Ακατάσχετο ενισχύσεων: Τι διευκρινίζει η ΑΑΔΕ για την ΕΑΕ 2026
Διευκρινίσεις για την καταβολή, τον συμψηφισμό και το ακατάσχετο των αγροτικών ενισχύσεων εξέδωσε την Τρίτη 8 Σεπτεμβρίου η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, μετά τις αντιδράσεις που προκάλεσε ο όρος της ενότητας «Ζ. Δηλώσεις και Ανάληψη Υποχρεώσεων» της Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης 2026. Η Αρχή υποστηρίζει ότι η διατύπωση δεν είναι νέα — περιλαμβάνεται σταθερά στην ΕΑΕ από το 2015 — και ότι δεν συνιστά συναίνεση του παραγωγού σε παρακρατήσεις.
Στην πράξη, η ΑΑΔΕ λέει στους δικαιούχους τρία πράγματα.
Πρώτον, οι ενισχύσεις πιστώνονται στο ακέραιο στον δηλωμένο IBAN.
Δεύτερον, όσο τα ποσά παραμένουν στον Οργανισμό Πληρωμών και δεν έχουν καταβληθεί, προστατεύονται από κατάσχεση και δεν συμψηφίζονται με οφειλές προς το Δημόσιο, τον ευρύτερο δημόσιο τομέα ή τα ασφαλιστικά ταμεία.
Τρίτον, οι προβλεπόμενες παρακρατήσεις υπέρ Δημοσίου ή ασφαλιστικών φορέων έπονται της πίστωσης και αφορούν το ποσό που υπερβαίνει το προστατευόμενο όριο.
Τι άλλαξε στη διατύπωση
Μέχρι και το 2025 η δήλωση ανέφερε ότι ο παραγωγός αποδέχεται πως μπορούν να γίνονται παρακρατήσεις πριν από την καταβολή. Στην ΕΑΕ 2026 η σειρά αντιστράφηκε: οι παρακρατήσεις τοποθετούνται ρητά «μετά την καταβολή του ποσού ενίσχυσης στον τραπεζικό λογαριασμό του τελικού δικαιούχου». Η ΑΑΔΕ το παρουσιάζει ως ορθότερη αποτύπωση του ίδιου νομικού πλαισίου, σημειώνοντας ότι η αναφορά έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και «δεν αποτελεί δήλωση συναίνεσης του παραγωγού».
Κατηγορηματική είναι και η τοποθέτηση για τη μεταφορά αρμοδιοτήτων από τον πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ: κατά την Αρχή, δεν μεταβλήθηκε ούτε το πλαίσιο προστασίας ούτε η διαδικασία καταβολής.
Πού σταματά η προστασία
Το κρίσιμο σημείο για τον παραγωγό δεν είναι πότε γίνεται η παρακράτηση, αλλά πού τελειώνει η ευθύνη του Οργανισμού Πληρωμών. Με την πίστωση στον λογαριασμό, όπως αναφέρει η ΑΑΔΕ, ο Οργανισμός δεν έχει πλέον αρμοδιότητα να αποτρέψει, να αναστείλει ή να άρει κατάσχεση — ούτε από δημόσιους φορείς ούτε από ιδιώτες, δηλαδή ούτε από τράπεζες ή προμηθευτές.
Από εκείνη τη στιγμή και μετά ισχύει το γενικό πλαίσιο του ακατάσχετου τραπεζικού λογαριασμού. Το όριο διαμορφώθηκε φέτος στα 1.600 ευρώ τον μήνα, από 1.250 ευρώ, με τη ρύθμιση να τίθεται σε ισχύ τον Ιούλιο. Ισχύει όμως για έναν μόνο λογαριασμό και μόνο εφόσον έχει δηλωθεί ηλεκτρονικά ως ακατάσχετος στην πλατφόρμα της ΑΑΔΕ. Όποιος δεν έχει κάνει τη δήλωση, δεν καλύπτεται — και αυτό είναι, πρακτικά, το πιο άμεσο πράγμα που μπορεί να ελέγξει ένας παραγωγός πριν από την επόμενη πληρωμή.
Το όριο των 7.500 ευρώ
Η ανακοίνωση ήρθε λίγες ώρες μετά την κοινή παρέμβαση του Τομέα Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων του ΠΑΣΟΚ και του βουλευτή Ρεθύμνης Μανόλη Χνάρη, που έκανε λόγο για μετατροπή του μηχανισμού πληρωμών σε φοροεισπρακτικό εργαλείο. Το κόμμα υπενθυμίζει ότι η ισχύουσα νομοθεσία προστατεύει τις άμεσες ενισχύσεις της ΚΑΠ από κατάσχεση, παρακράτηση και συμψηφισμό μέχρι του ποσού των 7.500 ευρώ ετησίως, χωρίς να καλύπτει με τον ίδιο τρόπο όλες τις κατηγορίες ενισχύσεων, και ζητά αύξηση του ορίου καθώς και επέκταση της προστασίας στις de minimis και στις αποζημιώσεις.
Το αίτημα για θεσμοθέτηση ακατάσχετου στις επιδοτήσεις δεν είναι καινούργιο: βρισκόταν και στη λίστα αιτημάτων που είχαν καταθέσει οι αγρότες στο Μαξίμου τον περασμένο Δεκέμβριο, μαζί με το πάγωμα οφειλών σε εφορία, ΕΦΚΑ και τράπεζες.
Η ΑΑΔΕ απαντά με ακρίβεια στο ερώτημα που τέθηκε — δεν άλλαξε κάτι στη διαδικασία — αλλά αφήνει ανοιχτό εκείνο που ενδιαφέρει περισσότερο το χωράφι: ποιο ακριβώς είναι το «προστατευόμενο όριο» ανά καθεστώς ενίσχυσης και ποιες πληρωμές πέφτουν εκτός. Η απάντηση θα φανεί στην πράξη, με τα πρώτα εκτελεσμένα εμβάσματα του φθινοπώρου.
Το θέμα έρχεται σε μια περίοδο που οι παραγωγοί ολοκληρώνουν τις δηλώσεις τους — με τα ζητήματα ταυτοποίησης αγροτεμαχίων μέσω ΚΑΕΚ και ΑΤΑΚ να παραμένουν ανοιχτά — και ενώ το χρονοδιάγραμμα για την εκκαθάριση του 2025 και την προκαταβολή του 2026 παραμένει σφιχτό.
