Μεγάλες ποσότητες καρπουζιού παραμένουν ασυγκόμιστες στα χωράφια της Ηλείας και άλλων παραγωγικών περιοχών της χώρας, καθώς οι τιμές στον παραγωγό έχουν βυθιστεί στα 6–8 λεπτά ανά κιλό — επίπεδο που δεν καλύπτει ούτε το κόστος συγκομιδής. Παραγωγοί που μίλησαν στον Agrotypos περιγράφουν μια χρονιά που ξεκίνησε με υποσχέσεις και καταλήγει σε ζημιές.
Το κόστος παραγωγής για το καρπούζι κυμαίνεται στα 15–18 λεπτά ανά κιλό. Όταν η τιμή πώλησης δεν φτάνει καν τα 10 λεπτά, κάθε κιλό που μαζεύεται επιβαρύνει περαιτέρω τον παραγωγό. Αποτέλεσμα: η εγκατάλειψη της σοδειάς στο χωράφι γίνεται οικονομικά πιο «λογική» επιλογή από τη συγκομιδή.
Από την Αμαλιάδα ως τα Δουναίικα: ίδια εικόνα, ίδιες απώλειες
«Αυτή την περίοδο τα καρπούζια είναι στα αζήτητα και σαπίζουν στα χωράφια. Δεν υπάρχει καθόλου εμπορικό ενδιαφέρον και όσα πωλούνται οι τιμές είναι σε πολύ χαμηλά επίπεδα. Δεν συμφέρει με το σημερινό κόστος να κάνει συγκομιδή ο παραγωγός καρπουζιών όταν η τιμή τους είναι κάτω από τα 10 λεπτά το κιλό», λέει ο Ανδρέας Βασιλόπουλος, παραγωγός από την Αμαλιάδα.
Από τα Δουναίικα της Ηλείας, ο Ανδρέας Ψαχούλιας προσθέτει ότι η κατάσταση αυτή διαρκεί εδώ και 40 ημέρες — από τις 10 Ιουνίου. «Φέτος στα προβλήματα του αυξημένου κόστους παραγωγής και της αύξησης των εργατικών έρχονται να προστεθούν και οι πολύ χαμηλές τιμές. Και μιλάμε για ένα προϊόν που δεν έχει καμιά επιδότηση από την ΚΑΠ. Πληρώνουμε ασφαλιστικές εισφορές και δεν έχουμε εισόδημα από την πώληση των προϊόντων μας», τονίζει χαρακτηριστικά.
Η παρατήρηση για την ΚΑΠ δεν είναι τυχαία: σε αντίθεση με πολλές άλλες καλλιέργειες, το καρπούζι δεν λαμβάνει άμεσες ενισχύσεις, αφήνοντας τους παραγωγούς εξ ολοκλήρου εκτεθειμένους στις διακυμάνσεις της αγοράς.
Τριφυλία: τα πρώιμα πήγαν καλύτερα, αλλά ένα 20–30% έχασε
Ο γεωπόνος Αντώνης Παρασκευόπουλος, πρώην Διευθυντής της ΔΑΟΚ Τριφυλίας, δίνει μια πιο αναλυτική εικόνα: τα πρώιμα καρπούζια της Τριφυλίας κινήθηκαν φέτος σε σχετικά καλύτερα επίπεδα λόγω ευνοϊκών συνθηκών την άνοιξη, ωστόσο ένα ποσοστό 20–30% δεν κατάφερε να πιάσει αξιοπρεπή τιμή. Η δεύτερη καλλιέργεια — σε μειωμένη έκταση περίπου 1.500 στρεμμάτων — αναμένεται να συγκομιστεί από τα τέλη Ιουλίου έως τις 20 Αυγούστου, σε μια αγορά που ήδη πνίγεται από αδιάθετες ποσότητες.
Το πρόβλημα δεν σταματά στα σύνορα
Το πλαίσιο επιδεινώνεται και από την ευρωπαϊκή διάσταση. Από τα μέσα Ιουλίου άρχισαν να εισέρχονται στην αγορά της ΕΕ καρπούζια από την Ουγγαρία — την πέμπτη μεγαλύτερη παραγωγό χώρα στην Ευρώπη μετά την Ισπανία, την Ελλάδα, την Ιταλία και τη Ρουμανία — με παρόμοια προβλήματα απορρόφησης. Ο Σύνδεσμος Καλλιεργητών Καρπουζιού της Ουγγαρίας απείλησε στις 15 Ιουλίου με κινητοποιήσεις και δωρεάν διανομή καρπουζιών, ζητώντας από τις αλυσίδες λιανεμπορίου να προτιμούν τα εγχώρια προϊόντα έναντι των εισαγόμενων. Τελικά ανέστειλε τις κινητοποιήσεις, επιλέγοντας τη διαπραγμάτευση με τα σούπερ μάρκετ — χωρίς ακόμα αποτέλεσμα.
Η ταυτόχρονη συγκομιδή σε Ελλάδα, Ουγγαρία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες έχει κατακλύσει την αγορά, αποκλείοντας πρακτικά και τον διέξοδο των εξαγωγών που θα μπορούσε να απορροφήσει μέρος της ελληνικής παραγωγής.
Ένα μοτίβο που επαναλαμβάνεται
Το καρπούζι δεν είναι εξαίρεση αυτή τη σεζόν. Όπως είχαμε αναφέρει, παρόμοια εικόνα βιώνουν οι παραγωγοί συμπύρηνου ροδάκινου στην Ημαθία, με τη βιομηχανία να αρνείται ακόμα και επίσημο τιμοκατάλογο. Νωρίτερα φέτος, οι ορυζοπαραγωγοί αντιμετώπισαν 180.000 τόνους απούλητου ρυζιού και ζημιές 120 ευρώ ανά στρέμμα. Και οι παραγωγοί μηδικής έχουν αντίστοιχα βρεθεί με μπλοκαρισμένα αποθέματα και χωρίς ενισχύσεις.
Αυτό που συνδέει όλες αυτές τις περιπτώσεις είναι η ίδια εξίσωση: κόστος παραγωγής που ανεβαίνει, τιμές αγοράς που πέφτουν, και απουσία δικτύου ασφαλείας — είτε μέσω ΚΑΠ είτε μέσω οργανωμένης διαχείρισης κρίσεων. Το καρπούζι, ωστόσο, έχει ένα επιπλέον μειονέκτημα: είναι ευπαθές, δεν αποθηκεύεται, και όταν η αγορά κλείνει, η σοδειά απλώς χάνεται.
Πηγή: giorgoskatsadonis.blogspot.com
—
