Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Jaén στη νότια Ισπανία και το Πανεπιστήμιο Sapienza της Ρώμης δημοσίευσαν μελέτη μοντελοποιώντας τον πιο αποτελεσματικό τρόπο εγκατάστασης ηλιακών πάνελ διπλής όψης σε ελαιώνες εξαιρετικά υψηλής πυκνότητας χωρίς να βλάπτεται η απόδοση ή η ποιότητα.
Η έρευνα εστιάζει στην Ισπανία, μια χώρα με έντονη παραγωγή ελαιολάδου και σημαντικό ποσοστό ενεργειακών αναγκών που καλύπτονται από ηλιακή ενέργεια. Ίσως δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι περίπου το ένα πέμπτο των ενεργειακών απαιτήσεων της, περίπου 25,54 GW, προέρχεται από ηλιακή ενέργεια. Εν τω μεταξύ, οι ελαιώνες αποτελούν το ένα τέταρτο της καλλιεργήσιμης γης της χώρας, περίπου 2,8 εκατομμύρια εκτάρια.
Σημείο διαμάχης εδώ και καιρό μεταξύ των κατασκευαστών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και των αγροτών αποτελεί η χρήση γης, με τα φωτοβολταϊκά να καταλαμβάνουν τεράστιες ποσότητες χώρου στις αγροτικές περιοχές.
Η ομάδα γεωπόνων και μηχανικών που συμμετείχαν στην έρευνα πρότειναν τα ελαιόδεντρα ως ιδανικό υποψήφιο, καθώς ανήκουν στην κατηγορία των φυτών C3, τα οποία απαιτούν λιγότερο φως για να φωτοσυνθέσουν επιτυχώς και, ως εκ τούτου, είναι πιο ανθεκτικά στη σκιά. Αν και αποτελούν μόλις το 3% της παγκόσμιας ελαιοκαλλιεργητικής επιφάνειας, οι ερευνητές αναφέρουν ότι η ομοιόμορφη απόσταση και το ύψος των ελαιοδέντρων υψηλής πυκνότητας επιτρέπουν την αποτελεσματική εγκατάσταση των φωτοβολταϊκών.
Δεδομένα χρησιμοποιήθηκαν, από τα φωτοσυνθετικά και άλλα γενετικά χαρακτηριστικά των ποικιλιών Picual, Manzanilla και Chemlali, καθώς και δεδομένα ακτινοβολίας και θερμοκρασίας από ένα «τυπικό μετεωρολογικό έτος» στο Jaén της Ισπανίας, τη μεγαλύτερη ελαιοκομική επαρχία στον κόσμο.
Οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι τα ηλιακά πάνελ με νότιο προσανατολισμό τοποθετημένα σε σειρές ανάμεσα στα ελαιόδεντρα στο κατάλληλο ύψος και τη σωστή γωνία μπορούν να εκμεταλλευτούν την ενέργεια του άμεσου και ανακλώμενου ηλιακού φωτός, ενώ επιτρέπουν στα ελαιόδεντρα να λάβουν αρκετό φως για τη φωτοσύνθεση. Λόγω της ανάγκης για μηχανική συγκομιδή σε ελαιώνες εξαιρετικά υψηλής πυκνότητας, οι ερευνητές αναφέρουν επίσης ότι η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών πρέπει να έχει ύψος τουλάχιστον τρία μέτρα.
Ειδικότερα, οι ερευνητές προσδιόρισαν ότι η τοποθέτηση των φωτοβολταϊκών σε ύψος μεταξύ 3 και 4,5 μέτρων και σε γωνία μεταξύ 20 και 40 μοιρών (ανάλογα με την εποχή του χρόνου) εξασφάλισε τη μέγιστη απόδοση ενέργειας, ενώ ελαχιστοποίησε τη μείωση της παραγωγικότητας των ελαιοδέντρων.
Μαζί με τη βελτιστοποίηση της χρήσης γης για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και την παραγωγή ελιών, οι ερευνητές είπαν ότι τα ηλιακά πάνελ θα μπορούσαν να βελτιώσουν την απόδοση του ελαιώνα τροφοδοτώντας τις αντλίες άρδευσης. Πρόσθεσαν ότι η σκιά που δημιουργείται από τα γωνιακά ηλιακά πάνελ έχει επίσης αποδειχθεί ότι διατηρεί την υγρασία του εδάφους κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού και μονώνει τα δέντρα από τα κύματα καύσωνα και τον παγετό.
με πληροφορίες από Οlive Οil Τimes (elaiaskarpos.gr)
