Ύπαιθρος Χώρα – εφημερίδα για την αγροτική ανάπτυξη
Αρχική
Πειραματική μπύρα με φράουλα από το Βιολογικό Αγρόκτημα Ροδόπης
Μαρία Αμπατζή- 25.04.2023, 10:06
Μια συζήτηση έγινε η αφορμή το Βιολογικό Αγρόκτημα Ροδόπης να προχωρήσει σε δοκιμαστική εμφιάλωση μπύρας με γεύση φράουλα. Στο Αγρόκτημα πρωταγωνιστεί η καλλιέργεια φράουλας και η δυνατότητα επισκέψεων του κοινού στο αγρόκτημα δημιούργησε μια ομάδα φίλων και υποστηρικτών.
Ανάμεσά τους ένα στέλεχος της Ζυθοποιίας Μακεδονίας-Θράκης που έδωσε σάρκα και… μπουκάλι στην ιδέα του παραγωγού, Χρήστου Ντινιτσούδη.
«Μετά από συζήτηση, προέκυψε πειραματικά η εμφιάλωση. Έδωσα μια ποσότητα φράουλας, την επεξεργάστηκαν και κατέληξαν σε ένα προϊόν που ακόμη δεν έχει τελειοποιηθεί. Το δοκιμάσαμε με φίλους και μας άρεσε», περιγράφει. Εκτιμά ότι η φραουλομπύρα επιδέχεται βελτίωσης. Όλοι, ακόμη και όσοι δεν δοκίμασαν, συμφώνησαν ότι είναι πρωτότυπη ιδέα και έχουν την επιθυμία να τη δοκιμάσουν.
Στόχος του, παράλληλα με τη βιολογική καλλιέργεια, είναι η παραγωγή προϊόντων με βάση τη φράουλα και μετά τη μαρμελάδα, τη φραουλάδα και το λικέρ, σειρά έχει η μπύρα.
Ο κ. Ντινιτσούδης δεν είχε δοκιμάσει μπύρα με γεύση φράουλα, γνώριζε μόνο ότι υπάρχει. «Η φραουλομπύρα έχει αλκοόλ σε ποσοστό 9% και μαζί με τα απαραίτητα για μια μπύρα συστατικά περιέχει επιπλέον το μέλι». Η πρόσμειξη με μέλι δημιούργησε μια γλυκιά μπύρα, στην οποία κυριαρχεί το άρωμα της φράουλας. Στα σχόλια που δέχεται ο ίδιος είναι ότι θα την ήθελαν σχετικά πικρή, ιδιαίτερα οι άντρες.
«Αρκετοί υποστηρίζουν ότι αναζητούν μια μπύρα με ξεχωριστή γεύση, απόλυτα διακριτή από άλλες. Επιδιώκουμε να δημιουργήσουμε ένα προϊόν αποδεκτό από όλους, με ισορροπία στη γλυκύτητα», εξηγεί. Αυτό που διαπίστωσε είναι ότι πίνεται πολύ ευχάριστα και θα μπορούσε να είναι ένα καλοκαιρινό κοκτέιλ.
Προσεχώς
Ως προς το μέλλον της συγκεκριμένης μπύρας, θα επιδιώξουν με τη Ζυθοποιία να κυκλοφορήσει το καλοκαίρι μία σεβαστή ποσότητα, η οποία προϋποθέτει να συγκεντρωθεί ικανή ποσότητα φράουλας. «Πρωταρχικός στόχος του Αγροκτήματος είναι η βρώσιμη φράουλα και στη συνέχεια φροντίζουμε για τα παράγωγά της. Προχωράμε σε νέους κωδικούς με αργά και σταθερά βήματα, δίνοντας έμφαση στην ποιότητα και στη γεύση, με κίνητρο την αγάπη για αυτό που κάνουμε». Προς το παρόν, δεν συζήτησαν την τελική ονομασία, εάν θα είναι το brand του Αγροκτήματος ή της Ζυθοποιίας.
Ο σχεδιασμός για μια μπύρα που η κύρια γεύση προέρχεται από βιολογικές φράουλες που καλλιεργούνται στη Ροδόπη και η ζυθοποίησή της γίνεται επίσης στη Ροδόπη είναι μια πρόκληση για τους δημιουργούς της, αλλά και μια δυναμική κίνηση από έναν βιοκαλλιεργητή που διεκδικεί προστιθέμενη αξία στο προϊόν του.
Ο φραουλοπαραγωγός δεν αποκλείει το ενδεχόμενο δημιουργίας μιας βιολογικής φραουλομπύρας χωρίς αλκοόλ.
Σε αναζήτηση κατεύθυνσης μοιάζει να βρίσκεται η αγορά βάμβακος, σε ένα σημείο που συμπίπτει χρονικά με την έναρξη των σπορών στη χώρα μας.
Η «μεγάλη εικόνα» δείχνει ότι οι τιμές των περισσότερων αγροτικών εμπορευμάτων βρίσκονται υπό πίεση και το βαμβάκι δεν αποτελεί εξαίρεση. Yπάρχει, ωστόσο, μια διαφορά, η οποία ίσως αποδειχθεί καθοριστική: Σε αντίθεση, για παράδειγμα, με τα σιτηρά όπου η αποκλιμάκωση έχει πάρει εσχάτως τη μορφή κατάρρευσης και έρχεται μετά από ένα μεγάλο διάστημα παραμονής στα ψηλά, το βαμβάκι εδώ κι ένα εξάμηνο σχεδόν στριφογυρίζει στην περιοχή των 80 σεντς σε ένα εύρος από 75 έως 85 σεντς/λίμπρα, δοκιμάζοντας μάλιστα συχνά πυκνά να σπάσει το πάνω όριο αυτής της διακύμανσης.
Οι κινήσεις αυτές και η σθεναρή αντίσταση, που φαίνεται να υπάρχει στα 80 σεντς, ερμηνεύονται από ορισμένους αναλυτές ως μια ένδειξη ότι τα χειρότερα ίσως να βρίσκονται πίσω μας, γεγονός που αν συνδυαστεί με τις σταθεροποιητικές τάσεις που καταγράφονται στον πληθωρισμό και την κουβέντα που έχει ανοίξει, τουλάχιστον από πλευράς Fed, για «φρένο» στις αυξήσεις επιτοκίων, ανοίγουν ένα παράθυρο για βελτίωση των τιμών ενόψει της νέας σεζόν.
Για να συμβεί αυτό βέβαια θα χρειαστεί ένα ξεκάθαρο μήνυμα από το πεδίο της μακροοικονομίας, που εδώ και αρκετούς μήνες ρίχνει τη σκιά της πάνω από την αγορά βάμβακος. «Βρισκόμαστε εδώ που βρισκόμαστε όχι λόγω της υπερπαραγωγής, αλλά εξαιτίας της χαμηλής κατανάλωσης, η οποία μοιάζει να έχει δεχτεί… ένα χτύπημα στη σπονδυλική στήλη», περιγράφει παραστατικά στην «ΥΧ» επικεφαλής εγχώριας εκκοκκιστικής επιχείρησης.
«Δεδομένου ότι στο πρώτο τρίμηνο του 2023 το βαμβάκι φάνταζε λιγότερο ελκυστικό σε σχέση με άλλες ανταγωνιστικές καλλιέργειες, αυτήν τη στιγμή δεν βλέπουμε πουθενά στον κόσμο κάποια σημαντική αύξηση στα καλλιεργούμενα στρέμματα. Όλα δείχνουν ότι βαδίζουμε προς άλλη μια χρονιά με ‘‘σφιχτή’’ διαθεσιμότητα από πλευράς παραγωγής. Επομένως, με το που θα καταγραφεί μια πειστική βελτίωση των μακροοικονομικών συνθηκών, εκτιμούμε ότι θα δούμε μια ανάλογη αντίδραση από την αγορά βάμβακος», προσθέτει ο ίδιος.
Οι εκτιμήσεις του USDA
Στο πρόσφατο report προσφοράς-ζήτησης του Απριλίου, το USDA αναθεώρησε προς τα πάνω κατά 829.000 δέματα σε σχέση με τον Μάρτιο την παγκόσμια παραγωγή που τώρα τοποθετείται στα 116 εκατ. δέματα, ενώ «κράτησε» την κατανάλωση αρκετά χαμηλά στα 110 εκατ. δέματα. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να αναθεωρηθεί ανοδικά κατά 867.000 δέματα στα περίπου 92 εκατ. δέματα η εκτίμηση και για τα αποθέματα στο τέλος της τρέχουσας σεζόν.
Σε εμπορικό επίπεδο, εκτιμάται ότι περίπου 50.000-60.000 τόνοι ελληνικού εκκοκκισμένου βάμβακος παραμένουν αδιάθετοι, ωστόσο υπάρχουν και αρκετές ποσότητες αφιξάριστες. Κάποια ζήτηση καταγράφεται το τελευταίο διάστημα από την Τουρκία, η οποία ωστόσο απέχει πολύ από το να χαρακτηριστεί ζωηρή. Η συγκυρία δεν είναι ιδιαίτερα ευνοϊκή για τις νέες πωλήσεις αυτό το διάστημα, ενώ ούτε το δολάριο βοηθά.
Πέρα από την πτωτική αγορά και την αναιμική ζήτηση, στοιχείο που χαρακτήρισε μια σεζόν με πολύ μεγάλη μεταβλητότητα, τα εκκοκκιστήρια καλούνται αυτό το διάστημα να διαχειριστούν και τη δυσαρέσκεια ουκ ολίγων παραγωγών στο πλαίσιο των εκκαθαρίσεων που εξακολουθούν να πραγματοποιούνται. Εκτιμήσεις των εκκοκκιστών τοποθετούν τη μέση τιμή που εισέπραξαν φέτος οι βαμβακοπαραγωγοί για το σύσπορο μεταξύ των 75-80 λεπτών/κιλό (συμπεριλαμβανομένων και των ποιοτικών πριμ), νούμερο πίσω από το οποίο βέβαια κρύβεται μια πολύ μεγάλη διακύμανση από τα 68 λεπτά/κιλό μέχρι το σχεδόν 1 ευρώ.
Ηφύτευσητης ελιάς δεν θα πρέπει να γίνεται σε περιοχές στις οποίες η θερμοκρασία πέφτει συχνά κάτω από -5οC
Η ζημιά στα δένδρα είναι σοβαρή και οφείλεται τόσο σε χειμωνιάτικους όσο και ανοιξιάτικους παγετούς. Ένα ασφαλές κριτήριο για την καταλληλότητα της περιοχής είναι η ύπαρξη ελαιοδένδρων, τα οποία για μία εικοσαετία τουλάχιστον δεν έχουν ζημιωθεί από παγετούς
Οι ποικιλίες εκείνες που έχουν καλύτερη αντοχή στις χαμηλές θερμοκρασίες, θα πρέπει να προτιμώνται για τους ελαιώνες που βρίσκονται σε περιοχές με μεγαλύτερο υψόμετρο.
Η ελιά παθαίνει επίσης ζημιά όταν επικρατεί ξηρός αέρας, κατά την περίοδο της ανθοφορίας και της καρπόδεσης. Επίσης σε περιοχές κλειστές, μη αεριζόμενες, με υψηλή ατμοσφαιρική υγρασία, ευνοούνται οι ασθένειες όπως π.χ. το κυκλοκόνιο, γλοιοσπόριο κ.α.
Ένα ακόμη στοιχείο για την επιλογή της περιοχής, θα πρέπει να είναι η εύκολη εύρεση εργατικών χεριών για τη συγκομιδή, καθώς επίσης και η ύπαρξη ελαιοτριβείων ή εργοστασίων επεξεργασίας της επιτραπέζιας ελιάς
Η επιλογή της τοποθεσίας θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη και το ύψος των ετησίων βροχοπτώσεων
Έτσι, σε περιοχές με λίγες βροχοπτώσεις (200 – 300 χιλιοστά), η απόδοση της ελιάς είναι ικανοποιητική μόνο σε εδάφη με καλή ικανότητα συγκράτησης του νερού, εκτός αν υπάρχει δυνατότητα άρδευσης.
Σε περιοχές με αρκετές βροχοπτώσεις (400 – 600 χιλιοστά), η απόδοση είναι ικανοποιητική σε όλα σχεδόν τα εδάφη, με την προϋπόθεση ότι εξασφαλίζεται καλή στράγγιση του εδάφους, γιατί η ελιά είναι ευαίσθητη στην υπερβολική εδαφική υγρασία. Σε χωράφια με κλίση, καλό θα είναι η φύτευση και η καλλιέργεια να γίνεται «κατά τις ισοϋψείς». Αυτό προϋποθέτει ειδικά μηχανήματα κινούνται κάθετα προς την κλίση του εδάφους χωρίς κίνδυνο ανατροπής.
Σύστημα Εκμετάλλευσης
Ανάλογα με το σύστημα εκμετάλλευσης που θα εφαρμοστεί (εντατικό ή μη), αποφασίζεται η πυκνότητα φύτευσης. Για εντατική εκμετάλλευση, σε βαθιά γόνιμα εδάφη και περιοχές με αρκετές βροχοπτώσεις ή με δυνατότητα άρδευσης, γίνεται πυκνή φύτευση.
Ανάλογα με την ποικιλία συνιστάται πυκνότητα 20-30 δένδρα/στρέμμα. Μπορεί αρχικά να γίνει πυκνότερη φύτευση (40-50 δένδρα/στρέμμα,) με πρόβλεψη αφαίρεσης των μισών δένδρων (ενδιάμεσων γραμμών) όταν αρχίσει ο συνωστισμός. Σε αβαθή ή πτωχά εδάφη και σε περιοχές με λιγότερες βροχοπτώσεις η πυκνότητα φύτευσης μειώνεται ανάλογα.
φύτευση σε τετράγωνα και ρόμβους
Γενικά, δύο είναι οι κύριοι τρόποι φύτευσης:
Παραδοσιακός, όπου οι αποστάσεις φύτευσης είναι 7×7 m., 6×8 m, 8×8 m, 10×10 m, ανάλογα με την περιοχή (λιγότερα από 200 δένδρα/στρέμμα).
Δυναμικός, όπου τα δένδρα φυτεύονται πυκνά 5×6 m, 6×6 m, (περίπου 270-300 δένδρα/στρέμμα).
Προετοιμασία του χωραφιού
Πριν τη φύτευση, πραγματοποιούνται καλλιεργητικές εργασίες, όπου χρειάζεται, όπως εκχέρσωση (εκρίζωση δένδρων και θάμνων), ισοπέδωση, κατασκευή αναβαθμίδων, απομάκρυνση λίθων κ.λ.π.
Εάν το χωράφι προέρχεται από εκχέρσωση, καλό είναι πριν τη φύτευση να καλλιεργηθεί για 1-2 χρόνια με ετήσια φυτά (σιτηρά ή ψυχανθή), ώστε να γίνει δυνατή η απομάκρυνση όλων των ριζών και να αποφευχθεί η προσβολή των δενδρυλλίων της ελιάς από σηψιρριζίες.
Εάν υπάρχουν πολυετή ζιζάνια, θα πρέπει αυτά να καταπολεμηθούν με βαθιές αρόσεις το καλοκαίρι και ζιζανιοκτόνα (διασυστηματικά) πριν γίνει η φύτευση.
Μετά από τα παραπάνω, γίνονται βαθιές αρόσεις του χωραφιού, ώστε να διευκολυνθεί η ανάπτυξη του ριζικού συστήματος σε μεγαλύτερο βάθος. Με την τελευταία άροση, γίνεται και η ενσωμάτωση των φωσφορικών και καλιούχων λιπασμάτων που θα χρειαστούν τα δένδρα στα πρώτα χρόνια της ανάπτυξής τους. Καλό είναι να έχει προηγηθεί ανάλυση του εδάφους, με δειγματοληψία από διάφορα σημεία και βάθη (30, 60, 90 εκ.).
Φύτευση νέων δενδρυλλίων
Η φύτευση των δενδρυλλίων στις ήπιες περιοχές γίνεται το Νοέμβριο Δεκέμβριο και στις ψυχρότερες περιοχές το Φεβρουάριο – Μάρτιο, αφού παρέλθει ο κίνδυνος παγετού και οπωσδήποτε πριν αρχίσει η νέα βλάστηση των δενδρυλλίων.
Η φύτευση γίνεται σε λάκκους που ανοίγονται χειρωνακτικά ή μηχανικά, διαστάσεων 60×40 εκ. (χειρωνακτικά) ή 20×30 εκ. (μηχανικά). Το βάθος θα πρέπει να είναι τέτοιο, ώστε το ριζικό σύστημα να μπαίνει στο ίδιο βάθος που ήταν και στο φυτώριο. Σε ξηρές περιοχές, το βάθος φύτευσης θα πρέπει να είναι 5 – 10 εκ. μεγαλύτερο.
Ιδιαίτερη φροντίδα καταβάλλεται ώστε οι ρίζες να καλύπτονται με ψιλοχωματισμένο έδαφος και τα τοιχώματα του λάκκου να μην είναι συμπιεσμένα.
Μετά τη φύτευση, συμπιέζεται το χώμα και ποτίζεται, ώστε να εξασφαλιστεί καλή επαφή των ριζών με το έδαφος και συμπληρώνεται ο λάκκος με όσο χώμα χρειάζεται ακόμα. Καλό είναι, η επιφάνεια του λάκκου να καλύπτεται με άχυρο για να μειωθεί η εξάτμιση του νερού.
Τα νεαρά δενδρύλλια θα πρέπει να ποτίζονται συχνά τα πρώτα 2-3 χρόνια και να λιπαίνονται με άζωτο κάθε χρόνο. Επίσης, θα πρέπει να γίνεται έγκαιρη καταπολέμηση των ζιζανίων καθώς και προστασία από τυχόν εχθρούς και ασθένειες.
Εάν στο νέο ελαιώνα γίνεται συγκαλλιέργεια με ετήσια φυτά, αυτά δεν θα πρέπει να είναι βαμβάκι, τομάτα, πατάτα, κολοκυνθοειδή κ.λ.π., γιατί μπορεί να προσβληθούν τα νεαρά δενδρύλλια από βερτισιλλίωση.
Για αποφυγή του ανταγωνισμού στα δενδρύλλια, η συγκαλλιέργεια δεν θα πρέπει να γίνεται σε όλη την έκταση, αλλά να περιορίζεται στις ενδιάμεσες γραμμές. Καθώς θα μεγαλώνουν τα δενδρύλλια, η έκταση της συγκαλλιέργειας θα πρέπει σταδιακά να μειώνεται.
Λίπανση του νέου ελαιώνα
Όπως ήδη αναφέρθηκε, πριν την εγκατάσταση του νέου ελαιώνα θα πρέπει να γίνεται δειγματοληψία και ανάλυση του εδάφους. Με βάση τα αποτελέσματα της ανάλυσης, γίνεται φωσφορική και καλιούχος λίπανση σε όλη την έκταση πριν τη φύτευση. Η ανάλυση θα δείξει επίσης αν χρειάζεται προσθήκη ασβεστίου στο εδάφους.
Σε περίπτωση που δεν έγινε η ανάλυση αυτή και εφόσον τα προηγούμενα χρόνια το χωράφι δεν λιπάνθηκε με φωσφόρο και κάλι, τότε συνιστάται η διασπορά και ενσωμάτωση με την τελευταία άροση πριν τη φύτευση, των παρακάτω λιπασμάτων:
# 100 – 150 kg/στρέμμα λιπάσματος 0-20-0 και
# 50 – 80 kg/στρέμμα λιπάσματος 0-0-50.
Με τις ποσότητες αυτές, ο ελαιώνας δεν θα χρειαστεί λίπανση με φωσφόρο και κάλι για τα επόμενα 5 – 8 χρόνια. Κατά τον επόμενο χρόνο, στο διάστημα μεταξύ της έναρξης της νέας βλάστησης και μέχρι τις αρχές Ιουλίου, γίνονται 3 – 4 επιφανειακές λιπάνσεις με μικρές δόσεις νιτρικής αμμωνίας (20 – 30 γρ/δένδρο κάθε φορά) που ακολουθούνται από άρδευση. Η ίδια τακτική ακολουθείται και τα επόμενα χρόνια, μέχρι τα δένδρα να μπουν σε καρποφορία, αυξάνοντας σταδιακά την ποσότητα του λιπάσματος.
Στην πραγµατική τους διάσταση και πέρα από τη λεγόµενη «τιµή αναφοράς» µπορούν να µπουν έως ένα βαθµό πλέον τα στρεµµατικά ποσά των συνδεδεµένων ενισχύσεων του 2023, µετά και τις τελευταίες πληρωµές στη φυτική παραγωγή για το έτος ενίσχυσης 2022.
Για παράδειγµα η τιµή αναφοράς των οσπρίων για το 2023 µε βάση το στρατηγικό της ΚΑΠ είναι στα 28,5 ευρώ ανά στρέµµα, ωστόσο µε βάση τα στρέµµατα που πληρώθηκαν τελικά συνδεδεµένη φέτος, το πριµ διαµορφώνεται του χρόνου στα 40 ευρώ. Όσον αφορά το µαλακό σιτάρι και το κριθάρι, σύµφωνα µε εµπόρους σπόρου, η συνδεδεµένη µπορεί να φτάσει ακόµη και τα 15 ευρώ το στρέµµα, καθώς η ζήτηση για το καρτελάκι των 18 κιλών δεν µπορούσε να ικανοποιηθεί πλήρως. Αναφορικά µε το σιτάρι, εκτιµάται πως θα είναι λιγότερα τα στρέµµατα µε 18 κιλά πιστοποιηµένου σπόρου σε σχέση µε το 2022 (ήταν 12 κιλά η απαίτηση), οπότε η συνδεδεµένη θα προσεγγίσει πράγµατι τα 10 ευρώ το στρέµµα.
Σε γενικές γραµµές, τα ποσά µε βάση τον προϋπολογισµό προβλέπονται:
Η περίπτωση των µήλων είναι ξεχωριστή καθώς το ποσό ναι µεν µειώνεται στα 542.800 ευρώ ετησίως από τα 3,4 εκατ. ευρώ περίπου του 2022, αλλά από την άλλη θα είναι επιλέξιµα πλέον µόνο τα στρέµµατα µε µήλα ΠΟΠ/ΠΓΕ. Μένει να φανεί το τελικό ποσό, που υπολογίζεται στα 47,2 ευρώ το στρέµµα µε τις αρχές να υπολογίζουν περί τα 115.000 επιλέξιµα στρέµµατα.
Στη ζωική παραγωγή, η επιδότηση για τους αιγοπροβατοτρόφους, έχει υπολογιστεί στα 12 ευρώ το κεφάλι µε το συνολικό ποσό αυξηµένο κατά 20% σε σχέση µε εκείνο του 2022. Για τα βοοειδή το ποσό έχει αυξηθεί κατά 80% στο σύνολο και έχει χωριστεί η συνδεδεµένη ως γνωστών σε 3 µέρη, ενώ έως και το 2022 το πριµ ήταν περί τα 130 ευρώ ανά επιλέξιµο θηλυκό ζώο.
Με τα όσπρια και τα πρωτεϊνούχα κτηνοτροφικά ψυχανθή να έχουν τις πιο µεγάλες συγκριτικά αυξήσεις στις συνδεδεµένες και τη βιοµηχανική ντοµάτα, τη σταφίδα και τα πορτοκάλια τις πιο σηµαντικές απώλειες, φαίνεται να διαµορφώνεται η τιµή των συνδεδεµένων µε βάση τις εκτάσεις που πληρώθηκαν το αντίστοιχο πριµ φέτος (βλ. πίνακα). Στο σκληρό σιτάρι µε βάση τα στρέµµατα που πληρώθηκαν το 2022, το ποσό διαµορφώνεται κοντά στα 8,3 ευρώ το στρέµµα, ωστόσο εδώ πρέπει να σηµειωθεί πως ο πιστοποιηµένος σπόρος έχει ανέβει από τα 12 κιλά το στρέµµα στα 18 κιλά, οπότε εκτιµάται πως τελικά θα πληρωθεί τελικά µε ποσό που ίσως ξεπεράσει τα 10 ευρώ καθώς τα στρέµµατα θα είναι λιγότερα φέτος.
Γενικότερα οι υποχρεώσεις για τις συνδεδεµένες στη φυτική παραγωγή (βλ. πίνακα) φαίνεται να είναι οι εξής µε βάση το κείµενο της νέας ΚΑΠ:
Κριθάρι, Σιτάρι, Μαλακός Σίτος: Απαιτείται πιστοποιηµένος σπόρος 18 κιλών το στρέµµα και η προσκόµιση ετικέτας («καρτελάκι») και του πρωτότυπου τιµολογίου πώλησης.
Καλαµπόκι: Απαιτούνται τιµολόγια αγοράς για τουλάχιστον 7.000-7.500 σπόροι ανά στρέµµα (αναµένεται τροποποίηση) και η προσκόµιση τιµολογίου πώλησης του προϊόντος σε µεταποιητική µονάδα. ∆εν απαιτείται η προσκόµιση τιµολογίου αγοράς ή πώλησης για το µέρος της ζωοτροφής που προορίζεται για τα ζώα της εκµετάλλευσής τους, το οποίο θα υπολογίζεται σε συνάρτηση µε τον αριθµό, το είδος και τις διατροφικές απαιτήσεις εκάστου ζώου σε καρπό αραβοσίτου. Οι δικαιούχοι θα πρέπει να παραδίδουν κατ’ ελάχιστον 9 τόνους προϊόν ανά εκτάριο. Επιλέξιµα θα είναι τα αγροτεµάχια που βρίσκονται σε υδατικά συστήµατα που είναι σε καλή ποσοτική και ποιοτική κατάσταση. Άγνωστο είναι ακόµη εάν θα επιδοτηθούν και οι εκτάσεις για ενσίρωµα.
Ρύζι: ∆ικαιούχοι της συνδεδεµένης ενίσχυσης ρυζιού είναι οι ενεργοί γεωργοί που καλλιεργούν ρύζι σε επιλέξιµες εκτάσεις, υπό τον όρο ότι παραδίδουν προϊόν σε εµπόρους δηµητριακών, ορυζόµυλους, οµάδες/οργανώσεις παραγωγών και συνεταιρισµούς αγροτών και υπό την προϋπόθεση να παραδίδουν κατ’ ελάχιστο 4 τόνους προϊόντος ανά εκτάριο επιλέξιµης έκτασης και να προσκοµίζουν δελτίο αποστολής και τιµολόγιο αγοράς του προϊόντος.
Βιοµηχανική τοµάτα: Χορήγηση υπό την προϋπόθεση στάγδην άρδευσης στην εκµετάλλευση. Επίσης οι δικαιούχοι θα πρέπει να παραδίδουν βιοµηχανική τοµάτα από την 1η Ιουνίου έως και την 30η Νοεµβρίου κάθε έτους κατ’ ελάχιστο 50 τόνους βιοµηχανικής τοµάτας ανά εκτάριο καλλιεργούµενης έκτασης.
Όσπρια: Εισάγονται για πρώτη φορά απαιτήσεις ελάχιστης παράδοσης. Συγκεκριµένα οι δικαιούχοι θα πρέπει να προσκοµίζουν τιµολόγιο παράδοσης τουλάχιστον 70 κιλά/στρέµµα στο ρεβίθι, 40 κιλά/στρέµµα φακές, 100 κιλά /στρέµµα φασόλια µέτρια και χονδρά, 150 κιλά/στρέµµα φασόλια γίγαντες και ελέφαντες. Η συγκοµιδή πρέπει να πραγµατοποιείται µόνο στην ωριµότητα ή κοντά στην ωριµότητα.
Μήλα: ∆ικαιούχοι της συνδεδεµένης ενίσχυσης για τα µήλα είναι οι ενεργοί γεωργοί που καλλιεργούν σε επιλέξιµες εκτάσεις των περιοχών πιστοποιηµένης καλλιέργειας (δηλαδή των περιοχών στις οποίες καλλιεργούνται τα: «Μήλα Ζαγοράς Πηλίου ΠΟΠ», τα «Μήλα Ντελίσιους Πιλαφά Τριπόλεως ΠΟΠ», το «Μήλο Καστοριάς ΠΓΕ» και το «Φιρίκι Πηλίου ΠΟΠ»). Οι παραδόσεις πρέπει να είναι τουλάχιστον 5 τόνοι ανά στρέµµα.
Ψυχανθή και µηδική: Προϋπόθεση για τη χορήγηση της ενίσχυσης, είναι η προσκόµιση τιµολογίου αγοράς ή πώλησης του προϊόντος, για το µέρος της παραγόµενης ποσότητας πρωτεϊνούχων σανοδοτικών ψυχανθών που παραδίδεται σε µεταποιητική µονάδα ή σε έµπορο/αγοραστή του προϊόντος.
Σπόροι σποράς: ∆ικαιούχοι της συνδεδεµένης ενίσχυσης για την παραγωγή σπόρων προς σπορά είναι:
α) Ο καλλιεργητής/ενεργός γεωργός, ο οποίος συνάπτει σύµβαση καλλιέργειας για πολλαπλασιασµό πιστοποιηµένων σπόρων προς σπορά (συµβάσεις πολλαπλασιασµού σπόρων) µε σποροπαραγωγική επιχείρηση. Ο καλλιεργητής διαθέτει την παραγωγή του στη συµβαλλόµενη σποροπαραγωγική επιχείρηση.
β) Η σποροπαραγωγική επιχείρηση, η οποία καλλιεργεί ή παράγει η ίδια τον πιστοποιηµένο σπόρο προς σπορά σε ιδιόκτητες ή ενοικιαζόµενες εκτάσεις. Οι δικαιούχοι προκειµένου να λάβουν την συνδεδεµένη ενίσχυση οφείλουν να καλλιεργούν σπόρους προς σπορά (κτηνοτροφικών ψυχανθών, οσπρίων για ανθρώπινη κατανάλωση), των ειδών που θα αποτυπωθούν λεπτοµερώς σε υπουργική απόφαση, υπό τις εξής προϋποθέσεις: α) Να χρησιµοποιούν προβασικό, βασικό, πιστοποιηµένο και εµπορικό όπου προβλέπεται, σπόρο προς σπορά. β) Να µη χρησιµοποιούν σπόρους γενετικά τροποποιηµένων ποικιλιών.
Πορτοκάλια για χυµοποίηση: Οι δικαιούχοι πρέπει να παραδίδουν για χυµοποίηση από 1η Ιανουαρίου έως και 31 ∆εκεµβρίου κάθε έτους κατ’ ελάχιστο 7 τόνους πορτοκάλια ανά εκτάριο καλλιεργούµενης έκτασης.
Τροποποιήσεις για σπόρο πιστοποιηµένο
Οι όροι και οι προϋποθέσεις για τις συνδεδεµένες ενισχύσεις αναµένεται να τροποποιηθούν ως ένα βαθµό για το 2024 ή το 2025. Συγκεκριµένα, αναµένεται να γίνει πρόταση για η χρήση πιστοποιηµένου σπόρου για τις συνδεδεµένες επιδοτήσεις σε ρύζι και µηδική. Αναµένεται επίσης να αυξηθεί και ο προϋπολογισµός της συνδεδεµένης όσον αφορά τις δύο αυτές καλλιέργειες για να καλυφθεί το αυξηµένο κόστος που προκύπτει. Παράλληλα θα υπάρξουν τροποποιήσεις στο κριθάρι και το καλαµπόκι οι οποίες ισχύσουν για τις συνδεδεµένες επιδοτήσεις του 2023 δηλαδή από φέτος, καθώς δεν απαιτείται τροποποίηση του στρατηγικού σχεδίου ΚΑΠ. Στο κριθάρι, θα γίνει εισαγωγή του όρου για πιστοποιηµένο σπόρο 9 κιλών/στρέµµα µόνο για τα καινούργια υβρίδια CMS. Στο καλαµπόκι θα γίνει αντικατάσταση του όρου λήψης από τα 2,5 κιλά στο στρέµµα, στο 7.000-7.500 σπόρους.
Σε ανοδική τροχιά βρίσκονται οι τιμές του ελαιoλάδου αυτή την περίοδο, όμως τα βλέμματα όλων είναι στραμμένα στην κατανάλωση και το πώς αυτή θα επηρεάσει τις πωλήσεις. Παράλληλα, στον πρωτογενή τομέα, η μέχρι τώρα εικόνα που παρουσιάζουν τα δέντρα είναι καλή και σε ένα μεγάλο ποσοστό οι βροχοπτώσεις, αλλά και οι θερμοκρασίες των τελευταίων ημερών συμβάλλουν σημαντικά στην παραγωγή. Το αποτέλεσμα θα κριθεί από την ανθοφορία, όπως επίσης και στα επόμενα στάδια, ανάλογα με τις συνθήκες που θα επικρατήσουν.
Από την Κρήτη, ο Γιάννης Αλεξάκης, έμπορος ελαιολάδου από τον Δήμο Άνω Βιάννου Ηρακλείου, κάνει λόγο για ανοδική πορεία της τιμής του προϊόντος, πάνω από 5 ευρώ το κιλό, ανάλογα με την ποιότητα και την ποσότητα, αλλά εστιάζει περισσότερο στα λιγοστά αποθέματα. Υποστηρίζει ότι αυτά είναι μειωμένα και προβληματίζεται για την κατανάλωση, όπου σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του δείχνει να είναι πεσμένη κατά 25% σε διεθνές επίπεδο.
«Το ελαιόλαδο να μη γίνει είδος πολυτελείας, διότι αν κάποια στιγμή μπει στο παιχνίδι και η Ισπανία, θα έχουμε αναταραχές στο θέμα των τιμών». Επίσης, υποστηρίζει ότι και για τη φετινή χρονιά η ισπανική παραγωγή θα είναι μειωμένη, σε αντίθεση με την ελληνική, που τα δέντρα δείχνουν να είναι σε καλή κατάσταση.
Κάτω από 100.000 τόνους τα αποθέματα
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η δήλωση του Λεωνίδα Νταβάκου, ιδιοκτήτη ελαιοτριβείου από τη Ριτσώνα Χαλκίδας και έμπορο λαδιού. Ο ίδιος κάνει λόγο για τιμές που φτάνουν ακόμα και στα 5,20 ευρώ το κιλό για καλές ποιότητες και οξύτητα από 0,3 έως 0,4. Όπως εκτιμά, τα αποθέματα λαδιού της χώρας κυμαίνονται περίπου από 80.000 έως 100.000 τόνους. Υποστηρίζει επίσης ότι η κατανάλωση του ελαιολάδου δείχνει να είναι μειωμένη και προβληματίζεται για την πτώση της τιμής τον σπορελαίων, «γιατί θα επηρεάσει σε σημαντικό βαθμό και το ελαιόλαδο».
Αναφερόμενος στην τρέχουσα καλλιεργητική περίοδο, υποστηρίζει ότι οι βροχοπτώσεις που επικράτησαν «αποτελούν ένα καλό προοίμιο για τη φετινή παραγωγή, αυτά όμως θα εξαρτηθούν από τις καιρικές συνθήκες και το επόμενο διάστημα, ώστε να έχουμε και ποιότητα, και αποδόσεις».
Φθιώτιδα: Μικρές οι ποσότητες στις αποθήκες
Στα μειωμένα αποθέματα στάθηκε και ο Κωνσταντίνος Βάγιας, μεταποιητής και έμπορος ελαιολάδου από την Αταλάντη Φθιώτιδας. Υποστηρίζει ότι οι τιμές για τα τοπικά ελαιόλαδα που προέρχονται από τις ποικιλίες Αμφίσσης, Καλαμών και Μεγάρων κυμαίνονται από 4,50 έως 4,80 ευρώ το κιλό. Σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας του, αλλά και με τους παραγωγούς που συνεργάζεται, εκτιμά ότι οι ποσότητες που έχουν στα χέρια τους οι παραγωγοί «κυμαίνονται μεσοσταθμικά από 500 κιλά έως 3 τόνους και ανάλογα με τις ανάγκες τους ρευστοποιούν το προϊόν».
Πελοπόννησος: Καλή παραγωγή δείχνουν τα δέντρα
Για καλή εικόνα των δέντρων κάνει λόγο και ο Γιάννης Πάζιος, γενικός διευθυντής του Αγροτικού Συνεταιρισμού «Ένωση Μεσσηνίας». Εκτιμά ότι και η φετινή περίοδος θα εξελιχθεί ομαλά, «αλλά όλα αυτά θα εξαρτηθούν από τις καιρικές συνθήκες που θα επικρατήσουν». Υποστηρίζει επίσης ότι τα αποθέματα στην περιοχή έχουν φτάσει στο 20% περίπου της παραγωγής και οι τιμές παραγωγού να βρίσκονται στα επίπεδα των 4,90 – 5 ευρώ το κιλό με ανοδική τάση.
Προβληματίζεται για τη στάση των καταναλωτών στις νέες τιμές του ραφιού, έτσι όπως διαμορφώνονται το τελευταίο διάστημα. «Στους επόμενους μήνες θα έχουμε την εικόνα της κατανάλωσης και ανάλογα με τις τάσεις που θα ακολουθηθούν, θα προσπαθήσουμε και να προσαρμοστούμε με αυτά τα νέα δεδομένα».
Στα ίδια ποσοστά αποθεμάτων αναφέρεται και ο Ανδρέας Μάραντος, γεωπόνο από την Καλαμάτα με μεγάλη εμπειρία στην ελαιοκαλλιέργεια. Υποστηρίζει ότι «οι βροχές και οι θερμοκρασίες επηρέασαν σε μεγάλο βαθμό τα δέντρα, αλλά καλύτερη εικόνα θα έχουμε τον Μάιο, μετά την ανθοφορία».
Αμέσως επόμενη πίστωση έκτακτες σε καπνά, μέλι, σταφίδα, σπαράγγι
Η καταβολή ενισχύσεων σε µια σειρά εκ των προϊόντων που στηρίζονται µέσω του έκτακτου πλαισίου για την Ουκρανία προγραµµατίζεται για το επόµενο διάστηµα, µε τις πληρωµές αυτές να αφορούν σε επιτραπέζια σταφύλια, αµύγδαλα, φασόλια, ενώ παράλληλα η χώρα προώθησε νέο αίτηµα έγκρισης κρατικών ενισχύσεων προς τις κοινοτικές αρχές, µέσω του οποίου διευρύνεται η ενίσχυση σε καπνά και σπαράγγια σε όλη την επικράτεια.
Το αίτηµα καταβολής ενίσχυσης στα αµύγδαλα όλης της επικράτειας που επλήγησαν, δεν φαίνεται πως εξυπηρετείται προς το παρόν.
Αποστέλλεται προς έγκριση στην Ευρωπαική Επιτροπή, µια δεύτερη δέσµη αιτήµατος αποζηµιώσεων, βάσει του προσωρινού πλαισίου κρατικών ενισχύσεων λόγω εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία (ουκρανόµετρου), ύψους 30,43 εκατ. ευρώ, που θα καταβληθούν κατόπιν λήψης της σχετικής έγκρισης και αφορά:
Μελίσσια της επικράτειας, ποσού 12 εκατ. ευρώ (κυρίως στις Π.Ε. Ηρακλείου, Χανίων, Αιτωλοακαρνανίας, Χαλκιδικής, Λάρισας).
Επίσης, θα καταβληθεί µέσω de minimis, συνολικά ποσό 9 εκατ. ευρώ για τα οινοποιήσιµα σταφύλια της Αττικής, για τα επιτραπέζια σταφύλια της Κορινθίας και για τα οινοποιήσιµα σταφύλια της ποικιλίας Ροδίτη της ∆υτικής Αχαΐας.
To Koινό Κέντρο Ερευνών της Eυρωπαϊκής Ένωσης (JRC) πρόσφατα δημοσίευσε μελέτη που διεξήχθη στα κράτη – μέλη της ΕΕ. Η μελέτη αντλεί στοιχεία από διάφορες πηγές δεδομένων, σε συνδυασμό με δειγματοληπτική έρευνα που παρουσιάζει την παρουσία και την περιεκτικότητα των εδαφών των χωρών σε υπολείμματα φυτοφαρμάκων.
Σε δεύτερο επίπεδο, επιχειρεί να εξακριβώσει τις επιπτώσεις της περιεκτικότητας των εδαφών σε φυτοφάρμακα, καθώς και το πώς θα μπορούσαν τα δεδομένα αυτά να συμβάλουν στην αξιολόγηση εν ενεργεία πολιτικών της ΚΑΠ, όπως η μείωση των φυτοφαρμάκων κατά 50% στο πλαίσιο της «Πράσινης Συμφωνίας».
Η δειγματοληψία πραγματοποιήθηκε το 2018 στο πλαίσιο του μηχανισμού LUCAS (Land Use/Cover Area frame statistical Survey). Όπως αναφέρουν οι συντάκτες της μελέτης, «πρόκειται για τον μοναδικό μηχανισμό που παρέχει μια συλλογή εναρμονισμένων δεδομένων για το έδαφος σε όλη την έκταση της ΕΕ για μια μοναδική περίοδο δειγματοληψίας (Απρίλιος – Οκτώβριος)».
Όπως εξηγούν οι συντάκτες, στο πλαίσιο του μηχανισμού διεξάγεται ανά τριετία στατιστική έρευνα από την Ευρωπαϊκή Στατιστική Υπηρεσία (Eurostat), ώστε να εντοπιστούν οι μεταβολές που συντελούνται με την πάροδο του χρόνου στις χρήσεις γης, αλλά και στις καλλιέργειες των αγροτεμαχίων.
Στη μελέτη αξιοποιούνται στοιχεία από την έρευνα του 2018, κατά τη διάρκεια της οποίας συλλέχθηκαν δείγματα εδάφους από 25.947 τοποθεσίες των κρατών – μελών. Ωστόσο, σε συνεργασία με το ολλανδικό πανεπιστήμιο του Βαγκενίγκεν, πραγματοποιήθηκε ανάλυση σε 3.473 δείγματα για τον εντοπισμό 118 δραστικών ουσιών, όπως νεονικοτινοειδή, οργανοφωσφορικές ενώσεις κ.ά. σε αγροτικές εκτάσεις. Από τα ανωτέρω δείγματα, τα 2.379 αφορούσαν καλλιεργούμενη γη, ενώ τα υπόλοιπα 941 βοσκότοπους, δασικές εκτάσεις κ.ά.
Πέρα από την αξιοποίηση των εν λόγω τοποθεσιών, για τη συλλογή δειγμάτων επιχειρήθηκε και διασταύρωση δεδομένων, ώστε να πραγματοποιηθεί ανάλυση σε επίπεδο γεωτεμαχίων, όπου αυτό ήταν εφικτό, μέσω των Ολοκληρωμένων Συστημάτων Διαχείρισης και Ελέγχου (ΟΣΔΕ) των κρατών – μελών. Ωστόσο, σε ορισμένες χώρες, μεταξύ αυτών και στην Ελλάδα, κάτι τέτοιο δεν κατέστη εφικτό, χωρίς να διευκρινίζονται τα αίτια.
ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΗ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ, Η ΧΩΡΑ ΜΑΣ ΔΙΑΘΕΤΕΙ ΕΝΑ ΑΠΟ ΤΑ ΜΙΚΡΟΤΕΡΑ ΠΟΣΟΣΤΑ ΔΕΙΓΜΑΤΩΝ ΜΕ ΑΚΡΑΙΑ ΥΠΟΛΕΙΜΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΔΗΛΑΔΗ ΜΕ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΔΕΚΑ ΟΥΣΙΩΝ
Οι λεπτομέρειες της έρευνας
Τα αποτελέσματα
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, μόνο στο 26% των δειγμάτων δεν εντοπίστηκε παρουσία φυτοφαρμάκων, ενώ στο 57% εντοπίστηκαν τουλάχιστον δύο δραστικές ουσίες. Ένα στα τρία δείγματα περιείχε περισσότερες από πέντε δραστικές ουσίες, ενώ σε περισσότερα από ένα στα δέκα ανιχνεύτηκαν υπολείμματα περισσότερων των δέκα δραστικών ουσιών. Το θετικό της υπόθεσης είναι ότι για το 62,9% των δειγμάτων εδάφους τα ευρήματα κατατάχθηκαν στις κατηγορίες της χαμηλής ή της μηδενικής ανίχνευσης υπολειμμάτων. Από το υπόλοιπο 37,1%, στο 17,8% παρατηρήθηκε συγκέντρωση πάνω από το νόμιμο όριο των 0,15 mg/kg, ενώ το 3,6% βρέθηκε με συγκέντρωση πάνω από τα 0,5 mg/kg.
Θετικά τα αποτελέσματα για τα αγροτεμάχια στην Ελλάδα
Σε ό,τι αφορά τη χώρα μας, τα αποτελέσματα των δειγματοληψιών είναι θετικά, τόσο ως προς την ανίχνευση, όσο και ως προς την περιεκτικότητα των δειγμάτων σε υπολείμματα φυτοφαρμάκων.
Σε ό,τι αφορά την πρώτη κατηγορία, στο 46,9% των δειγμάτων δεν εντοπίστηκε κανένα υπόλειμμα φυτοφαρμάκων (πράσινη ζώνη στο διάγραμμα), ενώ στο 11,1% (κίτρινη ζώνη) υπήρχε χαμηλή παρουσία μιας δραστικής ουσίας. Από τα παραπάνω το θετικό στοιχείο που προκύπτει σε σύγκριση με τα υπόλοιπα κράτη – μέλη είναι ότι η Ελλάδα βρίσκεται στην 5η θέση, σε ό,τι αφορά το ποσοστό της πράσινης ζώνης, δηλαδή του ποσοστού των δειγμάτων με μηδενική παρουσία υπολειμματικότητας σε φυτοφάρμακα.
Σύμφωνα με τη δειγματοληψία, η χώρα μας διαθέτει ένα από τα μικρότερα ποσοστά δειγμάτων με ακραία υπολειμματικότητα, δηλαδή με παρουσία πάνω από δέκα ουσιών (ποσοστό μικρότερο του 2%, η κόκκινη ζώνη του διαγράμματος). Αντίθετα, υπάρχουν χώρες όπως το Βέλγιο, η Γερμανία, η Γαλλία, η Τσεχία, η Δανία και η Ολλανδία με ιδιαίτερα υψηλά ποσοστά στην κόκκινη ζώνη, που υπερβαίνουν το 20%, το 30% ή ακόμα και το 40%. Στην περίπτωση του Βελγίου, μάλιστα, το ποσοστό φτάνει στο 44,4%.
Αξίζει να σημειωθεί ότι τα αποτελέσματα για τα ελληνικά εδάφη βασίζονταν στη συλλογή 81 δειγμάτων, αριθμός που κατατάσσει τη χώρα μας στην ένατη θέση σε σύνολο 28 χωρών, από άποψη αριθμού δειγμάτων που συλλέχθηκαν.
Ο περονόσπορος, όπως και το ωίδιο αλλά και τα έντομα, αποτελούν τις σοβαρότερες ασθένειες και τους σημαντικότερους εχθρούς που είναι δυνατό να αντιμετωπίσει η τρυφερή βλάστηση της καλλιέργειας του αμπελιού μήκους περίπου 8-15 εκ
Οι καιρικές συνθήκες των τελευταίων ημερών είναι ιδιαίτερα ασταθείς, καθώς ακόμη και μέσα στο ίδιο 24ωρο, σύντομες περίοδοι καλοκαιρίας συνοδεύονται από ισχυρές μπόρες και γενικά ψυχρό, βροχερό, υγρό, ανεμώδη και ομιχλώδη καιρό. Επίσης, ο κίνδυνος χαλαζόπτωσης κατά τόπους, είναι πολύ μεγάλος.
Αυτή η έντονη καιρική αστάθεια θεωρείται καταστροφική για την ομαλή ανάπτυξη της νεαρής βλάστησης, διότι ευνοεί ιδιαίτερα μυκητολογικές ασθένειες, οι οποίες ανάλογα με το παθογόνο, την ευαισθησία της ποικιλίας και το ιστορικό της καλλιέργειας, μπορεί να πάρουν επιδημική μορφή και να προκαλέσουν σοβαρή καταστροφή στην παραγωγή.
Εμφάνιση ανθοταξιών, 4-6 φύλλα (βλαστός 8-15 εκ.)
Ο περονόσπορος θεωρείται ως η πλέον καταστρεπτική ασθένεια της αμπέλου σε περιοχές, όπου κατά τη βλαστική περίοδο επικρατούν υγρές κλιματολογικές συνθήκες. Οι προσβολές αρχίζουν συνήθως στο παρόν βλαστικό στάδιο και είναι τοπικού χαρακτήρα.
Συχνές βροχοπτώσεις, υψηλή σχετική υγρασία και θερμοκρασίες >13°C, είναι ιδιαίτερα ευνοϊκές για την εκδήλωση της ασθένειας.
Σε περιοχές που η ασθένεια εμφανίζεται συχνά και ιδιαίτερα όταν πρόκειται για ευαίσθητες ποικιλίες, συστήνεται ένας προληπτικός ψεκασμός με ένα κατάλληλο και εγκεκριμένο μυκητοκτόνο, όταν η βλάστηση αποκτήσει μήκος 8 – 10 εκ. περίπου.
Στο ψεκασμό αυτό, δεν συνιστάται η χρήση χαλκούχου σκευάσματος, διότι προκαλείται καθυστέρηση στη βλάστηση.
Για την αποφυγή δημιουργίας ανθεκτικότητας του μύκητα, είναι ανάγκη να γίνεται ορθολογική εναλλαγή μυκητοκτόνων από διαφορετικές κατηγορίες.
Επισημαίνεται, ότι η συνεχής και χωρίς εναλλαγές χρήση διασυστηματικών μυκητοκτόνων είναι δυνατό να οδηγήσει σε ανθεκτικότητα του μύκητα.
Ο ψεκασμός σε αυτό το βλαστικό στάδιο είναι ιδιαίτερα σημαντικός, διότι σε περίπτωση που δεν καταπολεμηθούν αποτελεσματικά οι πρωτογενείς μολύνσεις και εφόσον επικρατήσουν κατόπιν συνθήκες περονοσπόρου, υπάρχει μεγάλος κίνδυνος να εμφανιστεί επιδημία της ασθένειας αργότερα, τον Μάιο ή στις αρχές Ιουνίου, με καταστροφικά αποτελέσματα.
Προχωρημένη προσβολή φύλλων, όπως αυτή φαίνεται στην πάνω επιφάνεια
Η προστασία των αμπελώνων από το παθογόνο είναι επιβεβλημένη για όσο διάστημα επικρατούν βροχοπτώσεις και θα πρέπει σε κάθε περιοχή να είναι γενικευμένη, ώστε να μην υπάρχουν εστίες πολλαπλασιασμού και διασποράς μολυσμάτων της ασθένειας. Επισημαίνεται ότι τα κονίδια του μύκητα είναι αεροσπόρια, με αποτέλεσμα να μεταφέρονται και να μολύνουν σε μεγάλες αποστάσεις.
Καλλιεργητικά μέτρα που βελτιώνουν την κυκλοφορία του αέρα μέσα στον αμπελώνα και που συντελούν στο ταχύτερο στέγνωμα των φυτών από τη βροχή ή τη δροσιά, συμβάλουν καθοριστικά στον περιορισμό της σοβαρότητας της ασθένειας.
Εξανθίσεις του μύκητα στην κάτω επιφάνεια του φύλλου και σε μούρο (νεαρή ταξιανθία)
Κατακόρυφη είναι η μείωση των καλλιεργησίμων εκτάσεων της ελαιοκράμβης στην Εορδαία, αφού από τα τριάντα – τριανταπέντε χιλιάδες στρέμματα των προηγούμενων ετών, φέτος ο αριθμός των στρεμμάτων με το κίτρινο ενεργειακό φυτό, δεν υπερβαίνει τα δυόμισι χιλιάδες στρέμματα.
Οι λόγοι θα πρέπει να αναζητηθούν, στην στροφή που έχει κάνει η συντριπτική πλειοψηφία των αγροτών προς τα σιτηρά, γιατί με τα περυσινά δεδομένα η τιμή κυμάνθηκε σε υψηλότερα επίπεδα, καθώς επίσης ότι η καλλιέργεια της ελαιοκράμβης είναι δαπανηρή και απαιτεί μεγαλύτερο χρόνο ενασχόλησης και φροντίδας, αν σκεφθεί κανείς ότι οι εργασίες ξεκινούν τον Σεπτέμβριο και λήγουν με τον θερισμό στα τέλη Ιουνίου.
Η εικόνα από την φετινή παραγωγή, σύμφωνα με καλλιεργητές της ελαιοκράμβης, εξελίσσεται ικανοποιητικά, «καλύτερα από πέρυσι», ενώ, τυχόν ζημιές από τις παγωνιές του Μαρτίου, το φυτό βρισκόταν στο αρχικό στάδιο της ανθοφορίας, θα φανούν στο επόμενο διάστημα.
Η ζήτηση υπερβαίνει την παραγωγή, καθώς είναι ένα από τα ελληνικά προϊόντα που αναγνωρίζεται διεθνώς. Μάλιστα, το 80% της παραγωγής μαστίχας ταξιδεύει στις ΗΠΑ, στη Νότια Κορέα αλλά και στη Σαουδική Αραβία.
Ανοδική η πορεία και στην παραγωγή
Χρόνο με το χρόνο η παραγωγή της μαστίχας αυξάνεται. Όπως λέει στον OT ο πρόεδρος της Ένωσης Μαστιχοπαραγωγών Χίου κ. Γιώργος Τούμπος, η σοδειά του 2020 ήταν στους 215 τόνους, το 2021 έφτασε τους 213 ενώ φέτος λόγω μίας βροχόπτωσης τον Αύγουστο, την περίοδο της συγκομιδής, η παραγωγή αναμένεται να φτάσει τους 200 τόνους.
«Τα τελευταία 30 χρόνια οι παραγωγές μας ήταν από 90 έως 150 τόνους. Όμως, τα τελευταία χρόνια η φήμη του προϊόντος στις διεθνείς αγορές και η εκτόξευση της ζήτησης οδήγησε στην αύξηση των τιμών», τονίζει ο κ. Τούμπος.
Οι νέες φυτεύσεις
Έτσι, πολλοί νέοι παραγωγοί αλλά και υφιστάμενοι μαστιχοπαραγωγοί στράφηκαν σε νέες φυτεύσεις δέντρων, μπήκαν πιο οργανωμένα στο χωράφι και εκμεταλλεύτηκαν χρηματοδοτικά εργαλεία του ΠΑΑ όπως το πρόγραμμα των νέων αγροτών και τα σχέδια βελτίωσης.
Πλέον, ένα μεγάλο μέρος του εργατικού δυναμικού της Χίου ασχολείται αποκλειστικά με την μαστιχοκαλλιέργεια, ενώ γεωργικές εκμεταλλεύσεις που είχαν αφεθεί την δεκαετία του ’60 «αυτή την στιγμή αναβιώνουν και σιγά σιγά μπαίνουν και αυτές στην παραγωγή, ενώ οι παραγωγοί απολαμβάνουν ένα καλό εισόδημα. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα μία παραγωγή των 150 τόνων να φτάσει τους 215 τόνους και εκτιμούμε και ελπίζουμε ότι την επόμενη 5ετία η παραγωγή να φτάσει τους 250 με 280 τόνους».
Χρόνο με το χρόνο η παραγωγή της μαστίχας αυξάνεται
Αυξημένες τιμές
Το νησί έχει αυτή τη στιγμή 1.200.000 δέντρα και το αξιοσημείωτο είναι πως το κάθε δέντρο παράγει γύρω στα 200 -250 γραμμάρια μαστίχα. Ποσότητα δηλαδή μικρή, αλλά όπως αποδεικνύεται, ιδιαίτερα κερδοφόρα για τον παραγωγό.
Την τελευταία 5ετία την ίδια δυναμική με την παραγωγή καταγράφει και η τιμή της μαστίχας.
Η μέση τιμή που δόθηκε από την Ένωση στους μαστιχοπαραγωγούς, μαζί με το πλεόνασμα έφτασε τα 87 ευρώ/κιλό, ενώ όπως εκτιμά ο πρόεδρος, η τιμή αυτή αναμένεται να αυξηθεί.
μαστιχόδεντρο
Τα μυστικά του μαστιχόδεντρου
Το μικροκλίμα, ο ευγονισμός και το εμπορικό δαιμόνιο, συνδυάστηκαν ώστε να ταυτιστεί τελικά η μαστίχα με τη νότια Χίο. Το παράδοξο ότι ενώ σχίνοι υπάρχουν σε όλη τη Μεσόγειο, μόνο στη νότια Χίο καλλιεργούνται συστηματικά και παράγουν μαστίχα που πιθανόν να οφείλεται στα τρία παραπάνω μυστικά.
Το μαστιχόδενδρο ή σχίνος, είναι θάμνος αειθαλής ύψους 2 -3 μέτρων που αναπτύσσεται αργά και παίρνει την πλήρη ανάπτυξή του μετά από 40 – 50 χρόνια φτάνοντας μέχρι και τα 5 μέτρα στα ηλικιωμένα φυτά.
Το μαστιχόδενδρο ή σχίνος, είναι θάμνος αειθαλής ύψους 2 -3 μέτρων που αναπτύσσεται αργά και παίρνει την πλήρη ανάπτυξή του μετά από 40 – 50 χρόνια φτάνοντας μέχρι και τα 5 μέτρα στα ηλικιωμένα φυτά
Ζει πάνω από 100 χρόνια και η παραγωγή της μαστίχας δεν είναι δυνατή παρά μόνο μετά τον πέμπτο ή έκτο χρόνο φύτευσης του. Η απόδοση του φτάνει στο μέγιστο μετά τον δέκατο πέμπτο χρόνο. Από τα 70 χρόνια και μετά η απόδοση του πέφτει σημαντικά. Η μέση ετήσια απόδοση ανά δένδρο είναι 150 – 180 γραμμάρια μαστίχας ενώ υπάρχουν και σπάνιες περιπτώσεις δένδρων που παράγουν δύο κιλά αλλά και δένδρα που βγάζουν μόνο 10 γραμμάρια. Καλλιεργούνται κυρίως οι αρσενικοί, επειδή είναι πιο παραγωγικοί. Στην αποδοτικότητα σημαντικό ρόλο παίζουν οι καλλιεργητικές φροντίδες και το έδαφος.
Νέες φυτείες προέρχονται από κλαδιά παλιών δένδρων (μοσχεύματα) και οι παλιές ανανεώνονται με καταβολάδες ή παραφυάδες. Κόβουν μόσχευμα από φυτό αποδεδειγμένα καλό και το τοποθετούν στο χώμα, αφήνοντας έξω μόνο μερικά φύλλα στην κορυφή. Αν τα μοσχεύματα «πιάσουν», μετά δεν χρειάζονται πλέον ιδιαίτερες καλλιεργητικές φροντίδες.
.jpg)
.jpg)