Λιπάσματα: «Βουτιά» 25% στις εισαγωγές στην ΕΕ – Στάση αγορών
Σε δραστικό περιορισμό των παραγγελιών λιπασμάτων προχωρούν οι Ευρωπαίοι παραγωγοί, με τη ζήτηση αζωτούχων να υποχωρεί κατά 20% και των φωσφορικών κατά τουλάχιστον 30% κάτω από τα συνήθη εποχικά επίπεδα, σύμφωνα με τα νεότερα δεδομένα της εταιρείας αναλύσεων ICIS. Η εκτίναξη των τιμών στα εφόδια και το ενεργειακό κόστος οδηγούν τις γεωργικές εκμεταλλεύσεις σε αναγκαστική «στάση πληρωμών» στα καταστήματα γεωργικών εφοδίων, διαμορφώνοντας σοβαρές απειλές για τις τελικές αποδόσεις των καλλιεργειών.
Για τον Έλληνα αγρότη, το φαινόμενο αυτό μεταφράζεται σε άμεσο ρίσκο: η αναβολή ή η περικοπή μονάδων θρέψης στη βασική λίπανση μειώνει άμεσα το δυναμικό παραγωγής, ενώ η μετάθεση των αγορών για τα τέλη Φεβρουαρίου κινδυνεύει να συμπέσει με νέο κύμα ανατιμήσεων ή και καθυστερήσεις στις παραδόσεις. Όπως είχαμε αναλύσει πριν τη σπορά, η ευρωπαϊκή χονδρική τιμή του αζώτου κινείται ήδη στα 469 ευρώ ανά τόνο θρεπτικού στοιχείου (+26,1% σε ετήσια βάση), καθιστώντας απαγορευτική την πλήρη δοσολογία για εκατοντάδες παραγωγούς σιτηρών και δενδρωδών.
Κατάρρευση 25% στις εισαγωγές: Τα στοιχεία του εννεαμήνου 2026
Η απροθυμία των αγροτών να αγοράσουν σε αυτές τις τιμές αποτυπώνεται καθαρά στον όγκο των εισαγωγών. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία για το πρώτο εννεάμηνο του 2026, οι συνολικές εισαγωγές λιπασμάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση περιορίστηκαν στους 13,8 εκατομμύρια τόνους, καταγράφοντας πτώση 25% σε σύγκριση με τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας.
| Χώρα / Περιφέρεια | Μεταβολή Εισαγωγών (Εννεάμηνο 2026 vs 5ετία) |
|---|---|
| Γερμανία | -56% |
| Πολωνία | -50% |
| Γαλλία | -43% |
| Ευρωπαϊκή Ένωση (Σύνολο) | -25% (στα 13,8 εκατ. τόνους) |
Σε συνέχεια του ρεπορτάζ μας, όταν καταγράφαμε τη βουτιά άνω του 80% στις εισαγωγές Ιανουαρίου, επιβεβαιώνεται πλέον ότι η αγορά δεν ανέκαμψε ποτέ μέσα στη χρονιά. Η Γερμανία εμφανίζει τη μεγαλύτερη καθίζηση (-56%), ακολουθούμενη από την Πολωνία (-50%) και τη Γαλλία (-43%), δείγμα ότι οι παραγωγοί των μεγαλύτερων σιτοβολώνων της ηπείρου αρνούνται να απορροφήσουν το αυξημένο κόστος.
Η γεωπολιτική «μέγγενη» και η νέα επιβάρυνση του CBAM
Το πρόβλημα δεν περιορίζεται μόνο στη χαμηλή διάθεση αγοράς. Η προσφορά δέχεται ταυτόχρονα συντονισμένα χτυπήματα σε όλα τα μέτωπα. Οι πολεμικές συγκρούσεις στο Ιράν έχουν ανεβάσει εκ νέου το κόστος των καυσίμων και των πρώτων υλών για τα εργοστάσια παραγωγής αμμωνίας, ενώ οι διαταραχές στη ναυσιπλοΐα μέσω της Μαύρης Θάλασσας και των Στενών του Ορμούζ φρενάρουν την ομαλή ροή πρώτων υλών, όπως είχαμε επισημάνει για το έκτακτο σχέδιο της ΕΕ.
Παράλληλα, από τον Ιανουάριο του 2026 τέθηκε σε πλήρη εφαρμογή ο Μηχανισμός Συνοριακής Προσαρμογής Άνθρακα (CBAM). Ο μηχανισμός αυτός λειτουργεί στην πράξη ως πρόσθετος «πράσινος δασμός» για τα εισαγόμενα σκευάσματα από τρίτες χώρες, αυξάνοντας την τελική τιμή στο ράφι και αφήνοντας την ευρωπαϊκή γεωργία εκτεθειμένη σε ελλείψεις, καθώς η εγχώρια παραγωγή αδυνατεί να καλύψει τις ανάγκες με ανταγωνιστικές τιμές.
Rabobank: Προειδοποίηση για συμφόρηση και ελλείψεις την άνοιξη
Το μεγαλύτερο στοίχημα μεταφέρεται πλέον στο πρώτο τρίμηνο του 2027. Αναλυτές της Rabobank προειδοποιούν ότι οι κίνδυνοι για την επάρκεια των λιπασμάτων θα ενταθούν όσο πλησιάζει η άνοιξη. Σήμερα, οι παραγωγοί διατηρούν στάση αναμονής, ποντάροντας σε αποκλιμάκωση τιμών πριν ξεκινήσουν οι επιφανειακές εφαρμογές στα χειμερινά σιτηρά και την ελαιοκράμβη από τα τέλη Φεβρουαρίου.
Ωστόσο, αυτή η τακτική κρύβει παγίδες. Εάν η πλειονότητα των αγροτών σπεύσει μαζικά τον Φεβρουάριο να καλύψει τις ανάγκες των χειμερινών και ανοιξιάτικων καλλιεργειών, οι ήδη αποδεκατισμένες εισαγωγές (13,8 εκατ. τόνοι) και τα χαμηλά αποθέματα στις αποθήκες εμπορίας θα δημιουργήσουν ασφυξία στις παραδόσεις. Η μειωμένη χρήση αζώτου και φωσφόρου απειλεί να αφήσει τα φυτά χωρίς επαρκή θρέψη, γεγονός που θα αποτυπωθεί σε χαμηλότερη παραγωγή και χειρότερη ποιότητα καρπού το καλοκαίρι.
Πηγή: agrocapital.gr
