Το 96% των Ελλήνων αγροτών θα επενδύσει σε ψηφιακά εργαλεία το επόμενο 12μηνο
Θεμελιώδεις για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητά τους θεωρούν οι Έλληνες αγρότες τις ψηφιακές τεχνολογίες. Πάνω από τα 2/3 των αγροτών στη χώρα μας (84%) πιστεύουν ότι οι ψηφιακές τεχνολογίες μπορούν να βοηθήσουν τη γεωργία να πετύχει στο μέλλον.
Οι Έλληνες αγρότες χρησιμοποιούν, ήδη, ψηφιακά εργαλεία για να μειώσουν τη χρήση λιπασμάτων, τη χρήση νερού και να βελτιώσουν την υγεία του εδάφους. Μάλιστα, η χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας στη γεωργία αναμένεται να αυξηθεί περαιτέρω.
Μάλιστα, σχεδόν όλοι οι αγρότες στην Ελλάδα (96%) σχεδιάζουν να επενδύσουν περισσότερα σε ψηφιακά εργαλεία κατά τους επόμενους 12 μήνες. Οι αγρότες στη χώρα μας δηλώνουν πρόθυμοι να επενδύσουν περισσότερα σε αυτόν τον τομέα προκειμένου να μπορούν να καταπολεμήσουν ζητήματα, όπως η κλιματική αλλαγή.
Συνολικά, η άμεση ενίσχυση της χρήσης ψηφιακών εργαλείων εκτιμάται ότι μπορεί να δώσει μια απάντηση στις αυξανόμενες περιβαλλοντικές και οικονομικές πιέσεις, που αντιμετωπίζει η αγροτική βιομηχανία της Ευρώπης και της Αφρικής.
Αυτό καταδεικνύει μια νέα ανεξάρτητη έρευνα με τίτλο ”Farmers and Digitalisation”, που διεξήγαγε η Savanta ComRes κατόπιν ανάθεσης από τον Όμιλο Vodafone. Στο πλαίσιο της έρευνας πάνω από 600 αγρότες από 13 χώρες σε Ευρώπη και Αφρική, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, ρωτήθηκαν για τη στάση τους απέναντι στην ψηφιοποίηση των αγροκτημάτων, τις περιβαλλοντικές προκλήσεις και τις γεωπολιτικές και κοινωνικές πιέσεις, που επηρεάζουν τις αλυσίδες εφοδιασμού και το αυξανόμενο κόστος εξοπλισμού και υλικών.
Έξυπνες λύσεις γεωργίας
Καθώς οι αγρότες συνεχίζουν να μετριάζουν τον αντίκτυπο των κρίσεων αυτών, η έρευνα καταδεικνύει ότι η συγκεκριμένη κοινότητα στρέφεται σε ”έξυπνες” λύσεις γεωργίας. Τα ”έξυπνα” εργαλεία, που χρησιμοποιούνται στα αγροκτήματα, μπορούν να βοηθήσουν τους επαγγελματίες του κλάδου να αντιμετωπίσουν το κόστος και να μειώσουν τη χρήση ενέργειας, λιπασμάτων και νερού, κάτι που είναι κρίσιμο επί του παρόντος.
Στις τεχνολογίες περιλαμβάνονται drones, συστήματα ανίχνευσης οχημάτων και αυτόνομα οχήματα, καθώς και τεχνητή νοημοσύνη, τεχνολογία blockchain και εφαρμογές smartphone, που καθιστούν δυνατή την παρακολούθηση των καιρικών συνθηκών και των συνθηκών εδάφους, όπως επίσης και του κόστους και των τιμών της αγοράς.
Οι ”έξυπνες” λύσεις ποτίσματος, άρδευσης και τροφοδοσίας καλλιεργειών συμβάλλουν επιπλέον στην αύξηση της απόδοσης και στην αύξηση της προβολής των βασικών γεωργικών δεδομένων για την εν λόγω κοινότητα.
Εμπόδια στην περαιτέρω ψηφιοποίηση
Ωστόσο, υφίστανται σαφή εμπόδια για την ευρεία και διαρκή υιοθέτηση εργαλείων ψηφιακής γεωργίας: Το 92% των αγροτών της Ελλάδας που ερωτήθηκαν σχετικά, επιθυμούν περισσότερη στήριξη για να αντιμετωπιστούν ζητήματα, όπως το κόστος των συσκευών και άλλου υλικού, το οποίο αναφέρθηκε ως σημαντικό εμπόδιο από το 41% των αγροτών στην Ελλάδα.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, η προσδοκώμενη στήριξη δεν εξαντλείται μόνο στους οικονομικούς πόρους: ποσοστό 22% των αγροτών στην Ελλάδα επιθυμεί κατάρτιση για τη χρήση ψηφιακών λύσεων.
Η συνδεσιμότητα συνιστά επίσης βασικό ζητούμενο, καθώς το 20% των ερωτώμενων στην Ελλάδα δηλώνει ότι η καλύτερη συνδεσιμότητα μέσω κινητού Διαδικτύου είναι ένα μέσο που μπορεί να υλοποιήσει η κυβέρνηση για να τους ενθαρρύνει να χρησιμοποιούν περισσότερα ψηφιακά εργαλεία στο αγρόκτημά τους.
”Πρέπει να αλλάξουμε περιοριστικές ρυθμιστικές πολιτικές και πρακτικές, που επηρεάζουν τις ψηφιακές υπηρεσίες, τις υπηρεσίες cloud και δεδομένων και να δημιουργήσουμε ένα ευνοϊκό περιβάλλον που να υποστηρίζει καινοτομίες, όπως το cloud computing. Με αυτόν τον τρόπο, οι αγρότες θα έχουν την ευκαιρία να αποκτήσουν πρόσβαση στις κρίσιμες γνώσεις για τη γεωργία που χρειάζονται για να επιτύχουν πιο αποτελεσματικές καλλιέργειες”, διαπιστώνει η έρευνα.
Από εφτά χρονών στα ζώα ο Κώστας Κλιάµπας, µεγαλωµένος στα Κάτω Ορεινά Σερρών µε ένα κοπάδι 1.000 προβάτων και αιγών, µόλις έφτασε 16 πήρε τον δρόµο για τα Ιωάννινα, επηρεασµένος από ένα εµπορικό κλίµα που είχε φέρει σε οριακή κατάσταση την κτηνοτροφική µονάδα της οικογένειας του
«Στη Γαλακτοκοµική Σχολή, αν είσαι κτηνοτρόφος, σε µαθαίνουν πώς να δουλεύεις για τον εαυτό σου» θα πει στο τηλέφωνο. «Μπορεί να µην έχεις καµία επαφή µε το τυρί. Αν είσαι συνεπής και παρακολουθείς, µετά από δύο χρόνια βγαίνεις έτοιµος τυροκόµος και µπορείς να φτιάξεις οτιδήποτε σου ζητήσουν στην αγορά», συνεχίζει ο ίδιος.
Σήµερα στα 21 του χρόνια, ενταγµένος και στο τρέχον πρόγραµµα Νέων Αγροτών έχει στα χέρια του περγαµηνές τυροκόµου, µια ολοκαίνουρια τυροκοµική µονάδα, το κοπάδι της οικογένειας και τις κτηνοτροφικές καταβολές που δίνουν επιπλέον «κύρος» στα τυριά του.
Ο Μύθος του Βουνού είναι ένα οικογενειακό εγχείρηµα στο οποίο εργάζεται ο Κώστας, ο ξάδερφος του ως ζωοτέχνης και οι γονείς τους. Σ’ αυτή τη φάση, στα 90 τετραγωνικά τα οποία καταλαµβάνει το τυροκοµείο τυροκοµείται σχεδόν το 40% της παραγωγής που δίνουν τα 1.000 ελευθέρας βοσκής πρόβατα και γίδια. Ανάµεικτο λευκό τυρί, κατσικίσιο τυρί, ανθότυρο, µυζήθρα είναι οι συνταγές τυριών που έφερε πίσω ο Κώστας, φεύγοντας από τα Ιωάννινα. Εκεί έµαθε ακόµα να πήζει και γιαούρτι, να φτιάχνει ρυζόγαλο, κρέµες και παγωτό, προϊόντα που ενισχύουν την παρουσία του στα µίνι µάρκετ των Σερρών, τα οποία απορροφούν σ’ αυτή τη συγκυρία το µεγαλύτερο µέρος της παραγωγής και µάλιστα µε µεγάλη προθυµία, αφού η ανταπόκριση του κόσµου είναι ιδιαίτερα θετική.
ο Μύθος του Βουνού – Ανάµεικτο λευκό τυρί, κατσικίσιο τυρί, ανθότυρο, µυζήθρα είναι οι συνταγές τυριών που έφερε πίσω ο Κώστας, φεύγοντας από τα Ιωάννινα. Εκεί έµαθε ακόµα να πήζει και γιαούρτι, να φτιάχνει ρυζόγαλο, κρέµες και παγωτό, προϊόντα που ενισχύουν την παρουσία του στα µίνι µάρκετ των Σερρών
Σύνδεση της τυροκομικής παραγωγής με τη Θεσσαλονίκη και είσοδος στη Φέτα
Οι κτηνοτροφικές ρίζες της οικογένειας Κλιάµπα στους πρόποδες του Λαϊλιά, φτάνουν ως την τουρκοκρατία, σύµφωνα µε τις αφηγήσεις του πέµπτης γενιάς κτηνοτρόφου, Κώστα. Υπό αυτή την έννοια, η στροφή της οικογένειας στη µεταποίηση, αποκτά ακόµα µεγαλύτερη βαρύτητα για τα µέλη της, που είναι µαθηµένα να περνούν τα καλοκαίρια τους µε τα ζώα σε υψόµετρο 1.300 µέτρων. Ένας από τους άµεσους στόχους, είναι η σύνδεση της τυροκοµικής παραγωγής µε την αγορά της Θεσσαλονίκης, εξηγεί ο 21χρονος συνοµιλητής µας. Η θετική ανταπόκριση των Θεσσαλονικιών, που φηµίζονται άλλωστε για την ικανότητά τους να εντοπίζουν το νόστιµο φαγητό, µε την πόλη να αποτελεί γαστρονοµική πρωτεύουσα της χώρας, θα δώσει στον Μύθο του Βουνού τα απαραίτητα «διαπιστευτήρια» αλλά και το κουράγιο για ξεκλείδωµα και άλλων αστικών κέντρων της Ελλάδας.
Παράλληλα ο Κώστας Κλιάµπας αναζητά και πιθανές συνεργασίες για εξαγωγή των προϊόντων του, ενώ στα άµεσα πλάνα είναι η περαιτέρω επέκταση του τυροκοµείου και η εξασφάλιση της απαραίτητης πιστοποίησης για την παραγωγή Φέτας ΠΟΠ. Σηµειώνεται ότι τα ζώα της οικογένειας είναι ενταγµένα στο πρόγραµµα των βιολογικών, ωστόσο ακόµα δεν έχουν πιστοποιηθεί ως τέτοια και τα τελικά προϊόντα που παράγονται στο τυροκοµείο. Στις εκκρεµότητες και η αύξηση της ποσότητας γάλακτος που τυροκοµείται στη µονάδα, για τον απεγκλωβισµό από τις παραδόσεις στις µεγάλες βιοµηχανίες.
Αυτό το διάστηµα, οι εργασίες της οικογένειας Κλιάµπα εστιάζουν στη φροντίδα των ζώων, αφού η ξηρά περίοδος δεν αφήνει πολλές εκκρεµότητες στην τυροκοµική µονάδα. Μιλώντας µας από τον στάβλο, ο Κώστα Κλιάµπας, εξηγεί ότι η νέα τυροκοµική περίοδος ξεκινά στα τέλη Φεβρουαρίου, ενώ την άνοιξη, µόλις γλυκάνει ο καιρός και τα ζώα ξεκινήσουν ξανά να βόσκουν ελεύθερα, ανοίγει για τον ίδιο και ένα παράθυρο δηµιουργικότητας. «Το γάλα της άνοιξης είναι το καλύτερο, το βλέπω στις µετρήσεις» περιγράφει.
Το ελαιόλαδο συνεχίζει να πωλείται πανάκριβα, με ορισμένους παραγωγούς να επικεντρώνονται στην συγκομιδή. Το μεροκάματο που αρνήθηκαν άνεργοι στην Αχαΐα για να μαζέψουν ελιές, είναι ένα από τα υψηλότερα των τελευταίων ετών.
Το ελαιόλαδο πωλείται ακριβότερα από ποτέ και οι παραγωγοί από τη Μεσσηνία και την Αχαΐα, μέχρι την Κρήτη και τη Βόρεια Ελλάδα εξηγούν μια σειρά από προβλήματα που αντιμετωπίζουν. Το σημαντικότερο για ορισμένους είναι η εύρεση εργατών για να μαζέψουν ελιές.
Το μεροκάματο των 60 ευρώ δεν στάθηκε ικανό να προσελκύσει ακόμα και ανειδίκευτους εργάτες. Ο χρόνος πιέζει και οι παραγωγοί αδυνατούν όπως λένε να ανταπεξέλθουν στα έξοδα. Προειδοποιούν για νέες αυξήσεις, μέσα στους επόμενους μήνες και ορισμένοι κάνουν λόγο για την πιο δύσκολη χρονιά που έχουν ζήσει επαγγελματικά.
Το μεροκάματο έφθανε στα 60 ευρώ, αλλά ελάχιστοι πήγαν στα ελαιοχώραφα στην Δυτική Αχαΐα, του Ερυμάνθου και της Αιγιάλειας για να μαζέψουν ελιές. Έτσι αλλοδαποί εργάτες γης έδωσαν ανάσα στους παραγωγούς και στους αγρότες της Αχαΐας και γενικότερα της Δυτικής Ελλάδας! Βρέθηκαν τα εργατικά χέρια που απαιτούνταν για την ελαιοσυγκομιδή
Είναι χαρακτηριστικό πως σε πολλές περιπτώσεις η σοδειά κινδύνευε να μείνει στα χωράφια με ό,τι αυτό μπορεί να σήμαινε για τους αγρότες. Η αδυναμία της συγκομιδής θα επέφερε πολλά οικονομικά προβλήματα. Παρά την άφιξη αλλοδαπών εργατών γης, τα μεροκάματα για αγροτικές εργασίες, παραμένουν υψηλά, αλλά και πάλι… «κανείς δεν πάει για δουλειά» όπως δηλώνει στην gnomip ελαιοπαραγωγός από την Δυτική Αχαΐα.
Το μεροκάματο ενός εργάτη γης κυμαίνεται από 50 με 60 ευρώ και σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να φτάσει τα 80 ευρώ, ανάλογα με την περιοχή, εφόσον δεν υπάρχει προσφορά, ενώ η ζήτηση παραμένει στα ύψη. Σύμφωνα με τους αγρότες – παραγωγούς, παρά τα υψηλά μεροκάματα και παρά την μεγάλη ζήτηση που υπάρχει οι Έλληνες νέοι δεν πηγαίνουν στα χωράφια για να εργαστούν, ακόμα και αν δεν έχουν άλλη απασχόληση και δηλώνουν πως έχουν ανάγκη τα χρήματα.
Από την άλλη πλευρά, οι εργάτες γης που έχουν φθάσει στη Δυτική Ελλάδα, αλλά και εκείνοι που αναμένεται να φθάσουν δεν επαρκούν. Οι ανάγκες την καλοκαιρινή περίοδο (από την Άνοιξη και μετά) είναι τόσο αυξημένες που απαιτούνται τουλάχιστον 8.000 εργάτες γης.
«Ας μην απορούμε που έρχονται από το Μπαγκλαντές και την Βουλγαρία για δουλειά. Ας μην τα βάζουμε με αυτούς τους ανθρώπους που κάποιοι τους λένε … λαθρομετανάστες. Οι ‘Ελληνες πλέον δεν πάνε στο χωράφι. Έτσι ο αγρότης θα πρέπει να βρει εργατικά χέρια από αλλού» καταλήγει ο ελαιοπαραγωγός.
Έχει μεγάλο ενδιαφέρον να εξετάσουμε μια διεθνή μελέτη που εξετάζει, πώς, η περίοδος και η ένταση του κλαδέματος έχουν σημαντικό αντίκτυπο σε όλη τη βλαστική και παραγωγική περίοδο της ελιάς.
Η μελέτη διεξήχθη για δύο χρόνια σε έναν ελαιώνα ποικιλίας Leccino, από τον οποίο προέκυψε, ότι το πρώιμο κλάδεμα επιτρέπει μεγαλύτερη βλαστική ανάπτυξη, ενώ το πιο έντονο, αλλά όχι υπερβολικό κλάδεμα διεγείρει το φυτό να απορροφήσει περισσότερα θρεπτικά συστατικά για τη βλαστική ανάπτυξη και εγγυάται υψηλότερο έλαιο και αποδόσεις σε σύγκριση με το ελαφρύτερο κλάδεμα.
Το πείραμα είχε διάρκεια για δύο χρόνια σε ελαιώνες που χαρακτηρίστηκαν από τρεις ξεχωριστές ημερομηνίες κλαδέματος (1, 15 και 30 Ιανουαρίου) και τρεις εντάσεις κλαδέματος (20%, 25% και 30%) για να ανακαλύψουμε τη βέλτιστη στιγμή και την ένταση κλαδέματος στα ελαιόδεντρα.
Αποτελέσματα
Τα αποτελέσματα αποκάλυψαν, ότι η μέγιστη αύξηση στην περιφέρεια του κορμού (7,18%) βρέθηκε στα δέντρα που κλαδεύτηκαν την 1η Ιανουαρίου, με ένταση 20%, ενώ η μέγιστη ανάπτυξη των βλαστών (11,13 cm) και της επιφάνειας των φύλλων (3,99 cm2) βρέθηκε σε δέντρα που κλαδεύτηκαν στις 15 Ιανουαρίου με ένταση 25%.
Σημαντικά υψηλότερη περιεκτικότητα σε χλωροφύλλη 1,57 mg/g βρέθηκε στα φυτά που κλαδεύτηκαν στις 15 Ιανουαρίου, όπου η ένταση κλαδέματος ήταν 30%.
Τα μέγιστα ποιοτικά χαρακτηριστικά του ελαιοκάρπου, δηλαδή μέγεθος (1,76 cm), βάρος (2,41 gr), όγκος (2,35 cc), αναλογία και περιεκτικότητα σε λάδι (27,03%) παρατηρήθηκαν ακριβώς στα δέντρα που κλαδεύτηκαν 15 Ιανουαρίου, με ένταση 25%.
Μετρήθηκε επίσης η περιεκτικότητα των φύλλων σε άζωτο (Ν), φώσφορο (P) και κάλιο (K).
Η υψηλότερη περιεκτικότητα βρέθηκε σε δέντρα που κλαδεύτηκαν με 30% ένταση, πρακτικά και στις τρεις ημερομηνίες.
Αντίθετα, το ασβέστιο (Ca) και το μαγνήσιο (Mg) των φυλλωμάτων ήταν μεγαλύτερα στα φυτά που κλαδεύτηκαν νωρίτερα και με τη χαμηλότερη ένταση κλαδέματος.
Φτιάχνουμε ένα απολαυστικό και ζεστό λικέρ μήλου με κανέλα για τις κρύες νύχτες του χειμώνα. Ιδανική πρόταση και για τώρα τις γιορτές, αφού μπορείτε να κεράσετε τους καλεσμένους σας. Η γεύση του είναι ήπια και ευχάριστη και το άρωμα ακαταμάχητο. Επίσης, αν επιλέξετε και ένα ωραίο μπουκάλι μπορείτε να το προσφέρετε για δώρο.
Υλικά:
5-7 μήλα
1 ξυλάκι κανέλας
1 λίτρο βότκα
100 γρ. ζάχαρη
120 ml νερό
Εκτέλεση:
Καθαρίζουμε τα μήλα και τα κόβουμε σε μικρά κομμάτια. Βάζουμε τα κομμάτια μήλου σε μια κανάτα με καπάκι και προσθέτουμε το ξυλάκι κανέλας. Έπειτα προσθέτουμε τη βότκα και κλείνουμε το καπάκι.
Στη συνέχεια, αφήνουμε το μείγμα σε σκοτεινό μερός σε θερμοκρασία δωματίου για 10-14 μέρες περίπου. Όταν παρέλθει αυτό το διάστημα, στραγγίζουμε το λικέρ και θα πιέσουμε τα μήλα απαλά για να βγάλουν όσο το δυνατόν περισσότερο χυμό. Παράλληλα, βάζουμε τη ζάχαρη και το νερό σε μια κατσαρόλα και αφήνουμε να πάρει μια βράση για περίπου 1-2 λεπτά μέχρι να διαλυθεί η ζάχαρη. Στη συνέχεια το αφήνουμε να κρυώσει εντελώς.
Προσθέτουμε το κρύο μείγμα της ζάχαρης στο μείγμα του μήλου. Αφήνουμε το λικέρ μήλου να «σταθεί» για άλλες 24 ώρες. Τέλος, μπορείτε να διαλέξετε ένα ωραίο γυάλινο μπουκάλι για να βάλετε μέσα το λικέρ.
Tip: Αν θέλετε, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε λιγότερη ζάχαρη για να μην έχει πολύ γλυκιά γεύση το λικέρ.
Η σίκαλη καλλιεργείται τόσο για την παραγωγή σε καρπό όσο και για το χόρτο
1) Καρπός: προορίζεται κυρίως για ανθρώπινη κατανάλωση, ενώ μικρή μόνο ποσότητα διατίθεται για ζωοτροφή σε μίγμα με άλλους σπόρους σιτηρών σε αναλογία μικρότερη από 1/3 επειδή δεν είναι πολύ γευστικός και στο στόμα των ζώων σχηματίζει μία κολλώδη ουσία, έχει δε και αντιθρεπτικούς παράγοντες.
2) Βιομάζα: για βόσκηση, ενσίρωση και παραγωγή σανού. Η βιομάζα έχει μικρότερη πεπτικότητα συγκριτικά με εκείνη των άλλων σιτηρών, επειδή τα στελέχη έχουν μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε ινώδεις ουσίες και είναι μικρότερης θρεπτικής αξίας σε σχέση με σιτάρι, κριθάρι, βρώμη.
Καλλιεργητικές Εργασίες
Κλίμα και Έδαφος
Έχει περιοριστεί σε φτωχά εδάφη ή σε περιοχές με πολύ χαμηλές θερμοκρασίες το χειμώνα, όπου δεν επιτρέπεται η αποδοτική καλλιέργεια του σιταριού. Κυρίως σε πτωχά όξινα εδάφη των ορεινών περιοχών. Ακάλυπτη αντέχει μέχρι -37οC και κάτω από το χιόνι μέχρι. -60oC. Δεν αντέχει όμως στις υψηλές θερμοκρασίες.
Το ριζικό σύστημα πολύ ανεπτυγμένο φτάνει μέχρι 1,7 μ. βάθος του δίνει αντοχή σε ξηρασία καθώς και η πρωιμότητά της.
O συνδυασμός εαρινοποίησης και μακράς φωτοπεριόδου είναι απαραίτητος για άνθηση της σίκαλης. Παρά το μεγάλο ύψος της (πιο ψηλή από τα άλλα σιτηρά) δεν πλαγιάζει εύκολα λόγω των μηχανικών ιδιοτήτων του στελέχους και του έντονου αδελφώματος.
Οι υψηλότερες αποδόσεις παρατηρούνται σε γόνιμα, καλώς στραγγιζόμενα πηλώδη εδάφη, όμως είναι περισσότερο παραγωγική από όλα τα άλλα χειμερινά σιτηρά σε άγονα, αμμώδη, όξινα ξεπλυμένα εδάφη.
Μηχανική καλλιέργεια
Λιγότερο απαιτητική από τα άλλα χειμωνιάτικα σιτηρά σε κατεργασία εδάφους γιατί ανταγωνίζεται τα ζιζάνια αποτελεσματικότερα. Σε αγρούς χωρίς πολλά ζιζάνια είναι δυνατή η σπορά χωρίς προετοιμασία του εδάφους ανάμεσα σε καλαμιές ή φυτικά υπολείμματα (με προστασία των φυταρίων από το χειμερινό ψύχος λόγω του ότι συγκρατείται το χιόνι το οποίο προστατεύει τα νεαρά φυτά από το ψύχος, μείωση κινδύνων διάβρωσης εδαφών και εξοικονόμηση υγρασίας).
Αμειψισπορά
Εναλλαγή με χειμερινό ψυχανθές: Σε περίπτωση καλλιέργειας σε αμμώδη εδάφη μπορεί να εναλλάσσεται με πατάτα, αραχίδα και λούπινο που ευδοκιμούν σε αμμώδη εδάφη.
Λίπανση
3,5-5 κιλά Ν/στρ. Αν ποσότητες μεγαλύτερες από 7 κιλά/στρ μπορεί πλάγιασμα. Ο Ρ 5 κιλά/στρ., ενώ το Κ αν υπάρχει ανάγκη 3-4 κιλά/στρ. Αν πάει για βοσκή το Ν περισσότερο μέχρι και 13 κιλά/στρ.
Χαρακτηριστικά Σποράς
Αποκλειστικά το φθινόπωρο την ίδια περίπου εποχή σποράς με το σιτάρι μπορεί όμως να σπαρθεί και 2 εβδομάδες μετά διότι αναπτύσσεται σε χαμηλότερες θερμοκρασίες. Αν πάει για χλωρά νομή, βόσκηση ή χλωρά λίπανση πρέπει να σπέρνεται ένα περίπου μήνα νωρίτερα από τη συνηθισμένη ημερομηνία για να έχει προλάβει το φυτό να αποκτήσει την απαιτούμενη ανάπτυξη.
Ποσότητα σπόρου: 14-16 κιλά/στρέμμα για τις καρποδοτικές και 16-18 κιλά για χορτοδοτικές.
Βάθος σποράς: 2,5-3 εκ σε υγρά εδάφη ενώ σε ξηρότερα και αμμώδη φθάνει τα 5-7 εκ.
Άρδευση: Ισχύουν τα γενικά για σιτάρι όμως η σίκαλη καλλιεργείται κυρίως ως ξηρική.
Προληπτικά Μέτρα: Αποφυγή εισαγωγής σπόρων ζιζανιών στον αγρό. Ο καθαρισμός των μηχανημάτων, η χρησιμοποίηση σπόρου ή κοπριάς απαλλαγμένων από σπόρους ζιζανίων συμβάλλει στην αποφυγή και στη μείωση της μόλυνσης του αργού από ζιζάνια.
Μέτρα πριν την εγκατάσταση της καλλιέργειας
Σωστή προετοιμασία σποροκλίνης: Συμβάλλει στο γρήγορο φύτρωμα και ανάπτυξη της καλλιέργειας, στην παρουσία εύρωστων και ανταγωνιστικών φυτών.
Ιστορικό παρουσίας ειδών ζιζανίων στον αγρό: Το ιστορικό του αγρού σχετικά με το ποια είδη ζιζανίων εμφανίζονται στον αγρό συμβάλλει στη σωστή επιλογή της κατάλληλης μεθόδου ή του συνδυασμού μεθόδων αντιμετώπισης ζιζανίων. Ειδικά παρέχει πληροφορίες για την ορθή επιλογή ζιζανιοκτόνου.
Εδαφολογική ανάλυση (pH εδάφους, % ποσοστό οργανικής ουσίας, δομή εδάφους): Η εδαφολογική ανάλυση δίνει πληροφορίες για την επιλογή προφυτρωτικού ζιζανιοκτόνου αλλά και τη δόση εφαρμογής του. Πχ. σε ελαφρά εδάφη ή/και σε εδάφη με χαμηλό ποσοστό οργανικής ουσίας πρέπει να εφαρμόζονται χαμηλές δόσεις ζιζανιοκτόνων, προς αποφυγή συμπτωμάτων φυτοτοξικότητας και έκπλυσης του ζιζανιοκτόνου.
Σπόρος απαλλαγμένος από σπόρους ζιζανίων με υψηλή βλαστική και φυτρωτική ικανότητα: Σπόρος μολυσμένος με σπόρους ζιζανίων αποτελεί συντελεί στη μόλυνση του αγρού με ζιζάνια. Σπόρος με υψηλή βλαστική και φυτρωτική ικανότητα θα παράγει ανταγωνιστικά φυτά.
Αλληλοπάθεια: (Καλλιέργεια φυτών και ενσωμάτωση των υπολειμμάτων τους με αλληλοπαθητικές ιδιότητες. Η ενσωμάτωση υπολειμμάτων τέτοιων καλλιεργειών π.χ. σόργο, συντελεί στη μείωση του πληθυσμού των ζιζανίων στη επόμενη καλλιέργεια του Σίκαλης).
Ορισμένα φυτά (όπως πχ. το σόργο) έχουν την ικανότητα να εκκρίνουν στο έδαφος ουσίες με αλληλοπαθητικές ιδιότητες, που αναστέλλουν το φύτρωμα ή την ανάπτυξη ζιζανίων για την επόμενη καλλιέργεια.
Μέτρα αύξησης του ανταγωνισμού της σίκαλης πριν την εμφάνιση των ζιζανίων
Πρώιμη σπορά: Σε περιπτώσεις καθυστέρηση της σποράς λόγω καιρικών συνθηκών ή άλλων συνθηκών τα φυτά που προκύπτουν είναι κοντύτερα, παράγουν λιγότερα αδέλφια και γενικά είναι λιγότερο ανταγωνιστικά έναντι των ζιζανίων.
Ποικιλία σπόρου: Χρήση ανταγωνιστικότερων ποικιλιών Σίκαλης (γρηγορότερη και πιο εύρωστη ανάπτυξη, παραγωγή περισσότερων αδελφιών, προσαρμοστικότητα στην περιοχή κα.).
Αμειψισπορά: Τα είδη των φυτών που θα εισαχθούν σε ένα σύστημα αμειψισποράς εξαρτώνται από την περιοχή καλλιέργειας, το έδαφος και τη δυνατότητα άρδευσης. Η αμειψισπορά συστήνεται ιδιαίτερα για την αντιμετώπιση της αγριοΣίκαλης (Avena sterilis), ήρας (Lollium spp.) και κίρσιο (Cirsium arvense).
Η αμειψισπορά συμβάλλει στην αντιμετώπιση των ζιζανίων μέσω της αλλαγής των συνθηκών ανάπτυξής τους, που είναι προσαρμοσμένα σε μία καλλιέργεια. Επίσης, παρέχει τη δυνατότητα εφαρμογής άλλων εναλλακτικών μέτρων αντιμετώπισης των ζιζανίων, τη δυνατότητα επιλογής ανταγωνιστικότερων ειδών έναντι των ζιζανίων, αλλά και χρησιμοποίησης άλλων πιο αποτελεσματικών ζιζανιοκτόνων.
Το έντομο προσβάλει το βλαστό των σιτηρών και οι παραγόμενοι σπόροι είναι ατροφικοί. Το κυριότερο στάδιο προσβολής είναι αυτό της προνύμφης Τα ενήλικα είναι μικρά, έχουν τη μορφή της μύγας και μήκος 5mm.
Η τροφική δραστηριότητα της προνύμφης δημιουργεί εξογκώματα που μοιάζουν με σαμάρια. Σε μεγάλους πληθυσμούς τα εξογκώματα ενώνονται και ο βλαστός καταστρέφεται ολοσχερώς.
Η απώλεια στην παραγωγή εξαρτάται από την χρονική στιγμή της προσβολής την ημερομηνία σποράς / ζωηρότητα της καλλιέργειας.
Εμφανίζονται από το Μάιο και μετά.
Η καταπολέμηση του εντόμου γίνεται κυρίως με καλλιεργητικές μεθόδους και προληπτικούς όπως: Αμειψισπορά & Εναλλαγή καλλιεργειών-Καταπολέμηση ζιζανίων-Χημική Καταπολέμηση.
Η εναλλαγή με άλλες καλλιέργειες εκτός από το σιτάρι και το κριθάρι για ένα ή δυο χρόνια έχει ως αποτέλεσμα την μείωση του πληθυσμού του εντόμου σε επίπεδο ασφαλείας. Η αμειψισπορά και οι καλλιεργητικές συνθήκες που επιταχύνουν τη βλάστηση του σπόρου και κάνουν τα φυτά πιο υγιή μειώνουν τις απώλειες της παραγωγής.
Η Σίκαλη καλλιεργείται τόσο για την παραγωγή σε καρπό όσο και για το χόρτο
Πολύ σημαντική είναι επίσης η καταπολέμηση των ζιζανίων γιατί βοηθάει πολύ το αποτέλεσμα της αμειψισποράς.
Η προληπτική χρήση εντομοκτόνων είναι απαραίτητη και πρέπει να στοχεύει εναντίον των νεοεκολλαπτόμενων προνυμφών που μετακινούνται από τα σημεία εκκόλαψης προς τα σημεία τροφής.
Ο χρόνος εφαρμογής είναι πολύ κρίσιμος και πρέπει να συμπίπτει με το μέγιστο της εκκόλαψης των αυγών και τη μετανάστευση των προνυμφών (10 μέρες μετά το μέγιστο της δραστηριότητας του εντόμου).
Zabrus tenebrionides(Carabidae) κ.ο Ζαβρός των σιτηρών
Είναι πολύ συνηθισμένο έντομο στις μεσογειακές χώρες. Κόβει τις ρίζες και το βλαστό των φυτών. Άμεσα ή έμμεσα προκαλεί μεγάλη μείωση στη σοδειά. Τα κυριότερα συμπτώματα είναι ότι με προσεκτική εξέταση του αγρού μπορούμε να δούμε στο έδαφος πολλούς κομμένους βλαστούς και φύλλα.
Τα κυριότερα στάδια προσβολής είναι: Ενήλικα και Προνύμφες.
Η καταπολέμηση του εντόμου είναι πολύ δύσκολη αλλά γίνεται κυρίως με καλλιεργητικές μεθόδους και προληπτικούς όπως: Αμειψισπορά – Χημική Καταπολέμηση.
Οι προνύμφες προκαλούν ζημιές στα νεαρά φυτά το Νοέμβριο. Το χειμώνα η δραστηριότητα των προνυμφών μειώνεται και εντείνεται την ερχόμενη άνοιξη.
Αμειψισπορά για 3 – 4 χρόνια με φυτά εκτός της οικογένειας των Graminae (με παράλληλη φυσικά καταστροφή αγρωστωδών ζιζανίων). Αν δεν είναι δυνατό αυτό τότε η εφαρμογή εντομοκτόνων ουσιών μπορεί να γίνει το φθινόπωρο ή το χειμώνα όταν επικρατεί σχετικά μακρά περίοδος κάπως ζεστών ημερών. Για λόγους οικονομίας και οικολογίας ψεκάζουμε μόνο τις «κηλίδες» προσβολής και την γύρω από αυτή περιοχή.
Όταν ο πληθυσμός τους είναι μεγάλος μπορούν να προκαλέσουν σημαντικές ζημιές. Η ζημιά που προκαλούν οι αφίδες γίνεται με την εκμύζηση του χυμού κατά τη διάρκεια της τροφικής τους δραστηριότητας. Την άνοιξη τα θηλυκά εκκολάπτονται από τα αυγά και γενούν νεαρές αφίδες.
Η καταπολέμηση του εντόμου εντόμου γίνεται κυρίως με καλλιεργητικές μεθόδους και προληπτικούς όπως: Πρόληψη και καταστροφή ξενιστών-Χημική Καταπολέμηση.
Προκαλούν ζημιές σε ρίζες, βλαστούς, φύλλα, καρπούς στα οποία δημιουργούνται παραμορφώσεις, μαραίνονται και τα άνθη πέφτουν. Οι νεαρές αφίδες είναι άπτερες και μπορεί να αποκτήσουν φτερά και να διασκορπιστούν. Μια καινούρια γενιά παράγεται κάθε 3 με 4 εβδομάδες. Οι περισσότερες αφίδες διαχειμάζουν ως αυγά πάνω σε καλλιεργούμενα ή μη φυτά. Η καταπολέμηση τους είναι εύκολη και μπορεί να γίνει έγκαιρα αφού χρειάζεται αρκετός αριθμός αφίδων ανά φυτό για να προκληθεί σημαντική ζημιά.
Θρίπας των σιτηρών, Limothrips cerealium
Ενήλικα και ανήλικα τρέφονται ξύνοντας την επιφάνεια των φύλλων, κολεών και στάχεων μετά στιλέτα τους και μυζώντας το χυμό που βγαίνει από την τραυματισμένη περιοχή. Η τροφική τους δραστηριότητα προκαλεί παραμόρφωση των φύλλων και των κορυφών μαζί με ασημένιο μεταχρωματισμό και / ή δημιουργία κηλίδων. Προκαλούν κηλίδες πάνω στα φύλλα και μπορούν πολύ εύκολα να αναγνωριστούν από τους αγρότες.
Η καταπολέμηση του εντόμου εντόμου γίνεται κυρίως με καλλιεργητικές μεθόδους και προληπτικούς όπως: Πρόληψη και καταστροφή ξενιστών.
Οι κορυφές των φύλλων συνήθως συστρέφονται, μαραίνονται και ξεραίνονται. Οι θρίπες μπορούν επίσης να μεταδώσουν ιούς. Οι θρίπες υπάρχουν σχεδόν πάντα στο χωράφι. Με ξηρό καιρό ο πληθυσμός των θριπών αυξάνεται και τα φυτά αναπτύσσονται αργά. Οι θρίπες προκαλούν ζημιές νωρίς την καλλιεργητική περίοδο και ειδικά με ξηρό καιρό. Κάτω από τέτοιες συνθήκες παρατηρείται μεταχρωματισμός και μάρανση των φυτών. Τα ενήλικα δραστηριοποιούνται τον Απρίλιο και το Μάιο και γενούν τα αυγά τους σε φυτά ξενιστές. Τα ενήλικα είναι δραστήρια από τα μέσα Μαΐου μέχρι το Σεπτέμβριο. Κάτω από ευνοϊκές συνθήκες ολοκληρώνουν τον βιολογικό τους κύκλο σε δυο εβδομάδες.
Ασθένειες σίκαλης
Καστανή σκωρίαση του σίτου ή σκωρίαση των φύλλων (Puccinia econdita)
Είναι η πιο διαδεδομένη ασθένεια του σίτου. Αρχικά έχουν έντονα πορτοκαλί χρώμα και αργότερα καστανό σκουριάς. Ο μύκητας προσβάλλει κυρίως τα στελέχη, τους κολεούς , τα φύλλα και στις δυο πλευρές και δευτερευόντως τα όργανα του στάχεως, με την μορφή επιμήκων φλυκταινών ουρεδοσωρών. Οι ζημιές τις οποίες προκαλεί ο μύκητας οφείλονται στις ανωμαλίες τις οποίες επιφέρει στη θρέψη του φυτού με αποτέλεσμα τη στειρότητα πολλών ανθέων και την παραγωγή μικρών κόκκων.
Οι σκωριάσεις καταπολεμούνται με τους εξής τρόπους: Ανθεκτικές Ποικιλίες-Καταπολέμηση Ζιζανίων-Αμειψισπορά & Καλλιεργητικές φροντίδες-Χημική Καταπολέμηση.
Δαυλίτες
Τα φυτά με προσβολή από Δαυλίτη παρουσιάζουν μέτρια ανάπτυξη, και έχουν λεπτότερους στάχεις που διατηρούν το πράσινο χρώμα πιο αργά από τους υγιείς. Μπορεί να υπάρχουν υγιείς και Δαυλιτισμένοι κόκκοι στον ίδιο στάχυ. Οι κόκκοι μετατρέπονται σε ανοιχτές γκριζοπράσινες μάζες τελειοσπορίων που καλύπτονται από το εύθραυστο περικάρπιο που δεν καταστρέφεται αλλά θρυμματίζεται στον αλωνισμό ελευθερώνοντας σκόνη από μαύρα σπόρια με έντονη μυρωδιά, σαπισμένων ψαριών, που οφείλεται στην παρουσία τριμεθυλαμίνης. Υποβάθμιση της ποιότητας των κόκκων λόγω των χρωματισμών τους από τα τελειοσπόρια συνοδεύεται και από μείωση της ποσότητας αν σπαρθεί μολυσμένος σπόρος που μπορεί να φτάσει το 80%.
Οι δαυλίτες καταπολεμούνται με τους εξής τρόπους: Απολύμανση του σπόρου-Αμειψισπορά & Καλλιεργητικές φροντίδες-Ανθεκτικές Ποικιλίες.
Σεπτοριάσεις
Οφείλεται στους μύκητες Septoria nodurum και septoria tritici. Ο πρώτος προσβάλλει τα λέπυρα και τους χιτώνες κυρίως των ανθέων αλλά και τα στελέχη και τα φύλλα. Ο δεύτερος προσβάλλει τα φύλλα κυρίως σε όλα τα στάδια ανάπτυξης του φυτού αλλά και τα στελέχη κι τα λέπυρα.
Οι σεπτοριάσεις καταπολεμούνται κυρίως με τους εξής τρόπους: Καλλιεργητικές φροντίδες-Αμειψισπορά-Ανθεκτικές Ποικιλίες.
Συγκομιδή και Τεχνικές
1. Για καρπό: Χρονικά τοποθετείται κατά το μήνα Ιούνιο, 10 με 12 εβδομάδες από τη σπορά. Όταν τα φυτά βρίσκονται στην οικονομική ωρίμανση: τα φυτά είναι ξηρά και εύθραυστα και οι καρποί είναι σκληροί και έχουν χρώμα γκρι, καστανό ή μαύρο (εξαρτάται από τα χαρακτηριστικά του γονότυπου). Υγρασία των καρπών 12-14%.
Οι καρποί βρίσκονται κοντά στην ασφαλή υγρασία για αποθήκευση και δεν χρειάζεται τεχνητή ξήρανση.
2. Για παραγωγή βιομάζας: Κοπή μέχρι το στάδιο του γάλακτος ή της μαλακής ζύμης. Η συγκομιδή δεν πρέπει να γίνεται μετά από βροχή και το έδαφος δεν πρέπει να είναι βρεγμένο.
Αποδίδει τα υψηλότερα ποσά βιομάζας από τα άλλα χειμωνιάτικα σιτηρά και έχει τις υψηλότερες αποδόσεις σε πρωτεΐνη/στρ αλλά μικρότερη πεπτικότητα. Μπορεί να δώσει και μια μειωμένη παραγωγή σε καρπό λόγω της ικανότητας για αναβλάστηση ιδιαίτερα στα πρώτα στάδια ανάπτυξης. Βόσκηση γίνεται χειμώνα ή/και άνοιξη Συγκαλλιέργεια με ψυχανθή βελτιώνει την ποιότητα. Οι καρποί δεν πρέπει να έχουν υγρασία μεγαλύτερη από 14% γιατί μειώνεται σημαντικά ο μέγιστος επιτρεπόμενος χρόνος για αποθήκευση και αυξάνονται πολύ οι κίνδυνοι αλλοιώσεων του προϊόντος.
Μηχανική συγκομιδή
Θεραλωνισμός με αυτοκινούμενες θεραλωνιστικές μηχανές, που αφήνουν άθικτα τα στελέχη σε περίπτωση που γίνεται χρήση της καλαμιάς. Ο καρπός από τη θεραλωνιστική μηχανή μεταφέρεται στην αποθήκη χωρίς ξήρανση, αφού πρώτα εξασφαλιστεί ότι είναι απαλλαγμένος από έντομα και παθογόνα.
Κατάλληλες συνθήκες: Σχολαστικός καθαρισμός της αποθήκης (κατάλληλων προδιαγραφών) πριν την αποθήκευση των καρπών. Σε περίπτωση που είναι απαραίτητη απεντόμωση του χώρου επιτρεπτή μόνο η χρήση εγκεκριμένων σκευασμάτων.
Το ύψος αποθήκευσης του προϊόντος είναι συνάρτηση της θερμοκρασίας και της υγρασία των καρπών.
Επιδιώκεται συντήρηση της θερμοκρασίας του χώρου κάτω από τους 20οC.
Εξασφάλιση επαρκούς αερισμού (αμέσως μετά την εισαγωγή στην αποθήκη) με τη βοήθεια διάτρητων σωλήνων που τοποθετούνται στο κέντρο ή το δάπεδο της αποθήκης από τους οποίους κυκλοφορεί αέρας με τη βοήθεια ανεμιστήρων ή αεραντλιών.
Επιχείρηση σε Ισπανία και Ιταλία υπό την καθοδήγηση της Europol. Τι είναι το «έλαιο Lampante» με το οποίο γινόταν η νοθεία.
Στο πλαίσιο της Επιχείρησης OPSON, της συντονισμένης προσπάθειας της Europol για την καταπολέμηση της απάτης και της παραποίησης τροφίμων, συνελήφθησαν 11 άτομα και κατασχέθηκαν 260.000 λίτρα ελαιολάδου ακατάλληλου για κατανάλωση. Η επιχείρηση που χρηματοδοτήθηκε από το EMPACT ξεκίνησε από την Ισπανική Πολιτική Φρουρά (Guardia Civil), η οποία ένωσε τις δυνάμεις της με τους Ιταλούς Καραμπινιέρους.
«Δυστυχώς, η παραποίηση έξτρα παρθένου ελαιολάδου είναι μια κοινή πρακτική, γι’ αυτό και η καταπολέμησή του αποτελεί προτεραιότητα επιβολής του νόμου -ειδικά στις χώρες παραγωγής», αναφέρει σε σημερινή ενημέρωσή της η Europol.
Σε αυτή την επιχείρηση απάτης τροφίμων, οι ερευνητές αποκάλυψαν ότι οι εγκληματίες χρησιμοποιούσαν το λεγόμενο «έλαιο Lampante», για να αραιώσουν το προϊόν τους. Το ελαιόλαδο Lampante χαρακτηρίζεται από αυξημένα επίπεδα οξύτητας, μια ανεπιθύμητη γεύση και μια ευδιάκριτη δυσάρεστη οσμή, που το καθιστούν ακατάλληλο για κατανάλωση. Ο ίδιος ο όρος «lampante» προέρχεται από την ιστορική χρήση του ως καύσιμου σε λαμπτήρες πετρελαίου, σημειώνεται στην ανακοίνωση, στην οποία επισημαίνει ότι αυτή η παράνομη πρακτική μπορεί όχι μόνο να προκαλέσει κίνδυνο για τη δημόσια υγεία, αλλά και να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη των καταναλωτών και, ως εκ τούτου, να έχει περαιτέρω οικονομικές επιπτώσεις.
Οι συλλήψεις έγιναν τον Νοέμβριο. Στην Ισπανία, συνελήφθησαν έξι ύποπτοι και κατασχέθηκαν 260.000 λίτρα νοθευμένου ελαιολάδου, τέσσερα οχήματα και 91.000 ευρώ σε μετρητά, καθώς και ψηφιακά και φυσικά αποδεικτικά στοιχεία, όπως έγγραφα τιμολόγησης και e-mail. Στις ιταλικές επαρχίες της Σικελίας και της Τοσκάνης, οι ερευνητές επιθεώρησαν τρία εργοστάσια για τα οποία υπάρχουν υποψίες ότι εμπλέκονται σε παράνομες πρακτικές. Αποκτήθηκαν αρκετά φορολογικά έγγραφα και λίστες πελατών, συγκεντρώθηκαν δείγματα λαδιών και επιβλήθηκαν κυρώσεις σε μία εταιρεία για παράτυπη επισήμανση των προϊόντων της.
Νέο ρεκόρ στην τιμή πώλησης του ελαιόλαδου έκανε ο Συνεταιρισμός Αγίων Αποστόλων στη Λαωνία καθώς προχώρησε στην πώληση 3 βυτίων εξαιρετικού παρθένου ελαιόλαδου, εσοδείας 2023-2024 στην τιμή των 9,05 ευρώ το κιλό.
Μετά τον Αγροτικό Συνεταιρισμό Βλαχιώτη, που πέτυχε, 30 Νοεμβρίου, συμφωνία ενός βυτίου (27 τόνους) έξτρα παρθένου ελαιολάδου, εσοδείας 2023-2024 και οξύτητας 0,4, στην τιμή των 8,80 ευρώ το κιλό, τώρα σπάει και το φράγμα των 9 ευρώ από γειτονικό συνεταιρισμό.
Σε αντίθεση με τα σταφύλια ή άλλα φρούτα, το Ross Vintiner μαζεύει ελιές όταν πέφτει το επίπεδο σακχάρου, υποδεικνύοντας ότι το λάδι συσσωρεύεται και η περιεκτικότητα σε πολυφαινόλες παραμένει υψηλή
Βασιζόμενος στην εμπειρία του στην αμπελοκαλλιέργεια, ένας βραβευμένος παραγωγός ελιάς από τη Νέα Ζηλανδία -ο Ross Vintiner- ανέπτυξε μια καινοτόμο μέθοδο για τον προσδιορισμό της καλύτερης χρονικής στιγμής για τη συγκομιδή της ελαιοκαλλιέργειάς του, εξισορροπώντας τις υψηλές αποδόσεις με την υψηλή περιεκτικότητα σε πολυφαινόλες.
Η παράμετρος αναφοράς είναι η τιμή Brix που υποδεικνύει την ποσότητα ζάχαρης διαλυμένης σε υγρό διάλυμα.
Ο Vintiner αναφέρει ότι είναι καλύτερο να γίνεται η συγκομιδή όταν πέφτουν οι βαθμοί Brix των ελιών, ακριβώς το αντίθετο από αυτό που συμβαίνει με τα φρούτα.
«Με βάση τα πειράματα, σε αντίθεση με τα σταφύλια για τα οποία απαιτείται το μέγιστο Brix για τη συγκομιδή στις ελιές, ένα επίπεδο σακχάρου μειωμένο στο ελάχιστο, δηλαδή με χαμηλά επίπεδα Brix, ισοδυναμεί με το μέγιστο σε λάδι και ολικές πολυφαινόλες.
Αυτός είναι ένας οικονομικός τρόπος για να χρονομετρήσω τη συλλογή μου.
Ένα διαθλασίμετρο για τη μέτρηση του Brix κοστίζει περίπου 100 δολάρια Νέας Ζηλανδίας (57 ευρώ)».
Ο πειραματισμός συνεχίζεται εδώ και δέκα (10) χρόνια, αφού, μετά την εμπειρία του στην αμπελοκαλλιέργεια, αναρωτήθηκε εάν υπήρχε συσχέτιση μεταξύ της ωρίμανσης των ελιών, της περιεκτικότητας σε λάδι και των επιπέδων σακχάρου στις ελιές.
Ο Ross Vintiner άρχισε να μετράει τα επίπεδα Brix των φύλλων και των καρπών της ελιάς και ανακάλυψε ότι η αύξησή τους στο χυμό των φύλλων αντιστοιχούσε στην προοδευτική αύξηση του χυμού στον ελαιόκαρπο. «Στη συνέχεια, το επίπεδο Brix πέφτει, σε αντίθεση με αυτό των σταφυλιών, συμπίπτοντας με τα φυσικά σημάδια της παρουσίας λαδιού στον καρπό».
Αυτά τα αποτελέσματα του επέτρεψαν έναν προγνωστικό δείκτη συγκομιδής για κάθε ποικιλία. Ο Vintiner, ο οποίος καλλιεργεί δέντρα με ποικιλίες Frantoio, Leccino, Pendolino, Koroneiki και Picual, είπε ότι χρησιμοποίησε το παραπάνω μοντέλο για να αποκτήσει σταθερά υψηλές ολικές πολυφαινόλες (με επίπεδα πάνω από 250 χιλιοστόγραμμα ανά κιλό) για όλες αυτές τις ποικιλίες με μέτριες αποδόσεις ελαίων – υψηλές.
Αποφασίσατε να φτιάξετε μελομακάρονα με τα χεράκια σας; Πολύ καλά κάνατε, γιατί το άρωμα τους όσο ψήνονται, το σπίτι θα μοσχομυρίσει και εσείς θα μπείτε σε χριστουγεννιάτικη διάθεση. Τα μελομακάρονα έχουν όμως τα μυστικά τους. Για να πετύχουν σίγουρα, δείτε τι πρέπει να προσέξετε.
1. Τα μελομακάρονα αξίζουν το καλύτερο Δεν τα φτιάχνουμε κάθε μέρα, προορίζονται για τη μεγαλύτερη ίσως γιορτή του χρόνου και θα τα προσφέρουμε στα αγαπημένα μας πρόσωπα (και σε θείες έτοιμες να επισημάνουν την κάθε απόκλιση από τα πάντα τέλεια δικά τους…), γι αυτό και θα τα φτιάξουμε με τα καλύτερα υλικά: αλεύρι άριστης ποιότητας, παρθένο ελαιόλαδο, καλό μπράντι και θυμαρίσιο μέλι, που εξασφαλίζουν τέλεια γεύση..
2. Πριν ζυμώσετε πρέπει να κοσκινίσετε Ή αλλιώς φροντίζουμε να συγκεντρώσουμε όλα τα υλικά που ζητάει η συνταγή πάνω στον πάγκο της κουζίνας για να μην τα ψάχνουμε την τελευταία στιγμή και. κυρίως, να κοσκινίσουμε το αλεύρι που θα χρησιμοποιήσουμε για πιο αφράτο αποτέλεσμα.
3. Το ζύγισμα δεν είναι προαιρετικό Όλοι έχουμε χειρόγραφες συνταγές των γιαγιάδων μας που αναφέρουν π.χ. για το αλεύρι «όσο πάρει», αλλά επειδή ειδικά στην περίπτωση των μελομακάρονων η ποσότητα πρέπει να είναι ακριβής, καλό είναι να ζυγίζουμε πάντα τα υλικά, σύμφωνα με τις αναλογίες της συνταγής που έχουμε. Θυμίζουμε ότι όλα τα υλικά πρέπει να είναι σε θερμοκρασία περιβάλλοντος. γι’ αυτό φροντίζουμε τα τα βγάλουμε από το ψυγείο τουλάχιστον μία ώρα πριν ξεκινήσουμε
4. Τα μελομακάρονα αγαπούν τα αρώματα Το μπράντι, το πορτοκάλι, η κανέλα και το γαρίφαλο, που υπάρχουν στην παραδοσιακή συνταγή, χαρίζουν στα μελομακάρονα υπέροχο και πολύ γιορτινό άρωμα. Βέβαια, μπορούμε να πρωτοτυπήσουμε και να προσθέσουμε κι άλλα αρωματικά, όπως ξύσμα μανταρίνι, τζίντζερ ή μπύρα. Μια άλλη ιδέα είναι να αντικαταστήσουμε την κρυσταλλική ζάχαρη με μαύρη για να τους δώσουμε ακόμη πιο ιδιαίτερη γεύση.
5. Προσοχή στο ανακάτεμα! Τα μελομακάρονα απαιτούν ελάχιστο ζύμωμα, γιατί η ζύμη μπορεί να σφίξει και να μη γίνουν αφράτα στο τέλος. Ιδανικά, χτυπάμε στο μίξερ το ελαιόλαδο με τη ζάχαρη και μετά προσθέτουμε τα υπόλοιπα υλικά, εκτός από το αλεύρι, και ανακατεύουμε με μια σπάτουλα. Όταν ρίξουμε το αλεύρι, ανακατεύουμε ελάχιστα με τα χέρια, ίσα ίσα για να ομογενοποιηθεί το μείγμα και αφήνουμε τη ζύμη να ξεκουραστεί για τουλάχιστον 30 λεπτά πριν πλάσουμε τα μελομακάρονα.
6. Με κουπ πατ ή με το χέρι Δεν έχει μεγάλη σημασία, μιας και μπορούμε να καταφύγουμε στο κλασικό στενόμακρο σχήμα που πλάθεται με τα χέρια ή να κόψουμε τα μελομακάρονα σε διάφορα σχήματα, όπως αστεράκια, χρησιμοποιώντας κουπ πατ. Αν τα πλάσουμε με τα χέρια, μπορούμε πολύ εύκολα να τα γεμίσουμε με καρύδι. Για παραδοσιακά μελομακάρονα, μπορούμε να «κεντήσουμε» την επιφάνεια με πιρούνι ή να κάνουμε τα χαρακτηριστικά βαθουλώματα με τον τρίφτη του τυριού.
7. Προσοχή στο ψήσιμο Απλώνουμε τα μελομακάρονα στο μεγάλο ρηχό ταψί, στρωμένο με αντικολλητικό χαρτί ψησίματος και τα ψήνουμε στο φούρνο, στους 180¦°C για περίπου 25 λεπτά (ή όσο λέει η συνταγή) μέχρι να πάρουν λίγο χρώμα.Θυμόμαστε ότι ο φούρνος πρέπει να έχουμε προθερμάνει τον φούρνο.
8. Μελομακάρονα χωρίς σιρόπι δεν γίνονται Αφήνουμε τα μελομακάρονα να κρυώσουν και ετοιμάζουμε το σιρόπι. Το βράζουμε για να δέσει και κατόπιν χαμηλώνουμε τη φωτιά ώστε να διατηρηθεί ζεστό, χωρίς να βράζει. Βουτάμε σε δόσεις τα μελομακάρονα στην κατσαρόλα με το σιρόπι, τα αναποδογυρίζουμε για να σιροπιαστούν και από την άλλη πλευρά και ύστερα τα κρατάμε στην άκρη, μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία. Βάζουμε τα μελομακάρονα σε πιατέλα σερβιρίσματος, τα πασπαλίζουμε με ψιλοκομμένα καρύδια και τα περιχύνουμε με όσο σιρόπι έχει περισσέψει. Αφού κρυώσουν εντελώς, είναι έτοιμα για σερβίρισμα.
Extra tip Αν μας αρέσουν τα μελομακάρονα με επικάλυψη σοκολάτας μπορούμε να τα φτιάξουμε στο σπίτι. Συγκεκριμένα, αφού σιροπιάσουμε τα μελομακάρονα, τα αφήνουμε σε σχάρα να στραγγίξουν από το πολύ σιρόπι και στη συνέχεια λιώνουμε σοκολάτα κουβερτούρα σε μπεν μαρί και τα βουτάμε μέσα ένα-ένα ή περιχύνουμε με τη σοκολάτα την επιφάνειά τους.Έτοιμα!
