Σε πλήρη και άμεση αναδιοργάνωση του προγράμματος δακοκτονίας καλεί ο Σύνδεσμος Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης (ΣΕΔΗΚ), μέσω ενός αναλυτικού υπομνήματος που κατέθεσε προς το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ), την Περιφέρεια Κρήτης και τους βουλευτές του νησιού.
Οι ελαιοκομικοί φορείς κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, προειδοποιώντας ότι χωρίς δομικές παρεμβάσεις, η μάχη με τον δάκο θα συνεχίσει να χάνεται, επιφέροντας ολέθριες συνέπειες τόσο στην ποιότητα του ελαιολάδου όσο και στο ήδη πιεσμένο εισόδημα των παραγωγών. Το υπόμνημα κατατέθηκε τη Δευτέρα, 23 Μαρτίου, ενώ επίκειται κρίσιμη συνάντηση της διοίκησης με την πολιτική ηγεσία του ΥΠΑΑΤ.
Οι 7 δομικές αλλαγές που απαιτεί ο ΣΕΔΗΚ
Στον πυρήνα του υπομνήματος καταγράφονται ξεκάθαρες και ρεαλιστικές παρεμβάσεις για την εξυγίανση του συστήματος:
- Συγκέντρωση Αρμοδιοτήτων: Δημιουργία ενός ενιαίου φορέα διαχείρισης.
- Έγκαιρη Προμήθεια Φαρμάκων: Απαραίτητη προϋπόθεση για να ξεκινούν οι ψεκασμοί στην ώρα τους και όχι κατόπιν εορτής.
- Αύξηση της Χρηματοδότησης: Προσαρμογή του προϋπολογισμού στα πραγματικά δεδομένα της εποχής.
- Καθολική Εφαρμογή: Το πρόγραμμα δακοκτονίας πρέπει να εφαρμόζεται υποχρεωτικά σε όλους τους ελαιώνες χωρίς εξαιρέσεις.
- Οικολογική Στροφή: Έμφαση σε φιλικές προς το περιβάλλον μεθόδους, με επίκεντρο τους δολωματικούς ψεκασμούς.
- Εντατικοποίηση Ελέγχων: Συνεχής παρακολούθηση της ποιότητας των εφαρμογών στο πεδίο.
- Νέο Μοντέλο Αμοιβών: Ριζική αλλαγή του τρόπου με τον οποίο αμείβονται οι εργολάβοι ψεκασμών.
«Οι προτάσεις μας γεννήθηκαν στο χωράφι»
Η ηγεσία του ΣΕΔΗΚ και οι εκπρόσωποι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης ζητούν να ανοίξει άμεσα ένας ουσιαστικός διάλογος.
Ο πρόεδρος του ΣΕΔΗΚ, Γιάννης Μαλανδράκης, τόνισε ότι η Ελλάδα δεν επιτρέπεται να υστερεί σε χρηματοδότηση έναντι των ευρωπαίων ανταγωνιστών της: «Η δακοκτονία πρέπει να γίνει αποτελεσματική και σωστά χρηματοδοτούμενη. Πρέπει να διασφαλίζει στον παραγωγό ότι η συλλογική καταπολέμηση φέρνει χειροπιαστό αποτέλεσμα στην ποιότητα του ελαιολάδου».
Από την πλευρά του, ο αντιδήμαρχος Χανίων, Γιάννης Νικηφοράκης, ξεκαθάρισε ότι οι προτάσεις δεν είναι ακαδημαϊκές, αλλά αποτελέσματα πολυετούς εμπειρίας: «Δεν τα λέμε θεωρητικά. Είναι προτάσεις που προκύπτουν από την πράξη και πρέπει επιτέλους να εφαρμοστούν». Παράλληλα, ο Σταύρος Σταυρουλάκης υπενθύμισε με νόημα πως η Κρήτη αποτελεί μια από τις μεγαλύτερες εστίες του δάκου στην Ευρώπη, ωστόσο η Πολιτεία δεν της δίνει την ανάλογη προτεραιότητα.
Οι 3 «χρυσοί» κανόνες της επιτυχίας
Ιδιαίτερα αιχμηρός ήταν ο επιστημονικός σύμβουλος του ΣΕΔΗΚ, Νίκος Μιχελάκης, συμπυκνώνοντας το πρόβλημα σε μία φράση: «Δακοκτονία σημαίνει ποιότητα ελαιολάδου. Αν αποτύχει, πέφτουν οι τιμές και το εισόδημα».
Σύμφωνα με τον κ. Μιχελάκη, το πρόγραμμα εδράζεται σε τρεις αδιαπραγμάτευτους πυλώνες:
- Καθολική Εφαρμογή: Η εξαίρεση μεγάλου ποσοστού ελαιώνων (που σήμερα συχνά ξεπερνά το 30%) καθιστά το πρόγραμμα «σουρωτήρι», καθώς ο δάκος απλώς μετακινείται στα διπλανά, αψέκαστα λιόφυτα.
- Έγκαιρος Πρώτος Ψεκασμός: Οποιαδήποτε καθυστέρηση στην έναρξη δίνει στο έντομο το περιθώριο να πολλαπλασιαστεί εκθετικά, δημιουργώντας πληθυσμούς δισεκατομμυρίων μέσα στη σεζόν.
- Ενιαίος Φορέας Διαχείρισης: Η πολυδιάσπαση των αρμοδιοτήτων αποτελεί την «αχίλλειο πτέρνα» του συστήματος.
Το «τέρας» της γραφειοκρατίας που ακυρώνει το πρόγραμμα
Σήμερα, η δακοκτονία προσκρούει σε έναν καταστροφικό κατακερματισμό ευθυνών. Εμπλέκονται ταυτόχρονα το Υπουργείο Εσωτερικών (για τη χρηματοδότηση), το ΥΠΑΑΤ (για τους διαγωνισμούς), το Υπουργείο Οικονομικών (για τις εισφορές) και οι Περιφέρειες (για την υλοποίηση).
Αυτό το δαιδαλώδες μοντέλο οδηγεί νομοτελειακά σε καθυστερήσεις και στο γνωστό παιχνίδι μετακύλισης ευθυνών. Ο ΣΕΔΗΚ ξεκαθαρίζει πως αποτελεί μονόδρομο η δημιουργία ενός κεντρικά οργανωμένου φορέα (με ισχυρή περιφερειακή δομή), ώστε να υπάρχουν καθαρές αρμοδιότητες, ταχύτητα στις αποφάσεις και εξασφαλισμένη αποτελεσματικότητα. Διαφορετικά, η δακοκτονία θα συνεχίσει να τρέχει διαρκώς… πίσω από το πρόβλημα.
Πηγή sedik.gr
