Περίπου 7.000 υποψήφιοι δικαιούχοι του προγράμματος «Εγκατάσταση Γεωργών Νεαρής Ηλικίας» (Παρέμβαση Π3-75.1, πρόσκληση 2024) περιμένουν ακόμη αποτελέσματα αξιολόγησης και πληρωμές — με τον ορίζοντα να έχει μετατοπιστεί στον Σεπτέμβριο στην καλύτερη περίπτωση. Η καθυστέρηση δεν οφείλεται σε έλλειψη δικαιούχων αλλά σε ανολοκλήρωτους διασταυρωτικούς ελέγχους της ΑΑΔΕ και σε πληροφοριακά συστήματα που ακόμη αναπτύσσονται.
Στην πράξη, οι υποψήφιοι έχουν ήδη προχωρήσει σε μισθώσεις αγροτεμαχίων, αγορές εξοπλισμού και ζωικού κεφαλαίου για να καλύψουν το 50% της Τυπικής Απόδοσης που απαιτεί το πρόγραμμα — πληρώνουν ασφαλιστικές εισφορές χωρίς να έχουν εισπράξει ούτε προκαταβολή. Κάποιοι κινδυνεύουν με απένταξη.
Πώς φτάσαμε εδώ: το ντόμινο των καθυστερήσεων
Το πρόβλημα έχει πολλαπλές αιτίες που συσσωρεύτηκαν διαδοχικά. Αρχικά, το ΟΣΔΕ — βάση για τις εντάξεις — παρουσίασε ελλείψεις στοιχείων και παρατυπίες που πυροδότησαν αυστηρότερους ελέγχους. Στη συνέχεια, η Διαχειριστική Αρχή καθυστέρησε να βγάλει αποτελέσματα. Εν τω μεταξύ, ο ΟΠΕΚΕΠΕ μετατράπηκε σε ΓΔΕΛΕΠ και πέρασε στην ΑΑΔΕ, με αποτέλεσμα να παγώσουν ουσιαστικά όλες οι διαδικασίες για ένα διάστημα.
Σήμερα, οι αξιολογήσεις από τον ΟΠΣΚΕ έχουν ολοκληρωθεί. Αυτό που εκκρεμεί είναι οι διασταυρωτικοί έλεγχοι της ΑΑΔΕ — η οποία έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν θα καταβάλει ούτε ένα ευρώ χωρίς πλήρη διασταύρωση στοιχείων. Επιπλέον, το monitoring έχει σημειώσει με κόκκινο αρκετά αγροτεμάχια υποψήφια προς ένταξη, όπως είχαμε αναλύσει και για τις αλλαγές στο ΟΣΔΕ 2026.
Τι λέει επίσημα η τροποποίηση
Σύμφωνα με την επίσημη τροποποίηση του προγράμματος, ο προσδιορισμός της Τυπικής Απόδοσης θα βασίζεται αποκλειστικά στα μεγέθη εκτάσεων και ζωικού κεφαλαίου όπως προκύπτουν από τους ολοκληρωμένους διασταυρωτικούς ελέγχους της ΑΑΔΕ. Αυτό απαιτεί τρία παράλληλα βήματα:
- Ανάπτυξη εξειδικευμένου υποσυστήματος σε επίπεδο ΟΣΔΕ
- Αντίστοιχη προσαρμογή του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Κρατικών Ενισχύσεων (ΟΠΣΚΕ)
- Δημιουργία ασφαλούς και διαλειτουργικής διεπαφής μεταξύ των δύο συστημάτων
Η Ειδική Υπηρεσία Κρατικών Ενισχύσεων και Χρηματοδοτικών Εργαλείων (ΕΥΚΕ) και η ΑΑΔΕ βρίσκονται αυτή την περίοδο στη φάση ανάπτυξης αυτών των συστημάτων — δηλαδή δεν έχουν ακόμη παραδοθεί.
Χρονοδιάγραμμα: ΚΥΑ τον Ιούλιο, πληρωμές από Σεπτέμβριο
Περί τα μέσα Ιουλίου αναμένεται η έκδοση σχετικής ΚΥΑ που θα ορίζει τις προϋποθέσεις ένταξης τόσο για όσους εγκρίνονται όσο και για όσους βρίσκονται υπό έλεγχο. Μόνο μετά από αυτό μπορούν να «τρέξουν» τα πρώτα αιτήματα πληρωμής — με ρεαλιστικό ορίζοντα τον Σεπτέμβριο.
Το θέμα στη Βουλή
Την υπόθεση έφερε στη Βουλή ο βουλευτής Λάρισας του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΑ Βασίλης Κόκκαλης, με ερώτηση προς τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης. Ο κ. Κόκκαλης ζητά από το ΥΠΑΑΤ να ενημερώσει για το στάδιο αξιολόγησης ανά Περιφέρεια, να δώσει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την πρώτη δόση, να εκτιμήσει τις οικονομικές επιπτώσεις στους υποψήφιους και να διευκρινίσει αν προτίθεται να λάβει έκτακτα μέτρα στήριξης για όσους αντιμετωπίζουν προβλήματα ρευστότητας.
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο διαχειριστικό. Κάθε χρόνο που ένα πρόγραμμα «Νέων Αγροτών» παραδίδεται με καθυστέρηση, η ζημιά είναι διπλή: οικονομική για τους ίδιους τους δικαιούχους, και αποτρεπτική για τους επόμενους που θα μπορούσαν να ενταχθούν στον πρωτογενή τομέα — ακριβώς τη στιγμή που το ΥΠΑΑΤ εξαγγέλλει πάνω από 20 δισ. ευρώ για τον αγροτικό τομέα 2028-2034 με στόχο, μεταξύ άλλων, τη διαδοχή γενεών.
Πηγή: krinilive.gr
