Αγρότες: Τιμές παραγωγού −8,4%, κόστος +4,7% – Η ψαλίδα ανοίγει

Οι τιμές που εισπράττουν οι αγρότες μειώθηκαν κατά 8,4% σε ετήσια βάση τον Ιούλιο, ενώ το κόστος των εισροών τους αυξήθηκε κατά 4,7%, σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τη γεωργία και την κτηνοτροφία. Η απόσταση των 13,1 ποσοστιαίων μονάδων επανήλθε σήμερα (22/9) στο προσκήνιο με ανάλυση του Οικονομικού Ταχυδρόμου, την ώρα που στους κάμπους ξεκινά η προετοιμασία για τις φθινοπωρινές σπορές με το πετρέλαιο κίνησης κοντά στα 2,20 ευρώ το λίτρο.

Για όποιον σπέρνει σιτάρι, κριθάρι ή κτηνοτροφικά φυτά τον Οκτώβριο, η χρονική σύμπτωση είναι το πιο δυσάρεστο κομμάτι της εικόνας. Οι δύο εισροές που ακρίβυναν περισσότερο, η ενέργεια με τα λιπαντικά (+12,4%) και τα λιπάσματα (+11,3%), είναι ακριβώς αυτές που «καίγονται» στο όργωμα και στη βασική λίπανση. Και η επιστροφή του ΕΦΚ απευθείας στην αντλία ξεκινά την 1η Νοεμβρίου, όταν μεγάλο μέρος της προετοιμασίας του χωραφιού θα έχει ήδη πληρωθεί στην παλιά τιμή.

Πού χτυπά η ψαλίδα ανά κλάδο

Ο γενικός δείκτης κρύβει μεγάλες διαφορές. Η πτώση των τιμών παραγωγού προέρχεται σχεδόν εξ ολοκλήρου από τη φυτική παραγωγή, ενώ η ζωική κινείται ανοδικά:

Δείκτης ΕΛΣΤΑΤ (Ιούλιος 2026 / Ιούλιος 2025)	Μεταβολή
Τιμές παραγωγού (εκροές), γενικός	−8,4%
Φυτική παραγωγή	−9,9%
– Φρούτα	−24,6%
– Κτηνοτροφικά φυτά	−9,4%
– Δημητριακά	−6,1%
Ζωική παραγωγή	+3,3%
Κόστος εισροών, γενικός	+4,7%
Ενέργεια και λιπαντικά	+12,4%
Λιπάσματα και βελτιωτικά εδάφους	+11,3%
Κτηνιατρικά φάρμακα	+3,1%
Ζωοτροφές	+1,8%
Γεωργικά φάρμακα	+1,3%

Το στοιχείο που χάνεται στους γενικούς τίτλους είναι η άνοδος 3,3% στις τιμές της ζωικής παραγωγής. Στα χαρτιά, ο κτηνοτρόφος βλέπει τις τιμές του να αντέχουν και τις ζωοτροφές να ανεβαίνουν μόλις 1,8%. Ο φρουτοπαραγωγός, αντίθετα, πουλά σχεδόν ένα τέταρτο φθηνότερα με ακριβότερο λίπασμα και καύσιμο. Σημειωτέον ότι οι δείκτες μετρούν τιμές και όχι όγκους ή εισόδημα ανά εκμετάλλευση.

Αξίζει και μια δεύτερη ματιά στον χρόνο. Στο δωδεκάμηνο Αυγούστου 2025 – Ιουλίου 2026, οι τιμές παραγωγού υποχώρησαν κατά 1,3% και το κόστος αυξήθηκε κατά 2,0%. Η ψαλίδα, δηλαδή, υπήρχε όλη τη χρονιά, αλλά τον Ιούλιο πολλαπλασιάστηκε, με κύριο βάρος τα φρούτα. Με άλλα λόγια, δεν πρόκειται για ομοιόμορφη κρίση όλου του πρωτογενούς τομέα, αλλά για πίεση που συγκεντρώνεται στη φυτική παραγωγή και πέφτει πάνω στην πιο ακριβή περίοδο της χρονιάς για τις αροτραίες.

Ευρωπαϊκό φαινόμενο, ελληνικό βάθος

Η απόκλιση τιμών και κόστους δεν είναι μόνο ελληνική. Σύμφωνα με τη Eurostat, στο δεύτερο τρίμηνο του 2026 η μέση τιμή της αγροτικής παραγωγής στην ΕΕ έπεσε κατά 5,8% σε ετήσια βάση, τρίτο συνεχόμενο τρίμηνο πτώσης, ενώ το κόστος των εισροών ανέβηκε κατά 4,7%.

Η Ελλάδα όμως μπαίνει σε αυτή την περίοδο ήδη αποδυναμωμένη. Κατά τα αναθεωρημένα στοιχεία της Eurostat, το πραγματικό αγροτικό εισόδημα ανά μονάδα εργασίας μειώθηκε στη χώρα κατά 9,7% το 2025, η μεγαλύτερη υποχώρηση στην ΕΕ, και η αξία της παραγωγής κατά 2,5%, όταν στις περισσότερες χώρες-μέλη κινήθηκε ανοδικά. Το βάρος για την οικονομία είναι επίσης μεγαλύτερο: η γεωργία αντιστοιχούσε το 2024 στο 3,2% του ΑΕΠ, το υψηλότερο ποσοστό στην ΕΕ, έναντι ευρωπαϊκού μέσου όρου 1,2%.

Πετρέλαιο στην αντλία: Πόσο καλύπτει

Από την 1η Νοεμβρίου 2026 ο αγρότης θα παίρνει την έκπτωση στο πρατήριο μέσω εφαρμογής της ΑΑΔΕ στο κινητό, που παράγει κωδικό QR. Το σύστημα ελέγχει σε πραγματικό χρόνο αν ο πελάτης είναι δικαιούχος και αν έχει υπόλοιπο. Η επιστροφή είναι 41 λεπτά ανά λίτρο, όσο ο ΕΦΚ στο πετρέλαιο κίνησης, και σύμφωνα με τον Οικονομικό Ταχυδρόμο θα προστίθεται και ο αναλογούν ΦΠΑ, εντός των ορίων κατανάλωσης ανά καλλιέργεια.

Με τον κανονικό συντελεστή ΦΠΑ 24%, η έκπτωση φτάνει περίπου τα 51 λεπτά το λίτρο. Σε τιμή 2,20 ευρώ, το πετρέλαιο για τον δικαιούχο θα κοστίζει κοντά στα 1,69 ευρώ, με την προϋπόθεση ότι η κατανάλωση δεν ξεπερνά το όριο της καλλιέργειας. Είναι ό,τι ζητούσαν τα μπλόκα, όπως είχαμε καταγράψει στη λίστα αιτημάτων της Νίκαιας, αλλά όχι στο σύνολό του. Εκεί το αίτημα για το ρεύμα ήταν πλαφόν στα 7 λεπτά ανά κιλοβατώρα, ενώ το τιμολόγιο που προβλέπεται τώρα φτάνει έως τα 8,5 λεπτά και μόνο για αγρότες χωρίς ληξιπρόθεσμες οφειλές.

Το μεγάλο κενό παραμένει το λίπασμα. Η επιδότηση 15% στα λιπάσματα αφορούσε τις αγορές της προηγούμενης περιόδου και, σε συνέχεια του ρεπορτάζ μας, η πληρωμή της είχε μετατεθεί από τον Ιούλιο. Για τη φετινή βασική λίπανση, με τις τιμές 11,3% υψηλότερα, δεν έχει ανακοινωθεί νέο μέτρο.

Τι ακολουθεί

Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τον Αύγουστο αναμένονται εντός Οκτωβρίου και θα δείξουν αν το άνοιγμα του Ιουλίου ήταν εποχική κορυφή ή τάση. Επίσημα στοιχεία για εγκατάλειψη εκτάσεων δεν υπάρχουν. Ο παραγωγός με το χαμηλοπαραγωγικό ή απομακρυσμένο χωράφι όμως κάνει τον λογαριασμό του τώρα, πριν από τη σπορά. Αν δεν βγαίνει, η απάντηση θα φανεί στις εκτάσεις χειμερινών σιτηρών και όχι σε κάποιο δελτίο τύπου.