Μία από τις σπουδαιότερες γεωργικές εργασίες, αναμφισβήτητα είναι η λίπανση των καλλιεργουμένων φυτών. Ο μεγάλος Ρώσος φυσιολόγος Τιμιριάζεφ έλεγε: ”Η τέχνη της γεωργίας επικεντρώνεται σε ένα σημείο. Στη θρέψη και τη λίπανση των φυτών”. Άνθρωποι και ζώα εξαρτώνται από τα φυτά για την τροφή τους και τα φυτά εξαρτώνται από τα θρεπτικά στοιχεία, τα στοιχεία της ζωής, για την ανάπτυξη και την απόδοσή τους.

Τα θρεπτικά αυτά στοιχεία, ούτε δημιουργούνται ούτε χάνονται, απλά αλλάζουν τη χημική τους μορφή και κυκλοφορούν από θέση σε θέση. Αυτή η αέναη κυκλοφορία των θρεπτικών στοιχείων (ανακύκληση) στη φύση αποτελεί το βασικό θεμέλιο της ζωής. Η ανακύκληση η οποία γίνεται στη φύση, είτε αυτόματα, είτε με παρεμβάσεις των ανθρώπων, διασφαλίζει σε μικρό ή μεγάλο βαθμό την αειφορία.

Πολλές από τις επεμβάσεις των ανθρώπων στο χειρισμό εδάφους και φυτών αποσκοπούν σ΄ αυτή την ανακύκληση για τη διατήρηση της γονιμότητας των εδαφών. Η διατήρηση της γονιμότητας των εδαφών, κύριο μέλημα των εδαφολόγων, είναι μια ολόκληρη επιστήμη που βρίσκεται συνεχώς σε δυναμική κατάσταση.

Το έδαφος είναι πολύπλοκο τριφασικό σύστημα που αποτελείται από τη στερεή, υγρή και αέρια φάση. Η στερεή φάση περιλαμβάνει οργανικά και ανόργανα τεμαχίδια, που περιέχουν αποθέματα θρεπτικών στοιχείων σε οργανικές ή ανόργανες μορφές. Η ανοργανοποίηση οργανικών πηγών παρέχει θρεπτικά στοιχεία σε διαθέσιμες για τα φυτά μορφές.

η αμειψισπορά αναφέρεται από τον μεν Βιργίλιο ως ‘mutato sidere‘  και από τον Πλίνιο ως ‘Ordo‘

Άλλα φυσικά λιπάσματα 

Εκτός από την κόπρο, οι αρχαίοι Έλληνες χρησιμοποιούσαν και άλλα φυσικά λιπάσματα. Έτσι αναμείγνυαν την ιλύ με τέλματα και άγρια χόρτα που προέρχονταν από τα σκαλίσματα. Τα σκουπίδια και τα απορρίμματα των βυρσοδεψείων χρησιμοποιούνταν ιδίως για τα καρποφόρα δένδρα. Τα χλωρά λιπάσματα, ήτοι χόρτα των αγρών τα οποία θάβονταν με τα εαρινά κυρίως οργώματα. Πρέπει να σημειωθεί ότι προς διαφύλαξη της γονιμότητας των καλλιεργούμενων εδαφών και εξασφάλιση μιας κάποιας αειφορίας, οι αρχαίοι Έλληνες απαγόρευαν τη βόσκηση ζώων εντός των καλλιεργούμενων εκτάσεων. Η απαγόρευση ίσχυε ακόμη και για τα χωράφια που βρίσκονταν σε αγρανάπαυση.

Στη Μακεδονία και στη Θεσσαλία, έσπερναν το φθινόπωρο κουκιά, ίσως και άλλα ψυχανθή, τα οποία παράχωναν με το όργωμα όταν αυτά βρίσκονταν στην άνθηση (‘…ο δε κύαμος ώσπερ ελέχθη και άλλως ού βαρύ και έτι κοπρίζειν δοκεί την γήν δια μανότητα και ευσηψίαν, διό και οι περί Μακεδονίαν και Θετταλίαν όταν ανθώσιν ανατρέπουσι τας αρούρας’: τα κουκκιά όπως ακριβώς ειπώθηκε και διαφορετικά φαίνεται ότι λιπαίνουν το έδαφος χωρίς να το επιβαρύνουν λόγω του ότι το κάνουν χαλαρότερο και γιατί σαπίζουν εύκολα, γι΄αυτό και αυτοί που κατοικούν γύρω από τη Μακεδονία  και τη Θεσσαλία, όταν ανθίζουν τα κουκιά οργώνουν τα χωράφια). Γνωστή είναι εξάλλου η λαϊκή παροιμία κατά την οποία το έδαφος προτρέπει το αφεντικό του να το λιπάνει με τη φράση: ‘ή κούπρισέ με ή κούκκισέ με’. Τέλος, ως χλωρά λίπανση θεωρούνταν και τα πίπτοντα φύλλα των φυλλοβόλων δένδρων.

Αγρανάπαυση 

Η λίπανση δια της αγραναπαύσεως (νεός ή νειός δηλαδή νέα γή). Κατά την αρχαιότητα, ενώ όπως προαναφέρθηκε δεν εφαρμοζόταν η αμειψισπορά (εναλλαγή καλλιεργειών), εφαρμοζόταν με μεγάλη συχνότητα η αγρανάπαυση. Παρατηρήθηκε, ότι ύστερα από μακρά περίοδο καλλιέργειας, η παραγωγή ενός αγρού που σπερνόταν κάθε χρόνο, γινόταν επί μάλλον και μάλλον μικρότερη. Το έδαφος εγήρασκε όπως και οι άνθρωποι και το εγκατέλειπαν για να πάνε λίγο μακρύτερα και να καλλιεργήσουν άλλο έδαφος, το οποίο ήταν ακόμη παρθένο.

Ύστερα από παρέλευση πολλών ετών, οπότε ο πρώτος εγκαταλειφθείς αγρός ανελάμβανε και έπαιρνε την όψη παρθένου εδάφους, επανήρχοντο σ’ αυτόν και εύρισκαν ότι μπορούσε να παράγει αρκετά καλή σοδειά. Βέβαια στα εδάφη αυτά, το γήρας επανερχόταν ταχύτερα. Την μέθοδο της αγρανάπαυσης όπως είναι γνωστό έχει υιοθετήσει σήμερα και η Ευρωπαϊκή Ένωση και την ενθαρρύνει με τη χορήγηση ειδικών επιδοτήσεων.

Η καύση ξύλων και χόρτων

Όταν παρατηρούσαν ότι η γη αδυνάτιζε και δεν μπορούσε να παρέχει τροφή ακόμα και στα αγριόχορτα, τότε μεταχειρίζονταν ένα έσχατο μέσο. Συγκέντρωναν στο άγονο αυτό χωράφι ξηρά ξύλα, κλαδιά και άγρια χόρτα και τα έκαιγαν. Η στάχτη άφηνε στο έδαφος ανόργανα θρεπτικά στοιχεία και κυρίως κάλιο. Η μέθοδος όμως αυτή προκαλούσε καταστροφή της οργανικής ουσίας των εδαφών, η οποία στα περισσότερα των Ελληνικών εδαφών βρίσκεται σε χαμηλά έως πολύ χαμηλά επίπεδα.

Τα ορυκτά λιπάσματα 

Οι αρχαίοι Έλληνες, αν και γνώριζαν και τα ορυκτά λιπάσματα, τα χρησιμοποιούσαν πολύ λιγότερο. Πολλές φορές η απλή ανάμιξη γαιών καλυτερεύει το έδαφος. Ένα πολύ ελαφρό χαλαρό έδαφος μπορούσε να καταστεί συνεκτικότερο, ενώ ένα βαρύ αδιαπέρατο να καταστεί ελαφρότερο και περισσότερο διαπερατό. (‘Μίσγειν δε και την γήν την εναντίαν οίον, τη βαρεία την κούφην και την κούφη την βαρείαν και την λεπτήν τη πιείρα ωσαύτως δε και την ερυθράν και την λευκήν και εί τις άλλη εναντιότης‘: αναμειγνύουν τους διαφόρους τύπους του εδάφους, όπως το ελαφρύ με το βαρύ και το βαρύ με το ελαφρύ και το άγονο με το γόνιμο, με τον ίδιο τρόπο και το ερυθρό με το λευκό και όποια άλλη διαφορετικότητα υπάρχει).

Ο Πλίνιος αναφέρει τη χρήση της λευκής αργίλου, η οποία αναμφίβολα ισοδυναμεί με την αργιλλασβέστωση. Πιστεύεται ότι η Αθηναϊκή γιορτή των Σκιροφορείων, σχετιζόταν με τη χρησιμοποίηση από τους Έλληνες γεωργούς της γύψου και της ασβέστου. Τα δύο αυτά ορυκτά χρησιμοποιούνται και σήμερα στη σύγχρονη γεωργία. Η γύψος χρησιμοποιείται στην εξυγίανση αλατούχων εδαφών, ενώ η άσβεστος στη διόρθωση της οξύτητας (pH) πολύ όξινων εδαφών.

Χρησιμοποιείται επίσης σε ασβεστόφιλα φυτά όπως είναι η μηδική. Το ασβέστιο δε υπό μορφή διαφόρων ανόργανων και οργανικών σκευασμάτων, χρησιμοποιείται ευρύτατα σήμερα κυρίως στη δενδροκομία, αλλά και στη λαχανοκομία, για την αντιμετώπιση πληθώρας φυσιολογικών ανωμαλιών οι οποίες σχετίζονται με έλλειψη ασβεστίου, ή με μη ισόρροπη σχέση αυτού με άλλα στοιχεία και κυρίως του αζώτου, του καλίου και του μαγνησίου. Η χρησιμοποίηση των σκευασμάτων αυτών γίνεται είτε με ψεκασμούς του φυλλώματος και των καρπών επί των δέντρων, είτε με την εμβάπτιση των καρπών μέσα σε διαλύματα των διαφόρων σκευασμάτων μετά τη συγκομιδή.

” ή κούπρισέ με ή κούκκισέ με ”

Τα χημικά λιπάσματα 

Η χρήση των χημικών λιπασμάτων εμφανίστηκε για πρώτη φορά με τη χρησιμοποίηση νίτρου στην Ερέτρια και στην Αίγυπτο. Το νίτρο μάλιστα έφερε την ονομασία ”λίτρον”. Πότιζαν τις κράμβες με νιτρικά ύδατα για να τις κάνουν τρυφερότερες. Αναφέρεται μάλιστα ότι η κράμβη η οποία καλλιεργείτο στην Ερέτρια, την Κύμη και τη Ρόδο, έφερε το όνομα ”αλμυρίς”. Σε ποιά εποχή έγινε η χρήση αυτή του νίτρου, δεν το γνωρίζουμε.

Αρχή της λίπανσης εδάφους – φυτού 

Κατά την εφαρμογή των λιπασμάτων στο έδαφος υπάρχουν δύο βασικές αρχές λίπανσης: Η λίπανση των καλλιεργειών και η λίπανση του εδάφους. 

Η λίπανση των καλλιεργειών εφαρμόστηκε στα μέσα του 19ου αιώνα από τον Liebig. Κατά τον Liebig. θα πρέπει να προσδιοριστούν οι ποσότητες των θρεπτικών που προσλαμβάνονται από τις καλλιέργειες και στη συνέχεια να λιπαίνουμε με τις ποσότητες αυτές. Σήμερα, όταν ο γεωργός εφαρμόζει θρεπτικά στοιχεία, είτε σε οργανική είτε σε ανόργανη μορφή, είναι κατά πρώτο λόγο το έδαφος που λιπαίνεται και όχι το φυτό. Μόνο έμμεσα μέσω του εδάφους οι καλλιέργειες επωφελούνται από τις εισροές που έχουν εφαρμοστεί. Το έδαφος λειτουργεί ως ένα σύστημα μετατροπών που αποθηκεύει, μεταβάλλει, εναλλάσσει και μεταφέρει θρεπτικά στοιχεία.

Οι αρχαίοι Έλληνες κατά την εφαρμογή των διαφόρων λιπάνσεων, απέβλεπαν κυρίως στη λίπανση του εδάφους (καύση ξύλων, αγρανάπαυση, χλωρά λίπανση, χρήση κοπριάς, εφαρμογή ορυκτών). Ωστόσο και τα φυτά δεν ήταν έξω από το ενδιαφέρον τους. Η μη εφαρμογή ισχυρής κοπριάς στα σιτηρά για την αποφυγή πλαγιάσματος, η επιλεκτική εφαρμογή των διαφόρου προελεύσεως κόπρων στα διάφορα φυτά, δείχνει τη φροντίδα τους για αναβάθμιση της ποιότητας των παραγόμενων προϊόντων. Π.χ. η πίστη του Θεόφραστου ότι η κόπρος των χοίρων κάνει τα ξινά ρόδια γλυκά και η χρήση νίτρου για να βελτιωθεί η υφή στις κράμβες, δείχνουν την προσπάθειά τους, παράλληλα με τη διατήρηση της γονιμότητας των εδαφών, να αναβαθμίσουν και την ποιότητα των προϊόντων.

Γράφουν

Δ. Στυλιανίδης1, Θ. Σωτηρόπουλος2 
1Επ. Δ/ντής Ινστιτούτου Φυλλοβόλων Δένδρων,2Ινστιτούτο Φυλλοβόλων Δένδρων (ΕΘ.Ι.ΑΓ.Ε.)

Βιβλιογραφία

Λέτσας Α. 1957. Μυθολογία της γεωργίας .Τόμος ΙΙΙ. σελ. 291-297.
Παπασωτηρίου Δ. 1952. Η πρακτική Γεωπονία. Έκδοση Σ. Σπύρου. Σελίδες 689.
Στυλιανίδης Δ., Σιμώνης Α., Συργιαννίδης Γ. 2002, Θρέψη-λίπανση φυλλοβόλων οπωροφόρων δένδρων. Εκδόσεις Σταμούλη. Σελίδες 675.

Πηγή – worldagronomists.blogspot.com

Διασχίζοντας με το αυτοκίνητο τον δρόμο πλάι από τ’ αμπέλια του Κτήματος Κυρ-Γιάννη στο Γιαννακοχώρι Νάουσας ένα κρύο αλλά φωτεινό χειμωνιάτικο πρωινό δεν μπορείς παρά να παρατηρήσεις τις γυμνές από φύλλωμα κληματόβεργες που περιμένουν υπομονετικά την άνοιξη που κοντοζυγώνει, για ν’ αρχίσουν σιγά σιγά να πρασινίζουν ώσπου να χαρίσουν απλόχερα τον πολύτιμο καρπό τους.

   Φτάνοντας στον προορισμό, τον χώρο του οινοποιείου που δεσπόζει στην πλαγιά με τ’ αμπέλια, ένας πολύβουος κόσμος από επισκέπτες εντός κι εκτός συνόρων «ξεδιπλώνεται» μπροστά σου. «Το 2022 ξεπεράσαμε τους 10.000 επισκέπτες και φέτος, μόνο τον Ιανουάριο είχαμε ήδη 1250 άτομα», εξηγεί, μιλώντας στο Αθηναϊκό/Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, η υπεύθυνη επισκέψεων Ελπίδα Παλαμίδα. «Μετά την Πρωτοχρονιά υπήρχαν μέρες που υποδεχόμασταν και 200 άτομα τη μέρα», λέει με ενθουσιασμό.

   Αυτή την εποχή, στο Κτήμα το πιο πιθανό είναι να συναντήσεις επισκέπτες από τη Νάουσα και όμορους νομούς, πολλούς Αθηναίους την περίοδο των γιορτών αλλά κι εργαζόμενους στον κλάδο της εστίασης και των ξενοδοχείων στα νησιά, που αξιοποιούν την περίοδο αυτή ώστε να κάνουν διακοπές, αναζητώντας παράλληλα νέες προτάσεις για τις λίστες των κρασιών στις επιχειρήσεις τους.

   Στον αντίποδα, το καλοκαίρι -από Μάιο ώς και Αύγουστο κυρίως- πληθαίνουν οι τουρίστες από το εξωτερικό. «Έχουμε Γερμανούς, Γάλλους, Ιταλούς αλλά και πολλούς Αμερικανούς», αναφέρει χαρακτηριστικά η κ. Παλαμίδα, στην οποία ο οινοποιός Στέλλιος Μπουτάρης έχει εμπιστευτεί το σημαντικό αυτό κομμάτι εξωστρέφειας του Κτήματος.

   Σινεμά και θέατρο στο φως της πανσελήνου, βόλτες με ηλεκτρικά ποδήλατα και πικ-νικ στ’ αμπέλι

   Όσο στο εσωτερικό των βαρελιών και των δεξαμενών γίνονται οι απαραίτητες ζυμώσεις που θα δώσουν το κρασί για τις φημισμένες ετικέτες του Κτήματος, σ’ ένα από τα τραπέζια του γεμάτου με κόσμο εστιατορίου, η Ελπίδα Παλαμίδα «ζυμώνει» τη σκέψη της για νέες δράσεις που θα «παντρέψουν» τον κόσμο του κρασιού με τον θαυμαστό κόσμο της φύσης και του πολιτισμού.

   Το Κτήμα Κυρ-Γιάννη έχει καταστεί προορισμός για όλο τον χρόνο, για οινόφιλους αλλά και όλους όσοι επιζητούν μια διαφορετική οινική εμπειρία, μέσα από δράσεις στη φύση ή εκδηλώσεις πολιτισμού, οι οποίες φέτος αναμένεται να εμπλουτιστούν ακόμη περισσότερο. Ο Φεβρουάριος είχε πολλές δράσεις «δεμένες» με την παράδοση της περιοχής και το φημισμένο έθιμο Γενίτσαροι και Μπούλες, ο Μάρτιος εστιάζεις στην αειφορία, ενώ στο ημερολόγιο προστίθενται συνεχώς πολλές και ενδιαφέρουσες δράσεις κι εκδηλώσεις.

   Μια από τις δράσεις που γνώρισε μεγάλη απήχηση ήταν το σινεμά κάτω από το φως της Πανσελήνου, στην πλαγιά πλάι στο οινιοποιείο, που φέτος θα επεκταθεί -καιρού επιτρέποντος- σε δύο φορές τον μήνα (μόνο Σάββατο), όπως εξηγεί η κ. Παλαμίδα, που ομολογεί πως οι βραδιές σινεμά μαζί μ’ ένα μονόπρακτο του Τσέχωφ που παρουσίασε ομάδα της Νάουσας σε μια «μαγική βραδιά» τις έχουν μείνει ανεξίτηλα χαραγμένες στο μυαλό. Όπως και οι παρουσιάσεις βιβλίων, οι βραδιές ποίησης, οι παραστάσεις Καραγκιόζη για παιδιά και πολλές άλλες δράσεις πολιτισμού, συνοδεία βέβαια πάντα ενός -ή και περισσότερων- ποτηριού κρασιού.

   Οι λάτρεις της φύσης επιλέγουν συνήθως ένα πικ-νικ στους αμπελώνες ή μια βόλτα με ηλεκτρικά ποδήλατα, ενώ όποιος θέλει να χαρίσει σε κάποιον φίλο/-η του μια τέτοια βιωματική εμπειρία δεν έχει παρά να τού χαρίσει μια δωροκάρτα, προπληρώνοντας κάτι από το πλούσιο «μενού» δράσεων, που εμπλουτίζονται συνεχώς, με στόχο το κρασί να «συναντά» σε κάθε βήμα του τη φύση και τον πολιτισμό.

   Το κρασί στην περιοχή της Νάουσας έχει μακρά ιστορία, με τα πρώτα γραπτά κείμενα να μαρτυρούν ότι η καλλιέργεια της αμπέλου και η οινοποίηση γινόταν ήδη από τον 16ο αιώνα. Σε μια τέτοια περιοχή, συνυφασμένη με την κουλτούρα του κρασιού, λειτουργεί και το οινοτουριστικό κέντρο του Κυρ-Γιάννη στο Γιαννακοχώρι. Για όλους όσοι εργάζονται εκεί, όμως, το κρασί «δεν είναι μόνο ό,τι υπάρχει στη φιάλη και ό,τι απολαμβάνουμε στο ποτήρι μας. Είναι ιστορία, παράδοση, κουλτούρα, ενέργεια, επαφή με τη φύση, άποψη ζωής. Είναι “εμπειρία ΚΥΡ-ΓΙΑΝΝΗ”».

   Αυτές τις μέρες η ομάδα της «Κυρ-Γιάννη» ετοιμάζεται για τη μεγαλύτερη εμπορική έκθεση του κλάδου στον κόσμο, που θα συγκεντρώσει 6000 εκθέτες από 61 χώρες στο Ντίσελντορφ. Στις αποσκευές της «κουβαλά» ήδη τα εξαιρετικά νέα που έλαβε στις αρχές του μήνα από τον εκεί διεθνή διαγωνισμό «Mundus Vini Spring Tasting 2023»: πέντε χρυσά μετάλλια σε σύνολο ισάριθμων συμμετγοχών. Η «χρυσή πεντάδα» απαρτίζονταν από τα: ΤΑΡΣΑΝΑΣ Single Vineyard 2019,  ΑΓΚΑΘΩΤΟ Single Vineyard 2021, ΝΑΟΥΣΣΑ CUVÉE VILLAGES 2019, ΡΑΜΝΙΣΤΑ 2018 και ΔΙΑΠΟΡΟΣ Single Vineyard 2018.

Συχνό είναι το φαινόμενο του ασβεστώματος των κορμών και των κύριων βλαστών των δένδρων (μπράτσα). Από παλιά υπήρχε η άποψη ότι το ασβέστωμα του κορμού των καρποφόρων δένδρων κατά την περίοδο της άνοιξης, προστατεύει από προσβολές ξυλοφάγων εντόμων και μυκήτων. 

Έχει μάλιστα συνδυαστεί να γίνεται και για καλλωπιστικούς λόγους, πριν το Πάσχα. Ο ασβέστης έχει πράγματι απολυμαντικές ιδιότητες αλλά δεν μπορεί να δράσεις ως εντομοκτόνο ή μυκητοκτόνο. Σε ορισμένες προσβολές εντόμων, όπως η σέζια η οποία προσβάλει τον κορμό των μηλοειδών, το ασβέστωμα παρέχει κάποια προστασία, αφού απωθεί τα θηλυκά άτομα να γεννήσουν τα ωά τους στον κορμό και τους ασβεστωμένους βραχίονες. 

Επιπλέον, το ασβέστωμα σε καρποφόρα δένδρα όπως οι κερασιές και οι βυσσινιές γίνεται για προστασία του κορμού από τον ήλιο και τη μεγάλη διαφορά θερμοκρασίας μεταξύ ημέρας και νύχτας. Προσοχή απαιτείται ώστε να μην εφαρμόζεται ασβέστωμα σε νεαρά δένδρα, μέχρι 2-3 ετών. Ο φλοιός τους είναι ακόμα μαλακός, δεν έχει ξυλοποιηθεί και μπορεί να προκληθούν σκασίματα και πληγές (έλκη).

Μια πάρα πολύ καλή συνταγή για σβέστωμα των κορμών είναι η ακόλουθη:

1. Ένα δεκάκιλο τσουβαλάκι με έτοιμο ασβέστη, από τα οικοδομικά υλικά, σε υγρή μορφή. Σε κάθε δεκάκιλο θα προσθέσετε…
2. Μια χούφτα θειϊκού χαλκού (γαλαζόπετρα) περίπου 150 γραμμάρια και…
3. Μια χούφτα θειϊκού σιδήρου ή σε υγρή μορφή, 150 γραμμάρια περίπου.
4. Θα ανακατέψετε πολύ καλά το μίγμα και με μια ταβανόβουρτσα θα βάψετε τον κορμό και τα μπράτσα των δένδρων σας.

Θαμμένα στο υπέδαφος των δασών ή ξεπηδώντας από τα δέντρα, οι μύκητες μπορεί να δίνουν την εντύπωση ότι είναι «σιωπηλοί» και σχετικά αυτόνομοι οργανισμοί, αλλά μια νέα μελέτη δείχνει ότι τα μανιτάρια μπορούν και επικοινωνούν.

Η μαθηματική ανάλυση των ηλεκτρικών σημάτων που φαίνεται να στέλνουν οι μύκητες μεταξύ τους, εντόπισε μοτίβα που παρουσιάζουν εντυπωσιακή δομική ομοιότητα με την ανθρώπινη ομιλία.

Προηγούμενες έρευνες έχουν υποδείξει ότι οι μύκητες διοχετεύουν ηλεκτρικά ερεθίσματα μέσω μακρών, υπόγειων νηματοειδών δομών που ονομάζονται υφές – παρόμοια με τον τρόπο με τον οποίο τα νευρικά κύτταρα μεταδίδουν πληροφορίες στους ανθρώπους.

Έχει μάλιστα αποδειχθεί ότι ο ρυθμός πυροδότησης αυτών των παλμών αυξάνεται όταν οι υφές των ξυλοφάγων μυκήτων έρχονται σε επαφή με κομμάτια ξύλου, γεγονός που εγείρει την πιθανότητα ότι οι μύκητες χρησιμοποιούν αυτή την ηλεκτρική «γλώσσα» για να μοιραστούν πληροφορίες σχετικά με την τροφή ή τον τραυματισμό μεταξύ τους ή με «συνεργάτες» που συνδέονται με υφές, όπως τα δέντρα.

Ωστόσο, αυτά τα κύματα ηλεκτρικής δραστηριότητας έχουν κάτι κοινό με την ανθρώπινη γλώσσα;

Για να το διερευνήσει αυτό, ο καθηγητής Άντριου Ανταμάτσκι στο Πανεπιστήμιο της Δυτικής Αγγλίας στο Μπρίστολ, ανέλυσε τα μοτίβα της ηλεκτρικής δραστηριότητας από τέσσερα είδη μυκήτων: enoki, split gill, ghost και caterpillar.

Η μαθηματική ανάλυση των ηλεκτρικών σημάτων που φαίνεται να στέλνουν οι μύκητες μεταξύ τους, εντόπισε μοτίβα που παρουσιάζουν εντυπωσιακή δομική ομοιότητα με την ανθρώπινη ομιλία (Andrew Adamatzky)

Αυτό το έκανε εισάγοντας μικροσκοπικά μικροηλεκτρόδια σε υποστρώματα γεμάτα με αποικίες νηματωειδών μαζών, που ονομάζονται μυκήλια.

«Δεν γνωρίζουμε αν υπάρχει άμεση σχέση μεταξύ μοτίβων στους μύκητες και στην ανθρώπινη ομιλία. Πιθανώς όχι», δήλωσε στην Guardian ο ερευνητής. «Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν πολλές ομοιότητες που επεξεργάζονται ζώντα υποστρώματα διαφορετικών κατηγοριών, οικογενειών και ειδών».

Η έρευνα, η οποία δημοσιεύθηκε στο «Royal Society Open Science» , διαπίστωσε ότι αυτή η δραστηριότητα μοιάζει με λεξιλόγιο έως και 50 «λέξεων», και ότι η κατανομή αυτών των «μυκητιακών λέξεων» ταιριάζουν πολύ με εκείνες της ανθρώπινης γλώσσας.

Ο πιο πιθανός λόγος για αυτά τα κύματα ηλεκτρικής δραστηριότητας είναι για να διατηρήσουν την ακεραιότητα των μυκήτων ή για να γνωστοποιήσουν νέες πηγές ουσιών που ελκύουν ή απωθούν τα μυκήλια, εκτιμά ο επιστήμονας.

«Μπορεί βέβαια και να μη λένε τίποτα», πρόσθεσε. «Οι άκρες των πολλαπλασιαζόμενων μυκηλίων είναι ηλεκτρικά φορτισμένες και, ως εκ τούτου, όταν οι φορτισμένες άκρες αγγίζουν ένα ζεύγος διαφορικών ηλεκτροδίων, καταγράφεται μια δυνητική διαφορά δραστηριότητας», εξήγησε.

Πάντως, άλλοι επιστήμονες παραμένουν επιφυλακτικοί καθώς εκτιμούν ότι απαιτείται περαιτέρω έρευνα προτού αποδεχτούν αυτή τη θεωρία.

«Αν και πρόκειται για μια ενδιαφέρουσα θεωρία, μοιάζει κάπως υπερενθουσιώδης και απαιτεί περαιτέρω έρευνα και ανάλυση προτού δούμε τον μύκητα στο Google Translate», δήλωσε στην Guardian χαριτολογώντας ο Ντάν Μπέμπερ, αναπληρωτής καθηγητής Βιοεπιστημών στο πανεπιστήμιο του Έξετερ.

Πηγή – Τhe Guardian, ertnews.gr

Οδηγώντας σ’ έναν από τους αγροτικούς χωματόδρομους του Τριπόταμου στην Ημαθία, το μάτι του επισκέπτη πέφτει αναπόφευκτα πάνω σε μια σειρά από φωτοβολταϊκά πάνελ, που στέκουν σε απόλυτη ευθυγράμμιση το ένα πλάι στ’ άλλο, δίπλα σ’ ένα κτίριο με ερμητικά κλεισμένη την κεντρική του πόρτα. «Καλωσορίσατε στο οινοποιείο μας!», ακούγεται ξαφνικά να λέει μια φωνή που έρχεται από το εσωτερικό του οινοποιείου, λίγο προτού εμφανιστεί η μορφή του Κωνσταντίνου Αργυράκη.

   «Το οινοποιείο είναι βιοκλιματικό. Έργο του αδελφού μου, του Σπύρου», εξηγεί, σπεύδοντας να μας λύσει την ξεκάθαρα αποτυπωμένη στο βλέμμα μας απορία καθώς περιεργαζόμαστε τα πάνελ. «Είναι φτιαγμένο από πολύ χοντρό πάνελ, μονωμένο, το λευκό χρώμα αντανακλά τον ήλιο, οι πόρτες κοιτάνε προς τον βορρά ώστε όταν ανοίγουν -κυρίως στον τρύγο- να μην χάνεται η θερμοκρασία από το εσωτερικό και δεν υπάρχουν παράθυρα», επισημαίνει ο νεαρός οινοποιός και προσθέτει πως το οινοποιείο, το οποίο λειτουργεί στον χώρο αυτό από το 2016, είναι ενεργειακά αυτόνομο.

   Καθώς οδηγούμαστε στο cult εσωτερικό του κτιρίου, η τζαζ μουσική από το ηχείο που είναι τοποθετημένο σε ένα ψηλό σημείο ώστε να διαχέεται καλύτερα ο ήχος, δημιουργεί μια αίσθηση οικειότητας και διάθεσης εξερεύνησης του οινικού κόσμου που κρύβει μέσα του. Για τον Κωνσταντίνο Αργυράκη, άλλωστε, η τέχνη (του κρασιού) οφείλει να… ακούει τέχνη (μουσική).

   Από τον Κουκλουτζά της Σμύρνης ώς τον Τριπόταμο, μια ιστορία γεμάτη κρασί

   Ο Γιώργιος Αργυράκης, πατέρας του Σπύρου και του Κωνσταντίνου, έχοντας διατελέσει 35 χρόνια ως χημικός οινολόγος, εκ των οποίων τα 13 ως βασικός οινολόγος στον Μπουτάρη, ήταν αυτός που έθεσε τις βάσεις για το πώς δημιουργείς ένα πολύ καλό κρασί. Η εμπειρία του «έδεσε» με τις φρέσκες ιδέες του γιου του Κωνσταντίνου, που ακολούθησε τα βήματά του στην οινολογία, αλλά και με τις πρωτοποριακές ιδέες του άλλου του γιου, του Σπύρου, που ως κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου πάνω στα βιοκλιματικά οινοποιεία έβαλε τη «σφραγίδα» του και στο οινοποιείο της οικογένειας.

   Η ενασχόληση, ωστόσο, της οικογένειας Αργυράκη με το κρασί πάει πολύ πιο πίσω. Αφετηρία της είναι το χωριό Κουκλουτζά, στη Σμύρνη, όπου ο Γιώργος Αργυράκης, έμπορος αλόγων, ακολουθώντας την πλούσια αμπελοοινική παράδοση της περιοχής έφτιαχνε στο κτήμα του τα πρώτα κρασιά με γηγενείς ποικιλίες, όπως το Φιλέρι και το Μπατίκι. Με τη Μικρασιατική Καταστροφή, η οικογένεια ξεριζώθηκε, αλλά ο Γιώργος Αργυράκης δεν ξέχασε την τέχνη του κρασιού, την οποία και συνέχισε να ασκεί και στον Εύοσμο της Θεσσαλονίκης, όπου εγκαταστάθηκε. Κι όχι μόνο δεν ξέχασε την τέχνη αλλά φρόντισε να μεταδώσει την αγάπη του για το κρασί στον εγγονό του, τον συνονόματο Γιώργο, ο οποίος σπούδασε χημικός και στη συνέχεια αποφάσισε να «περπατήσει» στον χώρο της οινολογίας.

   Το Άτι και ο ελέφαντας που μεγαλώνει συμφιλιωμένος με τον …Chrono

   Ο Γιώργος Αργυράκης (ο πρεσβύτερος) και η ενασχόλησή του με τα άλογα αποτέλεσε και έμπνευση για το λογότυπο της εταιρείας. Το Άτι -που έδωσε το όνομά του και σε ετικέτα του Κτήματος (Άτι λευκό, κόκκινο και ροζέ)- έχει τη μορφή ενός εκ των ειδωλίων που έχουν βρεθεί σε πολλά αρχαία ελληνικά ιερά, ενώ ο φιλοτεχνημένος από τον αρχιτέκτονα μηχανικό, concept artist, Γιώργο Δεστέφανο ελέφαντας που κοσμεί τις ετικέτες της σειράς Chronos αποτελούν περίτρανη απόδειξη πως τα κρασιά του Κτήματος αφηγούνται πολλές ιστορίες.

   Χαρακτηριστικό είναι πως το μικρό ελεφαντάκι στον λευκό Chronos που μετεξελίσσεται σε αεροπόρο …ελέφαντα στην κόκκινη ετικέττα αφηγείται ουσιαστικά αυτή την αέναη μάχη του ανθρώπου με τον χρόνο. «Οι άνθρωποι καθώς μεγαλώνουν ασχολούνται συνεχώς με τον χρόνο», λέει ο Κωνσταντίνος εξηγώντας πως η ετικέτα αυτή έχει κατά έναν τρόπο μια διάσταση ειρωνική αφού «όσο κι αν αγχώνεται κάποιος, ο χρόνος θα κυλάει κι εμείς θα μεγαλώνουμε και θα εξελισσόμαστε».

   Στις εκθέσεις οίνου παρέα με τον …Χάρι Πότερ και τον Μπάτμαν

   Το βιοκλιματικό οινοποιείο δεν είναι, ωστόσο, η μοναδική οικολογική πινελιά στην οινική φιλοσοφία της οικογένειας Αργυράκη. Αν συναντήσεις τον Σπύρο και τον Κωνσταντίνο στις εκθέσεις και τούς ζητήσεις την κάρτα με τα στοιχεία τους, αυτοί θα προτάξουν τις φιγούρες του Χάρι Πότερ ή του Μπάτμαν και θα σε παροτρύνουν να σκανάρεις τον QR Code που φέρουν πάνω τους. «Είναι μια δική μας προσέγγιση αυτή. Δεν έχουμε μπροσούρες και διαφημιστικά, μεταξύ άλλων και για οικολογικούς λόγους», εξηγεί ο Κωνσταντίνος καθώς τοποθετεί στο τραπέζι τον γνωστό ήρωα της Τζόαν Ρόουλινγκ για να μας δείξει τη λειτουργία του.

   «Το κρασί ταιριάζει με τη διάθεσή σου!»

   Ο Κωνσταντίνος Αργυράκης νιώθει μάλλον αμήχανα κάθε φορά που τον ρωτάνε με τι ταιριάζει κάποια από τις ετικέτες του οινοποιείου. «Το κρασί ταιριάζει με τη διάθεσή σου!», απαντά χωρίς περιστροφές και θυμάται πως απαντώντας σε σχετική ερώτηση που τού απηύθυνε μέσω email κάποιος σεφ, η πρώτη απάντηση που τού ήρθε στο μυαλό ήταν μια σκηνή από την ταινία «Lord of the Rings»!

   Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, πως κάτω από κάθε ετικέτα του Κτήματος υπάρχει και μια πρόταση για παιχνίδι ή μουσική. Μ’ ένα επιτραπέζιο και μεγάλη παρέα συνοδεύεται το λευκό Άτι, με «Lord of the rings: The Τwo Τowers» το κόκκινο Άτι, με μουσική των Pink Floyd, με καλοκαιρινά βράδια στο μπαλκόνι και συζητήσεις μέχρι το πρωί το ροζέ, με Netflix και μουσική των Queens (ταυτόχρονα) το λευκό Chronos, ακούγοντας Edith Piaf, ενώ διερωτάσαι αν χρησιμοποιείς τον …Chrono σου μόνο για να μετανιώνεις, το κόκκινο!

ΠΗΓΗ-ΦΩΤΟ: ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΑΧΙΛΛΕΑΣ ΧΗΡΑΣ

Η αποθέωση του να κοιμάσαι στην ανοικτή ύπαιθρο μετουσιώνεται σε αυτό το πανέμορφο, ακραία μινιμαλιστικό κτίσμα.

Το τριγωνικό σπίτι σε ελαιώνα στην Κορινθία που καταργεί τα όρια εξωτερικού και εσωτερικού χώρου.

Στην καρδιά της ανατολικής Κορινθίας, στους πρόποδες των καταπράσινων και μυσικιστικών Γεράνειων Όρων, ένα τριγωνικό σπίτι σχεδιασμένο από τον αρχιτέκτονα Τηλέμαχο Ανδριανόπουλου πατάει πάνω σε μία από τις βασικότερες αρχές της Γεωμετρίας και συγκεκριμένα στο Πυθαγόρειο Θεώρημα.

Βυθισμένο σε ένα πανέμορφο, μυρωδάτο ελαιώνα, αυτό το ενδιαφέρον μινιμαλιστικό κτίσμα καταργεί εντελώς κάθε σύνορο ανάμεσα στον εσωτερικό και τον εξωτερικό χώρο, δημιουργώντας στον επισκέπτη στην αίσθηση πως ζει, τρώει, κοιμάται στην μέσα στης ανοιχτής υπαίθρου.

Στην πραγματικότητα δεν μιλάμε μόνο για μία αίσθηση, αλλά για ένα σχεδόν αληθινό δεδομένο. Οι γιγάντιες τζαμαρίες που διατρέχουν κάθε χώρο του σπιτιού, από άκρη ως άκρη, και η μοναδική, συρόμενη, ημιδιάφανη κουρτίνα στο χρώμα της ελιάς δημιουργούν την εντύπωση μα και τη βεβαιότητα ότι βρίσκεσαι μέσα στα δάση, ενώ ξεχνάς εντελώς την παρουσία τοίχων γύρω σου, την ύπαρξη μίας στέγης πάνω από το κεφάλι σου.

Η ζωή εδώ, είναι ίσως ότι πιο κοντά στη φύση έχουμε δει αρχιτεκτονικά εδώ και πάρα πολύ καιρό. Συνδυασμένο με μία ανάσα πολυτέλειας και ασφάλειας που όλοι ονειρευόμαστε για τον προσωπικό μας χώρο.

Ήδη οι εταιρείες της Ιβηρικής αναφέρουν δυσκολίες εξασφάλισης ποσοτήτων, µε την συνθήκη της περιορισµένης προσφοράς να ενισχύεται όπως είναι λογικό τους επόµενους µήνες και ήδη αρκετοί τιµολογούν κοντά στις σηµερινές τιµές ποσότητες που θα προέλθουν από τη σοδειά του 2023. Αυτό πρακτικά σηµαίνει πως µέρος της ζήτησης (παραγγελιών, συµβολαίων) που δεν µπορούν να εξυπηρετηθούν φέτος θα µεταφερθούν στην επόµενη χρονιά, σε µια κατάσταση που διαµορφώνει µια ισχυρή αντίσταση σε µια πιθανή διόρθωση της αγοράς.

Χωρίς περιθώρια για χαμηλότερες τιμές, άνοδος προς τα 6 ευρώ

 Χαµηλώνει η τιµή για το ιταλικό ελαιόλαδο, αβαντάροντας τις διεθνείς πωλήσεις των Ισπανών και περιορίζοντας την ψαλίδα τιµών ανάµεσα στις δύο χώρες και την Ελλάδα

Υπόγεια εμπορική διαμάχη Ισπανίας-Ιταλίας

Μέσα στο κλίµα αναβρασµού στο οποίο λειτουργεί η ευρωπαϊκή αγορά ελαιολάδου, αναπτύσσεται µε ήπιους και διπλωµατικούς τόνους µια διαµάχη που σύµφωνα µε αρκετούς, έρχεται να χαµηλώσει την τιµή για το ιταλικό ελαιόλαδο, αβαντάροντας τις διεθνείς πωλήσεις των Ισπανών και περιορίζοντας την ψαλίδα τιµών ανάµεσα στις δύο χώρες και κατ’ επέκταση την Ελλάδα. Όχηµα γι’ αυτή τη διαµάχη, οι στερόλες και η περιεκτικότητα που έχουν τα ελαιόλαδα στην ουσία αυτή, η οποία επί πολλά χρόνια αποτέλεσε κριτήριο πιστοποίησης της καθαρότητάς τους στους εργαστηριακούς ελέγχους.

Οι Ιταλοί, βλέποντας τα ελαιόλαδα της ποικιλίας Coratina, που αντιπροσωπεύει πάνω από το µισό της παραγωγής ελαιολάδου της χώρας, να αδυνατούν να εξασφαλίσουν περιεκτικότητα 1.000 mg/kg (σηµερινό όριο) λόγω των καιρικών µοτίβων, κατέθεσαν αίτηµα στις Βρυξέλλες να κατέβει το όριο στα 880 µε 900 mg/kg. Το αίτηµα µπλοκάρουν οι Ισπανοί, βλέποντας µια πρώτης τάξεως ευκαιρία να ρίξουν από το βάθρο της ποιότητας το ιταλικό προϊόν, κερδίζοντας πόντους για τις δικές τους παραγωγές και υποβαθµίζοντας σηµαντικό µέρος της ιταλικής παραγωγής σε blends.

Πηγή www.agronews.gr

 Για να φτιάξετε ένα φούρνο για καυσόξυλα και χώμα, θα χρειαστείτε τα ακόλουθα υλικά:

Πηλό για τα τοιχώματα του φούρνου

Άμμο ή χαλίκι για τα θεμέλια

καυσόξυλα για καύσιμο

Εργαλεία για το σκάψιμο και τη διαμόρφωση του πηλού (φτυάρι, τσάπα κ.λπ.)

Ακολουθούν τα βασικά βήματα για την κατασκευή του φούρνου:

Σκάψτε μια τρύπα στο έδαφος λίγο μεγαλύτερη από το μέγεθος του φούρνου που θέλετε να κατασκευάσετε.

Ανακατέψτε τον πηλό με νερό για να δημιουργήσετε ένα παχύ, εύπλαστο μείγμα.

Καλύψτε την τρύπα με άμμο ή χαλίκι για να δημιουργήσετε μια σταθερή βάση.

Χρησιμοποιήστε το μείγμα πηλού για να χτίσετε τα τοιχώματα του φούρνου, διαμορφώνοντάς τα όπως επιθυμείτε.

Αφήστε τον πηλό να στεγνώσει και να σκληρύνει για τουλάχιστον 24 ώρες.

Ανάψτε φωτιά στο εσωτερικό του φούρνου για να στεγνώσει τυχόν εναπομείνασα υγρασία και να δυναμώσουν τα τοιχώματα.

Μόλις ο φούρνος στεγνώσει, είναι έτοιμος να χρησιμοποιηθεί για ψήσιμο.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι η κατασκευή ενός φούρνου είναι μια πολύπλοκη εργασία που απαιτεί κατάλληλες γνώσεις και εμπειρία, συνιστάται να έχετε καθοδήγηση από κάποιον ειδικό ή να ακολουθήσετε λεπτομερείς οδηγίες και σεμινάρια.