Οι αγρότες βγήκαν νικητές μετά από μια διαμαρτυρία που πραγματοποίησαν έξω από τα καταστήματα Lidl και Aldi στην πόλη Cavan για τις χαμηλές τιμές των αυγών.
Η Aldi εξέδωσε μια δήλωση που υποσχόταν αύξηση της τιμής που «υπερβαίνει σημαντικά» την αύξηση των δύο λεπτών ανά αβγό που απαιτούσαν οι προμηθευτές.Η Lidl είπε ότι δεν θα σχολιάσει τις διαμαρτυρίες.
Ο Μπρένταν Σόντεν, αντιπρόεδρος πουλερικών της Ένωσης Ιρλανδών Αγροτών, είπε ότι οι λιανοπωλητές με έκπτωση δεν πληρώνουν τους παραγωγούς αβγών δίκαιη τιμή, με αποτέλεσμα οι εκμεταλλεύσεις να αντιμετωπίζουν τεράστια χρέη και πιθανό κλείσιμο.
Είπε: “Οι παραγωγοί σκέφτονται σθεναρά να μην ανανεώσουν τις φάρμες τους σε αυτό το στάδιο. Το 2012, μισή ντουζίνα αβγά ελευθέρας βοσκής πωλήθηκαν για 2,19 €. Σήμερα είναι 1,89 €, μείωση 15%. Προσθέτοντας ότι ο πληθωρισμός των τροφίμων είναι στο 6%, είπε ότι αυτό “απλώς δεν αθροίζεται στην εξασφάλιση προσφοράς ιρλανδικών προϊόντων στο μέλλον”.
Εάν η αποσύνδεση μεταξύ των αυξανόμενων τιμών στο ράφι και των μετρητών που επιστρέφονται στους αγρότες δεν αντιμετωπιστεί αμέσως, η IFA λέει ότι οι καταναλωτές δεν θα βρουν ιρλανδικά αβγά στα καταστήματα στο εγγύς μέλλον.
Οι διαδηλωτές απέκλεισαν τις εισόδους των προμηθευτών στα καταστήματα Cavan’s Lidl και Aldi με τρακτέρ, ρυμουλκούμενα και μπάλες σανού, αφήνοντας τα ράφια γυμνά καθώς δεν μπορούσαν να γίνουν παραδόσεις.
Στο Lidl στο Cavan, αγρότες που διαμαρτύρονταν έδωσαν τα αβγά τους δωρεάν. Η σύζυγος του κ. Σόντεν, Σαμάνθα, η οποία ήταν επίσης στη διαμαρτυρία, είπε ότι θα μπορούσαν επίσης αν δεν τους πλήρωναν τη σωστή τιμή, καθώς κοστίζει περισσότερο η παραγωγή των αβγών από ό,τι δίνονται για αυτά.
Η φάρμα Sodens στο Co. Cavan παράγει πάνω από 50.000 αβγά την ημέρα.
«Μας δίνουν τα προς το ζην, έτσι μπορούμε να τα δώσουμε δωρεάν», είπε η Samantha στο RTÉ. «Είναι η ίδια διαφορά».
Η IFA λέει ότι οι παραγωγοί αβγών αντιμετωπίζουν «σημαντικές αυξήσεις κόστους» τόσο στο κόστος των ζωοτροφών όσο και στο κόστος μη ζωοτροφών, που επιδεινώνεται από την κρίση κόστους ζωής.
Οι πτηνοτρόφοι κάνουν εκστρατείες για βοήθεια στην ανάκτηση του κόστους εδώ και ένα χρόνο.
Συμφωνήθηκε η απαίτηση για επιστροφή 15 λεπτών ανά κοτόπουλο στους παραγωγούς – αλλά αυτό δεν έχει ακόμη εφαρμοστεί πλήρως.
Η Aldi δήλωσε ότι δεδομένης της συμφωνίας της να πληρώσει τους αγρότες περισσότερα από αυτά που ζητούσαν, «η συνεχιζόμενη διακοπή του καταστήματός μας Cavan από μικρό αριθμό αγροτών είναι απερίσκεπτη».
«Ο αποκλεισμός, που απέτρεψε τις παραδόσεις καταστημάτων, έχει προκαλέσει πραγματική απογοήτευση στους πελάτες μας – απογοητεύσεις που μοιραζόμαστε», ανέφερε. “Το πρόβλημα δεν είναι το απόθεμα, η πρόσβαση είναι. Τα φορτηγά εφοδιασμού μας είναι φορτωμένα με ιρλανδικά προϊόντα από τους Ιρλανδούς προμηθευτές μας, έτοιμα να αποθηκεύσουν τα ράφια του καταστήματός μας Cavan. Δυστυχώς, οι αποκλεισμοί το εμποδίζουν.”
Και πρόσθεσε: «Με φόντο τον πληθωρισμό ρεκόρ και το αυξανόμενο κόστος των νοικοκυριών, η αξία έχει σημασία περισσότερο από ποτέ.
«Τις τελευταίες ημέρες, οι τοπικοί πελάτες που αντιμετωπίζουν σκληρή πίεση που αντιμετωπίζουν την κρίση του κόστους ζωής έχουν αγνοηθεί από τους διαδηλωτές.
“Εκτιμούμε ότι οι αγρότες και οι προμηθευτές θα επιδιώκουν πάντα την καλύτερη δυνατή συμφωνία. Αυτό αντικατοπτρίζεται στη δέσμευσή μας για δέσμευση και συζήτηση που είναι σε εξέλιξη. Πάντα προσπαθούμε και πετυχαίνουμε θετικές, διαρκείς σχέσεις προμηθευτών. Αλλά ποτέ δεν θα κάνουμε συμβιβασμούς στην αξία μας δέσμευση προς τους πελάτες μας».
Ο κ. Soden είπε ότι υπήρξε «φανταστική υποστήριξη» για τις διαμαρτυρίες από το κοινό. «Δεν είναι ο πελάτης που θέλουμε να ενοχλήσουμε, αλλά μας φέρνουν σε αυτή την κατάσταση που πρέπει», είπε.
Η IFA ζητά να συσταθεί επειγόντως ένας διαμεσολαβητής τροφίμων για τη ρύθμιση και την προστασία των γεωργικών εσόδων.
Στο Fianna Fáil Ard Fheis το Σαββατοκύριακο, ο Υπουργός Γεωργίας, Τροφίμων και Ναυτιλίας επιβεβαίωσε ότι είχε ξεκινήσει προσλήψεις για το νέο Γραφείο Δικαιοσύνης και Διαφάνειας στην Αλυσίδα Προμήθειας Αγροδιατροφής.
Ο υπουργός Charlie McConalogue είπε ότι το γραφείο θα είναι σε λειτουργία μέχρι το τέλος του έτους και θα έχει «πραγματικά δόντια για να προστατεύει τις οικογένειες των αγροτών».
Στα τελειώματα είναι οι κοπές τριφυλλιού, που πιάνει υψηλές τιμές στην αγορά και βάζει (όσον αφορά στο αποθηκευμένο προϊόν), υποθήκες για ακόμα υψηλότερες τιμές μέσα στο χειμώνα. Από την άλλη, οι κτηνοτροφικές μονάδες, ανάλογα πώς θα πάει και ο καιρός, θα κληθούν να σηκώσουν μεγάλα βάρη, προκειμένου να αντεπεξέλθουν.
Νομός Βοιωτίας – Μεγάλη η ζήτηση, με 37 λεπτά το πρώτο φορτίο από αποθήκη
Ο κ. Δημήτρης Σερακιώτης από το Κάστρο Βοιωτίας κάνει εμπόριο ζωοτροφών και συνεργάζεται με μεγάλους παραγωγούς της περιοχής, τους οποίους και προμηθεύει με σπόρο, με τελικό στόχο, όπως προσθέτει τις καλύτερες αποδόσεις. Σύμφωνα με τον κ. Σερακιώτη, το τριφύλλι σίγουρα θα είναι σε μεγάλη έλλειψη το χειμώνα. Ο ίδιος έχει κλεισμένες από τώρα τις ποσότητες που έχει αποθηκεύσει. Από το χωράφι, συνεχίζει μιλώντας στον ΑγροΤύπο, το προϊόν έπιανε φέτος 28-30 λεπτά το κιλό, ενώ από την αποθήκη τα πρώτα φορτία που έφυγαν πωλήθηκαν προς 37 λεπτά. Ο κ. Σερακιώτης εκτιμά πως μέσα στο χειμώνα τα τριφύλλια θα πάνε και πάνω από τα 42 λεπτά το κιλό, καθώς η ζήτηση είναι μεγάλη. Τέλος, ο έμπειρος έμπορος ζωοτροφών αναφέρεται και στο θέμα της έλλειψης εργατών, που πλήττει όλες τις αγροτικές επιχειρήσεις. Όπως χαρακτηριστικά τονίζει, έβαλε μέσα στην αποθήκη 2,5 ρκατ. κιλά βρώμη και δυσκολέυτηκε πολύ, καθώς είναι δύσκολο να βρεις νέα εργατικά χέρια. Γι’ αυτό ακριβώς το λόγο, καταλήγει, πάει στις μεγάλες μπάλες τριφυλλιού από φέτος.
Νομός Λάρισας – Μεγάλα τα κόστη για άρδευση
Ο κ. Στέλιος Ευσταθίου, παραγωγός τριφυλλιού από το Καστρί Αγιάς Λάρισας δήλωσε τα εξής: «ολοκληρώσαμε και το έκτο χέρι και έχουμε το τριφύλλι στην αποθήκη. Ζήτηση υπάρχει μεγάλη από τους κτηνοτρόφους. Από την αποθήκη δεν δίνουμε ακόμα προϊόν. Η τιμή φέτος όλη τη σεζόν κυμάνθηκε στο χωράφι στα 25 με 28 λεπτά ανά κιλό στον παραγωγό. Στα τέλη Οκτωβρίου θα κόψουμε ακόμα ένα, το τελευταίο και θα το κάνουμε ενσίρωμα. Αυτό θα είναι έτοιμο να καταναλωθεί από αρχές Δεκεμβρίου. Το έκτο χέρι είχε απόδοση ικανοποιητική, στα 280 κιλά ανά στρέμμα. Γενικά φέτος οι αποδόσεις ήταν καλές. Μοναδικό πρόβλημα για μας φέτος ήταν τα υπέρογκα κόστη για νερά, ρεύματα, πετρέλαια και λοιπά αναλώσιμα. Τη νέα χρονιά θα βάλω και πάλι τριφύλλι σταθερά, γύρω στα 200 στρέμματα, ίσως και λίγο παραπάνω».
Καρδίτσα – Στο … φουλ δούλεψε η προπώληση φέτος, λίγα τα τριφύλλια
Ο κ. Αποστόλης Εκίζογλου, παραγωγός τριφυλλιού από τις Σοφάδες Καρδίτσας τόνισε πως τα τριφύλλια ήταν από το ξεκίνημα και παραμένουν … ανάρπαστα. Σε 10 ημέρες περίπου υπολογίζει ο κ. Εκίζογλου ότι θα κόψει το πέμπτο χέρι, στο οποίο οι αποδόσεις ανά στρέμμα, δεν αναμένονται πάνω από 200 κιλά το στρέμμα. Σύμφωνα με τον κ. Εκίζογλου, το πέμπτο χέρι, ο ίδιος το διαπραγματεύεται ήδη με κτηνοτροφικές μονάδες στα 32 λεπτά από το χωράφι, ενώ το δεύτερο, τρίτο και τέταρτο έπιασε στην αποθήκη έως και 36-38 λεπτά το κιλό. «Η κατάσταση με τα κοστολόγια έχει ξεφύγει. Για το πέμπτο χέρι, που θα κόψουμε, έχουμε κάνει ήδη τρία ποτίσματα. Υπολογίζω πως το πότισμα φέτος θα μας στοιχίσει εν τέλει γύρω στα 70 ευρώ το στρέμμα, όταν πρόπερσι ήταν 20 ευρώ μόλις. Τριφύλλια δεν υπάρχουν πολλά στην περιοχή μας, όπως επίσης και επάρκεια στις αποθήκες. Από την άλλη πρέπει να δεχθούμε πως οι τιμές στα ζωοτροφικά φυτά έχουν ξεφύγει για τον κτηνοτρόφο, όμως και για μας είναι πολλά τα κόστη. Αρκετοί είναι οι κτηνοτρόφοι, που ζητούν να μας πληρώσουν λόγω έλλειψης ρευστού με επιταγές τρίμηνες και τετράμηνες από γαλατάδες. Είναι δύσκολο να το δεχθούμε αυτό καθώς και μεις έχουμε προβλήματα ρευστότητας».
Λείπει χρήμα από την αγορά
Καθισμένη βλέπει την εγχώρια αγορά πλέον ο κ. Κώστας Καραγιώργος, έμπορος τριφυλλιού από την περιοχή των Φαρσάλων. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει στον ΑγροΤύπο δεν υπάρχει πλέον ιδιαίτερη ζήτηση καθώς οι μονάδες δυσκολεύονται κι ενώ οι τιμές για το προϊόν από αποθήκη κυμαίνονται στα 30 με 33 λεπτά το κιλό.
Με 40 λεπτά αγοράζουν τριφύλλια οι κτηνοτρόφοι στον Άγιο Νικόλαο Λασιθίου
Σε φυσιολογικά επίπεδα κινείται η ζήτηση για τριφύλλι στην Κρήτη αυτή την περίοδο, λέει η κα Μαρία Γραμματικάκη, που διαθέτει κατάστημα εμπορίας ζωοτροφών μαζί με τον άντρα της στο Καστέλι Αγίου Νικολάου Λασιθίου, στην Κρήτη. Σύμφωνα με την ίδια, η τιμή που αγοράζει σήμερα ο κτηνοτρόφος τριφύλλι είναι στα 40 λεπτά ανά κιλό. Όπως εξάλλου τονίζουν κτηνοτρόφοι από άλλες περιοχές του νησιού, ήδη αναγκάζονται να πληρώνουν για τα τριφύλλια 45 λεπτά ίσως και παραπάνω.
Ο Λάμπρος Κασιώλας είχε 25 τόνους πατάτας απούλητους λόγω μειωμένης ζήτησης μιας και ο κορωνοϊός έριξε τις πωλήσεις. Αντί να τους πετάξει όμως, τους διέθεσε σε άπορες οικογένειες. Και δεν είναι η πρώτη φορά που το κάνει η οικογένειά του.
Ο 49χρονος Λάμπρος Κασιώλας από την ακριτική Βασιλειάδα Καστοριάς, δώρισε στο Δήμο Καστοριάς, στο Δήμο Άργους Ορεστικού, στην Ιερά Μητρόπολη Καστοριάς και σε άλλους φορείς , για να μοιραστούν στους άπορους και σε οικογένειες που έχουν ανάγκη, περίπου 24 τόνους πατάτες. Και άλλον έναν τόνο διέθεσε μέσω τοπικού ραδιοφώνου της Καστοριάς.
«Τις πατάτες που παράγουμε, τις πουλάμε σε βιομηχανίες. Κυρίως λόγω του κορωνοϊού δυστυχώς, η ζήτηση πρώτων υλών έχει μειωθεί σημαντικά. Μας έμειναν μεγάλες ποσότητες απούλητες, για τις οποίες είπαμε ότι είναι πολύ κρίμα να χαλάσουν και να πεταχτούν. Σκεφτήκαμε ότι είναι προτιμότερο να τις δώσουμε σε οικογένειες και άτομα που έχουν μεγάλη ανάγκη», σχολίασε στο Έθνος ο κ. Κασιώλας.
Όπως λένε στην Καστοριά κι άλλες φορές η οικογένεια Κασιώλα έχει κάνει παρόμοιες κινήσεις δίνοντας αγροτικά προϊόντα, κυρίως μέσω της Μητρόπολης, οι οποίες όμως δεν δημοσιοποιούνται γιατί, όπως λέει η οικογένεια, οι κινήσεις αυτές δεν γίνονται για το θεαθήναι, γίνονται για να προσφέρουν στο κοινωνικό σύνολο.
Σε εξέλιξη βρίσκεται το πρόγραμμα διανομής ζωοτροφών και μελισσοτροφών στους πληγέντες κτηνοτρόφους και μελισσοκόμους της βόρειας Εύβοιας, έργο το οποίο εκτελείται από την Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας στο πλαίσιο των έκτακτων μέτρων στήριξης που ενέκρινε το Υπουργείο Κρατικής Αρωγής και χρηματοδοτείται από το Υπουργείο Εσωτερικών, συνολικού προϋπολογισμού 2.066.717 ευρώ.
Πιο αναλυτικά, ολοκληρώθηκε τον περασμένο Αύγουστο η διανομή συνολικής ποσότητας 1.020.000 κιλών μηδικής σε 326 κτηνοτρόφους των Δήμων Ιστιαίας – Αιδηψού και Μαντουδίου – Λίμνης – Αγίας Άννας, ενώ πριν λίγες ημέρες εκτελέσθηκε και το έργο διανομής 93.750 κιλών ζάχαρης σε 182 μελισσοκόμους.
Τις προσεχείς ημέρες, ξεκινά η τελική φάση υλοποίησης του προγράμματος η οποία αφορά στη διανομή έτοιμου σιτηρέσιου συνολικής ποσότητας 1.747.500 κιλών, στους κτηνοτρόφους των πυρόπληκτων περιοχών.
Η κατανομή των παραπάνω ποσοτήτων βασίστηκε στα επίσημα στοιχεία απογραφής των μητρώων κτηνοτρόφων και μελισσοκόμων που διατηρεί η Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας & Κτηνιατρικής Π.Ε. Εύβοιας, και στην άριστη συνεργασία με τις Δημοτικές Αρχές και τους επαγγελματικούς φορείς για την καλύτερη δυνατή και δίκαιη διανομή των ζωοτροφών και μελισσοτροφών.
Ο Αντιπεριφερειάρχης Π.Ε. Εύβοιας Γιώργος Κελαϊδίτης δήλωσε σχετικά: « Οι κτηνοτρόφοι και μελισσοκόμοι μας παραμένουν περήφανοι και όρθιοι, παρά τις αντιξοότητες που αντιμετωπίζουν σε μια περιοχή που πληγώθηκε όσο καμία άλλη στο παρελθόν. Η παροχή τροφών για την πρώτη κρίσιμη χρονιά απέδωσε καρπούς και προσέθεσε ένα ακόμα στήριγμα στον μεγάλο αγώνα για τη διάσωση του πρωτογενή τομέα της βόρειας Εύβοιας. Οφείλω να ευχαριστήσω για την πολύτιμη βοήθεια στο δύσκολο εγχείρημα της διανομής σε περισσότερους από 500 δικαιούχους, τους αρμόδιους αντιδημάρχους των Δημοτικών Αρχών, τους υπαλλήλους μας στην ΔΑΟΚ Π.Ε. Εύβοιας, και πολλούς εθελοντές κατοίκους και επαγγελματίες της βόρειας Εύβοιας που στήριξαν από την πρώτη μέχρι την τελευταία στιγμή την προσπάθεια μας.»
Σε αντίστοιχες συσκέψεις στις Π.Ε. Αχαΐας, Αιτωλοακαρνανίας και Ηλείας έχουν κληθεί να συμμετέχουν οι Αγροτικοί Συνεταιρισμοί που δραστηριοποιούνται στη Δυτική Ελλάδα προκειμένου να καταγραφούν οι θέσεις εργασίας που εκτιμάται ότι θα απαιτηθούν για εργασία (εξαρτημένη, εποχική απασχόληση, αλιεργάτες και απασχόληση υψηλής ειδίκευσης) οι οποίες θα καλυφθούν με τη διαδικασία της μετάκλησης από πολίτες τρίτων χωρών, κατά τα έτη 2023—2024.
Ειδικότερα, οι συσκέψεις θα πραγματοποιηθούν σε:
Πάτρα, την Τρίτη 11 Οκτωβρίου 2022 και ώρα 10 το πρωί στο Γραφείο του Αντιπεριφερειάρχη ΠΕ Αχαΐας Χαράλαμπου Μπονάνου.
Πύργο, την Τετάρτη 12 Οκτωβρίου 2022 και ώρα 10 το πρωί στο Συνεδριακό Κέντρο του Διοικητηρίου.
Μεσολόγγι, την Πέμπτη13 Οκτωβρίου 2022 και ώρα 10 το πρωί στο Γραφείο της Αντιπεριφερειάρχη ΠΕ Αιτωλοακαρνανίας, Μαρίας Σαλμά.
Η καταγραφή γίνεται βάσει νόμου, καθώς με Κ.Υ.Α, που εκδίδεται το τελευταίο τρίμηνο καθορίζεται ο ανώτατος αριθμός θέσεων για εξαρτημένη εργασία (άρθρο 12 του Ν. 4251/14), για εποχική απασχόληση (άρθρο 13 του Ν. 4251/14), απασχόληση αλιεργάτη (άρθρο 14 του Ν. 4251/2014) η απασχόληση υψηλής ειδίκευσης (άρθρα 109-27 του Ν. 4251/2014), που χορηγούνται σε πολίτες τρίτων χωρών ανά περιφέρεια και ειδικότητα απασχόλησης.
Με την ίδια απόφαση μπορεί να προβλέπεται προσαύξηση του ανώτατου αριθμού θέσεων έως δέκα τοις εκατό (10%),ώστε να καλύπτονται απρόβλεπτες και έκτακτες ανάγκες.
Σημειώνεται ότι για την έκδοση της παραπάνω Κ.Υ.Α. λαμβάνεται υπόψη υποχρεωτικά και η γνώμη των Περιφερειών της χώρας, αναφορικά με τις υπάρχουσες ανάγκες εργασίας στην ελληνική επικράτεια, με κριτήριο και τη διαβούλευση με τους εργοδοτικούς φορείς. Σε περίπτωση αδυναμίας προσέλευσης στις συσκέψεις μέχρι την ημερομηνία διεξαγωγής τους θα πρέπει να έχει αποσταλεί έκθεση, αναφορικά με την εκτίμησή του φορέα για τον αριθμό των θέσεων και τις ειδικότητες που θα χρειαστεί να καλυφθούν με την διαδικασία της μετάκλησης από πολίτες τρίτων χωρών κατά τα έτη 2023-2024.
Με βάση την κατάσταση που δημιουργήθηκε το τελευταίο διάστημα, όπου εταιρείες πηγαίνουν εκβιαστικά στους παραγωγούς δίνοντας προκαταβολή, έναντι της παραγωγής, με ανοιχτές τιμές και βλέποντας ότι ακούγονται πολύ χαμηλές τιμές για το αιγοπρόβειο γάλα, σε σχέση με το κόστος παραγωγής και σε συνδυασμό με την τεράστια αύξηση των τιμών των ζωοτροφών και της ενέργειας και τις χαμηλές τιμές πώλησης, θεωρούμε ότι με μαθηματική ακρίβεια η αιγοπροβατοτροφία οδεύει σε κλείσιμο για την Ελλάδα.
Οι εκμεταλλεύσεις δεν μπορούν να αντέξουν τα οικονομικά βάρη που δέχονται.
Γι αυτό το λόγο διοργανώνεται σύσκεψη την Τρίτη 11 Οκτωβρίου 2022 και ώρα 12.00 στο ξενοδοχείο ΜΕTROPOL (Ρούσβελτ 14) στη Λάρισα.
Τη σύσκεψη διοργανώνουν από κοινού ο ΣΕΚ η ΠΕΚ και το Συντονιστικό Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης.
Καλούμε τους κτηνοτρόφους και όλους τους φορείς που εμπλέκονται γύρω από την αιγοπροβατοτροφία όπως ΕΘ.Ε.Α.Σ., Σ.Α.Σ.Ο.Ε.Ε., Εθνική Διεπαγγελματική Οργάνωση Φέτας να παρευρεθούν στη σύσκεψη για να δούμε τι μέλλει γενέσθαι από εδώ και πέρα.
Είχε στείλει προκαταβολή 60.000 ευρώ για την αγορά σιταριού, ωστόσο, το προϊόν δεν το παρέλαβε και ο έμπορος από την Κύπρο προσέφυγε στην ελληνική δικαιοσύνη κατά του πωλητή από την περιοχή του Αλμυρού και της συζύγου του.
Η υπόθεση συζητήθηκε προχθές στο Τριμελές Πλημμελειοδικείο Βόλου με τον 53χρονο έμπορο να κρίνεται ένοχος για υπεξαίρεση αντικειμένου ιδιαίτερα μεγάλης αξίας και να του επιβάλλεται ποινή φυλάκισης 15 μηνών και χρηματική ποινή 200 ημερήσιων μονάδων, με τριετή αναστολή και η έφεση να έχει αναστέλλουσα δύναμη.
Αντιθέτως η σύζυγός του κρίθηκε αθώα για την εμπλοκή της στην υπόθεση. Τόσο ο 53χρονος, όσο και η σύζυγός του ήταν απόντες από τη δίκη και εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο.
Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, στις 15 Αυγούστου του 2018 ο έμπορος από την Κύπρο, που τελικά ήταν και ο μηνυτής στην υπόθεση, είχε κλείσει συμφωνία με τον 53χρονο έμπορο από τον Αλμυρό, προκειμένου ο τελευταίος να του παραδώσει 1100 τόνους σιτάρι, έναντι του ποσού των 120.000 ευρώ. Μάλιστα, συμφώνησαν και στην προκαταβολή και ο Κύπριος απέστειλε το ποσό των 60.000 ευρώ.
Ωστόσο, στις τεθείσες προθεσμίες ο 53χρονος φέρεται να μην ανταποκρίθηκε κι έτσι ο Κύπριος έμπορος κατέθεσε μήνυση τόσο εναντίον του, όσο και εναντίον της συζύγου του στις 9 Οκτωβρίου του 2018, αφού ούτε στο εξώδικο που του είχε αποστείλει φέρεται ο έμπορος από τον Αλμυρό να ανταποκρίθηκε. Κι αυτό παρά τις επανειλημμένες διαβεβαιώσεις της συζύγου του 53χρονου, η οποία, ωστόσο, απαλλάχθηκε της κατηγορίας από το δικαστήριο.
Στα μεταπολεμικά χρόνια η μεγαλύτερη παραγωγή ρητίνης έγινε το 1961 όπου έφτασε τους 41.000 τόνους και η ποσότητα αυτή αντιπροσώπευε το 3% της παγκόσμιας παραγωγής. Έκτοτε εμφανίζει πτωτική τάση που συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Ενδεικτικά αναφέρουμε: Παραγωγή ρητίνης το 1973: 20.587 τόνους, το έτος 1983: 12.558 τόνους, το έτος 1993: 6.265 τόνους, το έτος 2003: 5.761 τόνους, ενώ το έτος 2008 μόλις 3.901 τόνους. Κατά τη δεκαετία του ’70 συλλογή ρητίνης γινόταν σε περισσότερες περιοχές της χώρας όπου σήμερα έχει πλέον σταματήσει κάθε σχετική δραστηριότητα. Τέτοιες περιοχές είναι η Μυτιλήνη, Αταλάντη, Θήβα, Καπανδρίτι, Λαύριο, Πεντέλη, Πειραιάς, Πόρος, Αργολίδα κ.α, ενώ μετά την τελευταία μεγάλη πυρκαγιά το 2007 τέθηκε εκτός ρητινοσυλλογής και η Ηλεία.
Οι ρητινοσυλλέκτες, που δραστηριοποιούνται, επί δεκαετίες, στο Σοφικό του νομού Κορινθίας και σε άλλες περιοχές της χώρας, είναι άρρηκτα δεμένοι με το δάσος, προσφέροντας αναντικατάστατες υπηρεσίες στην προστασία και ανάπτυξή τους.
Στα πανέμορφα δάση του Σοφικού αν περιηγηθεί κάνεις θα δει «δουλεμένα» δέντρα 300 χρόνων. Για αυτούς τους ανθρώπους, η συλλογή ρητίνης είναι βασική πηγή εσόδων και μοναδικό μέσο επιβίωσης τους. Μια εργασία ιδιαίτερα επίπονη και σκληρή κάτω από αντίξοες συνθήκες και σε δύσβατες περιοχές χωρίς υποδομές και ευκολίες.
Το σκουμπάφι, η ξύστρα, το χτύπημα, είναι ορολογίες που οι Σοφικίτες τις καταλαβαίνουν καλύτερα από τον καθένα. Από τον μήνα Μάρτιο έως το μήνα Σεπτέμβρη οι ρητινοσυλλέκτες γυρνάνε στα δάση για το δύσκολο μεροκάματο. Η διαδικασία παραγωγής της ρητίνης ακολουθείται με ευλάβεια και ιδιαίτερη προσοχή με τον ίδιο ακριβώς παραδοσιακό τρόπο εδώ χρόνια. Το κούρεμα της φλούδας, το χτύπημα, το ράντισμα με τη φούσκα για να «δακρύσει» το δέντρο, η εντομή, η εγκοπή δηλαδή και από κάτω το «κουπάκι», ο τενεκές. Για περίπου 8 μέρες το πεύκο στάζει το ρετσίνι και ύστερα, η πληγή του δέντρου κλείνει.
Ο ρητινοσυλλέκτης ξεκινά την εργασία του από τα ξημερώματα, εκτίθεται σε υψηλές θερμοκρασίες (κρύου και ζέστης), δουλεύει σε αφιλόξενο περιβάλλον που κρύβει πολλούς κινδύνους με δύσκολη πρόσβαση στο δάσος, ενώ πολλές φορές βρίσκεται αντιμέτωπος με μολύνσεις, εγκαύματα και αναπνευστικά προβλήματα (από τους ψεκασμούς με θεϊκό οξύ). Φορτώνεται με μεγάλο βάρος και διανύει ανηφορικά και απότομα κατηφορικά χιλιόμετρα για να μεταφέρει τη ρητίνη που μαζεύει. Το δε ψυχολογικό του άγχος για την προστασία και του δάσους και της παραγωγής του, ιδιαίτερα τους καλοκαιρινούς μήνες των πυρκαγιών, είναι τεράστιο.
Ωστόσο, είναι λυπηρό ότι οι συγκεκριμένοι εργαζόμενοι δεν έχουν σταθερά ασφαλιστικά δικαιώματα με αποτέλεσμα αρκετούς μήνες το χρόνο να μένουν ανασφάλιστοι, αφού η κατοχύρωση των ενσήμων είναι συνδεδεμένη με την παραγωγή της ρητίνης, η οποία παρεμπιπτόντως αγοράζεται σε πολύ χαμηλές τιμές. Πρόκειται για ένα παραδοσιακό κλάδο, που συντηρεί και κρατάει δεκάδες οικογένειες στον τόπο τους, σε μικρά χωριά της επαρχίας.
Η συγκομιδή της ρητίνης
Στη χώρα μας η ρητινοσυλλογή ρυθμίζεται από το Β.Δ 439/68 ΦΕΚ (150/Α/1968). Σήμερα χρησιμοποιείται αποκλειστικά η μέθοδος της αποφλοίωσης με διάνοιξη μετώπου και χημική επίδραση πάστας θειικού οξέος. Η μέθοδος αυτή αξιοποιώντας την ανατομία του ξύλου (αξονικοί και ακτινικοί ρητινοφόροι αγωγοί) προκαλεί τον ερεθισμό και το άνοιγμα των ακτινικών αγωγών. Χρησιμοποιούνται ειδικά εργαλεία για τη διαμόρφωση του μετώπου ρητίνευσης και την τοποθέτηση σε αυτό της πάστας θειικού οξέος. Η παραγόμενη ρητίνη οδηγείται από το μέτωπο με τη βοήθεια μεταλλικών οδηγών ροής σε μεταλλικά ή πλαστικά δοχεία τα οποία στερεώνονται κατάλληλα στη βάση του μετώπου.
Παρά τη δραματική μείωση της παραγωγής της η Ελλάδα εξακολουθεί να θεωρείται η μεγαλύτερη ρητινοπαραγωγός χώρα της Ευρώπης, λόγω της ποσότητας και της ποιότητας των προϊόντων της ρητίνης που παράγει από τους φυσικούς πληθυσμούς χαλεπίου πεύκης.
Η ρητίνευση δεν έχει αρνητικές επιπτώσεις στην ποιότητα του ξύλου, που εξακολουθεί να είναι κατάλληλο για διάφορα προϊόντα (πριστή ξυλεία, χαρτοπολτός, μοριόπλακες κ.ά) μέχρι την απορητίνευσή του, οπότε το δένδρο υλοτομείται αμέσως αφού αφαιρεθούν όλα τα μεταλλικά αντικείμενα που χρησιμοποιούνται κατά τη διαδικασία ρητίνευσης.
Η συλλογή ρητίνης
Χρήσεις της ρητίνης
Η χρήση και παραγωγή της ρητίνης είναι γνωστή στον άνθρωπο από την αρχαιότητα. Η αρχαιότερη ιστορική αναφορά παγκοσμίως είναι αυτή του Θεόφραστου στην «περί φυτών πραγματεία» του, το 300 περίπου π.χ. στην οποία αναφέρει λεπτομερώς τη μέθοδο συλλογής ρητίνης στην εποχή του καθώς και τη μέθοδο παρασκευής της κολοφώνιας πίσσας. Οι αρχαίοι λαοί, όπως Κινέζοι, Ιάπωνες και Αιγύπτιοι χρησιμοποιούσαν τη ρητίνη για την παραγωγή λάκκας και βερνικιών. Είναι επίσης γνωστή η χρήση της στη στεγανοποίηση των ξύλινων πλοίων, την παρασκευή του υγρού πυρός (εύφλεκτης πολεμικής ύλης) κατά το μεσαίωνα, αλλά και στην παραγωγή της ρετσίνας και εμπλάστρων για ιατρικούς σκοπούς.
Σήμερα χρησιμοποιείται ως πρώτη ύλη παραγωγής ποικιλίας βιομηχανικών προϊόντων:
• Το τερεβινθέλαιο (κοινώς νέφτι) -το υγρό απόσταγμα της ρητίνης- χρησιμοποιείται κυρίως ως διαλυτικό στην παρασκευή, χρωμάτων, αρωμάτων, καλλυντικών, φαρμάκων, κλπ. Για παράδειγμα η ρητινώδης ουσία του πεύκου χρησιμοποιείτο από πολύ παλιά σε συνδυασμό με κερί, ελαιόλαδο, μέλι και μαστίχα για τη θεραπεία διαφόρων πληγών του δέρματος.
• Το κολοφώνιο -το στερεό απόσταγμα της ρητίνης- χρησιμοποιείται στην τυπογραφία, υφαντουργία, μεταλλουργία, καθώς και στην παρασκευή ποικιλίας προϊόντων όπως, αντιδιαβρωτικά, αρωματικά κεριά, αδιάβροχα υλικά, τεχνητά δόντια, έμπλαστρα, συντηρητικά, προσθετικά γεύσης, χρώματα, φάρμακα, χαρτόκολλες, διάφορα γαλακτώματα, τσίχλες κλπ.
Οικονομική και κοινωνική σημασία της ρητίνης
Παρά την ευρεία χρήση της ρητίνης που παράγεται από ζώντα δένδρα, η παραγωγή της στην Ελλάδα μειώνεται συνεχώς.
Στα μεταπολεμικά χρόνια η μεγαλύτερη παραγωγή ρητίνης έγινε το 1961 όπου έφτασε τους 41.000 τόνους και η ποσότητα αυτή αντιπροσώπευε το 3% της παγκόσμιας παραγωγής. Έκτοτε εμφανίζει πτωτική τάση που συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Ενδεικτικά αναφέρουμε:
• Παραγωγή ρητίνης το 1973: 20.587 τόνους, το έτος 1983: 12.558 τόνους, το έτος 1993: 6.265 τόνους, το έτος 2003: 5.761 τόνους, ενώ το έτος 2008 μόλις 3.901 τόνους.
• Κατά τη δεκαετία του ’70 συλλογή ρητίνης γινόταν σε περισσότερες περιοχές της χώρας όπου σήμερα έχει πλέον σταματήσει κάθε σχετική δραστηριότητα. Τέτοιες περιοχές είναι η Μυτιλήνη, Αταλάντη, Θήβα, Καπανδρίτι, Λαύριο, Πεντέλη, Πειραιάς, Πόρος, Αργολίδα κλπ., ενώ μετά την τελευταία μεγάλη πυρκαγιά το 2007 τέθηκε εκτός ρητινοσυλλογής και η Ηλεία. Σήμερα στην Ελλάδα ρητινεύονται αποκλειστικά τα δάση της χαλεπίου πεύκης στις παρακάτω περιοχές: Κορινθία (Σολυγεία, Περαχώρα, Σαρωνικός κ.α.) Εύβοια (κυρίως Β. Εύβοια), Σκόπελο, Χαλκιδική (Κασσάνδρα, Πολύγυρος) και Αττική (Μέγαρα, Αιγάλεω).
• Το 1935 λειτουργούσαν 32 εργοστάσια επεξεργασίας της ρητίνης, το 1991 είχαν μειωθεί σε 9 και σήμερα ουσιαστικά σε πλήρη δραστηριότητα υπάρχει μόνο ένα στη Μάνδρα Αττικής, ενώ 2 μικρότερα υπάρχουν στην Εύβοια.
• Ο αριθμός των ρητινεργατών έχει περιοριστεί στους 1.000 περίπου, ενώ οι αναφορές για τη δεκαετία του ’80 τους ανεβάζουν σε πάνω από 3.500 χιλιάδες.
Συνοπτικά μπορούμε να συνοψίσουμε τις αιτίες που οδήγησαν στην παρούσα κατάσταση, διαχρονικά, ως εξής:
1. Η εσωτερική μετακίνηση, κυρίως των νέων, από την ύπαιθρο προς τις πόλεις για αναζήτηση καλύτερης απασχόλησης και εισοδήματος.
2. Η μορφολογία και η σύνθεση των εκτάσεων που ρητινεύονται (μεγάλες κλίσεις, υπόροφος πυκνής και συχνά απροσπέλαστης βλάστησης κλπ. δυσχέρειες) κάνουν τη δουλειά του ρητινοσυλλέκτη επίπονη και χρονοβόρα.
3. Η εξαιρετικά χαμηλή τιμή πώλησης της ρητίνης που προσέφεραν οι εγχώριες επιχειρήσεις επεξεργασίας της. Στον τομέα αυτό τα τελευταία χρόνια, τείνει να δημιουργηθεί μονοπωλιακή κατάσταση.
4. Η αδυναμία των παραγωγών και των γεωργικών ενώσεών τους να προωθήσουν τη ρητίνη σε αγορές εκτός Ελλάδας προκειμένου να εξασφαλίσουν καλύτερες τιμές.
5. Οι πυρκαγιές των δασών που αφανίζουν τις εκτάσεις που ρητινεύονται (χαρακτηριστικό παράδειγμα η Ηλεία).
Παρά τη δραματική μείωση της παραγωγής της η Ελλάδα εξακολουθεί να θεωρείται η μεγαλύτερη ρητινοπαραγωγός χώρα της Ευρώπης, λόγω της ποσότητας και της ποιότητας των προϊόντων της ρητίνης που παράγει από τους φυσικούς πληθυσμούς χαλεπίου πεύκης.
Η σημασία της ρητινοκαλλιέργειας στην προστασία των δασών
Τα δάση της χαλεπίου πεύκης -δημόσια και ιδιωτικά- είναι εκείνα τα οποία απειλούνται περισσότερο από τον κίνδυνο πυρκαγιάς. Οι ρητινοσυλλέκτες εργαζόμενοι κατά τους θερμούς θερινούς μήνες μέσα σε αυτά αποτελούν τους άμισθους φύλακες του δασικού οικοσυστήματος. Προστατεύουν το προϊόν του προσωπικού τους μόχθου, το ρετσίνι και ταυτόχρονα το ίδιο το δάσος, την πηγή του προϊόντος αυτού.
Ανοίγουν μονοπάτια για να κινούνται από δένδρο σε δένδρο και απομακρύνουν τον υπόροφο γύρω από τα δένδρα που ρητινεύουν, προκειμένου να διευκολύνουν την εργασία τους. Έχει υπολογισθεί ότι κάθε ρητινοσυλλέκτης καθαρίζει το 20% της συνολικής έκτασης που ρητινεύει. Αποτελούν μια πολύ ουσιαστική ασπίδα πυροπροστασίας
Εκτός από τις υπηρεσίες φύλαξης και καθαρισμού των δασών που προσφέρουν, οι ρητινοσυλλέκτες, επεμβαίνουν άμεσα και με προσωπικό ενδιαφέρον στην κατάσβεση των δασικών πυρκαγιών. Δεν είναι λίγα τα παραδείγματα που πυρκαγιές αντιμετωπίστηκαν εν τη γενέσει τους, από τους ρητινεργάτες, και αποφεύχθηκε η καταστροφική επέκταση τους.
Για την προσφορά τους αυτή επιδοτούνται από τον κρατικό προϋπολογισμό για κάθε κιλό παραγόμενης ρητίνης. Επίσης τους παραχωρούνται από τη Γενική Διεύθυνση Δασών τα υλικά ρητίνευσης (πάστα θειικού οξέος, ψεκαστήρες, σακούλες και δοχεία συλλογής ρητίνης), σε μια προσπάθεια διατήρησης και ενίσχυσης του παραδοσιακού και εξόχως σημαντικού αυτού επαγγέλματος για την προστασία των δασών.
Η κρατική αυτή βοήθεια είναι σημαντική αλλά δεν είναι ικανή να αναστρέψει το αρνητικό κλίμα στον κλάδο της ρητίνης. Η ρητίνη δεν είναι απλά ένα παραγόμενο προϊόν. Είναι μια οικολογική αειφορική δραστηριότητα που πρέπει να ενισχυθεί περαιτέρω. Είναι μια ήπια παραγωγική διαδικασία που μπορεί να κρατήσει νέους ανθρώπους στα χωριά τους, όπως στο Σοφικό. Είναι μια υποχρέωση απέναντι στις επόμενες γενιές.
Γράφει
Αναστάσιος Λυμπερίου
Οικονομολόγος, Υποψήφιος Διδάκτωρ στο Πάντειο Πανεπιστήμιο
Μια ασθένεια των σταφυλιών, που δεν είχε βρεθεί στην Αυστραλία στο παρελθόν έχει εντοπιστεί σε τρεις διαφορετικές πολιτείες
Ο ιός της κόκκινης κηλίδας έχει ανιχνευθεί σε παρτίδες σταφυλιών στη Νότια Αυστραλία, τη Δυτική Αυστραλία και τη Βικτώρια.
Παρόλο, που οι συλλογές χρησιμοποιούνται για πολλαπλασιασμό, ο ιός δεν έχει ανακαλυφθεί σε εμπορικά φυτώρια ή αμπελώνες.
Σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο της Australian Grape and Wine, Tony Battaglene, παραλήφθηκε κατά τη διάρκεια τυχαίων δοκιμών βιοασφάλειας.
«Φαίνεται ότι έχει έρθει όταν άνθρωποι έφεραν αμπέλια πιθανώς από τις Ηνωμένες Πολιτείες», ανέφερε.
Αξίζει να σημειωθεί πως ο ιός εμποδίζει τη φωτοσύνθεση στα αμπέλια, επηρεάζοντας τον καρπό.
«Τα σάκχαρα δεν μπαίνουν στο ίδιο το σταφύλι, μένουν στο φύλλο», εξήγησε ο κ. Battaglene. «Τα σταφύλια δεν ωριμάζουν παρά αργότερα, μερικά από τα τσαμπιά δεν ωριμάζουν ποτέ»
«Έχουν μειωμένη περιεκτικότητα σε σάκχαρα, έχουν φτωχό χρώμα και έχουν επιπτώσεις στις τανίνες και στα φαινολικά όλα αυτά που σου δίνουν το γευστικό προφίλ» ανέφερε ο ίδιος.
Περαιτέρω δοκιμές
Η βιομηχανία εργάζεται τώρα μαζί με τις κυβερνήσεις των πολιτειών της Ουάσινγκτον, της SA και της Βικτώριας για να κάνει περισσότερες δοκιμές για να χαρτογραφήσει ακριβώς πού βρίσκεται ο ιός στην Αυστραλία.
Όταν υπάρχει μια ύποπτη εισβολή ή μετά από μια αναγνωρισμένη εισβολή, δημιουργείται ένα σύστημα με τις κρατικές αρχές και τη βιομηχανία.
«Έχουμε μια τεχνική ομάδα, η οποία εντοπίζει εάν είναι δυνατό να εξαλειφθεί αυτό και η πιθανή εξάπλωση», είπε ο κ. Battaglene. «Στη συνέχεια θα πάει σε μια διαδικασία λήψης αποφάσεων για το τι μέτρα πρέπει να λάβουμε».
Δεν υπάρχουν στοιχεία εξάπλωσης
Παρά το γεγονός, ότι η ανίχνευση στην Αυστραλία είναι πρόσφατη, πιστεύεται ότι ο ιός βρίσκεται στην πραγματικότητα εδώ και αρκετό καιρό.
«Φαίνεται ότι είχε μεταφερθεί κάποιο μολυσμένο υλικό πριν από πολύ καιρό, πιθανώς πριν από 10 ή 15 χρόνια», είπε ο κ. Battaglene.
Ο ιός ανακαλύφθηκε για πρώτη φορά στην κοιλάδα Napa της Καλιφόρνια το 2008, αλλά πιστεύεται ότι υπήρχε για περισσότερο καιρό επειδή είναι παρόμοιος με έναν άλλο ιό αμπέλου που διέφυγε της προσοχής.
Ο κ. Battaglene λέει ότι ενώ δεν υπάρχει λόγος πανικού, η εκρίζωση είναι απαραίτητη.
«Είναι ένας ιός που έχει τη δυνατότητα να επηρεάσει σοβαρά την ποιότητα των σταφυλιών», είπε. «Με την κλιματική αλλαγή, ποτέ δεν ξέρεις ποιοι άλλοι παράγοντες θα μπορούσαν να έρθουν στη χώρα, που θα μπορούσαν να την κάνουν πρόβλημα».
Τις επόμενες ημέρες θα ξεκινήσει η διαβούλευση για την νέα πρόσκληση των σχεδίων βελτίωσης (υπομέτρο 4.1.5 του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας), σύμφωνα με ανακοίνωση του Υπ.Α.ΑΤ.
Ειδικότερα, στο πλαίσιο του ΠΑΑ 2014 – 2020 με πόρους 180 εκ. ευρώ από το μέσο ανάκαμψης και με νομικές δεσμεύσεις που εκτιμάται ότι μπορούν να ανέλθουν έως τα 230 εκ. ευρώ, τον Δεκέμβριο του 2022 θα προκηρυχθεί η δράση 4.1.5 σχετικά με την υλοποίηση επενδύσεων με στόχο την ανθεκτικότητα, τη βιωσιμότητα και τη ψηφιακή οικονομική ανάκαμψη των γεωργικών εκμεταλλεύσεων (υπερδέσμευση περίπου 30%).
Η υποβολή αναμένεται να εκκινήσει στο τέλος του έτους και θα είναι αποκλειστικά ηλεκτρονική μέσω του Πληροφορικού Συστήματος Κρατικών Ενισχύσεων.
Επιλέξιμα θα είναι φυσικά και νομικά πρόσωπα.
Για τα φυσικά πρόσωπα οι κυριότερες προϋποθέσεις επιλεξιμότητας είναι:
1. Η εγγραφή στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων με την ιδιότητα του επαγγελματία γεωργού (όχι ως νεοεισερχόμενου) ή η ιδιότητα του δικαιούχου του υπομέτρου 6.1 – Νέοι Αγρότες κατά την τελευταία πενταετία πριν την υποβολή του αιτήματός του.
2. Η υποβολή παραδεκτής δήλωσης ΟΣΔΕ το έτος 2022.
3. Η ύπαρξη ασφαλιστικής και φορολογικής ενημερότητας.
Οι επενδύσεις
Οι κυριότερες επιλέξιμες επενδύσεις είναι οι εξής:
Αγορά, μεταφορά και εγκατάσταση καινούργιου μηχανολογικού και λοιπού εξοπλισμού.
Αγορά, μεταφορά και εγκατάσταση πολυετών φυτειών.
Επενδύσεις σε ΑΠΕ.
Επενδύσεις σε διαχείριση αποβλήτων.
Γενικές Δαπάνες (αμοιβές μελετητών, δαπάνες για έκδοση αδειών κ.λπ.)
Δεν ενισχύονται, μεταξύ άλλων:
Ο μεταχειρισμένος εξοπλισμός .
Ο Φ.Π.Α.
Οι δαπάνες για αγορά ζώων.
Οι δαπάνες για αγορά ετήσιων φυτών ή φυτών που εγκαθίστανται με σπορά.
Οι δαπάνες για απλή αντικατάσταση μηχανολογικού εξοπλισμού.
Τα βαθμολογική κριτήρια
Στα βαθμολογικά κριτήρια περιλαμβάνονται:
1. Ο παραγωγικός προσανατολισμός της εκμετάλλευσης.
2. Το οικονομικό μέγεθος της εκμετάλλευσης.
3. Η δυναμική του δικαιούχου και της εκμετάλλευσης.
4. Οι επενδύσεις σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις πυρόπληκτων περιοχών.
5. Το είδος της επενδυτικής δαπάνης με έμφαση στην ψηφιακή γεωργία και τις ΑΠΕ.
6. Η αύξηση της προστιθέμενης αξίας των προϊόντων.
7. Η εισαγωγή / χρήση καινοτομίας.
8. Η συμμετοχή σε κλάδους προτεραιότητας της Περιφέρειας.
Αξιολόγηση αιτήσεων
Τη λήξη της υποβολής των αιτήσεων ακολουθεί συγκριτική αξιολόγηση, βαθμολογική κατάταξη και ένταξη στο μέτρο όσων αιτήσεων καλύπτονται από τον προϋπολογισμό της πρόσκλησης. Για την ταχύτερη αξιολόγηση της αίτησης θα διευρυνθεί το μητρώο των αξιολογητών αιτήσεων στήριξης.
