Μια διεθνής επιστημονική ομάδα έδειξε ότι είναι δυνατό οι ντομάτες να τροποποιηθούν γενετικά έτσι ώστε να παράγουν περισσότερη προβιταμίνη D3, τον πρόδρομο της βιταμίνης D3, γνωστής και ως ”βιταμίνης της λιακάδας”.

Δημιουργήθηκαν οι πρώτες γενετικά τροποποιημένες ντομάτες που παράγουν έξτρα βιταμίνη D

Στόχος των επιστημόνων είναι οι ντομάτες αυτές να αποτελέσουν μια νέα διατροφική πηγή βιταμίνης D, κάτι που θα έχει σημαντικές θετικές επιπτώσεις για την δημόσια υγεία, καθώς πολλοί άνθρωποι έχουν ανεπάρκεια αυτής της ζωτικής βιταμίνης στον οργανισμό τους.

Περίπου ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι στη Γη έχουν έλλειψη βιταμίνης D, κάτι που αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης διαφόρων ασθενειών όπως η οστεοπόρωση, ο καρκίνος, η άνοια και η νόσος Πάρκινσον. Μολονότι οι άνθρωποι μπορούν να συνθέσουν βιταμίνη D3, όταν εκτεθούν στον ήλιο, το μεγαλύτερο μέρος αυτής της φυσικά παραγόμενης βιταμίνης στο σώμα προέρχεται από τη διατροφή, λαμβάνοντας μάλιστα υπόψη ότι τα αντηλιακά μειώνουν την παραγωγή βιταμίνης D στο σώμα. Όμως αρκετοί άνθρωποι δεν τρώνε αρκετές τροφές με αφθονία βιταμίνης D, με συνέπεια να χρειάζονται σχετικά συμπληρώματα με τη μορφή χαπιού.

Οι ερευνητές από διάφορες χώρες (Βρετανία, Ιταλία, Βέλγιο, Χιλή, Κούβα), με επικεφαλής την Κάθι Μάρτιν του βρετανικού ερευνητικού κέντρου John Innes, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό ”Nature Plants”, (διαβάστε την ΕΔΩ) τροποποίησαν ένα γονίδιο της ντομάτας που κωδικοποιεί ένα ένζυμο. Με τον τρόπο αυτό μπλόκαραν τη δράση του ενζύμου, το οποίο κανονικά μετατρέπει την εν λόγω βιταμίνη σε χοληστερίνη. Έτσι, η προβιταμίνη D3 συσσωρεύεται πλέον στις ίδιες τις ντομάτες και στα φύλλα της ντοματιάς, χωρίς να επηρεάζεται η ανάπτυξη του φυτού και η παραγωγικότητα του.

Στη συνέχεια η προβιταμίνη D3 μπορεί να μετατραπεί σε κανονική βιταμίνη D3 μέσω τεχνητής υπεριώδους ακτινοβολίας ή μπορεί να χρησιμοποιηθεί από τον ανθρώπινο οργανισμό για να συνθέσει με φυσικό τρόπο τη βιταμίνη D3, όταν ένας άνθρωπος εκτεθεί σε υπεριώδη ηλιακή ακτινοβολία UV-B.

Η ποσότητα προβιταμίνης D3 μέσα σε μια μόνο ντομάτα, αν μετατραπεί σε βιταμίνη D3, ισοδυναμεί με την ποσότητα αυτής της βιταμίνης που υπάρχει σε δύο μεσαίου μεγέθους αυγά ή σε 28 γραμμάρια ψαριού τόνου. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η κατανάλωση των τροποποιημένων αυτών ντοματών –  είτε ολόκληρων είτε με τη μορφή τοματοχυμού – θα μπορεί μελλοντικά να καλύψει τις ημερήσιες ανάγκες για βιταμίνη D3 τόσο των παιδιών όσο και των ηλικιωμένων (15 και 20 μικρογραμμάρια αντίστοιχα).

Επίσης οι επιστήμονες σκοπεύουν να κάνουν περαιτέρω έρευνες για να αυξήσουν μέσω γενετικής τροποποίησης τα επίπεδα βιταμίνης D και σε άλλα φυτά όπως οι πατάτες.

Πηγή –  Αθηναϊκό/Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων

Αμερικανοί επιστήμονες καλλιέργησαν στη Γη φυτά σε έδαφος από το φεγγάρι (σεληνιακό ρηγόλιθο), κάτι που γίνεται για πρώτη φορά στην ανθρώπινη ιστορία. Πρόκειται για το πρώτο βήμα προκειμένου μια μέρα να καλλιεργηθούν στη Σελήνη φυτά κατάλληλα για τροφή και οξυγόνο, τα οποία θα στηρίξουν τις μελλοντικές επανδρωμένες διαστημικές αποστολές στον δορυφόρο του πλανήτη μας. Με άλλα λόγια, άνοιξε ο δρόμος για τους πρώτους αγρότες στο φεγγάρι!

Τα πρώτα αυτά πειράματα, τα οποία έγιναν με μικρά δείγματα σεληνιακού εδάφους (συνολικά 12 γραμμάρια) που είχαν συλλεχθεί από τους αστροναύτες των αποστολών «Απόλλων» 11,12 και 17 της NASA, δείχνουν ότι είναι εφικτό να φυτρώσουν και να μεγαλώσουν γήινα φυτά σε έδαφος που διαφέρει πολύ από το γήινο. Όμως αναπτύσσονται πιο αργά, έχουν συνήθως μικρότερο μέγεθος και εμφανίζουν περισσότερα σημάδια στρες από ό,τι συμβαίνει όταν μεγαλώνουν σε χώμα από τη Γη.

Στόχος της μελέτης ήταν να διαπιστωθεί κατά πόσο είναι βιώσιμη η καλλιέργεια φυτών στο αυθεντικό έδαφος του φεγγαριού και όχι σε κάποια προσομοίωση του. Τα ευρήματα, σύμφωνα με τους επιστήμονες, δείχνουν ότι μολονότι το σεληνιακό «χώμα» μπορεί να χρησιμοποιηθεί για το μεγάλωμα φυτών, δεν υποστηρίζει την ανάπτυξη τους το ίδιο καλά με το γήινο χώμα ηφαιστειακής προέλευσης, ιδίως αν το πρώτο έχει εκτεθεί για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα στην επιφάνεια της Σελήνης. Η εκτίμηση των ερευνητών είναι ότι η κοσμική ακτινοβολία και ο ηλιακός «άνεμος» προξενούν ζημιά στο σεληνιακό έδαφος, ενώ πρόβλημα αποτελεί και η παρουσία σε αυτό μικρών σωματιδίων σιδήρου.

Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου της Φλόριντα, με επικεφαλής τους καθηγητές Ρόμπερτ Φερλ και ‘Ανα-Λάιζα Πολ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό βιολογίας «Communications Biology», πειραματίστηκαν με το φυτό αραβίδοψη (Arabidopsis thaliana), το οποίο έχει χρησιμοποιηθεί κατά κόρον σε παρεμφερή πειράματα, μεταξύ άλλων επειδή το γονιδίωμα του έχει “διαβαστεί” πλήρως. Οι δύο ερευνητές είναι αναγνωρισμένοι διεθνώς ειδικοί στη μελέτη των φυτών στο διάστημα, μεταξύ άλλων έχοντας κάνει σχετικά πειράματα στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.

Το μικρό ανθοφόρο φυτό αραβίδοψη, που ευδοκιμεί στην Ευρασία και στην Αφρική, δοκιμάστηκε σε 12 δείγματα σεληνιακού εδάφους που είχαν συλλεχθεί από διαφορετικά στρώματα της σεληνιακής επιφάνειας, καθώς επίσης σε 16 δείγματα ηφαιστειακής τέφρας από τη Γη, η οποία είχε παρόμοια σύνθεση και μέγεθος σωματιδίων με το σεληνιακό χώμα.

Εργασίες στο αμπέλι την άνοιξη και το καλοκαίρι

Τα ανοιξιάτικα και καλοκαιρινά κλαδέματα στο αμπέλι ονομάζονται και χλωρά, αφού αφορούν τους νέους χλωρούς βλαστούς που αναπτύσσονται την άνοιξη. Ο στόχος όλων αυτών των επεμβάσεων δεν είναι άλλος από την αύξηση και τη βελτίωση της ποιότητας της παραγωγής. Τα χλωρά κλαδέματα του αμπελιού είναι το βλαστολόγημα, το κορυφολόγημα, το ξεφύλλισμα, το αραίωμα ταξιανθιών, άγουρων σταφυλιών ή τμημάτων τους και μεμονωμένων άγουρων ραγών  και η χαραγή ή δακτυλίωση όπως αλλιώς λέγεται.

Με το κλάδεμα καρποφορίας (που γίνεται ανάλογα με την περιοχή και την ποικιλία από το Φεβρουάριο μέχρι τα μέσα Μαρτίου) κάθε καρποφόρος βλαστός έχει κλαδευτεί ώστε να έχει πάνω του δύο οφθαλμούς (τους δύο πιο κοντά στη βάση του), εκτός από τις ποικιλίες που οι γόνιμοι οφθαλμοί είναι μετά τον 3^ο ή 4^ο από τη βάση του βλαστού οπότε διατηρούνται 3 ή 4 οφθαλμοί (αφού ο 1ος ή ο 1ος και ο 2ος είναι άγονοι). Την άνοιξη, από κάθε οφθαλμό θα εκπτυχθεί ένας βλαστός. Οι βλαστοί του αμπελιού ονομάζονται κληματίδες και έτσι ο βλαστός που θα προκύψει από τον πάνω οφθαλμό λέγεται καρποφόρα κληματίδα και ο βλαστός που θα προκύψει  από τον κάτω οφθαλμό ονομάζεται κληματίδα αντικατάστασης και θα δώσει τη βλάστηση της επόμενης χρονιάς.

Βλαστολόγημα στο αμπέλι

Το βλαστολόγημα είναι καλοκαιρινή εργασία που μπορεί να αρχίσει από τα μέσα της άνοιξης, ανάλογα με την ανάπτυξη του αμπελιού. Διενεργείται με το χέρι και πρέπει να γίνει την κατάλληλη στιγμή, όταν έχουν αρχίσει να ξεχωρίζουν οι ταξιανθίες αλλά πριν την άνθιση. Συνήθως το αμπέλι είναι σε αυτό το στάδιο τον Απρίλιο – Μάιο, οι βλαστοί έχουν μήκος 15-35 cm και τουλάχιστον 5 φύλλα ο καθένας. Στις πολύ ζωηρές ποικιλίες μπορεί να χρειαστεί και δεύτερο βλαστολόγημα.

Ο βασικός στόχος του βλαστολογήματος είναι να μειώσει τη βλαστική ανάπτυξη των κληματίδων ώστε να ενισχυθεί η ανάπτυξη και η ωρίμανση των τσαμπιών. Οι κληματίδες για την ανάπτυξή τους καταναλώνουν νερό και θρεπτικά στοιχεία. Διατηρώντας μόνο αυτές που πραγματικά χρειάζονται, το νερό και τα θρεπτικά στοιχεία που θα κατανάλωναν είναι  στη διάθεση των τσαμπιών για να δημιουργηθούν και να ωριμάσουν τα σταφύλια.

• Όταν το βλαστολόγημα γίνεται σωστά, διευκολύνει και το κλάδεμα του επόμενου χρόνου. Επιπλέον δημιουργεί καλύτερες συνθήκες φωτισμού και αερισμού στο εσωτερικό των φυτών, με αποτέλεσμα την καλύτερη ανάπτυξη των σταφυλιών.
• Το βλαστολόγημα πρέπει να γίνεται από έμπειρο εργάτη που να ξέρει καλά το κλάδεμα του αμπελιού και να μπορεί να προβλέπει για την αντικατάσταση των βραχιόνων και των καρποφόρων κληματίδων, καθώς και τα κενά που θα χρειαστεί να καλυφθούν την επόμενη χρονιά. Ακόμα μεγαλύτερη προσοχή απαιτείται για τα αμπέλια που έχουν πληγεί από παγετό ή χαλάζι.
• Το βλαστολόγημα είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τις επιτραπέζιες ποικιλίες σταφυλιού όπως η Κορινθιακή σταφίδα και η Σουλτανίνα.  

Πως γίνεται το βλαστολόγημα στο αμπέλι

Το βλαστολόγημα έχει τρία βασικά στάδια: Πρώτα αφαιρούνται οι λαίμαργοι βλαστοί που έχουν εκπτυχθεί από λανθάνοντες οφθαλμούς στον κορμό του αμπελιού. Μετά αφαιρούνται οι βλαστοί που εκπτύσσονται στους βραχίονες και κάτω από την κληματίδα αντικατάστασης. Τέλος διενεργείται το βλαστολόγημα στους καρποφόρους οφθαλμούς.

Ο τρόπος που γίνεται το βλαστολόγημα εξαρτάται από το πώς διαμορφώνεται η καρποφορία πάνω στις κληματίδες του βλαστού. Έτσι:

• Όταν η κληματίδα αντικατάστασης δεν έχει ταξιανθίες (τσαμπιά), είναι δηλαδή στείρα, βλαστολογείται ώστε να έχει μήκος 50-60 cm.
• Όταν η καρποφόρα κληματίδα είναι στείρα αφαιρείται από τη βάση της, καθώς δεν έχει να προσφέρει κάτι και καταναλώνει θρεπτικά συστατικά και νερό.
• Όταν και οι δύο κληματίδες είναι στείρες, η καρποφόρα (πάνω) κληματίδα αφαιρείται και η κληματίδα αντικατάστασης (κάτω) βλαστολογείται ώστε να έχει μήκος 50-60 cm.
• Όταν και οι δύο κληματίδες έχουν ταξιανθίες, γίνεται κορυφολόγημα και όχι βλαστολόγημα.

Κατά το βλαστολόγημα αφαιρούνται και οι έλικες που έχουν αναπτυχθεί στους βλαστούς. Η αφαίρεση των ελίκων δεν εξυπηρετεί ουσιαστικά τους σκοπούς του βλαστολογήματος, απλά γίνεται για να είναι πιο εύκολη η υποστύλωση των βλαστών  στα σωστά σημεία και να μην στηρίζονται οι βλαστοί αυθαίρετα στα σύρματα.

Κορυφολόγημα στο αμπέλι

Την άνοιξη όταν το αμπέλι ανθίζει, δημιουργείται ανταγωνισμός ανάμεσα στη βλάστηση που αναπτύσσεται στην κορυφή των βλαστών και στις ταξιανθίες, σε ότι αφορά το νερό και τα θρεπτικά συστατικά. Σε αυτό τον ανταγωνισμό επικρατεί η αυξανόμενη κορυφή, η οποία μεγαλώνει ταχύτατα εμποδίζοντας την ανάπτυξη των ταξιανθιών και επομένως των καρπών. Πολλές φορές η ανάπτυξη της κορυφής οδηγεί σε πτώση των ανθέων ή και των ανώριμων ραγών. Αυτό που επιτυγχάνεται με το κορυφολόγημα είναι η απομάκρυνση της κορυφής από τους βλαστούς, ώστε το νερό και τα θρεπτικά συστατικά να διατεθούν στις ταξιανθίες.

Οι στόχοι του κορυφολογήματος είναι από τη μία η αύξηση της παραγωγής του αμπελιού και από την άλλη η ομοιόμορφη ανάπτυξη των βλαστών του. Με το κορυφολόγημα επιτυγχάνεται αύξηση της παραγωγής γιατί:

• Τα τσαμπιά τρέφονται καλύτερα
• Μειώνεται η πτώση των ανθέων
• Γίνεται καλύτερη καρπόδεση, αφού μειώνεται η πτώση των ανώριμων καρπών

Πότε γίνεται το κορυφολόγημα στο αμπέλι.

Το πότε είναι η κατάλληλη στιγμή για το κορυφολόγημα εξαρτάται από τον τελικό στόχο της εργασίας.

• Έτσι όταν επιδιώκεται να μειωθεί η πτώση των ανθέων (υπάρχουν ποικιλίες που ανθορροούν εντονότερα  από άλλες), το κορυφολόγημα γίνεται λίγο πριν την άνθηση.
• Όταν επιδιώκεται η αύξηση του μεγέθους των ραγών, το κορυφολόγημα γίνεται όταν αρχίζουν τα σταφύλια να ωριμάζουν ή όπως αλλιώς λέγεται όταν αρχίζει το γυάλισμα.

Συνήθως στο κορυφολόγημα αφαιρούμε την κορυφή αφήνοντας 2-5 καλά σχηματισμένα φύλλα πάνω από το τελευταίο τσαμπί του βλαστού. Αυτό όμως δεν μπορεί να αποτελέσει γενικό κανόνα καθώς το πόσα φύλλα πρέπει να μένουν πάνω από το τελευταίο τσαμπί εξαρτάται από τα χαρακτηριστικά της κάθε ποικιλίας (π.χ. τη ζωηρότητά της ή την τάση που έχει να ρίχνει τα άνθη).

Το κορυφολόγημα είναι συνήθως χειρονακτική εργασία, σε μεγάλους όμως αμπελώνες μπορεί να γίνει και μηχανικά, αρκεί τα αμπέλια να είναι μορφωμένα σε γραμμικά σχήματα.

Ξεφύλλισμα στα αμπέλια

Ο βασικός στόχος του ξεφυλλίσματος δεν είναι η αύξηση της παραγωγής αλλά η αύξηση της ποιότητας των σταφυλιών. Με το ξεφύλλισμα δημιουργούνται στο εσωτερικό του αμπελιού καλύτερες συνθήκες φωτισμού και αερισμού με αποτέλεσμα να βελτιώνεται η ποιότητα των σταφυλιών και ειδικά το χρώμα τους. Παράλληλα ο σωστός αερισμός εξασφαλίζει και κάποια προστασία από μυκητολογικές και εντομολογικές προσβολές. Το ξεφύλλισμα εφαρμόζεται, ανάλογα με την ποικιλία και την περιοχή, όταν τα τσαμπιά αρχίζουν να ωριμάζουν ή λίγο πριν την τελική τους ωρίμανση. Σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να γίνεται ξεφύλλισμα στις αρχές της άνοιξης που ακόμα αναπτύσσονται οι κληματίδες. Σε αυτό το στάδιο θα αφαιρεθούν φύλλα που φωτοσυνθέτουν με αποτέλεσμα να μειωθεί η φωτοσυνθετική ικανότητα του αμπελιού και να μειωθεί η παραγωγή.

Κατά το ξεφύλλισμα αφαιρούνται αρχικά τα μικρά φύλλα, τα κακοσχηματισμένα και αυτά που βρίσκονται κάτω από το πρώτο τσαμπί κάθε βλαστού. Στην Ελλάδα το ξεφύλλισμα γίνεται κυρίως στις επιτραπέζιες ποικιλίες σταφυλιού και στις ποικιλίες σταφιδοποιίας. Πολλές φορές είναι απαραίτητα περισσότερα από ένα ξεφυλλίσματα.

Το υπερβολικό ξεφύλλισμα μπορεί να έχει σαν αποτέλεσμα να προκληθούν στις ρόγες εγκαύματα από τον ήλιο.

Αραίωμα ταξιανθιών, άγουρων σταφυλιών ή τμημάτων τους και μεμονωμένων άγουρων ραγών

Με αυτό το χλωρό κλάδεμα εκ πρώτης όψεως φαίνεται ότι μειώνεται η παραγωγή. Ουσιαστικά όμως βελτιώνεται η ποιότητα των σταφυλιών σε ότι αφορά το μέγεθος, το βάρος, τη μορφή και το χρώμα τους.

Το αραίωμα των ταξιανθιών συνιστάται κυρίως για τις επιτραπέζιες ποικιλίες που σε καρποφόρο βλαστό έχουν 2-3 ταξιανθίες και τις ποικιλίες σταφιδοποιίας.  Το αραίωμα γίνεται αμέσως μετά την εμφάνιση των ταξιανθιών και αποσκοπεί στο να μειωθεί το ποσοστό των ανθέων που πέφτει. Επιπλέον με την εργασία αυτή εξασφαλίζονται περισσότερα θρεπτικά συστατικά στις ανθοταξίες που μένουν στο αμπέλι, με αποτέλεσμα να αυξάνεται το βάρος και το μέγεθος των ραγών. 

Το αραίωμα των άγουρων τσαμπιών συνιστάται τόσο σε ποικιλίες επιτραπέζιες και σταφιδοποιίας, όσο και σε ποικιλίες οινοποιίας που είναι πολύ παραγωγικές. Το αραίωμα γίνεται αμέσως μετά την καρπόδεση και στόχο έχει να βελτιωθεί η ποιότητα των σταφυλιών που παραμένουν στο αμπέλι. Επιπλέον με αυτό το αραίωμα μπορεί να εξασφαλιστεί και η ομοιόμορφη ωρίμαση των σταφυλιών.

Στο αραίωμα τμήματος των άγουρων σταφυλιών αφαιρείται το κάτω τμήμα του τσαμπιού έτσι ώστε κάθε τσαμπί να έχει 4-8 κύριες διακλαδώσεις. Το μειονέκτημα αυτής της πρακτικής είναι ότι αλλοιώνεται η μορφή του τσαμπιού. Με αυτό το αραίωμα επιτυγχάνεται η αύξηση του μεγέθους των ραγών. Επιπλέον βελτιώνεται το χρώμα του και μειώνονται οι πιθανότητες να δημιουργηθούν μικρές ράγες.

Στο αραίωμα μεμονωμένων άγουρων ραγών οι ανεπιθύμητες ρόγες αφαιρούνται με ειδικά ψαλίδια μετά την καρπόδεση. Είναι η πιο σπάνια από τις τεχνικές αραιώματος και πραγματοποιείται μόνο σε επιτραπέζιες ποικιλίες που έχουν μεγάλη εμπορική αξία και δημιουργούν πολύ πυκνά τσαμπιά ή τσαμπιά με ρόγες διαφορετικών μεγεθών.

Χαραγή ή δακτυλίωση στο πρέμνο

Είναι το πιο δύσκολο στην εφαρμογή χλωρό κλάδεμα αλλά και αυτό που γίνεται πιο σπάνια. Οι στόχοι του είναι και πάλι το καλύτερο δέσιμο των σταφυλιών, η πιο γρήγορη ωρίμανση και η επίτευξη της καλύτερης δυνατής ποιότητας. Η χαραγή γίνεται μετά την άνθιση αλλά πριν την ωρίμανση των σταφυλιών. Σε αυτό το κλάδεμα αφαιρείται ένας δακτύλιος από τον κορμό, τους βραχίονες ή τις κληματίδες, ο οποίος έχει πλάτος 3-8 mm και πάχος τέτοιο ώστε λίγο μεγαλύτερο από το πάχος του φλοιού του αμπελιού. Με αυτή τη διαδικασία οι υδατάνθρακες του αμπελιού παραμένουν πάνω από το σημείο της χαραγής και είναι στη διάθεση των καρπών. Φυσικά η χαραγή απαιτεί ειδικά μαχαίρια και ψαλίδια αλλά το σημαντικότερο είναι η εμπειρία εκείνου που κάνει την εργασία. Αν η εργασία αυτή δεν γίνει σωστά το αμπέλι ενδέχεται να εξασθενήσει. Φυσικά δεν είναι πρακτική που συνιστάται σε όλα τα αμπέλια, παρά σε αυτά με πολύ ζωηρή βλάστηση και χωρίς υπερβολική παραγωγή.    

Έφη Νυδριώτη – Γεωπόνος ΓΠΑ MSc
2108544904 – [email protected]

www.gardenguide.gr

 Η καλή απόδοση της παραγωγής των ελαιοδένδρων καθορίζεται και από το βαθμό καρπόδεσης των ανθέων σε ευνοϊκές συνθήκες περιβάλλοντος. Η συνεισφορά ενός ισορροπημένου προγράμματος λίπανσης με την κατάλληλη παροχή των απαραίτητων θρεπτικών στοιχείων είναι αναγκαία ώστε να ενισχύσει την ανθοφορία και την καρπόδεση στο μέγιστο.

Ελιά | Πως θα αυξήσουμε την άνθιση και το ποσοστό καρπόδεσης

Όπως αναφέρεται στη βιβλιογραφία (Martin et al., 2005), ένα ώριμο δένδρο ελιάς στο στάδιο της πλήρους ανθοφορίας μπορεί να έχει μέχρι και 500.000 άνθη. Από αυτά μόλις το 10 – 15% καταλήγουν σε σχηματισμό καρπού ενώ τελικά μόλις το 1 – 2% αυτών σχηματίζουν τις εμπορικές παραγωγές (Griggs et al., 1975; Lavee, 1986).

Η θρέψη σε σχέση με την άνθιση και την καρπόδεση της ελιάς

Άζωτο – Φώσφορος – Κάλιο

Το άζωτο, ο φώσφορος και το κάλιο είναι όλα τους πολύ σημαντικά θρεπτικά για την ενίσχυση της ανθοφορίας και της καρπόδεσης. Ιδιαίτερα σημαντικός είναι ο ρόλος του αζώτου και του φωσφόρου στα νεαρά φυτά. Όταν τα στοιχεία αυτά βρίσκονται σε επαρκείς ποσότητες μέσα στα φυτά, το δένδρο ανταποκρίνεται θετικά σε κάθε επιπλέον παροχή ποσότητας ενός εκ των θρεπτικών αυτών στοιχείων. Υπερβολικές όμως ποσότητες θρεπτικών στοιχείων μπορεί να οδηγήσουν σε ανισορροπία θρέψης με μειωμένα αποτελέσματα.

Βόριο και ανθοφορία στην ελιά

Το βόριο είναι το ιχνοστοιχείο με τη σημαντικότερη επίδραση στην παραγωγή της ελιάς. Μαζί με το ασβέστιο ενισχύει τη δομή των κυτταρικών τοιχωμάτων, ενώ σε συνδυασμό με τον ψευδάργυρο αποτελούν ζωτικής σημασίας ιχνοστοιχεία για καλή άνθηση, επικονίαση και καρπόδεση.

Η επίδραση του βορίου στην βλάστηση της γύρης, την επικονίαση, την καρπόδεση, την ανάπτυξη του καρπού αλλά και την τελική ποιότητα και παραγωγή, το καθιστούν το πλέον σημαντικό ιχνοστοιχείο για την καλλιέργεια της ελιάς. Σε περιπτώσεις τροφοπενιών βορίου παρατηρούνται καρπόπτωση, μικροί και παραμορφωμένοι καρποί, φυλλόπτωση αλλά και ξήρανση βλαστών. Το επιθυμητό επίπεδο βορίου στα φύλλα είναι 20 – 50 ppm. Η διαφυλλική εφαρμογή βορίου λίγο πριν την άνθηση μπορεί να αυξήσει σημαντικά το ποσοστό της καρπόδεσης, ακόμη και στην περίπτωση που δεν παρατηρείται ένδειξη έλλειψης στο φύλλο.

Βόριο

Με ποιες προϋποθέσεις γίνεται νόμιμη εγκατάσταση τροχόσπιτου, τροχοβίλας, προκάτ, λυόμενου, κοντέινερ και άλλων κατασκευών σε οικόπεδο. Τι ισχύει για μη άρτια και μη οικοδομήσιμα αγροτεμάχια. Τι πρέπει να γνωρίζουν οι ιδιοκτήτες

 Η μεγάλη οικονομική κρίση στη Ελλάδα τα τελευταία χρόνια έχει οδηγήσει πολλούς να σκέπτονται πώς θα αποκτήσουν ένα φτηνό σπίτι και πολλοί είναι αυτοί που θέλουν να έχουν μια μικρή παραθεριστική κατοικία ξεπερνώντας τα εμπόδια των εξόδων και τη γραφειοκρατία της οικοδομικής άδειας. Αλλά και στην Ευρώπη και σε όλο τον κόσμο υπάρχει η τάση της μετακινούμενης κατοικίας ως εναλλακτικού τρόπου διαμονής όπως: δενδρόσπιτα, σπίτια πάνω σε ποταμόπλοιο, ή στη θάλασσα, κοντέινερ κλπ.

Επειδή αυτές οι κατασκευές έχουν τον εξοπλισμό μιας κατοικίας και μεταφέρονται και τοποθετούνται πάνω στο έδαφος χωρίς να γίνονται οικοδομικές εργασίες με τη χρήση οικοδομικών υλικών π.χ. οπλισμένο σκυρόδεμα, πλινθοδομές, τούβλα κλπ, αρκετοί ιδιοκτήτες ακινήτων πιστεύουν ότι είναι νόμιμα και δεν απαιτείται να εκδοθεί οικοδομική άδεια.

Σε αυτή τη λύση καταφεύγουν και αρκετοί ιδιοκτήτες μη άρτιων και οικοδομήσιμων αγροτεμαχίων κυρίως παραθαλάσσιων ή στο βουνό, που δεν μπορούν να εξασφαλίσουν νόμιμη άδεια για την εγκατάσταση τους. Έτσι τα τελευταία χρόνια έχουν «ξεφυτρώσει» στην ύπαιθρο στης χώρας ακόμα και σε ευαίσθητες περιβαλλοντικά περιοχές π.χ. στο Πήλιο, στη Μύκονο και άλλα νησιά, σε περιοχές Νatura, σε ζώνες παραλίας, σε δασικές εκτάσεις κλπ. διάφορες εγκαταστάσεις οι οποίες είναι αυθαίρετες.

Επιπλέον η χρήση των όρων «τροχοβίλα», «προκάτ», «λυόμενα», «κοντέινερ», «προσωρινή κατασκευή», που αποτελούν κατασκευές μη συμβατικές σε σχέση με το παραδοσιακό κτίσμα, μπορεί να δημιουργήσει σύγχυση για την αναγκαιότητα έκδοσης σχετικής οικοδομικής άδειας. Γι’ αυτό οι πολίτες πριν αγοράσουν και τοποθετήσουν στο ακίνητό τους οποιαδήποτε κατασκευή, θα πρέπει να απευθύνονται σε μηχανικό προκειμένου να διαπιστώσουν το νόμιμο ή μη του εγχειρήματος τους.

• Μπορώ να κάνω προσωρινή κατασκευή στο οικόπεδό μου;

Η προσωρινή κατασκευή κατά την πολεοδομική νομοθεσία, δεν αφορά μια πρόχειρη κατασκευή από ένα ιδιώτη, αλλά κατασκευή που αποτελείται εξ ολοκλήρου από ξηρή δόμηση και εγκαθίσταται σε ελαφρά βάση ή με σημειακή θεμελίωση επί του εδάφους, τοποθετείται και απομακρύνεται σε λυόμενα μέρη και εξυπηρετεί συγκεκριμένο σκοπό για ένα χρονικό διάστημα π.χ. ένα χριστουγεννιάτικο χωριό και σ΄ αυτή την περίπτωση ισχύουν τα εξής:

1. Η προσωρινή κατασκευή τοποθετείται σε ιδιωτικούς χώρους παραχωρημένους σε δημόσια κοινή χρήση και σε δημόσιους κοινόχρηστους χώρους, υπαίθριους ή στεγασμένους, κατά παρέκκλιση των κείμενων πολεοδομικών όρων της περιοχής και υπό την προϋπόθεση ότι επιτρέπονται οι συγκεκριμένες χρήσεις. Για τις προσωρινές κατασκευές απαιτείται έγκριση τοποθέτησης και λειτουργίας από τον αρμόδιο κατά περίπτωση φορέα, κατόπιν υποβολής απαραίτητων δικαιολογητικών και στοιχείων για την κατασκευή ή συναρμολόγηση και τοποθέτηση, καθώς και προσδιορισμός του χρονικού διαστήματος διατήρησής τους.
2. Οι κατασκευές αυτές οφείλουν να διαθέτουν πιστοποιητικό στατικής επάρκειας σύμφωνο με τις ισχύουσες ελληνικές ή ευρωπαϊκές προδιαγραφές.
3. H θεμελίωσή τους πρέπει να γίνεται:

α. επί ξύλινων πασσάλων,

β. επί μεμονωμένων προκατασκευασμένων πεδίλων σκυροδέματος, επιφάνειας μικρότερης ή ίσης του ενός τετραγωνικού μέτρου,

γ. επί προκατασκευασμένων θεμελιολωρίδων σκυροδέματος, πλάτους μικροτέρου ή ίσου του 0,60 μ. και επί οποιουδήποτε άλλου προκατασκευασμένου στοιχείου, για το οποίο αποδεικνύεται η ευχερής απομάκρυνση και για το οποίο δεν απαιτείται έγχυτο σκυρόδεμα επί τόπου του έργου.

1. Με υπουργική απόφαση του αρμόδιου Υπουργού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής ορίζεται το χρονικό διάστημα αδειοδότησης ανά είδος και επιφάνεια προσωρινής κατασκευής, καθώς και τα στοιχεία που απαραίτητα υποβάλλονται μαζί με την αιτιολογική έκθεση για την αναγκαιότητα της τοποθέτησης, στον αρμόδιο φορέα.

• Για ποιες εγκαταστάσεις απαιτείται οικοδομική άδεια;

Οικοδομική άδεια απαιτείται για την εκτέλεση οποιασδήποτε εργασίας δόμησης, η οποία δεν εμπίπτει στις εργασίες δόμησης μικρής κλίμακας και αφορά ιδίως:

α) ανέγερση, προσθήκη και επισκευή κτιρίων,

β) κατεδάφιση κατασκευών,

γ) εκσκαφές ή επιχώσεις μεγαλύτερες του συν/πλην 0,80 μέτρα, καθώς και επιστρώσεις, διαμορφώσεις οικοπέδων και γηπέδων με σκοπό τη δόμηση,

δ) κατασκευή πισίνας,

ε) αλλαγή χρήσης, αν επέρχεται αλλαγή προς το δυσμενέστερο, στα στοιχεία του διαγράμματος κάλυψης ή στα φορτία σχεδιασμού της στατικής μελέτης ή αλλαγή μηχανολογικών εγκαταστάσεων ως προς τις διελεύσεις τους από άλλους ορόφους ή κοινόχρηστους χώρους,

στ) κατασκευή τοίχων αντιστήριξης, καθώς και περιτοιχίσεων και περιφράξεων που δεν καλύπτονται από την έγκριση εργασιών δόμησης μικρής κλίμακας,

ζ) κατασκευή υπόγειων δεξαμενών,

η) εργασίες τοποθέτησης υπόγειων, προκατασκευασμένων δεξαμενών υγρών και αερίων καυσίμων σε πρατήρια καυσίμων,

θ) εργασίες μικρής κλίμακας προϋπολογισμού άνω των είκοσι πέντε χιλιάδων (25.000) ευρώ.

• Τι θεωρείται κτίριο, εγκατάσταση, ελαφρά κατασκευή και τι λυόμενη κατασκευή από τον Νέο Οικοδομικό Κανονισμό;
• Κτίριο είναι η κατασκευή που αποτελείται από χώρους και εγκαταστάσεις και προορίζεται για προσωρινή ή μόνιμη παραμονή του χρήστη.
• Εγκατάσταση είναι η κατασκευή ή υποδομή που προορίζεται ή απαιτείται για τη λειτουργία, εξυπηρέτηση και ασφάλεια των κτιρίων, όπως οι ανελκυστήρες, τα στοιχεία διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, κλιματισμού, δροσισμού, διανομής και εκροής ύδατος, θέρμανσης, φυσικού αερίου, τα θερμικά ηλιακά συστήματα, τα στοιχεία ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, τα στοιχεία μονάδων Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού και Θερμότητας Υψηλής Αποδοτικότητας (ΣΗΘΥΑ), οι καπναγωγοί, οι επιγραφές, οι κεραίες.
• Ελαφρά κατασκευή είναι η κατασκευή με φέροντα οργανισμό και στοιχεία πλήρωσης μειωμένου μόνιμου φορτίου ιδίου βάρους σε σχέση με τις συμβατικές κατασκευές, όπως αυτές από οπλισμένο σκυρόδεμα ή λιθοδομή φέρουσας τοιχοποιίας.
• Λυόμενη κατασκευή είναι η κατασκευή που αποτελείται από συναρμολογούμενα και αποσυναρμολογούμενα δομικά στοιχεία πιστοποιημένα από αρμόδιο φορέα που τοποθετούνται σε σταθερή βάση.

• Με ποιες προϋποθέσεις μπορώ να τοποθετήσω νόμιμα στο οικόπεδό μου τροχόσπιτο ή τροχοβίλα;

Επιτρέπεται η προσωρινή τοποθέτηση τροχόσπιτου, που έχει σε ισχύ άδεια κυκλοφορίας από το Υπουργείο Μεταφορών, φέρει αριθμό κυκλοφορίας και είναι ρυμουλκούμενο από ΙΧ αυτοκίνητο. Το τροχόσπιτο μπορεί να τοποθετηθεί σε ιδιόκτητο χώρο, αρκεί να μην είναι χαρακτηρισμένος ως αρχαιολογικός χώρος, αιγιαλός, παραλία ή δασική έκταση.

Σύμφωνα με την Εγκ-27860/4450/34/23-3-88 του Υπουργείου Περιβάλλοντος περί «Εγκατάστασης Τροχόσπιτου – Τροχοβίλας». Τα τροχόσπιτα που δεν είναι κυκλοφορούντα οχήματα και ρυμουλκούμενα από ΙΧ. αυτοκίνητα με αριθμό κυκλοφορίας του Υπουργείου Συγκοινωνιών, εφόσον μεταπίπτουν στην κατηγορία που περιγράφεται από την παρ.17 του Αρθ-2 του ΓΟΚ/85), δηλαδή μετατρέπονται σε εγκαταστάσεις με μόνιμη εξάρτησή τους από το περιβάλλον στο οποίο εγκαθίστανται και συνδέονται σταθερά με αυτό (π.χ. σταθερή σύνδεση με το έδαφος, κατασκευή βόθρου, σύνδεση με δίκτυα) ή εξυπηρετούν παραμονή ανθρώπων ή ζώων, εκτέλεση εργασίας ή άσκηση επαγγέλματος, αποθήκευση ή τοποθέτηση πραγμάτων, μηχανημάτων, κλπ., πρέπει πριν εγκατασταθούν σε γήπεδο ή οικόπεδα να έχουν άδεια της αρμόδιας για την έκδοση οικοδομικής αδείας Υπηρεσίας η οποία τα κρίνει κατά τις ισχύουσες πολεοδομικές διατάξεις.

• Μπορώ να θεωρήσω την τροχοβίλα με ρόδες ως τροχόσπιτο και να τη βάλω στο οικόπεδό μου χωρίς άδεια, χωρίς να τη συνδέσω με βόθρο, ΔΕΗ κ.λπ.;

Ο όρος «τροχοβίλα ή τροχόσπιτο» δεν υπάρχει στην πολεοδομική νομοθεσία. Η τροχοβίλα είναι κι αυτή μια τροχήλατη κατασκευή την οποία διέπουν όλοι οι νόμοι και οι ρυθμίσεις του υπουργείου Συγκοινωνιών περί ρυμουλκούμενων. Εκεί υπάγεται και από εκεί ελέγχεται. Σε καμία περίπτωση όμως δεν χαρακτηρίζεται οικία και δεν μπορεί να ρευματοδοτηθεί ή να υδροδοτηθεί νόμιμα, ακόμα κι αν τοποθετηθούν φωτοβολταϊκά αντί της σύνδεσης με τη ΔΕΗ.

• Θέλω να βγάλω άδεια μικρής κλίμακας για να κάνω μια βάση από μπετόν με μια πέργολα και να τοποθετήσω ένα λυόμενο ή προκάτ ή κοντέινερ. Αυτό είναι νόμιμο;

Όχι. Η άδεια πέργκολας άνω των 50 τ.μ. επιτρέπεται όταν υπάρχει κτίσμα στο οικόπεδο Επίσης η βάση από οπλισμένο σκυρόδεμα (μπετόν) δεν υπάγεται στις μικρές διαμορφώσεις του εδάφους μέχρι συν/πλην 0,80 μ. από το φυσικό έδαφος, που επιτρέπεται χωρίς οικοδομική άδεια από την πολεοδομική νομοθεσία. Επομένως και σε αυτή την περίπτωση απαιτείται η έκδοση οικοδομικής αδείας.

• Μπορώ να βγάλω οικοδομική άδεια για τροχοβίλα;

Αν αυτό που ονομάζεται «τροχοβίλα» υπάγεται στην κατηγορία των προκατασκευασμένων κατοικιών, και διαθέτει όλες τις απαιτούμενες μελέτες για την έκδοση οικοδομικής άδειας (στατικά, αρχιτεκτονικά, μελέτες ενεργειακής απόδοσης, ηλεκτρομηχανολογικές μελέτες, πυροπροστασία και λοιπών εγκαταστάσεων), τότε εκδίδεται κανονικά η άδεια.

• Μπορώ να τοποθετήσω στο οικόπεδό μου ένα προκατασκευασμένο (προκάτ) σπίτι;

Δεν υπάρχει στον Νέο Οικοδομικό Κανονισμό η έννοια του «προκάτ» αλλά της λυόμενης κατοικίας, που αποτελείται από συναρμολογούμενα και αποσυναρμολογούμενα δομικά στοιχεία πιστοποιημένα από αρμόδιο φορέα που τοποθετούνται σε σταθερή βάση. Για τα λυόμενα κτίρια εκδίδεται κανονική οικοδομική άδεια, εφόσον επιτρέπεται από τους όρους δόμησης της περιοχής και δεν βρίσκονται σε περιοχές ιδιαίτερου φυσικού κάλλους, παραδοσιακούς οικισμούς, σε ιστορικούς τόπους κλπ.

• Μπορώ να τοποθετήσω στο οικόπεδό μου ένα κοντέινερ χωρίς οικοδομική άδεια;

Όχι, γιατί σύμφωνα με τον Κτιριοδομικό κανονισμό θεωρείται δομικό έργο κάθε τι που είναι ακίνητο και εδράζεται απευθείας ή δια μέσου άλλων στοιχείων στο έδαφος και δεν μπορεί να ρυμουλκηθεί με απλό και άμεσο τρόπο. Ακόμα και για τις αποθήκες απαιτείται η έκδοση άδειας δόμησης από την Πολεοδομία. (Πηγή – ecopress.gr)

Βοτανική ταξινόμηση: Είναι το είδος Citrus reticulata. Ανήκει στην οικογένεια Rutaceae

Καταγωγή: Ιθαγενές φυτά των περιοχών της Ν.Α. Ασίας. Η μανταρινιά καλλιεργείται στην Κίνα και την Ιαπωνία από τα αρχαία χρόνια. Στην Ευρώπη πρωτοήρθε στην Αγγλία και καλλιεργήθηκε στις αρχές του 1800. Από την Αγγλία μεταδόθηκε η καλλιέργεια της και στην υπόλοιπη Ευρώπη σταδιακά.

Άλλες ονομασίες: mikan, suntara, sangtra, mandarino, mandarine

Εμπορεύσιμο τμήμα καλλιέργειας: Οι καρποί του φυτού, τα μανταρίνια.

Στοιχεία παραγωγής στην Ελλάδα: Η μανταρινιά καλλιεργείται κυρίως στην Πελοπόννησο (σε όλους τους νομούς με λιγότερα δέντρα στον νομό Αρκαδίας), στην Κρήτη, την δυτική Ελλάδα, τις Κυκλάδες, τα Δωδεκάνησα, τα Επτάνησα, τη Χαλκιδική και την Αττική.

Βοτανικά χαρακτηριστικά

Ύψος – Ανάπτυξη φυτού: Είναι μονόκορμο είδος. Οι βραχίονες του αναπτύσσονται σε ύψος από 60 εκατοστά και πάνω έως περίπου στα 120 εκατοστά. Τα δέντρα διαμορφώνονται σε ύψος έως 2-4 μέτρα.

Φύλλα: Είναι αειθαλές δέντρο με σφαιρική κόμη. Έχει πλούσια κόμη. Η βλάστηση και ανθοφορία στη μανταρινιά χαρακτηρίζεται από τουλάχιστον δύο στάδια, την ανοιξιάτικη και την καλοκαιρινή. Η ανοιξιάτικη βλάστηση παράγει τα περισσότερα άνθη. Τα φύλλα έχουν ελικοειδή διάταξη

Βλαστοί: Οι βλαστοί μπορεί να είναι μεικτοί, δηλαδή να έχουν φύλλα και άνθη ή να είναι φυλλοφόροι δηλαδή να έχουν μόνο φύλλα.

Οφθαλμοί: Υπάρχουν δύο είδη οφθαλμών. Οι βλαστοφόροι ή ξυλοφόροι οφθαλμοί που αναπτύσσονται επάκρια (στις άκρες) ή πλάγια του βλαστού και οι μικτοί (ανθοφόροι οφθαλμοί) που αναπτύσσονται πλάγια στις μασχάλες των φύλλων. Επομένως, η μανταρινιά αναπτύσσει τους καρπούς κατά μήκος των βλαστών.

Άνθη: Τα λουλούδια της μανταρινιάς είναι μικρά, λευκού χρώματος και αρωματικά που εμφανίζονται πάνω στο δέντρο σε βοτρυώδεις ταξιανθίες

Καρποί: Οι καρποί είναι μικροί σε διάφορα σχήματα ανάλογα με την ποικιλία και τον τύπο της μανταρινιάς. Η φλούδα αποσπάται εύκολα από τη σάρκα, με το χέρι. Η σάρκα, ανάλογα με την ποικιλία και το μέγεθος του καρπού χωρίζεται σε 8 έως 15 φέτες.

Ρίζες: Η αύξηση του ριζικού συστήματος γίνεται κατά κύματα.

Ρυθμός ανάπτυξης: Η μανταρινιά έχει μέτριο προς γρήγορο ρυθμό ανάπτυξης. Το χειμώνα οι μανταρινιές φαίνεται ότι πέφτουν σε λήθαργο χωρίς να ρίχνουν τα φύλλα τους.

Στην καλλιέργεια της μανταρινιάς η σωστή περιποίηση των δένδρων και το κατάλληλο κλάδεμα ενισχύουν ποιοτικά και ποσοτικά την καρποφορία.

Παράγοντες που επηρεάζουν την καλλιέργεια στη μανταρινιά

Φως: Προτιμά τις ηλιόλουστες θέσεις

Θερμοκρασία: Αντέχει στις υψηλές θερμοκρασίες, όμως σε θερμοκρασίες καύσωνα χρειάζεται πιο συχνό πότισμα και εάν είναι λίγα δέντρα προστασία με πανί σκίασης. Επιπλέον, πρέπει να προστατεύεται από τους δυνατούς ανέμους.

Στις χαμηλές θερμοκρασίες μπορεί να αντέξει έως και σε -8^οC, όμως παρατεταμένοι παγετοί προκαλούν σημαντικές ξηράνσεις στα φυτά. Εάν υπάρχουν λίγα δέντρα στον κήπο τότε μπορείτε να τα τυλίξετε με αντιπαγετικό ύφασμα για να τα προστατέψετε.

Έδαφος-Χώμα: Προτιμά τα βαθιά εδάφη που είναι καλά αποστραγγιζόμενα και πλούσια σε οργανική ουσία.

Καλλιεργητικές εργασίες που χρειάζεται η μανταρινιά

Προετοιμασία εδάφους: Η φύτευση νέων δέντρων γίνεται με το τέλος του χειμώνα και των έντονων παγετών.

Πότισμα: Τα μανταρίνια χρειάζονται πότισμα σε σταθερά χρονικά διαστήματα με κανονικές ποσότητες νερού. Η στάγδην άρδευση είναι αυτή που έχει επικρατήσει τόσο στις καλλιέργειες όσο και στον κήπο. Ιδιαίτερα το καλοκαίρι με τις υψηλές θερμοκρασίες και την ξηρασία η άρδευση δεν πρέπει να αμελείται, το αντίθετο μάλιστα μπορεί να πρέπει να γίνεται πιο συχνά.

Λίπασμα: Υπάρχουν λιπάσματα σε κοκκώδη μορφή ή υγρά εξειδικευμένα για τα εσπεριδοειδή κατά συνέπεια και για τη μανταρινιά. Σίγουρα η χρήση κοπριάς ή οργανικού κόμποστ η vermicompost ενισχύει την ανάπτυξη της μανταρινιάς και αυξάνει την ποσότητα των μανταρινιών καθώς και την ποιότητα των καρπών.

Κλάδεμα και περιποίηση

Η μανταρινιά κλαδεύεται σε χαμηλό κύπελλο. Το κλάδεμα δεν είναι αυστηρό. Περισσότερο αφαιρούμε ορισμένα τμήματα του φυτού ώστε να ανοίξει λίγο το εσωτερικό του τμήμα. Το κλάδεμα γίνεται το χειμώνα μετά την συλλογή των καρπών. Γενικά προσέχουμε τα εξής:

• Αφαιρούμε τα κλαδιά που έχουν νεκρωθεί.
• Κλαδεύουμε ελαφρά ώστε να δημιουργήσουμε χώρο στο κέντρο του δένδρου.
• Καλύπτουμε με πάστα εμβολιασμού (ή κλαδέματος) μετά το κλάδεμα μεγάλων κλαδιών

Ποικιλίες μανταρινιάς

Μανταρίνι ένκορ: Από τις πιο δημοφιλείς ποικιλίες. Είναι πολύ όψιμη με μεσαίου μεγέθους καρπούς. Τα μανταρίνια έχουν αρκετό χυμό και ωραία γεύση. Έχουν αρκετά κουκούτσια.

Μανταρίνι Σατσούμα (satsuma): Τα πιο πρώιμα μανταρίνια. Έτοιμα για μάζεμα στα τέλη του Σεπτέμβρη. Ανθεκτική ποικιλία στο ψύχος. Είναι άσπερμα μανταρίνια

Κοινό μανταρίνι (Citrus Reticulata) ή Χιώτικο μανταρίνι: Πρώιμη ποικιλία. Οι καρποί είναι στρογγυλοί, μεγάλοι, αρωματικοί και εύγευστοι, με πολλά κουκούτσια.

Άλλη παραδοσιακή ποικιλία μανταρινιού είναι το μανταρίνι Καλύμνου: Καλλιεργείται σε μικρή έκταση στην Κάλυμνο και σε άλλα νησιά των Δωδεκανήσων. Στην Κάλυμνο η πιο γνωστή περιοχή με τα περισσότερα δέντρα είναι το Βαθύ. Επιπλέον, πολύ γνωστό είναι και το περγαμόντο του Βαθύ.

Μανταρίνι Κλημεντίνη (κλημεντίνες): Είναι η ποικιλία που οι καρποί δεν έχουν κανένα κουκούτσι. Καρπός εύγευστος. Υπάρχουν τύποι κλημεντίνης που είναι αρκετά πρώιμοι και οι καρποί είναι έτοιμοι για μάζεμα από τα τέλη του Σεπτεμβρίου. Γενικά οι κλημεντίνες μαζεύονται από τέλος Σεπτεμβρίου έως και τον Φεβρουάριο. Υπάρχουν διάφοροι τύποι κλημεντίνης.

Μανταρίνι Νόβα: Είναι ανθεκτική ποικιλία στον παγετό. Μανταρίνι εύγευστο με αρκετό χυμό. Μεσαίου μεγέθους με λίγα κουκούτσια. Η συλλογή του καρπού ξεκινάει από τέλος Νοεμβρίου.

Τα μανταρίνια tangor έχουν προέλθει από διασταύρωση πορτοκαλιάς και μανταρινιάς, ξεφλουδίζονται εύκολα, είναι αρκετά αρωματικά αλλά έχουν πιο πικρή γεύση.

Τα μανταρίνια ράνγκπουρ (rangpur) έχουν προέλθει από διασταύρωση λεμονιάς και μανταρινιάς. Το μέγεθος του καρπού είναι μικρό προς μεσαίο. Χρησιμοποιείται σαν υποκείμενο καθώς οι καρποί του είναι ξινοί.

Πως γίνεται ο πολλαπλασιασμός στη μανταρινιά

Η μανταρινιά πολλαπλασιάζεται επί τω πλείστων με εμβολιασμό σε υποκείμενο νερατζιάς. Άλλοι τρόποι πιο ερασιτεχνικοί είναι ο πολλαπλασιασμός με εναέριες καταβολάδες όμως τα νέα δέντρα μπορεί να μην επιβιώσουν για πολλά χρόνια, είναι περισσότερα ευπαθή σε προσβολές από ασθένειες και η καρποφορία είναι μειωμένη.

Συγκομιδή – συντήρηση

Η συγκομιδή γίνεται με το χέρι από τα τέλη του Σεπτεμβρίου έως και το Φεβρουάριο, ανάλογα με την ποικιλία. Τα δέντρα μαζεύονται σταδιακά, συλλέγοντας τους ώριμους καρπούς.

Μανταρίνι – οφέλη για την υγεία και θρεπτική αξία

• Πλούσια πηγή βιταμίνης C. Η βιταμίνη C παίζει σημαντικό ρόλο στην ενίσχυση της άμυνας του οργανισμού. Ιδιαίτερα το χειμώνα που είμαστε περισσότερο ευάλωτοι η βιταμίνη C προστατεύει το σώμα μας από ιογενείς λοιμώξεις.
• Πλούσια πηγή Καλίου
• Μειώνει την αρτηριακή πίεση
• Είναι πλούσιο σε καροτενοειδή ( βήτα-καροτίνη και βήτα-κρυπτοξανθίνη)
• Είναι αντιοξειδωτικό
• Μειώνει την πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου στο ήπαρ
• Μειώνει την πιθανότητα εμφάνισης καρδιοπαθειών και εγκεφαλικών επεισοδίων
• Μειώνει την πιθανότητα εμφάνισης διαβήτη
• Τα μανταρίνια περιέχουν ασβέστιο, φώσφορο και μαγνήσιο που βοηθήσουν στη διατήρηση της οστικής μάζας και στην καταπολέμηση της οστεοπόρωσης
• Τα μανταρίνια έχουν επίσης βιταμίνη Ε και Β12 για να διατηρούν τα μαλλιά σας γεμάτα και δυνατά. Προσθέστε λίγο στο λάδι μαλλιών σας για λίγη φυσική λάμψη.
• Το αιθέριο έλαιο της μανταρινιάς είναι εξαιρετικά χαλαρωτικό.

Πως προέκυψε το όνομα του μανταρινιού κλημεντίνη: Ένας Γάλλος ιεραπόστολος που ονομαζόταν Πατέρας Κλεμάν (Father Clément) ενθάρρυνε την καλλιέργεια της μανταρινιάς στη Γαλλία στις αρχές του 20ου αιώνα. Έτσι η συγκεκριμένη ποικιλία πήρε τιμητικά το όνομα του.

Αναγκαία μέτρα ώστε το προς εμπορία προϊόν να είναι άριστης ποιότητας για να μην αντιμετωπίσει προβλήματα τιμών και διάθεσης

 Περίπου 185 εκατομμύρια πουλιά μεταναστεύουν περνώντας πάνω από την Ελλάδα κάθε χρόνο τέτοια εποχή

Περίπου 185 εκατομμύρια πουλιά μεταναστεύουν περνώντας πάνω από την Ελλάδα κάθε χρόνο τέτοια εποχή. Μάλιστα, από αυτά περίπου 30 εκατ. πρέπει οπωσδήποτε να «ανεφοδιαστούν» και να ξεκουραστούν στο πρώτο διαθέσιμο νησί. Το γεγονός αυτό αναδεικνύει την ανάγκη να προστατευτούν τα μικρά νησιά ή νησίδες του Αιγαίου, του Λιβυκού και του Ιονίου και να καταπολεμηθεί δραστικά η λαθροθηρία στο Ιόνιο.

Τα νέα στοιχεία προέρχονται από μελέτη, την οποία επιμελήθηκε το Τμήμα Βιολογικών Εφαρμογών και Τεχνολογιών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων σε συνεργασία με τον Ορνιθολογικό Σταθμό Αντικυθήρων και δημοσιοποιήθηκαν από την Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία με αφορμή τον εορτασμό, αύριο, της Παγκόσμιας Ημέρας Μεταναστευτικών Πουλιών. Oπως αναφέρει η μελέτη, κάθε χρόνο δισεκατομμύρια πουλιά από χιλιάδες είδη ξεκινούν ένα τεράστιο ταξίδι από τον τόπο διαχείμασής τους στην Αφρική έως τον τόπο αναπαραγωγής τους, στη βόρεια Ευρώπη. «Η μετανάστευση είναι η πιο απαιτητική δραστηριότητα στον κύκλο ζωής των πουλιών αυτών, καθώς απαιτεί σημαντική ενέργεια», εξηγεί ο Τάσος Μπούνας, μεταδιδακτορικός ερευνητής από το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, επιστημονικός υπεύθυνος του ερευνητικού προγράμματος ROUTES (στο πλαίσιο του οποίου πραγματοποιήθηκε η έρευνα). «Τα μεταναστευτικά πουλιά πρέπει να διασχίσουν την έρημο Σαχάρα, ενδεχομένως με στάσεις για ξεκούραση και τροφή, δυνατότητα που δεν υπάρχει όταν διασχίζουν τη Μεσόγειο. Εκεί μπορεί να κάνουν έως και 2.800 χιλιόμετρα χωρίς στάση».

(ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ/ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ)

Μελέτες και στοιχεία

Με βάση παλαιότερα (από το 2007) και πρόσφατα στοιχεία μετρήσεων, οι ερευνητές εκτιμούν -πολύ συντηρητικά, όπως επισημαίνουν- ότι κάθε χρόνο διασχίζουν την Ελλάδα περί τα 185 εκατ. αποδημητικά πουλιά. Από αυτά, το 60% ανήκει μόλις σε τρία είδη: το σταυλοχελίδονο, τον θαμνοφυλλοσκόπο και τον θαμνοτσιροβάκο.

” Ανάγκη να προστατευθούν τα ενδιαιτήματα των μεταναστευτικών πτηνών και να καταπολεμηθεί η λαθροθηρία, κυρίως στο Ιόνιο.”

Στο πλαίσιο της μελέτης, οι ειδικοί αιχμαλώτισαν (με τρόπο που δεν τα βλάπτει και κατόπιν τα απελευθέρωσαν) μεταναστευτικά πουλιά από 18 είδη (από τα 66 συνολικά που περνούν κατά τη μετανάστευσή τους πάνω από την Ελλάδα) στη Γαύδο, στα Αντικύθηρα και στους Στροφάδες, μέτρησαν το σωματικό τους λίπος και το βάρος τους και με μαθηματικά μοντέλα υπολόγισαν πόσο τα πουλιά αυτά μπορούσαν να πετάξουν ακόμα – ή έπρεπε να παραμείνουν στα εν λόγω νησιά για λίγες ημέρες, προκειμένου να τραφούν και να ανακτήσουν δυνάμεις. 

Όπως υπολογίστηκε, περίπου 30 εκατ. πουλιά κάθε χρόνο φθάνουν στα ελληνικά νησιά τόσο εξαντλημένα, που πρέπει οπωσδήποτε να παραμείνουν για λίγο εκεί πριν συνεχίσουν. Τα πουλιά με το περισσότερο σωματικό λίπος (23% της μάζας τους) ήταν οι κιτρινοστριτσίδες, ενώ εκείνα με το μικρότερο τα οχθοχελίδονα (8,7%). «Πολύ λίγα πουλιά φθάνουν στα ελληνικά νησιά έχοντας δυνάμεις να συνεχίσουν απευθείας. Τα περισσότερα είναι εξαντλημένα», εξηγεί ο κ. Μπούνας. 

(P. SANTOJA/ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ)

Η μελέτη προσφέρει για πρώτη φορά μια ποσοτική εκτίμηση των πουλιών που είναι πιθανό να αντιμετωπίσουν μελλοντικές αλλαγές στα μεταναστευτικά τους ταξίδια λόγω της κλιματικής αλλαγής. «Μελλοντικά, η κλιματική αλλαγή θα απειλήσει τα μεταναστευτικά πουλιά. Πρώτον, οι περιοχές αναπαραγωγής τους θα μετακινηθούν βορειότερα, επομένως θα πρέπει να διασχίσουν μεγαλύτερη απόσταση. Δεύτερον, σύμφωνα με τα μοντέλα, η έρημος της Σαχάρας θα μεγαλώσει, επομένως θα περιοριστούν οι δυνατότητές τους για ανεφοδιασμό και ξεκούραση. Οι εξελίξεις αυτές θα αυξήσουν ακόμα περισσότερο τη σημασία των ελληνικών νησιών ως ενδιάμεσο σταθμό. Επομένως, είναι κρίσιμης σημασίας να προστατευθούν τα ενδιαιτήματα των πουλιών, αλλά και να καταπολεμηθεί η λαθροθηρία, ιδίως στο Ιόνιο».

(Γιώργος Λιάλιος – kathimerini.gr)

Το αβοκάντο (Percea americana) είναι τροπικό φρούτο που κατάγεται από το νότιο Μεξικό. Ανήκει στην οικογένεια Lauraceae. Το αβοκάντο ονομάζεται και βουτυρόδενδρο εξαιτίας της υφής της σάρκας του καρπού του.

Οι κύριες χώρες παραγωγής του είναι το Μεξικό (με μεγαλύτερη από 40% της παγκόσμιας παραγωγής) ενώ ακολουθούν άλλες χώρες όπως ΗΠΑ, Βραζιλία, Κολομβία, Βενεζουέλα και Εκουαδόρ. Στην Ελλάδα καλλιεργείται κυρίως στην Κρήτη.

Ο καρπός είναι ιδιαίτερα δημοφιλής και χρησιμοποιείται με πολλούς τρόπους στη μαγειρική. Καταναλώνεται ωμός στο ψωμί και σαλάτα με χυμό λεμονιού, αλάτι και πιπέρι, ενώ υπάρχουν πάρα πολλές συνταγές που μπορεί να χρησιμοποιηθεί.Επιπλέον, το λάδι του χρησιμοποιείται στη βιομηχανία καλλυντικών και ζωοτροφών

Διατροφική αξία του αβοκάντο

Το αβοκάντο είναι πολύ πλούσιο σε λιπαρά (88%), μονοακόρεστα λιπαρά Βιταμίνη Ε, Κάλιο, Φυτικές ίνες. Κατατάσσεται στις θερμιδογόνες τροφές.

Μελέτες έχουν δείξει θετική επίδραση στην καταπολέμηση του καρκίνου και καρδιαγκιακών παθήσεων καθώς και στη μείωση της κακής χοληστερόλης και της πίεσης

Μορφολογικά χαρακτηριστικά για το δένδρο αβοκάντο.

• Το αβοκάντο είναι αειθαλές δέντρο, που μπορεί να φτάσει σε ιδανικές συνθήκες μέχρι και τα 20 μέτρα σε ύψος.
• Το ριζικό του σύστημα θεωρείται επιπολαιόριζο (αναπτύσσεται οριζόντια στο έδαφος και όχι τόσο σε μεγάλο βάθος),
• Έχει δύο ή και περισσότερες βλαστήσεις το χρόνο (άνοιξη – καλοκαίρι)
• Χαρακτηρίζεται από το φαινόμενο της παρενιαυτοφορίας
• Τα άνθη αναπτύσσονται σε βοτρυώδεις ταξιανθίες, επάκρια των βλαστών.
• Η άνθιση συμβαίνει αργά την άνοιξη. H καλλιέργεια του αβοκάντο σε πιο ψυχρό κλίμα οψιμίζει την άνθιση.
• Τα άνθη στο αβοκάντο έχουν πρασινωπό χρώμα, είναι τέλεια (έχουν αρσενικά & θηλυκά μέρη) και χαρακτηρίζονται από το φαινόμενο της διχωγαμίας (τα αρσενικά μέρη ανθίζουν σε διαφορετική περίοδο από τα θηλυκά).
• Ο καρπός του αβοκάντο είναι ράγα, και σχετικά μεγάλου μεγέθους, με ένα σπέρμα στη μέση. Η σάρκα του είναι κιτρινωπή με γεύση βουτύρου. όταν είναι ώριμη.
• Οι βλαστοί του δέντρου φέρουν ξυλοφόρους και απλούς ανθοφόρους οφθαλμούς. Οι ξυλοφόροι οφθαλμοί δίνουν τη βλάστηση και οι απλοί δίνουν βοτρυώδης ταξιανθία.
  Τα δένδρα αβοκάντο ξεκινούν την ανθοφορία τους από τον 3-6 χρόνο και σε πλήρη ανθοφορία στα 12-18 χρόνια. |Η παραγωγική ζωή του φθάνει τα 25-35 έτη.

Ποικιλίες αβοκάντο.

• Ποικιλία Hass: Χαρακτηριστική φλούδα με πολύ σκούρο πράσινο χρώμα και τραχιά υφή. Το δένδρο παράγει καρπό 200-300 gr. Είναι η πιο εμπορική ποικιλία παγκοσμίως.
• Άλλες ποικιλίες είναι η Fuerte. Zutano, Ettinger, Bacon, Reed, Pinkerton,

Κατάλληλες κλιματικές & εδαφικές συνθήκες για το αβοκάντο.

• Το αβοκάντο είναι απαιτητικό φυτό σε άρδευση. Θέλει να έχει συνεχώς υγρά εδάφη, χωρίς περιόδους εδαφικής ξηρασίας για να έχει καλή παραγωγή.
• Το αβοκάντο είναι αρκετά ευαίσθητο στις χαμηλές θερμοκρασίες και συχνά παθαίνει ζημιά σε θερμοκρασίες κάτω των -2^οC.
• Πρέπει να επιλέγονται περιοχές χωρίς παγετούς, για την εγκατάσταση νέας καλλιέργειας. Χρειάζεται σχετική υγρασία 60-65%. Θερμοκρασίες πάνω από 37οC μπορεί να δημιουργήσουν εγκαύματα και καρπόπτωση.
• Επιπλέον, το καλοκαίρι η μέση ελάχιστη θερμοκρασία δεν πρέπει να είναι κάτω από 14^οC.
• Οι καρποί επίσης είναι και αυτοί ευαίσθητοι στους παγετούς και τους έντονους ανέμους.

Προετοιμασία του εδάφους για εγκατάσταση νέας καλλιέργειας αβοκάντο.

• Όργωμα του εδάφους σε βάθος 30-40 cm
• Βάθος λάκκων 50 cm και διάμετρο 30-40 cm
• Αποστάσεις φύτευσης 4-5 μέτρα, στη γραμμή και στη σειρά. Καλλιεργούνται και σε πυκνή φύτευση.
• Η μεταξύ τους σκίαση μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα στην παραγωγή.

Βασικές καλλιεργητικές γνώσεις για το αβοκάντο.

• Η φύτευση των νέων δενδρυλλίων αβοκάντο γίνεται από τέλος Φεβρουαρίου και μετά.
• Το αβοκάντο διαμορφώνεται σε κυπελλοειδές σχήμα με 3-4 βραχύωνες.
• Το αβοκάντο έχει αυξημένες ανάγκες σε νερό. Η συνιστώμενη μέθοδος είναι η στάγδην άρδευση.
• Υπερβολική λίπανση με άζωτο ενισχύει τη βλάστηση και όχι την καρποφορία. Γενικά δεν έχει σημαντικές απαιτήσεις σε λίπανση
• Δεν γίνεται αραίωμα καρπών στο αβοκάντο

Κρητικές ποικιλίες Αμπέλου

Σήμερα, οι Κρήτες οινοποιοί συνεχίζουν με μεράκι την πανάρχαια τέχνη της οινοποιίας. Οι σημερινοί οινοποιοί της Κρήτης έχουν αξιοποιήσει τις παραδοσιακές ποικιλίες του σταφυλιού αντλώντας συσσωρευμένη εμπειρία, συνδυαστικά με τη γνώση και τη σύγχρονη τεχνολογία.

Οι ποικιλίες

Ο κρητικός αμπελώνας περιλαμβάνει κυρίως τη Βηλάνα για τα λευκά κρασιά, το Κοτσιφάλι, το Μαντηλάρι και το Λιάτικο για τα ερυθρά και τα ροζέ. Τα τελευταία χρόνια αναβιώνουν και χρησιμοποιούνται και άλλες γηγενείς ποικιλίες όπως επίσης και οι κυριότερες διεθνείς ποικιλίες, (Syrah, merlot, cabernet, sauvignon blanc).

Από τις εντόπιες λευκές ποικιλίες διακρίνονται η Βηλάνα, το Βιδιανό, το Δαφνί, το Θραψαθήρι, η Μαλβαζία di Candia Aromatica (Μαλβαζία του Χάνδακα), το Μοσχάτο Σπίνας, το Πλυτό. Αντίστοιχα στις ερυθρές ποικιλίες διακρίνονται το Κοτσιφάλι, το Μανδηλάρι, το Λιάτικο, η Τσαρδάνα και το Ρωμέικο.

Κοτσιφάλι

Ερυθρή ποικιλία με υψηλό αλκοολικό τίτλο, αστάθεια στο χρώμα και με πλούσια αναλυτικά στοιχεία για κρασί ποιότητας. Κρασί γλυκόπιοτο με άρωμα δαμάσκηνου. Αποτελεί τυπικό εκπρόσωπο των κρασιών ΟΠΑΠ του Νομού Ηρακλείου και χαρακτηρίζεται ως το «Μerlot της Κρήτης». Το βρίσκουμε σε μονοποικιλιακές εμφιαλώσεις αλλά και σε χαρμάνια μαζί με το Μανδηλάρι ή το Syrah.

Μανδηλάρι

Σκούρο ερυθρό χρώμα με υψηλή περιεκτικότητα σε ανθοκυάνες. Καλή οξύτητα και χαρακτήρας ισχυρών του τανινών. Συμμετέχει στον οίνο ΟΠΑΠ Αρχάνες και Πεζά σε συνδυασμό με την ποικιλία Κοτσιφάλι, ενώ πολλές φορές αναμειγνύεται και με το Syrah.

Λιάτικο

Παλιά ερυθρή ποικιλία. Δίδει ξηρά και θαυμάσια γλυκά κρασιά. Είναι υψηλόβαθμα, με μαλακές τανίνες, μέτρια οξύτητα και σχετικά ανοικτό χρώμα. Από το λιάτικο παράγονται τα ξηρά και γλυκά κρασιά Ονομασίας Προέλευσης Δαφνές. Τα τελευταία χρόνια αναβιώνει και η παραγωγή λιαστού κρασιού από Λιάτικο.

Βηλάνα

Είναι η πλέον διαδεδομένη λευκή ποικιλία στην Κρήτη, καθαρά οινοποιήσιμη με καλά αναλυτικά στοιχεία και συμμετέχει στον οίνο ΟΠΑΠ Πεζά. Λεπτό άρωμα και λεμονάτη, δροσιστική γεύση και βελτιώνεται με τη συνοινοποίηση των ποικιλιών Δαφνί και Πλυτό.

Βιδιανό

Κρασί υψηλόβαθμο, μέτριας οξύτητας, με ιδιαίτερο άρωμα που θυμίζει «βερίκοκο».

Δαφνί

Λευκή ποικιλία καλλιεργούμενη στους νομούς Λασιθίου και Ηρακλείου. Ήταν υπό εξαφάνιση αλλά διασώθηκε χάρη στις προσπάθειες συγκεκριμένων τοπικών παραγωγών. Είναι ζωηρό, μέτρια παραγωγικό, ανθεκτικό στην ξηρασία. Ξεκινά τη βλάστηση στα μέσα του Μάρτη και ωριμάζει μέσα με τέλος Σεπτέμβρη. Το κρασί είναι σχετικά χαμηλού έως μετρίου αλκοολικού τίτλου, μέτριας οξύτητας με άρωμα που θυμίζει αυτό της δάφνης.

Θραψαθήρι

Λευκή ποικιλία των Κυκλάδων, της Κρήτης, της Δωδεκανήσου και γενικότερα της νότιας Ελλάδας. Θεωρούνταν κλώνος της ποικιλίας Αθήρι αλλά τεκμηριώνεται ως ξεχωριστή ποικιλία. Είναι ζωηρό, γόνιμο, πολύ παραγωγικό, ευαίσθητο στον περονόσπορο και ανθεκτικό στην ξηρασία. Ξεκινά τη βλάστηση στις αρχές του Απρίλη και ωριμάζει το πρώτο δεκαπενθήμερο του Σεπτέμβρη. Στα κατάλληλα εδάφη δίνει κρασιά υψηλόβαθμα, γεμάτα γευστικό πλούτο, μέτριας οξύτητας και με έντονο βοτανικό άρωμα.

Μαλβαζία του Χάνδακα – Malvazia di Candia Aromatica

Λευκή ποικιλία που παράγει κρασί, με ευχάριστη γεύση και έντονο χαρακτηριστικό ανθώδες άρωμα με νότες μοσχάτου. Ιστορικά συνδέεται με το διάσημο κρητικό κρασί της περιόδου των μέσων βυζαντινών χρόνων μέχρι τις αρχές του 18ου αιώνα. Η ποικιλία επανήλθε στο προσκήνιο τα τελευταία χρόνια και μπήκε δυναμικά στο πεδίο των αρωματικών ξηρών και γλυκών κρασιών.

Πλυτό

Ποικιλία που καλλιεργείται στην ανατολική Κρήτη και Κύθηρα. Είναι φυτό ζωηρό, παραγωγικό αλλά ευαίσθητο στις ασθένειες. Τα σταφύλια του είναι μέτρια, με φλοιό χρυσοκίτρινο, με σπάνια δροσιστική οξύτητα και λεμονάτη γεύση. Ο τρύγος του γίνεται μέσα Σεπτέμβρη. Πολλοί παραγωγοί το χρησιμοποιούν για μονοποικιλιακά κρασιά, ενώ άλλοι το αναμειγνύουν με άλλες πιο πλούσιες ποικιλίες όπως το Βιδιανό.

Μοσχάτο Σπίνας

Ποικιλία καλλιεργούμενη σε μεγάλη έκταση σε αρκετές χώρες του κόσμου. Ωριμάζει αρχές Σεπτεμβρίου, είναι ευοξείδωτο και απαιτεί προσοχή κατά την οινοποίηση. Το Μοσχάτο μπορεί να δώσει ξηρά κρασιά με πλούσιο τυπικό άρωμα, υψηλόβαθμα, με μέτρια οξύτητα, αλλά κυρίως εξαιρετικά γλυκά κρασιά, είτε λιαστά είτε οίνους λικέρ, με πληθωρικά αρώματα και γεύσεις.

Πηγή – krasaki.gr