ενίσχυσης ύψους 53 ευρώ/στρέμμα, λόγω της απώλειας εισοδήματος.

Πηγή Ypaithros.gr

Για περισσότερες Ειδήσεις και όλα τα Αγροτικά Νέα επισκεφθείτε το e-Agrotis.gr

Την προδημοσίευση της δράσης «Εξωστρέφεια Μικρομεσαίων Επιχειρήσεων», συνολικής δημόσιας δαπάνης ύψους 200 εκατ. ευρώ, που θα υλοποιηθεί με πόρους του Προγράμματος ΕΣΠΑ «Ανταγωνιστικότητα 2021-2027», ανακοίνωσε ο Αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης.

Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών: «Στη δράση θα μπορούν να υποβάλλουν πρόταση υφιστάμενες μεσαίες, μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις για να επιδοτούν τα επενδυτικά σχέδιά τους με ποσοστό έως 50% και ανώτατο όριο επιδότησης τις 200 χιλιάδες ευρώ.

Ειδικότερα, η  δράση αποσκοπεί να  ενθαρρύνει επενδυτικά σχέδια που στοχεύουν στην αξιοποίηση και ανάπτυξη συγχρόνων τεχνολογιών, στην αναβάθμιση των παραγόμενων προϊόντων ή/ και παρεχόμενων υπηρεσιών και εν γένει δραστηριοτήτων υφιστάμενων ΜμΕ με σκοπό τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και εξωστρέφειας των επιχειρήσεων, την ένταξή τους σε διεθνείς αλυσίδες αξίας και την ενίσχυση της διεθνούς παρουσίας των παραγόμενων προϊόντων τους, μέσω και της συμμετοχής τους σε εμπορικές εκθέσεις που διοργανώνονται εκτός ελληνικής επικράτειας στην ΕΕ και σε τρίτες χώρες.

Ο προϋπολογισμός κάθε επενδυτικού σχεδίου ξεκινά από 80.000 ευρώ.

Ο επιχορηγούμενος προϋπολογισμός του επενδυτικού σχεδίου δεν δύναται να υπερβαίνει τον υψηλότερο κύκλο εργασιών που επετεύχθη σε μία από τις τρεις (ή λιγότερες εφόσον η επιχείρηση δεν διαθέτει για τρεις) διαχειριστικές περιόδους του έτους που προηγείται της υποβολής της αίτησης χρηματοδότησης.

Το ποσοστό της επιχορήγησης δύναται να λάβει κλιμακωτή προσαύξηση έως 20% κατά την ένταξη του επενδυτικού σχεδίου, η οποία θα αποδίδεται σε κάθε στάδιο πιστοποίησης του φυσικού και οικονομικού αντικειμένου, ανάλογα με το στόχο εξαγωγών για τον οποίο θα δεσμευθεί η επιχείρηση.

Η μέγιστη διάρκεια ολοκλήρωσης του φυσικού και οικονομικού αντικειμένου του σχεδίου δεν μπορεί να υπερβαίνει τους είκοσι τέσσερις (24) μήνες, από την ημερομηνία έκδοσης της Απόφασης Ένταξης.

Οι αιτήσεις χρηματοδότησης θα υποβάλλονται μόνον ηλεκτρονικά χωρίς την προσκόμιση φυσικού φάκελου δικαιολογητικών μέσω του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Διαχείρισης Κρατικών Ενισχύσεων (ΟΠΣΚΕ).

Η προθεσμία και ο τρόπος υποβολής, τα απαιτούμενα δικαιολογητικά, οι υποχρεώσεις των δικαιούχων καθώς και οι λοιποί όροι υλοποίησης θα περιγραφούν στην Αναλυτική Πρόσκληση της Δράσης.

Η Δράση συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και από το Ελληνικό Δημόσιο».

Για περισσότερες Ειδήσεις και όλα τα Αγροτικά Νέα επισκεφθείτε το e-Agrotis.gr

Το κλάδεμα των ελαιοδέντρων είναι μια θεμελιώδης πρακτική για τη διασφάλιση της υγείας, της παραγωγικότητας και της μακροζωίας της ελαιοκαλλιέργειας. Ένας από τους κύριους στόχους είναι η διατήρηση της ισορροπημένης παραγωγής, εξουδετερώνοντας την τυπική εναλλαγή των ελαιόδεντρων, τα οποία τείνουν να παράγουν άφθονα ένα έτος και λιγότερο το επόμενο έτος. Με την τακτική παρέμβαση, είναι δυνατό να επιτευχθούν πιο σταθερές συγκομιδές με την πάροδο του χρόνου.

Ένα άλλο πλεονέκτημα του κλαδέματος είναι ο έλεγχος των παρασίτων, καθώς η αφαίρεση κατεστραμμένων ή μολυσμένων μερών βοηθά στην επούλωση του φυτού, βελτιώνοντας την αντοχή του και τη γενική του υγεία.

Ωστόσο, κάθε τομή αντιπροσωπεύει μια πληγή που πρέπει να αντιμετωπίζεται προσεκτικά για την πρόληψη λοιμώξεων και ασθενειών. Η χρήση απολυμαντικών εργαλείων κατά τη μετακίνηση μεταξύ ενός φυτού και του άλλου και, ταυτόχρονα, η πραγματοποίηση απολυμαντικών φυτοϋγειονομικών παρεμβάσεων στο τέλος του κλαδέματος μπορεί να κάνει τη διαφορά στην προστασία της ελιάς.

Η αντίδραση της ελιάς στην κοπή

Όταν γίνεται ένα κόψιμο στην ελιά, τόσο στο φύλλωμα όσο και στον κορμό, το φυτό αντιδρά με διάφορους τρόπους για να προστατεύσει και να επιδιορθώσει την πληγή.

Δείτε πώς συμβαίνει σε τέσσερα βήματα:

– Μόλις γίνει η τομή, το φυτό ενεργοποιεί αμυντικούς μηχανισμούς για την πρόληψη της μόλυνσης από μυκητιακά ή βακτηριακά παθογόνα. Το φυτό συνθέτει αντιμικροβιακές ουσίες, όπως φυτοαλεξίνες, παράδειγμα για την ελιά είναι μια φαινόλη η ελευρωπαΐνη.

–  Τα καμπιακά κύτταρα, ένας μερισματικός ιστός που υπάρχει κάτω από το φλοιό, υπεύθυνος για την ανάπτυξη του πάχους του στελέχους και των κλαδιών, τίθενται σε λειτουργία και αρχίζουν να πολλαπλασιάζονται γρήγορα για να σχηματίσουν έναν ουλώδη ιστό ο οποίος και σφραγίζει την πληγή και εμποδίζει την είσοδο παθογόνων.

–  Το φυτό εναποθέτει στρώματα σουβερίνης και λιγνίνης στα κύτταρα κοντά στο τραύμα. Η σουβερίνη (suberin) είναι μια κηρώδης ουσία που κάνει τα κύτταρα αδιάβροχα, ενώ η λιγνίνη είναι ένα πολυμερές που προσδίδει ακαμψία και αντοχή. Αυτά τα στρώματα προστατεύουν την πληγή και αποτρέπουν περαιτέρω βλάβη.

–  Το φυτό αντλεί πόρους, όπως θρεπτικά συστατικά και ορμόνες , στην κατεστραμμένη περιοχή για να υποστηρίξει την ανάπτυξη και την επιδιόρθωση των ιστών. Αυτή η διαδικασία λαμβάνει χώρα με την ενεργοποίηση συγκεκριμένων γονιδίων απόκρισης στο στρες που ρυθμίζουν την παραγωγή πρωτεϊνών και ορμονών που εμπλέκονται στην επισκευή και την άμυνα.

Το κλείσιμο των πληγών κλαδέματος γρήγορα και καλά, εξαρτάται από διάφορους παράγοντες, όπως το μέγεθος του μοσχεύματος, τη συνολική υγεία του φυτού και τις περιβαλλοντικές συνθήκες.

Η συνολική υγεία του φυτού είναι ένας σημαντικός παράγοντας για την ικανότητά του να επουλώνει τα τραύματα γρήγορα. Οι επαρκώς τρεφόμενες ελιές τείνουν να επουλώνονται γρηγορότερα και πιο αποτελεσματικά.

Ένα υγιές φυτό, μάλιστα, έχει μεγαλύτερη ικανότητα να παράγει την απαραίτητη ενέργεια μέσω της φωτοσύνθεσης και να διανέμει θρεπτικά συστατικά και ορμόνες σε κατεστραμμένες περιοχές. Η φωτοσύνθεση και η κυκλοφορία του χυμού είναι πιο αποτελεσματική όταν το φυτό βρίσκεται σε βλαστική δραστηριότητα, η οποία συμβαίνει γενικά την άνοιξη και το καλοκαίρι, περιόδους που οι διαδικασίες επούλωσης είναι γρήγορες.

Σε περιόδους βλαστικής ανάπαυσης, όπως ο χειμώνας, η μεταβολική δραστηριότητα του φυτού μειώνεται και αυτό σημαίνει ότι η επούλωση των πληγών θα επιβραδυνθεί.

Είναι σημαντικό να ληφθεί υπόψη, όπως ήδη εξηγήθηκε, ότι οι χρόνοι θεραπείας μπορεί να ποικίλλουν βάσει πολλών παραγόντων, όπως η ποικιλία του ελαιόδεντρου, οι περιβαλλοντικές συνθήκες, η εποχή και οι αγρονομικές πρακτικές διαχείρισης. Λαμβάνοντας υπόψη ένα ελαιόδεντρο σε παραγωγή, σε κανονικές διατροφικές συνθήκες και με τομές που γίνονται κατά τη βλαστική ανάπτυξη, οι χρόνοι επούλωσης από κομμένα τραύματα μπορούν να θεωρηθούν ως εξής:

–  μικρές τομές (λιγότερο από 1 cm σε διάμετρο): ο σχηματισμός ουλώδους ιστού και το κλείσιμο του τραύματος μπορεί να συμβεί σε περίπου 20 – 30 ημέρες.

–  μεσαίες τομές (έως 5 cm σε διάμετρο): απαιτούν περισσότερο χρόνο, γενικά πάνω από 40 ημέρες, καθώς ο ουλώδης ιστός πρέπει να καλύπτει μεγαλύτερη επιφάνεια.

–  μεγάλα κοψίματα (πάνω από 5 cm σε διάμετρο): η επούλωση γίνεται πιο περίπλοκη, το φυτό δεν πρέπει μόνο να παράγει σουβερίνη και λιγνίνη για το τραύμα, αλλά πρέπει επίσης να πολλαπλασιάσει τα κύτταρα από τις άκρες και να αρχίσει να σχηματίζει ξυλώδη ιστό. Αυτή η διαδικασία μπορεί να διαρκέσει περισσότερο από δύο μήνες.

Σε μεγαλύτερες τομές, το φυτό αναπτύσσει μια ξυλώδη πάχυνση γύρω από τις άκρες του τραύματος που συμβάλλει σε μια πιο εύρωστη και μακροχρόνια αποκατάσταση του τραύματος.

Πάστα ή ανοιχτές πληγές;

Όσον αφορά τη χρήση πάστας ή το να αφήνεις τις πληγές ανοιχτές στον αέρα, υπάρχουν αρκετές σχολές σκέψης. Ακολουθεί μια σύγκριση μεταξύ των δύο προσεγγίσεων:

Πάστα

Η χρήση πάστας μπορεί να αποτρέψει τις μολύνσεις σε μεγαλύτερα κοψίματα, βοηθώντας στη σφράγιση της πληγής και στην πρόληψη της εισόδου παθογόνων μικροοργανισμών.

Ανοιχτές πληγές

Για μικρότερα κοψίματα, το να αφήνεις τις πληγές ανοιχτές επιτρέπει στο πέλμα να σχηματίσει κάλους φυσικά, διευκολύνοντας την ταχύτερη επούλωση.

Θεραπείες μετά το κλάδεμα

Μετά το κλάδεμα, είναι σημαντικό να προστατεύσετε τις πληγές για να αποτρέψετε τις μολύνσεις και να προωθήσετε τη βέλτιστη επούλωση.

Οι θεραπείες μετά το κλάδεμα, στην πραγματικότητα, αντιπροσωπεύουν ένα κρίσιμο βήμα στη διαχείριση του ελαιώνα, ειδικά για τα μεσαία και μεγάλα τεμάχια.

Προϊόντα χαλκού (Cu) 

Οι θεραπείες με βάση τον χαλκό χρησιμοποιούνται παραδοσιακά για την πρόληψη μυκητιακών και βακτηριακών λοιμώξεων. Ο χαλκός λειτουργεί δημιουργώντας ένα προστατευτικό φράγμα στις κομμένες επιφάνειες, μειώνοντας τον κίνδυνο μολύνσεων από παθογόνα όπως μύκητες και βακτήρια. Προϊόντα με βάση τον οξυχλωριούχο χαλκό ή το υδροξείδιο του χαλκού είναι ιδιαίτερα αποτελεσματικά και μπορούν να εφαρμοστούν αμέσως μετά το κλάδεμα.

Dodine 

Το Dodine είναι ένα προληπτικό και θεραπευτικό μυκητοκτόνο και η εφαρμογή του μετά το κλάδεμα μπορεί να είναι χρήσιμη για την πρόληψη μολύνσεων σε μεγαλύτερα κοψίματα ή σε συνθήκες υψηλής υγρασίας, όταν ο κίνδυνος ανάπτυξης μυκήτων είναι μεγαλύτερος.

Αποστάγματα ξύλου και ψευδαργύρου (Zn)  

Τα αποστάγματα ξύλου, που λαμβάνονται από την πυρόλυση βιομάζας, αντιπροσωπεύουν μια καινοτόμο και φυσική λύση για θεραπείες μετά το κλάδεμα. Αυτά τα προϊόντα έχουν αντιμικροβιακές ιδιότητες και προάγουν την επούλωση χάρη στα οργανικά τους συστατικά. Επιπλέον, τα προϊόντα που περιέχουν ψευδάργυρο (Zn) είναι ιδιαίτερα χρήσιμα για την τόνωση της αναγέννησης των ιστών και τη βελτίωση της αντοχής των φυτών. Ο ψευδάργυρος (Zn) είναι ένα απαραίτητο μικροστοιχείο για τη σύνθεση ενζύμων που εμπλέκονται στις διαδικασίες επιδιόρθωσης και ανάπτυξης των κυττάρων.

Γράφει

Enzo Gambin

Διευθυντής της Διαπεριφερειακής Ένωσης Ελαιοπαραγωγών AIPO

OlivoNews, GIORNALE DI OLIVICOLTURA E PENSIERO CIRCOLARE

Για περισσότερες Ειδήσεις και όλα τα αγροτικά νέα επισκεφθείτε το e-Agrotis.gr