Χθες πιστώθηκαν στους λογαριασμούς των Περιφερειών 5.685.251 ευρώ.
Αναλυτικότερα για αποζημιώσεις σε πληγέντες κτηνοτρόφους πιστώθηκαν 4.737.569,76 ευρώ.
Σε ενισχύσεις πολιτών που παράπλευρα υπέστησαν οικονομική ζημιά από τα περιοριστικά μέτρα που έχουν επιβληθεί 785.091,15 ευρώ.
Για λειτουργικές δαπάνες, προς τις Περιφέρειες προκειμένου να αντιμετωπισθούν οι αυξημένες ανάγκες που δημιουργήθηκαν για την αντιμετώπιση των ζωονόσων, 162.590,10 ευρώ.
Τέλος, επισημαίνεται, ότι σήμερα, 3 Δεκεμβρίου 2024, η χώρα κατάφερε να μην έχει πλέον ζώνες προστασίας και επιτήρησης λόγω των κρουσμάτων πανώλης. Όπως είπε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστας Τσιάρας, «η επιτυχία αυτή οφείλεται σε έναν και μόνο παράγοντα: στη συνεργασία όλων των εμπλεκομένων και κυρίως των κτηνοτρόφων με τις κτηνιατρικές υπηρεσίες της χώρας και τους κτηνιάτρους στην πιστή εφαρμογή του ευρωπαϊκού κανονισμού 687/2020. Αποτέλεσμα ήταν η χώρα μας να λάβει τα εύσημα της ΕΕ για τον τρόπο αντιμετώπισης της ζωονόσου και να αποτελέσει πρότυπο για τις λοιπές ευρωπαϊκές χώρες. Το ίδιο πρέπει να γίνει και για την ευλογιά, η επιτυχής αντιμετώπιση της οποίας, βρίσκεται στα χέρια όλων μας. Είμαι βέβαιος ότι συνεργασία όλων των εμπλεκομένων φορέων με τους κτηνοτρόφους θα φέρει το επιθυμητό αποτέλεσμα ».
Για περισσότερες Ειδήσεις και όλα τα Αγροτικά Νέα επισκεφθείτε το e-Agrotis.gr
Η γεωργία, η οποία είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την υγεία του πλανήτη εδώ και 10.000 χρόνια, απειλείται από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Ωστόσο, καθώς τα ολοένα και πιο απρόβλεπτα καιρικά μοτίβα και η άνοδος της θερμοκρασίας απειλούν τις καλλιέργειες, μια νεοσύστατη εταιρεία ελπίζει ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να βοηθήσει τους αγρότες να προσαρμοστούν στις ταχέως μεταβαλλόμενες περιβαλλοντικές συνθήκες.
Η Avalo, μια εταιρεία ανάπτυξης καλλιεργειών με έδρα τη Βόρεια Καρολίνα, χρησιμοποιεί μοντέλα μηχανικής μάθησης για να επιταχύνει τη δημιουργία νέων και ανθεκτικών ποικιλιών καλλιεργειών. Η εταιρεία χρησιμοποιεί έναν αλγόριθμο για να προσδιορίσει τη γενετική βάση σύνθετων χαρακτηριστικών όπως η ξηρασία ή η αντοχή στα παράσιτα, σε εκατοντάδες ποικιλίες καλλιεργειών. Τα φυτά διασταυρώνονται με συμβατικό τρόπο, αλλά ο αλγόριθμος μπορεί να προβλέψει την απόδοση ενός σπόρου χωρίς να χρειάζεται να τον καλλιεργήσει – επιταχύνοντας τη διαδικασία έως και 70%, σύμφωνα με τον επικεφαλής τεχνολογίας της Avalo, Μαριάνο Άλβαρεζ.
«Αυτό που κάνουμε, τελικά, είναι ακριβώς η ίδια διαδικασία που χρησιμοποιείται εδώ και χιλιάδες χρόνια», εξήγησε ο Άλβαρεζ στο CNN.
Μείωση της σπατάλης τροφίμων
Η Avalo αναπτύσσει επίσης ανθεκτικές στην κλιματική αλλαγή ποικιλίες όπως ντομάτες ανθεκτικές στη θερμότητα και βαμβάκι ανθεκτικό στην ξηρασία, καθώς και πικραλίδες που μπορούν να καλλιεργηθούν για την παραγωγή καουτσούκ και ένα πλήρως βρώσιμο μπρόκολο που δημιουργήθηκε γστο πλαίσιο της μείωσης της σπατάλης τροφίμων.
Συνήθως καταναλώνεται μόνο το 20% της συνολικής βιομάζας μιας ολόκληρης καλλιέργειας μπρόκολου, σύμφωνα με τον CEO της Avalo, Μπρένταν Κόλινς. Η εταιρεία παρήγαγε εκατοντάδες ποικιλίες μπρόκολου προκειμένου να εκπαιδεύσει τον αλγόριθμο ώστε να αναγνωρίζει τα επιθυμητά χαρακτηριστικά με τελικό στόχο προκειμένου την καλλιέργεια ενός βρώσιμου μπρόκολου. Η νέα αυτή ποικιλία θα είναι διαθέσιμη στην αγορά το 2026– το μισό χρόνο που χρειάζεται μια συμβατική νέα ποικιλία μπρόκολου, σύμφωνα με την Avalo. Επιπλέον, η νέα ποικιλία μπορεί να καλλιεργηθεί με λιγότερη ενέργεια και λιπάσματα.
«Η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης για την ανακάλυψη γονιδίων έχει δείξει μεγάλη υπόσχεση», είπε στο CNN η Δρ. Σρούτι Ναθ, κλιματολόγος στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, η οποία δεν σχετίζεται με την Avalo.
«Αυτός ο τύπος τεχνολογίας – εάν χρησιμοποιηθεί σωστά – είναι ένα μεγάλο βήμα και θα επέτρεπε καλύτερο σχεδιασμό πριν από τις καλλιεργητικές περιόδους» εξήγησε η Ναθ.
Ωστόσο, η επιστήμονας προειδοποίησε ότι η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης για την ενημέρωση των αποφάσεων αναπαραγωγής κρύβει πιθανές παγίδες.
«Για παράδειγμα, ορισμένα χαρακτηριστικά που κρίνονται χρήσιμα για την ξηρασία μπορεί να έχουν εντοπιστεί λανθασμένα λόγω των πολυάριθμων γενετικών ιδιοτήτων που οδηγούν στην ανθεκτικότητα στην ξηρασία», είπε.
«Δεδομένου ότι οι συνέπειες της εσφαλμένης πρόβλεψης σε αυτή την περίπτωση μπορεί να έχουν δυσανάλογα αποτελέσματα, η διασφάλιση αυτού είναι ζωτικής σημασίας» τόνισε.
Παγκόσμιες προσπάθειες
Σε όλο τον κόσμο γίνονται προσπάθειες για την ανάπτυξη ανθεκτικών καλλιεργειών. Η εταιρεία αγροτεχνολογίας Silal με έδρα τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα συνεργάζεται με διεθνείς εταίρους, όπως η εταιρεία βιοτεχνολογίας Bayer, και εξετάζει μια ποικιλία σπόρων για να αξιολογήσει την αντοχή τους στην ξηρασία, τη ζέστη και την αλατότητα, δοκιμάζοντας τους στις φάρμες τους στο Άμπου Ντάμπι. Η Avalo ελπίζει ότι τέτοιες καινοτομίες μπορούν να βοηθήσουν τους αγρότες να αντιμετωπίσουν τις ολοένα και πιο ασταθείς καιρικές συνθήκες.
«Αν κυκλοφορούμε μια νέα ποικιλία μόνο κάθε 10 χρόνια, θα είμαστε πάντα 10 χρόνια πίσω από τις καιρικές συνθήκες, την πιο πρόσφατη ασθένεια ή τα πιο πρόσφατα παράσιτα», είπε ο Άλβαρεζ.
«Αν όμως κυκλοφορούμε νέες ποικιλίες κάθε 4 έως 5 χρόνια, είμαστε πολύ πιο κοντά στο να συμβαδίσουμε με τον ρυθμό της περιβαλλοντικής αλλαγής που βλέπουν πραγματικά οι αγρότες στα χωράφια τους. Αυτό μου δίνει πολλές ελπίδες γιατί πιστεύω ότι θα χρειαστεί να έχουμε μερικά ενδιαφέροντα και δυνητικά εκπληκτικά αποτελέσματα εάν θέλουμε να διατηρήσουμε το γεωργικό μας σύστημα σταθερό για τα επόμενα 30 έως 50 χρόνια» κατέληξε.
«Κρυμμένο θησαυρό» στο Κιλκίς αναζητεί η καναδική Velocity
Η περιοχή των ερευνών περιλαμβάνει τα ημιορεινά χωριά Μυριόφυτο, Αγιος Χαράλαμπος, Αμάραντα, Γάβρα και Πετράδες στους πρόποδες του όρους Δύσωρον, που είναι τμήμα των Κρουσσίων Ορέων. Στη φωτογραφία, το δίκτυο των αρχείων μεταλλείων στη Βάθη στα Κρούσσια Ορη.
Στο προσκήνιο επανέρχεται το πλούσιο μεταλλευτικό κοίτασμα στο Κιλκίς, όπου, σύμφωνα με παλαιότερες εκτιμήσεις του ΕΑΓΜΕ (πρώην ΙΓΜΕ), υπάρχουν αποθέματα μετάλλων τουλάχιστον 180 εκατ. τόνων, με την εκτιμώμενη δυνατότητα απόληψης να είναι 720.000 τόνοι χαλκού και άνω των 160 τόνων χρυσού.
Πρόσφατα, η Velocity Minerals, ελληνική θυγατρική του ομώνυμου, μικρού μεγέθους, καναδικού ομίλου εξασφάλισε –ύστερα από αίτησή της τον περασμένο Μάιο– τριετούς διάρκειας άδεια μεταλλευτικών ερευνών σε έκταση 9,7 χιλ. στρεμμάτων στο Κιλκίς.
Η περιοχή των ερευνών περιλαμβάνει τα ημιορεινά χωριά Μυριόφυτο, Αγιος Χαράλαμπος, Αμάραντα, Γάβρα και Πετράδες στους πρόποδες του όρους Δύσωρον, που είναι τμήμα των Κρουσσίων Ορέων. Τα Κρούσσια Ορη διαθέτουν, κατά τους γεωχημικούς και γεωλόγους, κοιτάσματα χρυσού, με την περιεκτικότητα να τοποθετείται σε 0,3 έως 19 γραμμάρια ανά τόνο, σύμφωνα με μελέτες που χρονολογούνται ήδη από τα μέσα της δεκαετίας του 1980.
Οι έρευνες της Velocity Minerals εκτιμάται ότι θα φανερώσουν ακριβέστερα την ποσότητα των κοιτασμάτων στην έκταση των 9,7 χιλ. στρεμμάτων, με την καναδική εταιρεία να έχει ως αντικείμενο την εξόρυξη χαλκού και χρυσού, διαθέτοντας σειρά μεταλλευτικών έργων, ως επί το πλείστον, στη Βουλγαρία.
Η εταιρεία, που είναι εισηγμένη στο χρηματιστήριο του Τορόντο, εμφανίζει κεφαλαιοποίηση της τάξεως των 23 εκατ. ευρώ, με τη μετοχή της να διαπραγματεύεται στα 0,12 ευρώ. Κατά το α΄ εξάμηνο της φετινής χρονιάς, η Velocity Minerals κατέγραψε ζημίες της τάξεως των 751.000 ευρώ, έχοντας καταλήξει σε δεσμευτική συμφωνία με την τουρκική Turkerler για την πώληση όλων των περιουσιακών στοιχείων της (μεταλλευτικά έργα και δικαιώματα σε έργα) στη Βουλγαρία έναντι τιμήματος 56 εκατ. ευρώ. Σε αυτά ανήκει και το έργο-ναυαρχίδα της εταιρείας στη Βουλγαρία, «Ροζίνο Γκολντ», που έχει αδειοδοτηθεί και βρίσκεται στο στάδιο των μελετών βιωσιμότητας .
Οι προηγούμενοι διαγωνισμοί για έρευνες στα Κρούσσια Ορη είτε κηρύχθηκαν άγονοι είτε σταμάτησαν λόγω αντιδράσεων των τοπικών αγορών.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η ελληνική θυγατρική της (Velocity Minerals Μονοπρόσωπη ΕΠΕ) βρίσκεται σε αναστολή καταχώρισης στο ΓΕΜΕ από τις 28 Απριλίου, επειδή δεν έχει προχωρήσει σε πιστοποίηση καταβολής μετοχικού κεφαλαίου.
H Velocity Minerals ιδρύθηκε τον περασμένο Φεβρουάριο, με διαχειριστή τον γεωλόγο Κιθ Χέντερσον, ο οποίος κατέχει τη θέση του διευθύνοντος συμβούλου στην καναδική μητρική, της οποίας αποτελεί έναν από τους ιδρυτές. Σε κάθε περίπτωση, η ενδεχόμενη έναρξη εκμετάλλευσης των ενδεχόμενων κοιτασμάτων στο υπέδαφος του Κιλκίς αποτελεί μακρινή υπόθεση.
Οχι μόνον επειδή η άδεια μεταλλευτικών ερευνών έχει διάρκεια, όπως προβλέπει η νομοθεσία, τριών χρόνων, δηλαδή έως το 2027, αλλά και επειδή για τη διαδικασία της παραχώρησης του μεταλλείου απαιτείται Προεδρικό Διάταγμα, εφόσον ο ενδιαφερόμενος πιστοποιήσει την ύπαρξη εκμεταλλεύσιμου κοιτάσματος με βάση οικονομοτεχνική μελέτη.
Στο παρελθόν, έχει επιχειρηθεί αρκετές φορές η εκμετάλλευση του «κρυμμένου θησαυρού» που υπάρχει στο υπέδαφος του Κιλκίς.
Το 2002 είχε παραχωρηθεί για την πραγματοποίηση ερευνών έκταση περίπου 150.000 στρεμμάτων σε πολυεθνικό εξορυκτικό όμιλο στα Κρούσσια Ορη, αλλά το εγχείρημα εκείνο δεν υλοποιήθηκε ποτέ.
Το 2012 το υπουργείο Περιβάλλοντος είχε προκηρύξει πλειοδοτικό διαγωνισμό για τη μίσθωση μεταλλευτικού χώρου σε Μεταξοχώρι, Βάθη, Γερακάρι, Φύσκα, Κεντρικό Μυλοχώριο και Αντιγόνιο Κιλκίς (περιοχές που βρίσκονται σε εγγύτητα με αυτές για τις οποίες απέκτησε άδεια η Velocity) για τη διεξαγωγή ερευνών για τη διαπίστωση κοιτασμάτων χαλκού και χρυσού.
Στον διαγωνισμό είχε πλειοδοτήσει η Ακτωρ (τότε θυγατρική του ομίλου Ελλάκτωρ), έχοντας καταθέσει μία από τις δύο προσφορές (η δεύτερη είχε προέλθει από την ΕΛΜΙΝ). Ωστόσο, η σύμβαση μίσθωσης δεν υπεγράφη ποτέ. Το έργο βρέθηκε αντιμέτωπο με αντιδράσεις της τοπικής κοινωνίας και προσφυγές στη Δικαιοσύνη, ενώ το 2019 η τότε κυβέρνηση προχώρησε στην ακύρωση του διεθνούς διαγωνισμού
Η Ισπανία έχει 2,4 εκατομμύρια εκτάρια επιφάνειας που προορίζεται για βιολογική παραγωγή, που αντιπροσωπεύει το 10,8% της Μεταχειρισμένης Γεωργικής Περιοχής (UAA), σύμφωνα με έκθεση που κυκλοφόρησε αυτή την Τετάρτη από την πλατφόρμα αγοράς, πώλησης και μίσθωσης ακινήτων Cocampo.
Το έγγραφο, το οποίο συγκεντρώνει στοιχεία από διαφορετικές επίσημες πηγές, αναφέρει ότι η Ισπανία είναι ένας από τους κύριους παραγωγούς βιολογικών προϊόντων στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ).
«Οι Ισπανοί αγρότες ανταποκρίθηκαν στην κλιματική αλλαγή προσαρμόζοντας τις καλλιέργειες και τις πρακτικές τους σε νέες κλιματικές συνθήκες, γεγονός που επέτρεψε την επέκταση ορισμένων τύπων καλλιεργειών που είναι πιο ανθεκτικά ή κατάλληλα στις μεταβαλλόμενες συνθήκες», αναφέρει η έκθεση.
Αποκαλύπτει επίσης τους μετασχηματισμούς στο ισπανικό γεωργικό πανόραμα μεταξύ 2011 και 2020, αποδεικνύοντας την ανάπτυξη σε ορισμένες καλλιέργειες, όπως το φιστίκι, το αβοκάντο, τη σόγια και τις αμυγδαλιές, και μια αλλαγή στις τάσεις της γεωργικής παραγωγής.
Φιστίκι – αμύγδαλο, οι δενδρώδεις καλλιέργειες με τη μεγαλύτερη ανάπτυξη
Το φιστίκι είναι μακράν η καλλιέργεια που έχει αυξηθεί περισσότερο σε αυτή τη χρονική περίοδο, 1.057,6%, έως και 49.534 εκτάρια, σύμφωνα με την έκθεση. Σε συνολική έκταση, ωστόσο, το φιστίκι είναι τρίτο από κάτω, μόνο μπροστά από το αβοκάντο (15.849 εκτάρια) και τη σόγια (1.450 εκτάρια), τα οποία μεταξύ 2011 και 2020 αυξήθηκαν κατά 50,1% και 107,4%, αντίστοιχα.
Η τέταρτη καλλιέργεια που αναπτύσσεται περισσότερο είναι η αμυγδαλιά (+31,2%), η οποία φτάνει έτσι τα 718.540 στρέμματα και ενοποιείται ως η πέμπτη που καταλαμβάνει τη μεγαλύτερη έκταση.
«Τόσο η εθνική όσο και η διεθνής ζήτηση έχουν οδηγήσει στην ανάπτυξη ορισμένων καλλιεργειών, ειδικά εκείνων που θεωρούνται υπερτροφές ή εκείνων που ευθυγραμμίζονται με τις τάσεις υγιεινής κατανάλωσης, όπως τα αμύγδαλα και τα φιστίκια», εξήγησε η Cocampo. Μάλιστα, σύμφωνα με στοιχεία της Cocampo, το 43,1% των διαφημίσεων αγροτικών ακινήτων που δημοσιεύονται στο Διαδίκτυο είναι για αμύγδαλο, αβοκάντο και φιστίκι.
Μειώσεις
Στην ταξινόμηση ξεχωρίζουν οι πτώσεις στην έκταση της πατάτας (-18,7%), στα 65.404 στρέμματα, όσπρια (-17,9%), έως 366.926 εκτάρια και βιομηχανικές καλλιέργειες όπως βαμβάκι, ηλίανθος και ζαχαρότευτλα (-17,1%), έως 871.130 στρέμματα.
Μείωση (-3,1%) παρουσίασε και η έκταση των αμπελώνων οινοποίησης, η τρίτη μεγαλύτερη, με 933.092 στρέμματα.
Η μείωση της επιφάνειας αυτών των καλλιεργειών αντανακλά, σύμφωνα με την Cocampo, «μια προσαρμογή του αγροτικού τομέα στις νέες απαιτήσεις και προκλήσεις της αγοράς».
Στην Ισπανία, 16,8 εκατομμύρια εκτάρια επιφάνειας διατίθενται σε καλλιεργήσιμες εκτάσεις, που αντιπροσωπεύουν το 33,3% της συνολικής επιφάνειας της χώρας.
Η έκταση της καλλιέργειας έχει υποστεί διακυμάνσεις την τελευταία δεκαετία και η μεγαλύτερη μείωση σημειώθηκε το 2016, με απώλεια 3,37% της καλλιεργούμενης έκτασης σε σύγκριση με το 2011.
Από το 2011 έως το 2020 σημειώθηκε ανάπτυξη 0,5%, αν και την τελευταία πενταετία σημειώθηκε μείωση 2,0%.
Η Ανδαλουσία είναι η περιοχή στην Ισπανία, όπου συγκεντρώνεται η παραγωγή ελαιόδεντρων και λαχανικών, και το 2022 είχε 3,6 εκατομμύρια εκτάρια αφιερωμένα στην καλλιέργεια.
Μια άλλη περιοχή είναι η Castilla y León, η οποία κατέχει ηγετική θέση στην παραγωγή δημητριακών και όπου τα στοιχεία της τελευταίας δεκαετίας δείχνουν αύξηση της έκτασης που κατανέμεται στα χωράφια κατά 11,5%.
Πηγή – valenciafruits.com
Για περισσότερες ειδήσεις και αναλύσεις για τις αγροτικές καλλιέργειες και τη βιολογική παραγωγή, επισκεφθείτε το e-agrotis.gr! Μείνετε ενημερωμένοι για τις τελευταίες εξελίξεις στον τομέα της γεωργίας.
Νέες βροχές θα ξεκινήσουν από την Τετάρτη και τα δυτικά, σύμφωνα με τη μετεωρολόγο της ΕΡΤ Νικολέτα Ζιακοπούλου. Την Πέμπτη τα φαινόμενα θα επεκταθούν και πιο ανατολικά, με τις καταιγίδες να εντοπίζονται στα θαλάσσια και παραθαλάσσια. Οι χιονοπτώσεις θα περιορίζονται σε ορεινές περιοχές κυρίως της βόρειας Ελλάδας.
Πιο αναλυτικά, την Τετάρτη περιμένουμε τοπικές νεφώσεις με βροχές σε κεντρική Μακεδονία, ανατολική Θεσσαλία, σταδιακά και στα δυτικά, με καταιγίδες στο Ιόνιο. Οι άνεμοι ανατολικοί -νοτιοανατολικοί έως 5 μποφόρ. Η θερμοκρασία το μεσημέρι θα φτάσει τους 14 με 17 βαθμούς.
Στην Αττική περιμένουμε παροδικές νεφώσεις. Οι άνεμοι ανατολικοί έως 4 μποφόρ. Η θερμοκρασία από 9 έως 16 βαθμούς.
Στην Θεσσαλονίκη είναι πιθανές πρόσκαιρες βροχές. Οι άνεμοι ασθενείς. Η θερμοκρασία από 8 έως 13 βαθμούς.
Την Πέμπτη περιμένουμε αρκετές βροχές, τοπικές καταιγίδες στα δυτικά και τα νότια και χιόνια στα πιο ορεινά. Οι άνεμοι ανατολικοί έως 7 μποφόρ, η θερμοκρασία δεν θα αλλάξει σημαντικά.
Τελευταία αναθερμαίνεται μία συζήτηση για ένα πολύ σημαντικό ζήτημα που σχετίζεται στενά με τη βιωσιμότητα της γεωργίας και πιο συγκεκριμένα της φυτικής παραγωγής
Το ζήτημα αυτό είναι η περίφημη «αναδιάρθρωση καλλιεργειών» που ενώ συζητείται επί δεκαετίες, ποτέ δεν είχε προσλάβει επείγοντα χαρακτήρα, με τον οποίο εμφανίζεται αυτή την περίοδο. Ο βασικός λόγος γι’ αυτό φαίνεται να είναι ότι τώρα έχουν γίνει άμεσα ορατές οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής (ΚΑ) και κυρίως της αυξημένης θερμοκρασίας και της ξηρασίας, που παίζουν σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη των φυτών. Για το θέμα αυτό είχαμε ξαναγράψει δύο χρόνια πριν («ΕτΔ» 3-4-23) με αφορμή τη διαπίστωση ότι το αντίστοιχο πρόγραμμα του ΥΠΑΑΤ δεν παρουσίαζε ιδιαίτερη κινητικότητα. Στο άρθρο αυτό με αφορμή τον προβληματισμό που υπάρχει διάχυτος στους αγρότες, θα αναλύσουμε συνοπτικά τους λόγους για τους οποίους είναι επείγουσα ανάγκη να ασχοληθεί η Πολιτεία με το θέμα και με ποιο τρόπο πρέπει να προσεγγιστεί.
Λόγοι αναδιάρθρωσης των καλλιεργειών
Είναι λοιπόν ενδεδειγμένη η αναδιάρθρωση των καλλιεργειών; Η απάντηση είναι όχι μόνο ενδεδειγμένη, αλλά υποχρεωτική. Οι βασικοί λόγοι είναι αφ’ ενός οικονομικοί για τους παραγωγούς και αφ’ ετέρου περιβαλλοντικοί. Το ζήτημα όμως είναι με ποιο τρόπο θα γίνει ώστε να είναι αποτελεσματική και βιώσιμη. Σημειώνεται ότι υπάρχει αρνητική εμπειρία με διάφορες απόπειρες που έγιναν στο παρελθόν προς την κατεύθυνση επιλογής νέων καλλιεργειών, όπως για παράδειγμα με τις «υπερτροφές», τα αρωματικά φυτά, τη στέβια, τη ροδιά, τη βιομηχανική κάνναβη κ.ά. που δυστυχώς δεν ήταν επιτυχημένες και σε πολλές περιπτώσεις απογοήτευσαν τους παραγωγούς. Πώς λοιπόν πρέπει να γίνει η αναδιάρθρωση ώστε να αυξηθούν οι πιθανότητες επιτυχίας της;
Επιλογή παραγωγικού μοντέλου
Οι πρώτοι παράγοντες που πρέπει να μελετηθούν για το σκοπό αυτό είναι η οικονομική βιωσιμότητα των καλλιεργειών που θα διερευνηθούν στο σημερινό και πιο μακρινό οικονομικό περιβάλλον και στις συνθήκες στις οποίες λειτουργεί η αγροτική παραγωγή στη χώρα μας. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να αποφασίσουμε πρώτα τα θεμελιώδη χαρακτηριστικά του παραγωγικού μας μοντέλου. Θέλουμε να αυξήσουμε ποσοτικά την παραγωγή μας με κύριο σκοπό να ενισχύσουμε τις εξαγωγές ή να προτεραιοποιήσουμε τις εσωτερικές ανάγκες της χώρας μας επιλέγοντας την παραγωγή προϊόντων με κύριο στόχο την εξασφάλιση «επάρκειας» για τη χώρα μας και κατά δεύτερο λόγο εξαγωγές;
Τα δύο αυτά μοντέλα οδηγούν σε βασικές διαφοροποιήσεις. Το μοντέλο της αύξησης της παραγωγής αγροτικών προϊόντων με κύριο στόχο την αύξηση των εξαγωγών σημαίνει τη δημιουργία εκμεταλλεύσεων με μεγάλες εκτάσεις, εντατικοποίηση της καλλιέργειας, μείωση του κόστους παραγωγής και ιδιαίτερα του εργατικού κόστους, αλλά και μεγάλες επενδύσεις σε υποδομές. Υφίστανται αυτές οι προϋποθέσεις σήμερα στην Ελλάδα; Η απάντηση είναι αρνητική για πολλές από αυτές τις προϋποθέσεις. Ο μέσος κλήρος είναι πολύ μικρός (το 47% των εκμεταλλεύσεων έχει έκταση μικρότερη των 20 στρ., οι δε «επενδυτικές δυνατότητες» είναι ουσιαστικά ανύπαρκτες (η τυπική αξία παραγωγής του 50% των εκμεταλλεύσεων είναι μικρότερη των 4.000 €/έτος-Στοιχεία ΕΛΣΤΑ 2020) για να αναφέρουμε βασικά ενδεικτικά στοιχεία. Επί πλέον ο πλούτος της βιοποικιλότητας που αναδεικνύεται μέσα από την ποικιλία των γεωργικών προϊόντων που παράγουν οι μικρές γεωργικές εκμεταλλεύσεις θα χάνονταν οριστικά. Η συγκέντρωση γης που είναι απαραίτητη σε μια τέτοια επιλογή, θα σήμαινε ότι χιλιάδες εκμεταλλεύσεις θα έχαναν τον οικογενειακό χαρακτήρα που έχουν σήμερα και θα μετατρέπονταν σε μικρά κομμάτια μιας μεγάλης επιχείρησης, κάτι που θα υπέσκαπτε τον κοινωνικό χαρακτήρα μιας μεγάλης μερίδας του πληθυσμού μας.
Το μοντέλο, της εξασφάλισης κατά προτεραιότητα «επάρκειας» προϊόντων στο εσωτερικό της χώρας με τη μεγάλη ποικιλία των ποιοτικών προϊόντων που υποστηρίζει η πλούσια βιοποικιλότητά μας, μοιάζει πιο λογική και από οικονομική, κοινωνική σκοπιά, αλλά και περιβαλλοντική σκοπιά. Στην επιλογή αυτή η ανάγκη για εξαγωγικά προϊόντα θα μπορούσε να ικανοποιηθεί από την παραγωγή προϊόντων πιστοποιημένης ποιότητας, αλλά και επεξεργασίας αυτών με παραγωγή νέων προϊόντων, δημιουργώντας προστιθέμενη αξία σε όφελος των παραγωγών, αλλά και των καταναλωτών.
Οι δεύτεροι, αλλά εξίσου σημαντικοί παράγοντες πέραν της οικονομικής βιωσιμότητας των εκμεταλλεύσεων είναι οι περιβαλλοντικοί. Εξετάζοντας λοιπόν τις επιλογές μας και από αυτή την οπτική γωνία, βλέπουμε ότι η επιλογή των μεγάλων εκμεταλλεύσεων με κύριο στόχο την αύξηση της παραγωγικότητας, οδηγεί σε βλαπτικές για το περιβάλλον επιπτώσεις και κυρίως στη μείωση της ανεκτίμητης βιοποικιλότητας της ελληνικής υπαίθρου και λόγω της εντατικοποίησης στην επιβάρυνση του περιβάλλοντος λόγω των αυξημένων εισροών.
Επί πλέον πολύ αρνητική είναι η επίπτωση στη ρήξη της κοινωνικής συνοχής που θα προκληθεί από την απώλεια της οικογενειακότητας μεγάλου αριθμού γεωργικών εκμεταλλεύσεων που κρατούν πληθυσμό στην ύπαιθρο, προστατεύοντας το περιβάλλον.
Πώς γίνεται η επιλογή των καλλιεργειών
Μετά το πρώτο βασικό στάδιο της επιλογής του μοντέλου παραγωγής ακολουθεί η αναδιάρθρωση των καλλιεργειών με βάση τις απαιτήσεις του μοντέλου που έχει επιλεγεί. Η διαδικασία όμως που πρέπει να ακολουθηθεί δεν είναι απλή, απαιτεί σοβαρή μελέτη και έρευνα που έχει σημαντική διάρκεια. Και τούτο διότι οι επιλεγόμενες καλλιέργειες που θα αντικαταστήσουν τις υπάρχουσες (μερικές ή/και όλες εάν αποδειχθεί σωστό) θα πρέπει πριν εισαχθούν στην παραγωγική διαδικασία να δοκιμασθούν στο νέο πραγματικό περιβάλλον. Αυτό μπορεί να γίνει μόνο με καλά σχεδιασμένες μελέτες προσαρμοστικότητας.
Η επιλογή των καλλιεργειών που θα δοκιμαστούν πρέπει να είναι συμβατές με τις προβλέψεις για την πορεία της ΚΑ.
Για το θέμα αυτό έχει ήδη εκπονηθεί Εθνικό Σχέδιο Προσαρμογής στην Κλιματική Αλλαγή (ΠεΣΠΚΑ) που βασίστηκε σε σχετική μελέτης Τράπεζας της Ελλάδας (ΤτΕ). Σύμφωνα με τη μελέτη αυτή και με βάση το ακραίο σενάριο (RCP8.5), σύμφωνα με το οποίο θα έχουμε αύξηση της θερμοκρασίας κατά 3.7 οC μέχρι τέλους του αιώνα, το οποίο θεωρείται και το πιο πιθανό με βάση τα αποτελέσματα της COP27, οι καλλιέργειες που θα επιλεγούν πρέπει να λάβουν υπόψη τα παρακάτω για τις ήδη υπάρχουσες: Τα πιο ευαίσθητα φυτά στην ΚΑ είναι εκείνα που ανήκουν στην κατηγορία C3 (σιτάρι, κριθάρι, βρώμη, σίκαλη, ρύζι, βαμβάκι, καπνός, ηλίανθος, τα περισσότερα φρούτα και κηπευτικά) και πιο ανθεκτικά τα φυτά της κατηγορίας C4 – (καλαμπόκι και μερικά κηπευτικά). Το πιο ανθεκτικό από τα φυτά που καλλιεργούνται στη Θεσσαλία εμφανίζεται το βαμβάκι κάτω από όλα τα σενάρια. Η Θεσσαλία είναι στις περιοχές με τη μεγαλύτερη τρωτότητα (βλ. αναφορά).
Για οποιαδήποτε νέα καλλιέργεια, η μελέτη προσαρμοστικότητας πρέπει να περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστο τα παρακάτω: Περιγραφή των εδαφοκλιματικών απαιτήσεων του φυτού, των καλλιεργητικών μέτρων, την οικονομική σημασία του με εξέταση της ζήτησης της αγοράς (εσωτερικής και εξωτερικής) και διετή τουλάχιστο πειραματισμό στον αγρό σε αντιπροσωπευτικές θέσεις με βάση τα εδαφοκλιματικά χαρακτηριστικά, με αντικείμενο την απόδοση και ποιότητα των προϊόντων, τον υπολογισμό των περιβαλλοντικών αποτυπωμάτων (νερού και διοξειδίου του άνθρακα) και τα οικονομικά αποτελέσματα. Επί πλέον η μελέτη πρέπει να απαντά στο ερώτημα των δυνατοτήτων επεξεργασίας των προϊόντων και της δυνατότητας ανάπτυξης σχετικών υποδομών. Τέλος η μελέτη πρέπει να εκπονεί και σχετικό οδηγό καλλιέργειας για τον παραγωγό που θα τον καθοδηγεί σε όλες τις φάσεις μέχρι την απόκτηση της απαιτούμενης εμπειρίας. Μία τέτοια πρόταση υποβλήθηκε στο ΥΠΑΑΤ από το Ινστιτούτο Βιομηχανικών και Κτηνοτροφικών Φυτών το 2016 για την βιομηχανική κάνναβη, η οποία δυστυχώς δεν υιοθετήθηκε και η άδεια για την καλλιέργεια δόθηκε χωρίς ουσιαστική μελέτη με τα γνωστά αποτελέσματα στην εξέλιξη της καλλιέργειας, δηλαδή ουσιαστικά την απώλεια μιας καλής ευκαιρίας για τον πρωτογενή τομέα.
Πρόσφατα παρουσιάστηκαν ερευνητικά αποτελέσματα για μια νέα ενδιαφέρουσα καλλιέργεια, την κινόα. Ελπίζουμε να μη γίνουν τα ίδια λάθη και «καεί» και αυτή, όπως η κάνναβη και οι άλλες που επιχειρήθηκε να εισαχθούν στην παραγωγή χωρίς την απαραίτητη μελέτη, όπως προαναφέρθηκε. Τελειώνοντας, σημειώνεται ότι η δημιουργία των αγροκλιματικών ζωνών που θα ενσωματώνουν τις απαραίτητες βασικές εδαφοκλιματικές πληροφορίες για οποιαδήποτε νέα καλλιέργεια θεωρείται αυτονόητη προϋπόθεση. Αναφορά: Τσαντήλας, Χ. 2023. Οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στον πρωτογενή τομέα της γεωργίας: Πολιτικές & μέτρα προσαρμογής. Εκδήλωση Ινστιτούτου ΕΝΑ, Αθήνα, ImpactHub. 21-2-23.
Γράφει
Χρ. Τσαντήλας
Γεωπόνος, δρ. Εδαφολογίας, πρ. διευθυντής Ινστιτούτου Βιομηχανικών και Κτηνοτροφικών Φυτών του ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ – eleftheria.gr
Για περισσότερες Ειδήσεις και όλα τα Αγροτικά Νέα επισκεφθείτε το e-Agrotis.gr
Η Ικαρία περιλαμβάνεται στις πέντε περιοχές παγκοσμίως όπου οι άνθρωποι ζουν περισσότερο, είναι πιο υγιείς και έχουν καλύτερη ποιότητα ζωής. Αυτές οι περιοχές ονομάζονται οι «Μπλε Ζώνες της μακροζωίας» (ΒΖ). Η σύγκριση των διατροφικών μοντέλων και των πέντε BZs είναι αρκετά δύσκολη για διάφορους λόγους, συμπεριλαμβανομένων των εθνικών και πολιτισμικών χαρακτηριστικών και του τρόπου ζωής.
Πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nutrients στην οποία συμμετείχαν ο ΕΛΓΟ – Δήμητρα καθώς και Πανεπιστήμια της Ιταλίας, της Τσεχίας, της Γεωργίας, του Ιράκ, της Εσθονίας και του Πακιστάν είχε στόχο να αναλύσει τα πικρά άγρια χόρτα Ικαρίας και πόσο συμβάλουν στην καλή υγεία των κατοίκων του νησιού η διατροφική κληρονομιά των οποίων, έχει γίνει ολοένα και πιο δημοφιλής την τελευταία δεκαετία.
Η μελέτη πραγματοποιήθηκε σε 11 χωριά της κεντρικής Ικαρίας μεταξύ των οποίων Εύδηλος, Γιαλισκάρι, Άγιος Πολύκαρπος, Καραβόσταμο, Κάμπος, Ράχες, Καστανιές, Κεραμέ, και Κοσίκια.
Μέσα από 31 συνεντεύξεις, καταγράφηκαν συνολικά 56 άγρια πράσινα φυτά μαζί με τις μαγειρικές τους χρήσεις, τις γλωσσικές ετικέτες και τις τοπικές γεύσεις τους. Μερικά από αυτά είναι Μολόχα, Καυκαλίθρες, Τσουκνίδες, βλήτα, Κρίταμο, Σταμναγκάθι, Ραδίκια, οβριές, Μάραθο, Κολιτσίδα, Λουμπίνα, Γλιστρίδα, Βρούβες, Αγριασίκια, σκόλιμπρος και Στριφούλια. Τα περισσότερα από τα χόρτα που συγκεντρώθηκαν περιγράφηκαν ως πικρά.
Πολλές από τις βασικές τροφές της Μεσογειακής διατροφής χαρακτηρίζονται από πικρία ή είναι πικάντικα, ή και τα δύο, και μελέτες σε μοριακό επίπεδο έχουν αποδείξει μια σύνδεση μεταξύ των ενώσεων με αυτές τις αισθητηριακές ιδιότητες και ορισμένων από τις ευεργετικές επιδράσεις τους στην υγεία. Το ελαιόλαδο, για παράδειγμα, περιέχει αρκετές φαινολικές ενώσεις υπεύθυνες όχι μόνο για την πικρία και την πικάντικη γεύση του, αλλά και για πολλές θετικές επιδράσεις στην υγεία. Η ελαιοκανθάλη, μια από τις πιο αντιπροσωπευτικές βιοφαινόλες του ελαιολάδου, η οποία είναι πικρή και προκαλεί μια περίεργη πικάντικη αίσθηση σχεδόν αποκλειστικά στο λαιμό, έχει αποδειχθεί ότι έχει αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες.
Οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα (μεταξύ άλλων) πως η διατροφική κληρονομιά της κεντρικής Ικαρίας με βάση τα άγρια χόρτα περιλαμβάνει πενήντα έξι βοτανικά είδη, από τα οποία εντοπίστηκαν πενήντα πέντε. Οι συμμετέχοντες στη μελέτη Ικαριώτες από 40 έως 84 ετών έδειξαν μία προτίμηση κυρίως στα πικρά/πικάντικα άγρια χόρτα, και στη μελέτη αναφέρεται το αποτέλεσμα ως «το πικρό είναι καλύτερο». Η πικρή γεύση φαίνεται ότι έπαιξε έναν επιπλέον κρίσιμο ρόλο στη διαμόρφωση της γνώσης των άγριων χόρτων. Μερικά από τα καταγεγραμμένα χόρτα ήταν διαθέσιμα σε τοπικές αγορές αγροτών της Ικαρίας και στις τοποθεσίες μελέτης και βρίσκονται στο μενού σχεδόν κάθεταβέρνας, όπου το καλοκαίρι πολλοί τουρίστες απολαμβάνουν σπιτικά ελληνικά πιάτα Μεσογειακής Διατροφής.
Τα περισσότερα από τα καταγεγραμμένα είδη καταναλώνονταν συχνά την άνοιξη, είτε βρασμένα και καρυκευμένα με ελαιόλαδο και λεμόνι είτε ως γέμιση σε αλμυρές πίτες. Αν και οι περισσότεροι από τους συμμετέχοντες στη μελέτη συμφώνησαν ότι οι νέοι δεν γνωρίζουν πολλά για τα χόρτα, οι ερευνητές παρατήρησαν νεαρούς Ικαριώτες αγρότες να προσπαθουν να θέσουν ξανά στο επίκεντρο τη βιώσιμη τοπική διατροφή, τη βιολογική γεωργία και τα άγρια χόρτα. Αυτό μπορεί επίσης να οφείλεται στο κοινωνικο-πολιτιστικό πλαίσιο της Ικαρίας, η οποία, από ένα από τα φτωχότερα νησιά της Ελλάδας μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, έχει μετατραπεί όλο και περισσότερο, τις τελευταίες δύο δεκαετίες, σε σημαντικό κόμβο για πολλούς νέους στην Ελλάδα και νότια Ευρώπη, που θέλουν να επανασυνδεθούν με τη φύση μέσω κοινωνικών έργων και να απορρίψουν τον μαζικό τουρισμό και τον καπιταλιστικό καταναλωτισμό. Η κοινωνικότητα και τα έθιμα διανομής του φαγητού που συνδέονται με τα Πανηγύρια δημιουργούν την εμβληματική ικαριακή διαγενεακή ευθυμία. Η ικαριώτικη κοινωνική ευημερία που αποκτάται μέσω αυτής της βαθιάς κουλτούρας της συντροφικότητας είναι πιθανώς επίσης ένας από τους παράγοντες που καθιστούν την Ικαριακή διατροφή τόσο πολύτιμη, όπως συζητείται σε άλλα έργα και μια πολύτιμη κληρονομιά για την ίδια. Επίσης όπως τονίζεται στη μελέτη, στην ικαριώτικη κοινωνία οι προσωπικές σχέσεις έχουν γενικά μεγάλη αξία. Σύμφωνα με τον Zouras, μια 89χρονη γυναίκα περιέγραψε τη σχέση της με τους γείτονες με αυτόν τον τρόπο:
«Λένε εδώ «ο γείτονάς σου είναι ο αδερφός σου», αλλά μερικές φορές ο γείτονάς σου είναι πιο σημαντικός γιατί υπάρχει κάποιος να απευθυνθείς σε περίπτωση ανάγκης …».
Η τρέχουσα έρευνα μπορεί να παρέχει μια βάση που θα μπορούσε να συμβάλει στην καλύτερη κατανόηση των δεσμών μεταξύ του τμήματος των άγριων φυτών της Μεσογειακής διατροφής, της αντίληψης γεύσης και της υγείας στη Μεσόγειο. Συνιστάται ανεπιφύλακτα μελλοντικές μελέτες διατροφής να αφορούν ιδιότητες που προάγουν την υγεία που σχετίζονται με την κατανάλωση άγριων πράσινων φυτών. Τελικά, η ενθάρρυνση περισσότερων ερευνών και αποδείξεων ότι το «πικρό είναι καλύτερο», τόσο σε πολιτιστικό όσο και σε μοριακό επίπεδο, θα μπορούσε να εμπνεύσει και να ενισχύσει προγράμματα που στοχεύουν στην προώθηση της ευαισθητοποίησης του κοινού σχετικά με τη σημασία της κληρονομιάς των πικρών τροφίμων για τη βελτίωση της υγείας και της ευημερίας.
Η υδάτινη κατάσταση στο έδαφος επηρεάζει κυρίως το μέγεθος του καρπού, τον δείκτη ωρίμανσης και τη συγκέντρωση φαινολικών ενώσεων στο ελαιόλαδο, ενώ η έκθεση στο φως τροποποιεί και την όξινη σύσταση του ελαιολάδου.
Αυτό προκύπτει από μια μελέτη που διεξήχθη από πανεπιστημιακούς ερευνητές από την Περούτζια και την Πίζα, οι οποίοι εξέτασαν τη διαθεσιμότητα φωτός και νερού για φωτοσύνθεση και διαπνοή.
Προκειμένου να αξιολογηθεί η επίδραση της υδάτινης κατάστασης του δέντρου και του επιπέδου αναχαίτισης της ηλιακής ακτινοβολίας στα χαρακτηριστικά του καρπού και στην ποιότητα του ελαιολάδου, διεξήχθη μια διετή δοκιμή σε έναν εντατικό ελαιώνα ποικιλίας Frantoio στην επαρχία του Λιβόρνο.
Η διαχείριση της άρδευσης έγινε χρησιμοποιώντας ένα σύστημα υποάρδευσης που χορηγούσε 100% (πλήρη άρδευση), 46 – 48% (έλλειμμα άρδευσης) ή 2 – 6% (έκτακτη άρδευση) της συνολικής ανάγκης σε νερό του δέντρου, υπολογιζόμενη ως αποτελεσματική εξατμισοδιαπνοή, για περίπου 14 εβδομάδες κατά τη θερινή περίοδο.
Κατά τη συγκομιδή, οι καρποί ελήφθησαν από τρεις διαφορετικές περιοχές του θόλου που χαρακτηρίζονται από διαφορετικό επίπεδο αναχαίτισης της ηλιακής ακτινοβολίας, εκφραζόμενο ως ποσοστό του φωτός που αναχαιτίζεται πάνω από το θόλο:
Υψηλό (61 – 67%)
Χαμηλό – Νότος (38 – 46%) και
Κάτω – Βορράς (27 – 33%)
Οι καρποί με το υψηλότερο φρέσκο βάρος (2,63 gr) συλλέχθηκαν στην άνω περιοχή του θόλου (Top) πλήρως αρδευόμενων ελαιόδεντρων, ενώ το χαμηλότερο φρέσκο βάρος (1,63 gr) μετρήθηκε στους καρπούς που συλλέχθηκαν από το Lower – Βόρεια περιοχή των δέντρων που υπόκεινται σε επείγουσα άρδευση μόνο.
Γενικά, στο ίδιο καθεστώς άρδευσης, οι καρποί που εκτέθηκαν περισσότερο στο ηλιακό φως παρουσίασαν υψηλότερο δείκτη ωρίμανσης και περιεκτικότητα σε λάδι σε σύγκριση με τους καρπούς που συγκομίστηκαν στην περιοχή Κάτω-Βορρά.
Οι ενδιάμεσες τιμές μετρήθηκαν σε καρπούς που βρίσκονται στην περιοχή Κάτω-Νότου. Η συγκέντρωση του ελαϊκού οξέος στο ελαιόλαδο μειώθηκε καθώς αυξήθηκε το επίπεδο αναχαίτισης του φωτός, ενώ το λινολεϊκό οξύ (CLA) παρουσίασε αντίθετη συσχέτιση .
Μια θετική συσχέτιση μεταξύ του 3,4-DHPEA-EDA ( πολυφαινολικές ενώσεις), της συνολικής περιεκτικότητας σε πολυφαινόλες στο λάδι και της ποσότητας φωτός που αναχαιτίζεται από τους καρπούς βρέθηκε σε όλα τα καθεστώτα άρδευσης.
Οι ίδιες φαινολικές ενώσεις έδειξαν αντίστροφη συσχέτιση με την υδατική κατάσταση του δέντρου, φτάνοντας τις χαμηλότερες τιμές στα έλαια που λαμβάνονται από πλήρως αρδευόμενα ελαιόδεντρα.
Συμπερασματικά, τα αποτελέσματα που προέκυψαν σε αυτή τη μελέτη δείχνουν ότι τόσο το επίπεδο αναχαίτισης φωτός από τον καρπό όσο και η διαθεσιμότητα νερού στο έδαφος επηρεάζουν την ποιότητα του παραγόμενου ελαιολάδου.
Για περισσότερες πληροφορίες και ενημερώσεις σχετικά με την ποιότητα των προϊόντων σας και τη γεωργία, επισκεφθείτε το e-agrotis.gr! Ανακαλύψτε τους παράγοντες που επηρεάζουν την παραγωγή και μάθετε πώς να βελτιώσετε τις καλλιέργειές σας.
«Η εγκατάλειψη του ελληνικού αμπελώνα συνεχίζεται, η επιδοτούμενη εκρίζωση της ΕΕ θα τον αποτελειώσει» αυτή είναι η απάντηση στις συστάσεις της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου, των εκπροσώπων των οινοποιητικών συνεταιρισμών, που συμμετείχαν στην Πανελλήνια Σύσκεψη που διοργάνωσε η ΚΕΟΣΟΕ στις 29 Νοεμβρίου 2024, κρούοντας τον κώδωνα του κινδύνου.
Ειδικότερα, σύμφωνα με την σχετική ανακοίνωση της ΚΕΟΣΟΕ, επί της πρότασης της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου (Ο.Υ.Ε) για τον περιορισμό του δυναμικού παραγωγής μέσω μόνιμων εκριζώσεων στα επίπεδα της συνεχιζόμενης μειούμενης ζήτησης οίνων, οι οινοποιητικοί συνεταιρισμοί αντικρούουν το σκεπτικό καθώς τα προβλήματα που επικαλείται η Ο.Υ.Ε αφορούν κατά βάση προβλήματα των βορείων χωρών της ΕΕ, ενώ η Ελλάδα δεν παρουσιάζει προβλήματα υπερπροσφοράς οίνων και συνεπώς το προτεινόμενο καθεστώς των εκριζώσεων, δεν την αφορά πλην ίσως των περιπτώσεων των υπερήλικων αμπελουργών χωρίς διαδοχή.
Επίσης, στην ανακοίνωση τονίζεται ότι οι συστάσεις της Ο.Υ.Ε, ουδόλως ασχολούνται με τον συρρικνούμενο πρωτογενή τομέα και την μείωση των εκτάσεων αμπελοκαλλιέργειας (την οποία και διαπιστώνει), που είναι αποτέλεσμα της εκρηκτικής αύξησης του κόστους καλλιέργειας.
Τη στιγμή που στην ΕΕ συζητούνται οι επιδοτούμενες εκριζώσεις, στην Ελλάδα παρατηρείται, ένα περισσότερο επικίνδυνο φαινόμενο, αυτό της εγκατάλειψης της καλλιέργειας, πραγματικότητα που δεν απασχολεί τους πολιτικούς ιθύνοντες, παρ’ ότι η ΚΕΟΣΟΕ το έχει αναδείξει ως το μεγαλύτερο πρόβλημα του τομέα, πρόβλημα το οποίο απασχόλησε έντονα το πρόσφατο συνέδριο για την αμπελουργία στα Ιωάννινα.
Στη βάση αυτή δεν είναι άμοιρα και τα χαρακτηριστικά των ελληνικών αμπελουργικών εκμεταλλεύσεων με μέσο μέγεθος τα 4 στρέμματα, έκταση που δεν διασφαλίζει καμία προϋπόθεση βιωσιμότητας.
«Η αξιοπρέπεια των αμπελουργών δεν διασφαλίζεται με τις εκριζώσεις, αλλά από την εν δυνάμει υποστήριξη των απρόσκοπτων μεταβιβάσεων με οικονομικά κίνητρα. Η κλιματική κρίση επιδεινώνεται με την εκρίζωση εκτάσεων αμπελοκαλλιέργειας, που είναι φιλική στο περιβάλλον, ενώ παράλληλα ο κρατικός μηχανισμός έχει καθυστερήσει δραματικά για την αντιμετώπιση του μείζονος προβλήματος της λειψυδρίας», σημειώνουν.
Ταυτόχρονα, όπως επισημαίνουν οι οινοποιητικοί συνεταιρισμοί, η αναντιστοιχία των εκτάσεων του Αμπελουργικού Μητρώου με το ΟΣΔΕ και τις ΔΗΛΩΣΕΙΣ ΣΗΓΚΟΜΙΔΗΣ αποτελεί ωρολογιακή βόμβα στα θεμέλια του τομέα.
Επίσης, κύριο πρόβλημα παγκόσμιο, ευρωπαϊκό, αλλά κυρίως ελληνικό, με το οποίο δεν ασχολείται κανείς, χαρακτηρίζεται αυτό των αιτίων της δραματικής μείωσης του διαθέσιμου εισοδήματος των νοικοκυριών, που δεν επαρκεί παρά μόνο για την κάλυψη των αναγκαίων δαπανών του το πρώτο εικοσαήμερο του μήνα, που εξ’ αντικειμένου περιορίζει την κατανάλωση του οίνου.
Ως εκ τούτου, οι νέοι ως κύριος μοχλός της κατανάλωσης οίνου σήμερα και μελλοντικά, δεν είναι και δεν θα είναι σε θέση να αναπληρώσουν την απώλεια της κατανάλωσης.
«Η ζητούμενη αύξηση της κατανάλωσης οίνων, σχετίζεται άμεσα με τις τιμολογιακές πρακτικές των σημείων εστίασης τα οποία τιμολογούν τους τελικούς καταναλωτές οίνων έως και 15 φορές παραπάνω, σε σχέση με το κόστος αγοράς των οίνων, απομακρύνοντάς τους υπέρ άλλων αλκοολούχων ποτών», επισημαίνεται, υπογραμμίζοντας το γεγονός ότι «η βιωσιμότητα των οινοποιείων, λόγω του απεχθούς τραπεζικού δανεισμού, της αστάθειας που προκαλεί η κλιματική αλλαγή και των στρεβλώσεων στην αγορά οίνου, βρίσκεται σε οριακό σημείο».
Οι οινοποιητικοί συνεταιρισμοί και η ΚΕΟΣΟΕ, θεωρούν ότι ο κλάδος έχει ξεπεραστεί από τα γεγονότα και καλούν το ΥΠΑΑΤ, να αντιμετωπίσουν από κοινού την έκρυθμη κατάσταση που έχει δημιουργηθεί. Για τον λόγο αυτό απαιτείται να συσταθεί αντίστοιχη Ομάδα Υψηλού Επιπέδου και στη χώρα μας με την συμμετοχή του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και όλων των επαγγελματικών φορέων Αμπέλου και Οίνου.
Τέλος, ο κλάδος και το ΥΠΑΑΤ οφείλουν να προχωρήσουν στην σύνταξη μελέτης για το Στρατηγικό Σχεδιασμό της ελληνικής αμπελουργίας, αφού ο πρωτογενής τομέας σήμερα κινείται χωρίς σχεδιασμό με ανυπολόγιστες συνέπειες για το μέλλον της καλλιέργειας.
Πηγή giorgoskatsadonis.blogspot.com
Για περισσότερες Ειδήσεις και όλα τα Αγροτικά νέα επισκεφθείτε το e-Agrotis.gr
Η κατάσταση με την ευλογιά των αιγοπροβάτων αναζωπυρώνεται και πάλι, με τις υπολογισμένες θανατώσεις να ξεπερνούν τις 40.000 σε αριθμό, ξεπερνώντας σημαντικά τον αριθμό των τελικών κρουσμάτων πανώλης (38.056), την ώρα που συνεχίζονται να καταγράφονται εστίες, με τελευταίες σε Άνδρο, Αιτωλοακαρνανία και Μαγνησία.
Τα κρούσματα ευλογιάς των μικρών μηρυκαστικών συνεχίζουν να εξαπλώνονται, με πολλαπλές εστίες να εμφανίζονται και να καθιστούν την κατάσταση ολοένα και πιο ανεξέλεγκτη. Από επιδημιολογική άποψη, το νόσημα είναι ιδιαίτερα δύσκολο στη διαχείρισή του λόγω της υψηλής μεταδοτικότητας, νοσηρότητας και θνησιμότητας που παρατηρούνται όταν ο ιός εισέρχεται για πρώτη φορά σε έναν πληθυσμό ζώων.
Ωστόσο, οι καταστροφικές συνέπειες της ευλογιάς των αιγοπροβάτων δεν περιορίζονται μονάχα στη βόρεια Ελλάδα που η κατάσταση είναι σοβαρή και σε περιοχές του Έβρου έχει ξεκληρίσει σε ποσοστά άνω του 80% το ζωικό κεφάλαιο.
Τελευταία, θετικό στον ιό της ευλογιάς των αιγοπροβάτων βρέθηκε την Πέμπτη 28/11 ένα κοπάδι στην Άνδρο. Αμέσως μόλις οι κτηνιατρικές αρχές ενημέρωσαν πως βρέθηκε επιβεβαιωμένο κρούσμα ευλογιάς των αιγοπροβάτων στο νησί, ο δήμαρχος Άνδρου κ. Θεοδόσης Σουσούδης συγκάλεσε σύσκεψη με τους αρμόδιους φορείς, κατά την οποία η προϊσταμένη του Τμήματος Πρωτογενούς Τομέα Άνδρου, κτηνίατρος κ. Μανούσου, παρείχε πλήρη ενημέρωση επί του θέματος και εισηγήθηκε τα επόμενα βήματα.
Επιπλέον, δεύτερο κρούσμα εντοπίστηκε στην Κατοχή Αιτωλοακαρνανίας, σε μονάδα αιγοπροβάτων, μόλις ένα χιλιόμετρο μακριά από την πρώτη εστία, καθώς επίσης και στη Μαγνησία, όπου επιβεβαιώθηκε νέο κρούσμα σε κτηνοτροφική μονάδα με 400 ζώα στην περιοχή των Καναλίων.
Είναι πολύ σημαντικό να ακολουθηθούν τα πρωτόκολλα για τη θανάτωση των μολυσμένων ζώων, όπως προβλέπεται από την αρμόδια κτηνιατρική υπηρεσία της Περιφέρειας και να συνεργαστούν όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς, ώστε να περιοριστεί η νόσος και να μην προκληθούν περαιτέρω καταστροφές.
Πηγή tyrokomos.gr
ΓΙα περισσότερες Ειδήσεις και όλα τα Αγροτικά Νέα επισκεφθείτε το e-Agrotis.gr
