Σε εξέλιξη βρίσκεται το πρόγραμμα διανομής ζωοτροφών και μελισσοτροφών στους πληγέντες κτηνοτρόφους και μελισσοκόμους της βόρειας Εύβοιας, έργο το οποίο εκτελείται από την Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας στο πλαίσιο των έκτακτων μέτρων στήριξης που ενέκρινε το Υπουργείο Κρατικής Αρωγής και χρηματοδοτείται από το Υπουργείο Εσωτερικών, συνολικού προϋπολογισμού 2.066.717 ευρώ.
Πιο αναλυτικά, ολοκληρώθηκε τον περασμένο Αύγουστο η διανομή συνολικής ποσότητας 1.020.000 κιλών μηδικής σε 326 κτηνοτρόφους των Δήμων Ιστιαίας – Αιδηψού και Μαντουδίου – Λίμνης – Αγίας Άννας, ενώ πριν λίγες ημέρες εκτελέσθηκε και το έργο διανομής 93.750 κιλών ζάχαρης σε 182 μελισσοκόμους.
Τις προσεχείς ημέρες, ξεκινά η τελική φάση υλοποίησης του προγράμματος η οποία αφορά στη διανομή έτοιμου σιτηρέσιου συνολικής ποσότητας 1.747.500 κιλών, στους κτηνοτρόφους των πυρόπληκτων περιοχών.
Η κατανομή των παραπάνω ποσοτήτων βασίστηκε στα επίσημα στοιχεία απογραφής των μητρώων κτηνοτρόφων και μελισσοκόμων που διατηρεί η Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας & Κτηνιατρικής Π.Ε. Εύβοιας, και στην άριστη συνεργασία με τις Δημοτικές Αρχές και τους επαγγελματικούς φορείς για την καλύτερη δυνατή και δίκαιη διανομή των ζωοτροφών και μελισσοτροφών.
Ο Αντιπεριφερειάρχης Π.Ε. Εύβοιας Γιώργος Κελαϊδίτης δήλωσε σχετικά: « Οι κτηνοτρόφοι και μελισσοκόμοι μας παραμένουν περήφανοι και όρθιοι, παρά τις αντιξοότητες που αντιμετωπίζουν σε μια περιοχή που πληγώθηκε όσο καμία άλλη στο παρελθόν. Η παροχή τροφών για την πρώτη κρίσιμη χρονιά απέδωσε καρπούς και προσέθεσε ένα ακόμα στήριγμα στον μεγάλο αγώνα για τη διάσωση του πρωτογενή τομέα της βόρειας Εύβοιας. Οφείλω να ευχαριστήσω για την πολύτιμη βοήθεια στο δύσκολο εγχείρημα της διανομής σε περισσότερους από 500 δικαιούχους, τους αρμόδιους αντιδημάρχους των Δημοτικών Αρχών, τους υπαλλήλους μας στην ΔΑΟΚ Π.Ε. Εύβοιας, και πολλούς εθελοντές κατοίκους και επαγγελματίες της βόρειας Εύβοιας που στήριξαν από την πρώτη μέχρι την τελευταία στιγμή την προσπάθεια μας.»
Σε αντίστοιχες συσκέψεις στις Π.Ε. Αχαΐας, Αιτωλοακαρνανίας και Ηλείας έχουν κληθεί να συμμετέχουν οι Αγροτικοί Συνεταιρισμοί που δραστηριοποιούνται στη Δυτική Ελλάδα προκειμένου να καταγραφούν οι θέσεις εργασίας που εκτιμάται ότι θα απαιτηθούν για εργασία (εξαρτημένη, εποχική απασχόληση, αλιεργάτες και απασχόληση υψηλής ειδίκευσης) οι οποίες θα καλυφθούν με τη διαδικασία της μετάκλησης από πολίτες τρίτων χωρών, κατά τα έτη 2023—2024.
Ειδικότερα, οι συσκέψεις θα πραγματοποιηθούν σε:
Πάτρα, την Τρίτη 11 Οκτωβρίου 2022 και ώρα 10 το πρωί στο Γραφείο του Αντιπεριφερειάρχη ΠΕ Αχαΐας Χαράλαμπου Μπονάνου.
Πύργο, την Τετάρτη 12 Οκτωβρίου 2022 και ώρα 10 το πρωί στο Συνεδριακό Κέντρο του Διοικητηρίου.
Μεσολόγγι, την Πέμπτη13 Οκτωβρίου 2022 και ώρα 10 το πρωί στο Γραφείο της Αντιπεριφερειάρχη ΠΕ Αιτωλοακαρνανίας, Μαρίας Σαλμά.
Η καταγραφή γίνεται βάσει νόμου, καθώς με Κ.Υ.Α, που εκδίδεται το τελευταίο τρίμηνο καθορίζεται ο ανώτατος αριθμός θέσεων για εξαρτημένη εργασία (άρθρο 12 του Ν. 4251/14), για εποχική απασχόληση (άρθρο 13 του Ν. 4251/14), απασχόληση αλιεργάτη (άρθρο 14 του Ν. 4251/2014) η απασχόληση υψηλής ειδίκευσης (άρθρα 109-27 του Ν. 4251/2014), που χορηγούνται σε πολίτες τρίτων χωρών ανά περιφέρεια και ειδικότητα απασχόλησης.
Με την ίδια απόφαση μπορεί να προβλέπεται προσαύξηση του ανώτατου αριθμού θέσεων έως δέκα τοις εκατό (10%),ώστε να καλύπτονται απρόβλεπτες και έκτακτες ανάγκες.
Σημειώνεται ότι για την έκδοση της παραπάνω Κ.Υ.Α. λαμβάνεται υπόψη υποχρεωτικά και η γνώμη των Περιφερειών της χώρας, αναφορικά με τις υπάρχουσες ανάγκες εργασίας στην ελληνική επικράτεια, με κριτήριο και τη διαβούλευση με τους εργοδοτικούς φορείς. Σε περίπτωση αδυναμίας προσέλευσης στις συσκέψεις μέχρι την ημερομηνία διεξαγωγής τους θα πρέπει να έχει αποσταλεί έκθεση, αναφορικά με την εκτίμησή του φορέα για τον αριθμό των θέσεων και τις ειδικότητες που θα χρειαστεί να καλυφθούν με την διαδικασία της μετάκλησης από πολίτες τρίτων χωρών κατά τα έτη 2023-2024.
Με βάση την κατάσταση που δημιουργήθηκε το τελευταίο διάστημα, όπου εταιρείες πηγαίνουν εκβιαστικά στους παραγωγούς δίνοντας προκαταβολή, έναντι της παραγωγής, με ανοιχτές τιμές και βλέποντας ότι ακούγονται πολύ χαμηλές τιμές για το αιγοπρόβειο γάλα, σε σχέση με το κόστος παραγωγής και σε συνδυασμό με την τεράστια αύξηση των τιμών των ζωοτροφών και της ενέργειας και τις χαμηλές τιμές πώλησης, θεωρούμε ότι με μαθηματική ακρίβεια η αιγοπροβατοτροφία οδεύει σε κλείσιμο για την Ελλάδα.
Οι εκμεταλλεύσεις δεν μπορούν να αντέξουν τα οικονομικά βάρη που δέχονται.
Γι αυτό το λόγο διοργανώνεται σύσκεψη την Τρίτη 11 Οκτωβρίου 2022 και ώρα 12.00 στο ξενοδοχείο ΜΕTROPOL (Ρούσβελτ 14) στη Λάρισα.
Τη σύσκεψη διοργανώνουν από κοινού ο ΣΕΚ η ΠΕΚ και το Συντονιστικό Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης.
Καλούμε τους κτηνοτρόφους και όλους τους φορείς που εμπλέκονται γύρω από την αιγοπροβατοτροφία όπως ΕΘ.Ε.Α.Σ., Σ.Α.Σ.Ο.Ε.Ε., Εθνική Διεπαγγελματική Οργάνωση Φέτας να παρευρεθούν στη σύσκεψη για να δούμε τι μέλλει γενέσθαι από εδώ και πέρα.
Είχε στείλει προκαταβολή 60.000 ευρώ για την αγορά σιταριού, ωστόσο, το προϊόν δεν το παρέλαβε και ο έμπορος από την Κύπρο προσέφυγε στην ελληνική δικαιοσύνη κατά του πωλητή από την περιοχή του Αλμυρού και της συζύγου του.
Η υπόθεση συζητήθηκε προχθές στο Τριμελές Πλημμελειοδικείο Βόλου με τον 53χρονο έμπορο να κρίνεται ένοχος για υπεξαίρεση αντικειμένου ιδιαίτερα μεγάλης αξίας και να του επιβάλλεται ποινή φυλάκισης 15 μηνών και χρηματική ποινή 200 ημερήσιων μονάδων, με τριετή αναστολή και η έφεση να έχει αναστέλλουσα δύναμη.
Αντιθέτως η σύζυγός του κρίθηκε αθώα για την εμπλοκή της στην υπόθεση. Τόσο ο 53χρονος, όσο και η σύζυγός του ήταν απόντες από τη δίκη και εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο.
Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, στις 15 Αυγούστου του 2018 ο έμπορος από την Κύπρο, που τελικά ήταν και ο μηνυτής στην υπόθεση, είχε κλείσει συμφωνία με τον 53χρονο έμπορο από τον Αλμυρό, προκειμένου ο τελευταίος να του παραδώσει 1100 τόνους σιτάρι, έναντι του ποσού των 120.000 ευρώ. Μάλιστα, συμφώνησαν και στην προκαταβολή και ο Κύπριος απέστειλε το ποσό των 60.000 ευρώ.
Ωστόσο, στις τεθείσες προθεσμίες ο 53χρονος φέρεται να μην ανταποκρίθηκε κι έτσι ο Κύπριος έμπορος κατέθεσε μήνυση τόσο εναντίον του, όσο και εναντίον της συζύγου του στις 9 Οκτωβρίου του 2018, αφού ούτε στο εξώδικο που του είχε αποστείλει φέρεται ο έμπορος από τον Αλμυρό να ανταποκρίθηκε. Κι αυτό παρά τις επανειλημμένες διαβεβαιώσεις της συζύγου του 53χρονου, η οποία, ωστόσο, απαλλάχθηκε της κατηγορίας από το δικαστήριο.
Στα μεταπολεμικά χρόνια η μεγαλύτερη παραγωγή ρητίνης έγινε το 1961 όπου έφτασε τους 41.000 τόνους και η ποσότητα αυτή αντιπροσώπευε το 3% της παγκόσμιας παραγωγής. Έκτοτε εμφανίζει πτωτική τάση που συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Ενδεικτικά αναφέρουμε: Παραγωγή ρητίνης το 1973: 20.587 τόνους, το έτος 1983: 12.558 τόνους, το έτος 1993: 6.265 τόνους, το έτος 2003: 5.761 τόνους, ενώ το έτος 2008 μόλις 3.901 τόνους. Κατά τη δεκαετία του ’70 συλλογή ρητίνης γινόταν σε περισσότερες περιοχές της χώρας όπου σήμερα έχει πλέον σταματήσει κάθε σχετική δραστηριότητα. Τέτοιες περιοχές είναι η Μυτιλήνη, Αταλάντη, Θήβα, Καπανδρίτι, Λαύριο, Πεντέλη, Πειραιάς, Πόρος, Αργολίδα κ.α, ενώ μετά την τελευταία μεγάλη πυρκαγιά το 2007 τέθηκε εκτός ρητινοσυλλογής και η Ηλεία.
Οι ρητινοσυλλέκτες, που δραστηριοποιούνται, επί δεκαετίες, στο Σοφικό του νομού Κορινθίας και σε άλλες περιοχές της χώρας, είναι άρρηκτα δεμένοι με το δάσος, προσφέροντας αναντικατάστατες υπηρεσίες στην προστασία και ανάπτυξή τους.
Στα πανέμορφα δάση του Σοφικού αν περιηγηθεί κάνεις θα δει «δουλεμένα» δέντρα 300 χρόνων. Για αυτούς τους ανθρώπους, η συλλογή ρητίνης είναι βασική πηγή εσόδων και μοναδικό μέσο επιβίωσης τους. Μια εργασία ιδιαίτερα επίπονη και σκληρή κάτω από αντίξοες συνθήκες και σε δύσβατες περιοχές χωρίς υποδομές και ευκολίες.
Το σκουμπάφι, η ξύστρα, το χτύπημα, είναι ορολογίες που οι Σοφικίτες τις καταλαβαίνουν καλύτερα από τον καθένα. Από τον μήνα Μάρτιο έως το μήνα Σεπτέμβρη οι ρητινοσυλλέκτες γυρνάνε στα δάση για το δύσκολο μεροκάματο. Η διαδικασία παραγωγής της ρητίνης ακολουθείται με ευλάβεια και ιδιαίτερη προσοχή με τον ίδιο ακριβώς παραδοσιακό τρόπο εδώ χρόνια. Το κούρεμα της φλούδας, το χτύπημα, το ράντισμα με τη φούσκα για να «δακρύσει» το δέντρο, η εντομή, η εγκοπή δηλαδή και από κάτω το «κουπάκι», ο τενεκές. Για περίπου 8 μέρες το πεύκο στάζει το ρετσίνι και ύστερα, η πληγή του δέντρου κλείνει.
Ο ρητινοσυλλέκτης ξεκινά την εργασία του από τα ξημερώματα, εκτίθεται σε υψηλές θερμοκρασίες (κρύου και ζέστης), δουλεύει σε αφιλόξενο περιβάλλον που κρύβει πολλούς κινδύνους με δύσκολη πρόσβαση στο δάσος, ενώ πολλές φορές βρίσκεται αντιμέτωπος με μολύνσεις, εγκαύματα και αναπνευστικά προβλήματα (από τους ψεκασμούς με θεϊκό οξύ). Φορτώνεται με μεγάλο βάρος και διανύει ανηφορικά και απότομα κατηφορικά χιλιόμετρα για να μεταφέρει τη ρητίνη που μαζεύει. Το δε ψυχολογικό του άγχος για την προστασία και του δάσους και της παραγωγής του, ιδιαίτερα τους καλοκαιρινούς μήνες των πυρκαγιών, είναι τεράστιο.
Ωστόσο, είναι λυπηρό ότι οι συγκεκριμένοι εργαζόμενοι δεν έχουν σταθερά ασφαλιστικά δικαιώματα με αποτέλεσμα αρκετούς μήνες το χρόνο να μένουν ανασφάλιστοι, αφού η κατοχύρωση των ενσήμων είναι συνδεδεμένη με την παραγωγή της ρητίνης, η οποία παρεμπιπτόντως αγοράζεται σε πολύ χαμηλές τιμές. Πρόκειται για ένα παραδοσιακό κλάδο, που συντηρεί και κρατάει δεκάδες οικογένειες στον τόπο τους, σε μικρά χωριά της επαρχίας.
Η συγκομιδή της ρητίνης
Στη χώρα μας η ρητινοσυλλογή ρυθμίζεται από το Β.Δ 439/68 ΦΕΚ (150/Α/1968). Σήμερα χρησιμοποιείται αποκλειστικά η μέθοδος της αποφλοίωσης με διάνοιξη μετώπου και χημική επίδραση πάστας θειικού οξέος. Η μέθοδος αυτή αξιοποιώντας την ανατομία του ξύλου (αξονικοί και ακτινικοί ρητινοφόροι αγωγοί) προκαλεί τον ερεθισμό και το άνοιγμα των ακτινικών αγωγών. Χρησιμοποιούνται ειδικά εργαλεία για τη διαμόρφωση του μετώπου ρητίνευσης και την τοποθέτηση σε αυτό της πάστας θειικού οξέος. Η παραγόμενη ρητίνη οδηγείται από το μέτωπο με τη βοήθεια μεταλλικών οδηγών ροής σε μεταλλικά ή πλαστικά δοχεία τα οποία στερεώνονται κατάλληλα στη βάση του μετώπου.
Παρά τη δραματική μείωση της παραγωγής της η Ελλάδα εξακολουθεί να θεωρείται η μεγαλύτερη ρητινοπαραγωγός χώρα της Ευρώπης, λόγω της ποσότητας και της ποιότητας των προϊόντων της ρητίνης που παράγει από τους φυσικούς πληθυσμούς χαλεπίου πεύκης.
Η ρητίνευση δεν έχει αρνητικές επιπτώσεις στην ποιότητα του ξύλου, που εξακολουθεί να είναι κατάλληλο για διάφορα προϊόντα (πριστή ξυλεία, χαρτοπολτός, μοριόπλακες κ.ά) μέχρι την απορητίνευσή του, οπότε το δένδρο υλοτομείται αμέσως αφού αφαιρεθούν όλα τα μεταλλικά αντικείμενα που χρησιμοποιούνται κατά τη διαδικασία ρητίνευσης.
Η συλλογή ρητίνης
Χρήσεις της ρητίνης
Η χρήση και παραγωγή της ρητίνης είναι γνωστή στον άνθρωπο από την αρχαιότητα. Η αρχαιότερη ιστορική αναφορά παγκοσμίως είναι αυτή του Θεόφραστου στην «περί φυτών πραγματεία» του, το 300 περίπου π.χ. στην οποία αναφέρει λεπτομερώς τη μέθοδο συλλογής ρητίνης στην εποχή του καθώς και τη μέθοδο παρασκευής της κολοφώνιας πίσσας. Οι αρχαίοι λαοί, όπως Κινέζοι, Ιάπωνες και Αιγύπτιοι χρησιμοποιούσαν τη ρητίνη για την παραγωγή λάκκας και βερνικιών. Είναι επίσης γνωστή η χρήση της στη στεγανοποίηση των ξύλινων πλοίων, την παρασκευή του υγρού πυρός (εύφλεκτης πολεμικής ύλης) κατά το μεσαίωνα, αλλά και στην παραγωγή της ρετσίνας και εμπλάστρων για ιατρικούς σκοπούς.
Σήμερα χρησιμοποιείται ως πρώτη ύλη παραγωγής ποικιλίας βιομηχανικών προϊόντων:
• Το τερεβινθέλαιο (κοινώς νέφτι) -το υγρό απόσταγμα της ρητίνης- χρησιμοποιείται κυρίως ως διαλυτικό στην παρασκευή, χρωμάτων, αρωμάτων, καλλυντικών, φαρμάκων, κλπ. Για παράδειγμα η ρητινώδης ουσία του πεύκου χρησιμοποιείτο από πολύ παλιά σε συνδυασμό με κερί, ελαιόλαδο, μέλι και μαστίχα για τη θεραπεία διαφόρων πληγών του δέρματος.
• Το κολοφώνιο -το στερεό απόσταγμα της ρητίνης- χρησιμοποιείται στην τυπογραφία, υφαντουργία, μεταλλουργία, καθώς και στην παρασκευή ποικιλίας προϊόντων όπως, αντιδιαβρωτικά, αρωματικά κεριά, αδιάβροχα υλικά, τεχνητά δόντια, έμπλαστρα, συντηρητικά, προσθετικά γεύσης, χρώματα, φάρμακα, χαρτόκολλες, διάφορα γαλακτώματα, τσίχλες κλπ.
Οικονομική και κοινωνική σημασία της ρητίνης
Παρά την ευρεία χρήση της ρητίνης που παράγεται από ζώντα δένδρα, η παραγωγή της στην Ελλάδα μειώνεται συνεχώς.
Στα μεταπολεμικά χρόνια η μεγαλύτερη παραγωγή ρητίνης έγινε το 1961 όπου έφτασε τους 41.000 τόνους και η ποσότητα αυτή αντιπροσώπευε το 3% της παγκόσμιας παραγωγής. Έκτοτε εμφανίζει πτωτική τάση που συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Ενδεικτικά αναφέρουμε:
• Παραγωγή ρητίνης το 1973: 20.587 τόνους, το έτος 1983: 12.558 τόνους, το έτος 1993: 6.265 τόνους, το έτος 2003: 5.761 τόνους, ενώ το έτος 2008 μόλις 3.901 τόνους.
• Κατά τη δεκαετία του ’70 συλλογή ρητίνης γινόταν σε περισσότερες περιοχές της χώρας όπου σήμερα έχει πλέον σταματήσει κάθε σχετική δραστηριότητα. Τέτοιες περιοχές είναι η Μυτιλήνη, Αταλάντη, Θήβα, Καπανδρίτι, Λαύριο, Πεντέλη, Πειραιάς, Πόρος, Αργολίδα κλπ., ενώ μετά την τελευταία μεγάλη πυρκαγιά το 2007 τέθηκε εκτός ρητινοσυλλογής και η Ηλεία. Σήμερα στην Ελλάδα ρητινεύονται αποκλειστικά τα δάση της χαλεπίου πεύκης στις παρακάτω περιοχές: Κορινθία (Σολυγεία, Περαχώρα, Σαρωνικός κ.α.) Εύβοια (κυρίως Β. Εύβοια), Σκόπελο, Χαλκιδική (Κασσάνδρα, Πολύγυρος) και Αττική (Μέγαρα, Αιγάλεω).
• Το 1935 λειτουργούσαν 32 εργοστάσια επεξεργασίας της ρητίνης, το 1991 είχαν μειωθεί σε 9 και σήμερα ουσιαστικά σε πλήρη δραστηριότητα υπάρχει μόνο ένα στη Μάνδρα Αττικής, ενώ 2 μικρότερα υπάρχουν στην Εύβοια.
• Ο αριθμός των ρητινεργατών έχει περιοριστεί στους 1.000 περίπου, ενώ οι αναφορές για τη δεκαετία του ’80 τους ανεβάζουν σε πάνω από 3.500 χιλιάδες.
Συνοπτικά μπορούμε να συνοψίσουμε τις αιτίες που οδήγησαν στην παρούσα κατάσταση, διαχρονικά, ως εξής:
1. Η εσωτερική μετακίνηση, κυρίως των νέων, από την ύπαιθρο προς τις πόλεις για αναζήτηση καλύτερης απασχόλησης και εισοδήματος.
2. Η μορφολογία και η σύνθεση των εκτάσεων που ρητινεύονται (μεγάλες κλίσεις, υπόροφος πυκνής και συχνά απροσπέλαστης βλάστησης κλπ. δυσχέρειες) κάνουν τη δουλειά του ρητινοσυλλέκτη επίπονη και χρονοβόρα.
3. Η εξαιρετικά χαμηλή τιμή πώλησης της ρητίνης που προσέφεραν οι εγχώριες επιχειρήσεις επεξεργασίας της. Στον τομέα αυτό τα τελευταία χρόνια, τείνει να δημιουργηθεί μονοπωλιακή κατάσταση.
4. Η αδυναμία των παραγωγών και των γεωργικών ενώσεών τους να προωθήσουν τη ρητίνη σε αγορές εκτός Ελλάδας προκειμένου να εξασφαλίσουν καλύτερες τιμές.
5. Οι πυρκαγιές των δασών που αφανίζουν τις εκτάσεις που ρητινεύονται (χαρακτηριστικό παράδειγμα η Ηλεία).
Παρά τη δραματική μείωση της παραγωγής της η Ελλάδα εξακολουθεί να θεωρείται η μεγαλύτερη ρητινοπαραγωγός χώρα της Ευρώπης, λόγω της ποσότητας και της ποιότητας των προϊόντων της ρητίνης που παράγει από τους φυσικούς πληθυσμούς χαλεπίου πεύκης.
Η σημασία της ρητινοκαλλιέργειας στην προστασία των δασών
Τα δάση της χαλεπίου πεύκης -δημόσια και ιδιωτικά- είναι εκείνα τα οποία απειλούνται περισσότερο από τον κίνδυνο πυρκαγιάς. Οι ρητινοσυλλέκτες εργαζόμενοι κατά τους θερμούς θερινούς μήνες μέσα σε αυτά αποτελούν τους άμισθους φύλακες του δασικού οικοσυστήματος. Προστατεύουν το προϊόν του προσωπικού τους μόχθου, το ρετσίνι και ταυτόχρονα το ίδιο το δάσος, την πηγή του προϊόντος αυτού.
Ανοίγουν μονοπάτια για να κινούνται από δένδρο σε δένδρο και απομακρύνουν τον υπόροφο γύρω από τα δένδρα που ρητινεύουν, προκειμένου να διευκολύνουν την εργασία τους. Έχει υπολογισθεί ότι κάθε ρητινοσυλλέκτης καθαρίζει το 20% της συνολικής έκτασης που ρητινεύει. Αποτελούν μια πολύ ουσιαστική ασπίδα πυροπροστασίας
Εκτός από τις υπηρεσίες φύλαξης και καθαρισμού των δασών που προσφέρουν, οι ρητινοσυλλέκτες, επεμβαίνουν άμεσα και με προσωπικό ενδιαφέρον στην κατάσβεση των δασικών πυρκαγιών. Δεν είναι λίγα τα παραδείγματα που πυρκαγιές αντιμετωπίστηκαν εν τη γενέσει τους, από τους ρητινεργάτες, και αποφεύχθηκε η καταστροφική επέκταση τους.
Για την προσφορά τους αυτή επιδοτούνται από τον κρατικό προϋπολογισμό για κάθε κιλό παραγόμενης ρητίνης. Επίσης τους παραχωρούνται από τη Γενική Διεύθυνση Δασών τα υλικά ρητίνευσης (πάστα θειικού οξέος, ψεκαστήρες, σακούλες και δοχεία συλλογής ρητίνης), σε μια προσπάθεια διατήρησης και ενίσχυσης του παραδοσιακού και εξόχως σημαντικού αυτού επαγγέλματος για την προστασία των δασών.
Η κρατική αυτή βοήθεια είναι σημαντική αλλά δεν είναι ικανή να αναστρέψει το αρνητικό κλίμα στον κλάδο της ρητίνης. Η ρητίνη δεν είναι απλά ένα παραγόμενο προϊόν. Είναι μια οικολογική αειφορική δραστηριότητα που πρέπει να ενισχυθεί περαιτέρω. Είναι μια ήπια παραγωγική διαδικασία που μπορεί να κρατήσει νέους ανθρώπους στα χωριά τους, όπως στο Σοφικό. Είναι μια υποχρέωση απέναντι στις επόμενες γενιές.
Γράφει
Αναστάσιος Λυμπερίου
Οικονομολόγος, Υποψήφιος Διδάκτωρ στο Πάντειο Πανεπιστήμιο
Μια ασθένεια των σταφυλιών, που δεν είχε βρεθεί στην Αυστραλία στο παρελθόν έχει εντοπιστεί σε τρεις διαφορετικές πολιτείες
Ο ιός της κόκκινης κηλίδας έχει ανιχνευθεί σε παρτίδες σταφυλιών στη Νότια Αυστραλία, τη Δυτική Αυστραλία και τη Βικτώρια.
Παρόλο, που οι συλλογές χρησιμοποιούνται για πολλαπλασιασμό, ο ιός δεν έχει ανακαλυφθεί σε εμπορικά φυτώρια ή αμπελώνες.
Σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο της Australian Grape and Wine, Tony Battaglene, παραλήφθηκε κατά τη διάρκεια τυχαίων δοκιμών βιοασφάλειας.
«Φαίνεται ότι έχει έρθει όταν άνθρωποι έφεραν αμπέλια πιθανώς από τις Ηνωμένες Πολιτείες», ανέφερε.
Αξίζει να σημειωθεί πως ο ιός εμποδίζει τη φωτοσύνθεση στα αμπέλια, επηρεάζοντας τον καρπό.
«Τα σάκχαρα δεν μπαίνουν στο ίδιο το σταφύλι, μένουν στο φύλλο», εξήγησε ο κ. Battaglene. «Τα σταφύλια δεν ωριμάζουν παρά αργότερα, μερικά από τα τσαμπιά δεν ωριμάζουν ποτέ»
«Έχουν μειωμένη περιεκτικότητα σε σάκχαρα, έχουν φτωχό χρώμα και έχουν επιπτώσεις στις τανίνες και στα φαινολικά όλα αυτά που σου δίνουν το γευστικό προφίλ» ανέφερε ο ίδιος.
Περαιτέρω δοκιμές
Η βιομηχανία εργάζεται τώρα μαζί με τις κυβερνήσεις των πολιτειών της Ουάσινγκτον, της SA και της Βικτώριας για να κάνει περισσότερες δοκιμές για να χαρτογραφήσει ακριβώς πού βρίσκεται ο ιός στην Αυστραλία.
Όταν υπάρχει μια ύποπτη εισβολή ή μετά από μια αναγνωρισμένη εισβολή, δημιουργείται ένα σύστημα με τις κρατικές αρχές και τη βιομηχανία.
«Έχουμε μια τεχνική ομάδα, η οποία εντοπίζει εάν είναι δυνατό να εξαλειφθεί αυτό και η πιθανή εξάπλωση», είπε ο κ. Battaglene. «Στη συνέχεια θα πάει σε μια διαδικασία λήψης αποφάσεων για το τι μέτρα πρέπει να λάβουμε».
Δεν υπάρχουν στοιχεία εξάπλωσης
Παρά το γεγονός, ότι η ανίχνευση στην Αυστραλία είναι πρόσφατη, πιστεύεται ότι ο ιός βρίσκεται στην πραγματικότητα εδώ και αρκετό καιρό.
«Φαίνεται ότι είχε μεταφερθεί κάποιο μολυσμένο υλικό πριν από πολύ καιρό, πιθανώς πριν από 10 ή 15 χρόνια», είπε ο κ. Battaglene.
Ο ιός ανακαλύφθηκε για πρώτη φορά στην κοιλάδα Napa της Καλιφόρνια το 2008, αλλά πιστεύεται ότι υπήρχε για περισσότερο καιρό επειδή είναι παρόμοιος με έναν άλλο ιό αμπέλου που διέφυγε της προσοχής.
Ο κ. Battaglene λέει ότι ενώ δεν υπάρχει λόγος πανικού, η εκρίζωση είναι απαραίτητη.
«Είναι ένας ιός που έχει τη δυνατότητα να επηρεάσει σοβαρά την ποιότητα των σταφυλιών», είπε. «Με την κλιματική αλλαγή, ποτέ δεν ξέρεις ποιοι άλλοι παράγοντες θα μπορούσαν να έρθουν στη χώρα, που θα μπορούσαν να την κάνουν πρόβλημα».
Τις επόμενες ημέρες θα ξεκινήσει η διαβούλευση για την νέα πρόσκληση των σχεδίων βελτίωσης (υπομέτρο 4.1.5 του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας), σύμφωνα με ανακοίνωση του Υπ.Α.ΑΤ.
Ειδικότερα, στο πλαίσιο του ΠΑΑ 2014 – 2020 με πόρους 180 εκ. ευρώ από το μέσο ανάκαμψης και με νομικές δεσμεύσεις που εκτιμάται ότι μπορούν να ανέλθουν έως τα 230 εκ. ευρώ, τον Δεκέμβριο του 2022 θα προκηρυχθεί η δράση 4.1.5 σχετικά με την υλοποίηση επενδύσεων με στόχο την ανθεκτικότητα, τη βιωσιμότητα και τη ψηφιακή οικονομική ανάκαμψη των γεωργικών εκμεταλλεύσεων (υπερδέσμευση περίπου 30%).
Η υποβολή αναμένεται να εκκινήσει στο τέλος του έτους και θα είναι αποκλειστικά ηλεκτρονική μέσω του Πληροφορικού Συστήματος Κρατικών Ενισχύσεων.
Επιλέξιμα θα είναι φυσικά και νομικά πρόσωπα.
Για τα φυσικά πρόσωπα οι κυριότερες προϋποθέσεις επιλεξιμότητας είναι:
1. Η εγγραφή στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων με την ιδιότητα του επαγγελματία γεωργού (όχι ως νεοεισερχόμενου) ή η ιδιότητα του δικαιούχου του υπομέτρου 6.1 – Νέοι Αγρότες κατά την τελευταία πενταετία πριν την υποβολή του αιτήματός του.
2. Η υποβολή παραδεκτής δήλωσης ΟΣΔΕ το έτος 2022.
3. Η ύπαρξη ασφαλιστικής και φορολογικής ενημερότητας.
Οι επενδύσεις
Οι κυριότερες επιλέξιμες επενδύσεις είναι οι εξής:
Αγορά, μεταφορά και εγκατάσταση καινούργιου μηχανολογικού και λοιπού εξοπλισμού.
Αγορά, μεταφορά και εγκατάσταση πολυετών φυτειών.
Επενδύσεις σε ΑΠΕ.
Επενδύσεις σε διαχείριση αποβλήτων.
Γενικές Δαπάνες (αμοιβές μελετητών, δαπάνες για έκδοση αδειών κ.λπ.)
Δεν ενισχύονται, μεταξύ άλλων:
Ο μεταχειρισμένος εξοπλισμός .
Ο Φ.Π.Α.
Οι δαπάνες για αγορά ζώων.
Οι δαπάνες για αγορά ετήσιων φυτών ή φυτών που εγκαθίστανται με σπορά.
Οι δαπάνες για απλή αντικατάσταση μηχανολογικού εξοπλισμού.
Τα βαθμολογική κριτήρια
Στα βαθμολογικά κριτήρια περιλαμβάνονται:
1. Ο παραγωγικός προσανατολισμός της εκμετάλλευσης.
2. Το οικονομικό μέγεθος της εκμετάλλευσης.
3. Η δυναμική του δικαιούχου και της εκμετάλλευσης.
4. Οι επενδύσεις σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις πυρόπληκτων περιοχών.
5. Το είδος της επενδυτικής δαπάνης με έμφαση στην ψηφιακή γεωργία και τις ΑΠΕ.
6. Η αύξηση της προστιθέμενης αξίας των προϊόντων.
7. Η εισαγωγή / χρήση καινοτομίας.
8. Η συμμετοχή σε κλάδους προτεραιότητας της Περιφέρειας.
Αξιολόγηση αιτήσεων
Τη λήξη της υποβολής των αιτήσεων ακολουθεί συγκριτική αξιολόγηση, βαθμολογική κατάταξη και ένταξη στο μέτρο όσων αιτήσεων καλύπτονται από τον προϋπολογισμό της πρόσκλησης. Για την ταχύτερη αξιολόγηση της αίτησης θα διευρυνθεί το μητρώο των αξιολογητών αιτήσεων στήριξης.
Στο δρόμο βγαίνουν οι αγρότες στη Βόρεια Ελλάδα, τη Θεσσαλία και σε άλλες περιοχές της χώρας διαμαρτυρόμενοι για την τεράστια αύξηση του κόστους παραγωγής.
Μετά από από τις συσκέψεις που πραγματοποίησαν τις προηγούμενες ημέρες οι κατά τόπους αγροτικοί σύλλογοι, αλλά και μετά την απόφαση που πήρε το Σάββατο 8/10 η Πανελλαδική Επιτροπή Μπλόκων, τα πρώτα τρακτέρ και αγροτικά θα βγουν στους δρόμους την Τρίτη 11/10, ενώ θα υπάρξει κινητοποίηση το Σάββατο 22 Οκτωβρίου στη Θεσσαλονίκη στα εγκαίνια της Agrotica.
Οι αγρότες της Ημαθίας θα συγκεντρωθούν την Τρίτη 11/10 στον κόμβο της Κουλούρας. Ο Πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Βέροιας Τάσος Χαλκίδης αναφέρει στη Voria.gr ότι η κινητοποίηση είναι μια πρώτη αντίδραση του αγροτικού κόσμου ο οποίος, όπως λέει, έχει γονατίσει τόσο από την τρομακτική αύξηση του κόστους παραγωγής όσο και από την απουσία μέτρων που θα μπορέσουν να περιορίσουν τις επιπτώσεις της κρίσης και θα στηρίξουν τον πρωτογενή τομέα. «Έχουμε ένα σωρό προβλήματα και εισπράττουμε μια τεράστια αδιαφορία», επισημαίνει ο κ. Χαλκίδης. Την ίδια ημέρα θα υπάρξουν συγκεντρώσεις στη Νάουσα, στην Κρύα Βρύση της Πέλλας, στις Σέρρες, στην Καστοριά, στη Φλώρινα, στο Αμύνταιο, στον Τύρναβο και σε άλλες περιοχές.
Το μέλος της γραμματείας της Πανελλαδικής Επιτροπής Μπλόκων Ρίζος Μαρούδας σημειώνει στη Voria.gr ότι η κατάσταση έχει γίνει απελπιστική για γεωργούς και κτηνοτρόφους. «Την ίδια ώρα που το κόστος παραγωγής έχει εκτοξευτεί οι τιμές στα οπωροκηπευτικά και σε άλλες αγροτικά προϊόντα έχουν πέσει στο μισό. Πλέον τίθεται ζήτημα επιβίωσης του αγροτικού κόσμου», υπογραμμίζει.
Αγρότες και κτηνοτρόφοι έχουν να αντιμετωπίσουν την τεράστια αύξηση στο πετρέλαιο κίνησης που έχει φτάσει για πρώτη φορά στα χρονικά στα επίπεδα της βενζίνης, καθιστώντας ασύμφορ,ες τις μετακινήσεις των αγροτικών μηχανημάτων.
Remaining Time-0:00
Fullscreen
Mute
Ο Γιώργος Μπότας, παραγωγός Ρυζιού και Γραμματέας του Β’ Αγροτικού Συνεταιρισμού Ρυζιού στη Χαλάστρα, σημειώνει στη Voria.gr ότι πριν ξεκινήσει ο πόλεμος στην Ουκρανία το βαρέλι στις διεθνείς αγορές είχε 85 δολάρια και η τιμή στην αντλία ήταν 1,30-1,40. Αυτήν την περίοδο, όπως λέει, το βαρέλι έχει ανέβει περίπου στα 90 δολάρια, μια αύξηση της τάξεως μόλις των 5 δολαρίων, ωστόσο η τιμή στην αντλία στο 1,95. «Μπορεί κάποιος υπεύθυνος να βγει και να μας εξηγήσει πώς προκύπτει αυτή η αύξηση; Είναι παρανοϊκό αυτό που συμβαίνει. Με την κατάργηση της επιδότησης στην αντλία το πετρέλαιο έγινε ακριβότερο από την τιμή της αμόλυβδης. Δεν υπάρχει κάποιος να παρέμβει;» διερωτάται.
Ο ίδιος επισημαίνει ότι ακόμη και το μέτρο για την επιστροφή πετρελαίου σε καμία περίπτωση δεν αντισταθμίζει τις πραγματικές αυξήσεις.
Εκτός από την αύξηση του πετρελαίου οι παραγωγοί έχουν να αντιμετωπίσουν την εκτόξευση στις τιμές των λιπασμάτων και των αγροεφοδίων που έχουν αυξηθεί κατά 150%. Οι αγρότες επίσης ανησυχούν για δύο λόγους: Πρώτον, γιατί οι τιμές θα αυξηθούν περαιτέρω και, δεύτερον, γιατί υπάρχει η πιθανότητα ελλείψεων στην αγορά καθώς λόγω της ανόδου της τιμής του φυσικού αερίου οι βιομηχανίες λιπασμάτων και εφοδίων στην Ευρώπη αναμένεται να περιορίσουν την παραγωγής τους.
Στα παραπάνω έρχεται να προστεθεί η μεγάλη αύξηση στην ηλεκτρική ενέργεια αλλά και στις ζωοτροφές, με τους κτηνοτρόφους να αδυνατούν πλέον να αντεπεξέλθουν στο κόστος παραγωγής και να οδηγούν τα κοπάδια στη σφαγή, με ορατό τον κίνδυνο μείωσης του ζωικού κεφαλαίου της χώρας.
Μεταξύ άλλων οι αγρότες διεκδικούν:
• Μείωση του κόστους παραγωγής, αφορολόγητο πετρέλαιο, κατάργηση της ρήτρας αναπροσαρμογής, επιδότηση αγροεφοδίων και ζωοτροφών καθώς και κατάργηση του ΦΠΑ σε αυτά και στα είδη πρώτης ανάγκης για όλους. • Αλλαγή του κανονισμού του ΕΛΓΑ ώστε να ασφαλίζει και να αποζημιώνει στο 100% την παραγωγή και το κεφάλαιο από όλους τους φυσικούς κινδύνους και νόσους. Να καταβληθούν άμεσα οι αποζημιώσεις που δεν έχουν δοθεί. • Κατώτερες εγγυημένες τιμές που να καλύπτουν το κόστος παραγωγής και να αφήνουν βιώσιμο εισόδημα στους αγρότες. • Καμιά διακοπή ρεύματος σε σπίτια και γεωτρήσεις.
Εντός των ημερών ανακοινώσεις από τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων
Σύμφωνα με πληροφορίες του thessaliatv, με κριτήριο τα περσινά τιμολόγια αγοράς λιπασμάτων θα χορηγηθούν τα 60 εκατομμύρια ευρώ της ενίσχυσης προς τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες, σύμφωνα με πληροφορίες της
Ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, αναμένεται να ανακοινώσει τον τρόπο καταβολής του ποσού των 60 εκατομμυρίων εντός των προσεχών ημερών ώστε να ξεκινήσει η πίστωση των χρημάτων για την προμήθεια λιπασμάτων πριν ξεκινήσουν οι χειμερινές σπορές. Βέβαια πέρα από το υψηλό κόστος, οι παραγωγοί και τα γεωπονικά καταστήματα προβληματίζονται και από την έλλειψη ποσοτήτων αμμωνία, ουρίας καλίου και φωσφόρου τόσο στην Ελλάδα, όσο και την υπόλοιπη Ευρώπη, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε μειωμένες αποδόσεις σε βασικά διατροφικά προϊόντα, όπως σιτάρι, κριθάρι, καλαμπόκι, όσπρια κλπ και αυτό με τη σειρά του να οδηγήσει σε διατροφική κρίση μετά το χειμώνα σε όλη τη γηραιά ήπειρο.
Οι ειδικοί της αγοράς προβλέπουν ελλείψεις λιπασμάτων στην Ευρώπη λόγω διακοπής της παραγωγής μετά τις αυξήσεις των τιμών του φυσικού αερίου.
Η αύξηση των τιμών του φυσικού αερίου επηρεάζει βαθιά τους ενεργοβόρους κλάδους στην Ευρώπη, εκτός από την Βιομηχανία τροφίμων, ακόμη δε περισσότερο την βιομηχανία λιπασμάτων.
Καθώς το φυσικό αέριο χρησιμοποιείται κατά μεγάλες ποσότητες για την παραγωγή λιπασμάτων, πολλοί παρασκευαστές λιπάσματος στην Ευρώπη έχουν πιεστεί ώστε να αλλάξουν επιχειρηματικές πρακτικές, με ορισμένους βιομηχάνους να αναγκάζονται είτε να μειώσουν είτε να αναστείλουν την παραγωγή στα εργοστάσια λιπασμάτων.
Η ένωση Fertilizers Europe με έδρα τις Βρυξέλλες, η οποία εκπροσωπεί τους παρασκευαστές λιπασμάτων, προειδοποίησε για την άνευ προηγουμένου κρίση στον κλάδο …
Με αγάπη για τον τόπο τους και με μεράκι για τη γη και την παραγωγή μήλων αποτελούν άξιους συνεχιστές της παράδοσης που «κληρονόμησαν» από τις οικογένειές τους. Δύο νέοι, σε ηλικία, παραγωγοί έμειναν στον τόπο τους και εργάζονται σκληρά στοχεύοντας σε ποιοτικά προϊόντα. Στυλοβάτης στην προσπάθεια του Ηλία Βαλασσά και του Δημήτρη Σαμαρά ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Ζαγοράς Πηλίου που στηρίζει τους παραγωγούς.
Ο Ηλίας Βαλασσάς είναι 36 ετών, παντρεμένος με την Αλεξάνδρα, που κατάγεται επίσης από τη Ζαγορά και έχουν δύο μικρά παιδιά. «Γεννήθηκα και μεγάλωσα στη Ζαγορά. Από τα νεανικά μου χρόνια, ως παιδί μεγαλωμένο στη φύση, αγάπησα τον τόπο μου και δέθηκα με αυτόν. Όπου και να γύριζα το μάτι μου από μικρός έβλεπα μήλα. Έτσι, μιας και η οικογένειά μου καλλιεργούσε μήλα, αγάπησα την αγροτική ζωή και έβαλα στόχο να καλλιεργήσω τα δικά μου, ως κεντρική επαγγελματική επιλογή μου. Άλλωστε ήθελα να συνεχίσω την οικογενειακή παράδοση, παράλληλα όμως ήθελα να προσθέσω μια σύγχρονη οπτική» ανέφερε.
Στον νου του είχε και τον συνονόματο παππού του που ενώ έφυγε από τη Ζαγορά με τη γιαγιά του για να εργαστούν στη Γερμανία, μόλις απέκτησαν κάποια χρήματα επέστρεψαν στη Ζαγορά και αγόρασαν κτήματα για να καλλιεργήσουν τα δικά τους μήλα. Στην ηλικία των 21 ετών, λίγο διάστημα μετά την ολοκλήρωση της στρατιωτικής του θητείας και ενώ ήδη εργαζόταν κανονικά στα χωράφια της οικογένειάς του, έγινε μέλος στον Αγροτικό Συνεταιρισμό Ζαγοράς Πηλίου, που όλοι τον ξέρουν από το εμπορικό σήμα ΖΑΓΟΡΙΝ. «Η συνεταιριστική μου μερίδα, μου μεταβιβάστηκε από τον πατέρα μου, που και αυτός με τη σειρά του είχε διαδεχθεί τον παππού μου, ως μέλος του Συνεταιρισμού. Έχω τον αριθμό 36, τον ίδιο με τον παππού μου. Είμαι 3η γενιά συνέταιρος. Για εμένα η ένταξη στον Συνεταιρισμό ήλθε ως αυτονόητη επιλογή, δεν σκέφτηκα ποτέ να καλλιεργήσω μήλα και να μην είμαι παράλληλα οργανωμένος στον Συνεταιρισμό, δεν μου πέρασε ποτέ από το μυαλό, ούτε έχω φανταστεί τη δουλειά μου έξω από αυτόν» τόνισε.
Ο παππούς του ξεκίνησε τη δεκαετία του 1960 να καλλιεργεί μήλα και γράφτηκε παράλληλα και ως μέλος στον Συνεταιρισμό, μετά συνέχισε ο πατέρας του τη δεκαετία του 1980 και το ίδιο έκανε ο ίδιος τη δεκαετία του 2000. Μάλιστα η σχέση της οικογένειάς του με τον Συνεταιρισμό είναι βαθύτερη, αφού ο πατέρας του εργάστηκε και ως μόνιμος οδηγός του Συνεταιρισμού στον στόλο των φορτηγών της οργάνωσης. Το γεγονός αυτό άλλωστε επηρέασε ακόμα περισσότερο τη σκέψη του όταν επέλεξε να γίνει αγρότης. Όπως τόνισε ο κ. Βαλασσάς, τα μέλη πρέπει να έχουν ενεργό ρόλο στα τεκταινόμενα του Συνεταιρισμού και να συμμετέχουν στις συνελεύσεις: «Επειδή ήθελα να έχω όσο το δυνατόν πιο ενεργή συμμετοχή, στις περσινές εκλογές έθεσα υποψηφιότητα για τα όργανα του Συνεταιρισμού, για το Εποπτικό Συμβούλιο και οι συνάδελφοι με τίμησαν με την ψήφο τους, οπότε από το 2019 παρακολουθώ συστηματικά τις εξελίξεις για την Οργάνωση. Στόχος μας είναι να συμβάλλουμε όσο το δυνατόν περισσότερο, ώστε να διασφαλίσουμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο το παρόν και το μέλλον του Συνεταιρισμού, από τον οποίο εξαρτάται όλο το χωριό».
Ο Ηλίας Βαλασσάς
Ο κ. Βαλασσάς δεν αισθάνεται να του λείπει κάτι έχοντας επιλέξει να ζήσει στη Ζαγορά, πέραν από κάποιες υπηρεσίες υγείας: «Το πρόβλημα που αντιμετωπίζουμε εδώ διαχρονικά είναι τα καιρικά φαινόμενα. Δυστυχώς ο καιρός δημιουργεί σοβαρά προβλήματα στη δουλειά μας. Εγώ φέτος θα μαζέψω πολύ λιγότερα μήλα από όσα έπρεπε κανονικά να συγκομίσω, γιατί το χαλάζι κατέστρεψε μεγάλες ποσότητες. Οι έντονες καιρικές συνθήκες δημιουργούν και προβλήματα στο οδικό και στο αγροτικό οδικό δίκτυο. Τα υπόλοιπα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε στη δουλειά μας, τα καθημερινά, λύνονται από τον Συνεταιρισμό, μετά από διαβουλεύσεις της διοίκησης με τα μέλη. Συζητούνται και αναζητούνται οι λύσεις, όταν υπάρχουν».
Σήμερα καλλιεργεί μαζί με τη γυναίκα του κάποια από τα κτήματα που τους κληροδότησαν οι γονείς τους, ενώ έχει φτιάξει και καινούργια. «Σε όλα τα χωράφια μου επενδύω διαρκώς, αναδιαρθρώνοντας τις καλλιέργειες, διατηρώντας όμως τις παραδοσιακές ποικιλίες μήλων. Έχω χωράφια νεόφυτα που σε λίγα χρόνια θα αυξήσουν τη συνολική μου παραγωγή. Καλλιεργώ μόνο μήλα καθώς αισθάνομαι ότι πρέπει να είμαι επικεντρωμένος μόνο σε αυτά και να κάνω όλες τις καλλιεργητικές διαδικασίες σωστά, στην ώρα τους. Το μόνο που τα τελευταία χρόνια έχει μειωθεί θεαματικά είναι οι επεμβάσεις μας για φυτοπροστασία. Με τα συστήματα που έχουμε ως Συνεταιρισμός, έχουμε ελαττώσει στο ελάχιστο την εργασία αυτή. Κατά τα άλλα είμαι κάθε μέρα μέσα στο χωράφι. Καλλιεργώ διάφορες ποικιλίες, κυρίως Π.Ο.Π. Στάρκιν Ντελίσιους, αλλά και κάποιες ποσότητες από Π.Ο.Π. Γκόλντεν Ντελίσιους, τα μήλα Γκαλά που ήρθαν στον τόπο μας τις τελευταίες δεκαετίες και έχουν δέσει εξαιρετικά με το μικροκλίμα της περιοχής, όπως και τα Π.Ο.Π. Φιρίκια Πηλίου. Το μήλο φιρίκι είναι πολύ παλιά ποικιλία στον τόπο, αλλά με μεγάλη προοπτική κατά την άποψή μου. Αυτός είναι ο λόγος που σε ένα κτήμα μου έχω φυτέψει μόνο φιρικιές. Για μένα η καλλιέργεια του μήλου δεν είναι μόνο εργασία, είναι και μεράκι» επισήμανε.
ο Δημήτρης Σαμαράς
Ο Δημήτρης Σαμαράς είναι 27 ετών και μένει στη Μακρυράχη. Ο πατέρας του είναι Ζαγοριανός και η μητέρα του από τη Μακρυράχη, μια αγροτική οικογένεια, με μια μικρή τουριστική επιχείρηση που συμπληρώνει τις δραστηριότητες. «Είμαι μέλος στον Αγροτικό Συνεταιρισμό Ζαγοράς από το 2014, εδώ και 6 χρόνια. Η απόφασή μου ήταν συνειδητή, άλλωστε και ο πατέρας μου είναι μέλος του Συνεταιρισμού. Παράλληλα τα τελευταία χρόνια έχω ενεργοποιηθεί και με τον αγροτικό συνδικαλισμό, καθώς είμαι πρόεδρος στον Αγροτικό Σύλλογο Μακρυράχης. Οι αγροτικοί σύλλογοι είναι εργαλεία πίεσης, κυρίως προς το κράτος, για να λύσουμε τα προβλήματά μας, ωστόσο είναι απαραίτητο για τα κομβικά ζητήματα του αγροτικού κόσμου στην περιοχή μας να υπάρχει συνεννόηση Δήμου – Συνεταιρισμού – αγροτικών συλλόγων» ανέφερε.
Ο κ. Σαμαράς αποφάσισε να παραμείνει στο χωριό, καθώς οι γονείς του είχαν αρκετά μεγάλη αγροτική δραστηριότητα, την οποία κάποιος, σταδιακά, έπρεπε να διαδεχθεί. «Έτρεφα και τρέφω ελπίδες ότι μπορούμε να τα καταφέρουμε καλύτερα εδώ απ’ ό,τι στις πόλεις, από οικονομικής άποψης. Παρά τα προβλήματα που αναγκαζόμαστε να αντιμετωπίζουμε καθημερινά, τα οποία μάλιστα σε αρκετές περιπτώσεις αυξάνουν και το κόστος της αγροτικής παραγωγής, πιστεύω πως όταν υπάρχει διάθεση και συλλογική αντιμετώπιση των ζητημάτων, μπορούμε να ξεπεράσουμε τις δυσκολίες» τόνισε. Ο ίδιος εξήγησε τους λόγους που τον ώθησαν να ενταχθεί στον Συνεταιρισμό: «Η ένταξή μου έγινε γιατί πιστεύω και ισχύει ότι λαμβάνουμε καλύτερες τιμές ως παραγωγοί, συγκριτικά με το να πουλούσαμε τα μήλα μας ο καθένας ξεχωριστά σε ιδιώτες εμπόρους». Ανέφερε επίσης πως θεωρεί ότι η ειδικά η γενιά του μπορεί να αλλάξει όσα τους ταλαιπωρούν μέχρι τώρα με τη μαζική συμμετοχή της στον Συνεταιρισμό που είναι ένας πολύ ισχυρός φορέας του τόπου μαζί με τον Δήμο.
«Η θετική μου εντύπωση δεν σημαίνει ότι ο Συνεταιρισμός έχει καταφέρει το απολύτως τέλειο και δεν υπάρχει περιθώριο βελτίωσης ή δεν είναι πάγια η ανάγκη σε εκσυγχρονισμό σε όλα τα επίπεδα, ώστε να αντέξουμε όλοι μαζί τον ανταγωνισμό. Το ιδανικό στον Συνεταιρισμό είναι ότι έτσι όπως είναι διαρθρωμένος, δεν χρειάζεται εμείς να απασχολούμαστε καθημερινά με την εμπορία του προϊόντος μας. Υπάρχει δίκτυο, γνώση και εμπειρία και για τις πωλήσεις στην εσωτερική αγορά και για τις εξαγωγές. Εμείς ως αγρότες που είμαστε μέλη του, πρέπει να ασχολούμαστε με την καλλιέργεια των προϊόντων σε τέτοιο βαθμό, ώστε να παραδώσουμε στον Συνεταιρισμό όσο το δυνατόν καλύτερα προϊόντα, ώστε να ανταμειφθεί η προσπάθειά μας. Παράλληλα η διοίκηση πρέπει να ψάχνει ευκαιρίες, όπως ήδη γίνεται και είναι απαραίτητο να εντατικοποιηθεί, σε οποιοδήποτε αναπτυξιακό πρόγραμμα μπορεί να ωφελήσει τους παραγωγούς. Εγώ εντάχθηκα στο Πρόγραμμα Νέων Αγροτών, κατάλαβα βέβαια από πρώτο χέρι και πόσο μπορεί να σε ταλαιπωρήσει η γραφειοκρατία στην Ελλάδα» επισήμανε. Όπως δήλωσε ο ίδιος, στην Ευρώπη τα δεδομένα για τους αγρότες είναι διαφορετικά: «Καταρχάς ενισχύονται σε πολύ μεγάλο βαθμό από το κράτος. Στο Μπολτζάνο της Ιταλίας, που είναι τόπος μηλοπαραγωγής, το κράτος επιδοτεί τον κάθε παραγωγό μέχρι 45.000 ευρώ για να κάνει γεώτρηση, ώστε να έχει νερό στα χωράφια. Εμείς εδώ ακόμα δεν έχουμε κλειστά κυκλώματα άρδευσης και ποτίζουμε με τα αυλάκια και την τσάπα στο χέρι όπως οι παππούδες μας. Επίσης οι νέοι αγρότες έχουν πολλές φοροαπαλλαγές και στους άμεσους και στους έμμεσους φόρους όπως το Φ.Π.Α. Αυτά είναι ζητήματα που πρέπει να αντιμετωπίσουμε όλοι μαζί στον τόπο μας, ώστε να κρατηθεί και ο Συνεταιρισμός που λειτουργεί για περισσότερο από 100 χρόνια, άλλα 100».
Ο Συνεταιρισμός, όπως σημείωσε, έχει κάνει μόνος του σημαντικές κινήσεις, όπως είναι η κατοχύρωση Π.Ο.Π. για τα μήλα που αποφέρει έσοδα και στον παραγωγό, αλλά δεν πρέπει να υπάρχει εφησυχασμός ούτε μέρα. «Παράλληλα το κράτος θα έπρεπε να έχει ένα κατώτατο πλαφόν τιμών πώλησης στα αγροτικά προϊόντα, ώστε να διασφαλίζεται το αξιοπρεπές εισόδημα των παραγωγών. Ο Δήμος πρέπει να πάρει χρηματοδοτικά εργαλεία και να επενδύσει σε αγροτικές υποδομές, ιδίως για την άρδευση. Θα πρέπει να έχουμε στον τόπο μας ένα οδικό δίκτυο χωρίς τεχνικά προβλήματα που σημαίνουν κόστος και ταλαιπωρία. Οι νέοι μπορούν να επιλέξουν το χωριό τους, όταν θα έχουν και μια στήριξη για την επιλογή τους. Παρά τα προβλήματα παραμένω αισιόδοξος ότι θα τα καταφέρουμε να δημιουργήσουμε και εμείς κάτι παραπάνω» ανέφερε.
Ο κ. Σαμαράς καλλιεργεί κυρίως μήλα, αλλά και μια σημαντική ποσότητα κερασιών, τα οποία διακινούνται εμπορικά μέσω του Συνεταιρισμού. Από μήλα καλλιεργεί τις τρεις Π.Ο.Π. ποικιλίες Στάρκιν Ντελίσιους που είναι και τα περισσότερα, Γκόλντεν Ντελίσιους και Φιρίκια Πηλίου. Παράλληλα έχει επενδύσει και στην ποικιλία Φούτζι σε ένα χωράφι που αγόρασε: «Δεν είναι από τις παλιές της περιοχής, ωστόσο έχει προσαρμοστεί άψογα στον ευλογημένο τόπο μας και δίνει εξαιρετικό γευστικό αποτέλεσμα». Άλυτο πρόβλημα, όπως πρόσθεσε, είναι οι καιρικές συνθήκες. «Όπως οι πρόγονοί μας τα κατάφεραν, παρά τις δυσκολίες, πιστεύω να βγούμε αντάξιοι και εμείς, ώστε να διατηρήσουμε και τα χωριά μας ζωντανά και τα μήλα μας να κρατήσουν αυτή την υψηλή φήμη διαχρονικά που είναι αποτέλεσμα της ποιοτικής δουλειάς που γίνεται» συμπλήρωσε.
Κύρια παρέμβαση που εφαρμόζουν τα μέλη του Συνεταιρισμού στο πλαίσιο της φυτοπροστασίας, είναι η κάλυψη όλης της καλλιεργητικής περιοχής με δίκτυο συσκευών παρεμπόδισης σύζευξης των ακμαίων μικρολεπιδόπτερων της καρπόκαψας (cydia pomonella), έντομο που αποτελεί το πλέον επικίνδυνο για τους καρπούς των μήλων. Η κάθε συσκευή του δικτύου εκχέει σε συγκεκριμένη ώρα της ημέρας μια φερομόνη, που προσομοιάζει σ’ αυτή που διαθέτουν εκ φύσεως τα θηλυκά ακμαία άτομα της καρπόκαψας για προσέλκυση αρσενικών με στόχο τη σύζευξή τους. Έτσι δημιουργείται σύγχυση και δεν είναι δυνατή η σύζευξη μεταξύ αρσενικών και θηλυκών ακμαίων, ώστε να αναπαραχθούν. Με την εφαρμογή της μεθόδου της παρεμπόδισης σύζευξης της καρπόκαψας της μηλιάς, επιτεύχθηκε μείωση των εφαρμογών φυτοπροστασίας ήδη από την πρώτη περίοδο εφαρμογής του έργου (2017). Βασική ωστόσο προϋπόθεση για την επιτυχία του έργου αυτού, ήταν η εφαρμογή σε ολόκληρη την περιοχή – στόχο. Για να επιτύχει, έπρεπε να ενταχτεί στο έργο το σύνολο των παραγωγών με μηλεοπερίβολα. Στο σημείο αυτό υπεισέρχεται ο σημαντικός ρόλος της δημοκρατικής συλλογικότητας του Αγροτικού Συνεταιρισμού. Το ζήτημα συζητήθηκε στη Γενική Συνέλευση των μελών του, κατόπιν σχετικής εισήγησης της Διοίκησης και επιστημονικής καθοδήγησης από το γεωτεχνικό τμήμα του Συνεταιρισμού, με αποτέλεσμα όλοι οι παραγωγοί ατομικά να ενταχθούν στο έργο. Παράλληλα είναι σημαντικό να αναφερθεί το γεγονός ότι οι ελάχιστοι μηλοπαραγωγοί που δεν είναι μέλη του Συνεταιρισμού, περίπου το 1% των αγροτών της περιοχής, κατανόησαν τη σημαντική καινοτομία που προέκυψε από την παραπάνω πρωτοβουλία και αποδέχθηκαν να συνεργαστούν ώστε το σύστημα να λειτουργήσει σωστά. Το έργο αυτό εντάχθηκε πρόσφατα ως υποδειγματική γεωργοπεριβαλλοντική πρακτική στο Ευρωπαϊκό Δίκτυο Ανάπτυξης της Υπαίθρου που αποτελεί φορέα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (European Network of Rural Development).
Με την εφαρμογή των ανωτέρω παρεμβάσεων φυτοπροστασίας επετεύχθη: – Μείωση της έκθεσης των παραγωγών σε φυτοπροστατευτικά προϊόντα κατά την εφαρμογή φυτοπροστασίας. – Ενίσχυση του στόχου για μείωση ή/και μηδενισμό των υπολειμμάτων δραστικών φυτοπροστατευτικών προϊόντων. Η τεχνογνωσία του Συνεταιρισμού και η συνεχής ενημέρωσή του για νέες εφαρμογές που θα βελτιώσουν την παραγωγή, συνδράμει στον στόχο των αγροτών. Άλλωστε κοινός στόχος τόσο του Συνεταιρισμού, όσο και των αγροτών-μελών του είναι η βελτιστοποίηση της παραγωγής με γνώμονα την ποιότητα και την προστασία της γης.
