Το «ασβέστωμα» των κορμών των δέντρων είναι μια πρακτική που εφαρμόζεται εδώ και αιώνες, κυρίως για προστασία από τις ακραίες καιρικές συνθήκες, τα παράσιτα και τις ασθένειες. Ωστόσο, ενώ μπορεί να προσφέρει κάποια οφέλη, υπάρχουν και κίνδυνοι που πρέπει να ληφθούν υπόψη.
1. Τι Είναι το Βάψιμο με Άσβεστη και Πώς Γίνεται
📌 Το ασβέστωμα ή λεύκανση του κορμού γίνεται με δύο κύριες μεθόδους:
✔ Διάλυμα ασβέστη με νερό – Υδροξείδιο του ασβεστίου (Ca(OH)₂) που διαλύεται σε νερό και εφαρμόζεται στον κορμό.
✔ Διάλυμα λάτεξ – Χρήση λευκού, εύκαμπτου υλικού χωρίς βάση πετρελαίου.
🟢 Κύριος σκοπός:
- Προστασία από έντομα, μύκητες και παράσιτα.
- Προστασία από θερμοκρασιακές μεταβολές.
- Πρόληψη εμφάνισης ρωγμών στον κορμό λόγω ηλιακής ακτινοβολίας.
- Αποφυγή βλάβης από λαγούς, τρωκτικά και ζώα.
🔴 Προσοχή:
❌ Δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται βαφές με βάση το πετρέλαιο, καθώς επηρεάζουν το φλοιό και εμποδίζουν τη φυσιολογική αναπνοή του δέντρου.
2. Οφέλη του Ασβεστώματος
✅ Προστασία από τις ακραίες θερμοκρασίες:
- Κατά τους ψυχρούς χειμώνες, το ασβέστωμα μειώνει τη θερμική καταπόνηση του κορμού και την πιθανότητα ρωγμών λόγω παγετού.
- Το καλοκαίρι, το λευκό χρώμα αντανακλά το φως και αποτρέπει την υπερθέρμανση του κορμού, ιδιαίτερα σε νεαρά δέντρα.
✅ Αποτροπή εντόμων και παρασίτων:
- Ο ασβέστης έχει αντιμυκητιακές ιδιότητες και μειώνει την ανάπτυξη ξυλοφάγων εντόμων και μυκήτων.
- Μπορεί να αποτρέψει επιθέσεις από λαγούς και τρωκτικά, καθώς κάνει τον κορμό λιγότερο ελκυστικό για φαγητό.
✅ Βελτίωση της ανθεκτικότητας του δέντρου:
- Ο ασβέστης σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να ενισχύσει τη διαθεσιμότητα θρεπτικών στοιχείων (π.χ. ασβέστιο, μαγνήσιο), βελτιώνοντας τη συνολική υγεία του δέντρου.
✅ Αποφυγή πρόωρης έκπτυξης φύλλων:
- Σε περιοχές με έντονες θερμοκρασιακές μεταβολές, το ασβέστωμα επιβραδύνει την έκπτυξη των φύλλων την άνοιξη, μειώνοντας τον κίνδυνο ζημιών από παγετό.
3. Πιθανοί Κίνδυνοι και Αρνητικές Επιπτώσεις
❌ Μείωση της φυσιολογικής αναπνοής του δέντρου:
- Τα δέντρα αναπνέουν και από τον κορμό μέσω φακίδων. Το ασβέστωμα μπορεί να φράξει αυτές τις οπές, επηρεάζοντας τη μεταφορά οξυγόνου και την ανταλλαγή αερίων.
❌ Αλλοίωση του pH του εδάφους:
- Με την πάροδο του χρόνου, ο ασβέστης ξεπλένεται από τις βροχές και καταλήγει στο έδαφος, αυξάνοντας το pH και κάνοντάς το πιο αλκαλικό. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε τροφoπενίες (π.χ. σιδήρου (Fe), ψευδαργύρου (Zn), μαγγανίου (Mn)), προκαλώντας χλώρωση των φύλλων.
❌ Μείωση της φυσικής άμυνας του δέντρου:
- Αν το ασβέστωμα γίνεται συχνά και χωρίς λόγο, μπορεί να μειώσει τη φυσική παραγωγή προστατευτικών ουσιών στον κορμό, καθιστώντας το δέντρο πιο ευάλωτο σε μύκητες και παράσιτα.
4. Πότε Πρέπει να Γίνεται το Ασβέστωμα
📌 Συνιστώμενη περίοδος εφαρμογής:
✔ Νοέμβριος – Ιανουάριος (πριν τον σκληρό χειμώνα).
✔ Αρχές Μαρτίου (για προστασία από την πρώτη έντονη ηλιοφάνεια).
📌 Πότε ΔΕΝ πρέπει να εφαρμόζεται:
❌ Σε περιοχές με όξινο pH εδάφους, καθώς μπορεί να διαταράξει τη θρέψη των δέντρων.
❌ Σε υγιή ώριμα δέντρα, καθώς ο φυσικός τους φλοιός τα προστατεύει ήδη.
5. Σωστός Τρόπος Εφαρμογής του Ασβεστώματος
🛠 Υλικά που θα χρειαστείτε:
🔹 5 κιλά υδροξείδιο του ασβεστίου (Ca(OH)₂) (σβησμένος ασβέστης).
🔹 10 λίτρα νερό.
🔹 Προαιρετικά: 100 ml χαλκούχο διάλυμα για επιπλέον προστασία από μύκητες.
📝 Διαδικασία:
1️⃣ Διαλύστε τον ασβέστη στο νερό και ανακατέψτε καλά.
2️⃣ Εφαρμόστε με πινέλο ή ψεκαστήρα στον κορμό και τα κύρια κλαδιά (μπράτσα).
3️⃣ Επαναλάβετε αν χρειαστεί μετά από δυνατή βροχή.
6. Συμπέρασμα: Πότε Χρειάζεται και Πότε Όχι
🔎 Χρειάζεται ασβέστωμα όταν:
✅ Τα δέντρα είναι νεαρά και έχουν λεπτό φλοιό.
✅ Υπάρχει έντονη ηλιοφάνεια και κίνδυνος ηλιακών εγκαυμάτων.
✅ Σε περιοχές με παγετούς, για αποφυγή ρωγμών στον κορμό.
✅ Για προστασία από τρωκτικά και έντομα (λαγοί, ξυλοφάγα έντομα).
🚫 Δεν χρειάζεται ασβέστωμα όταν:
❌ Τα δέντρα έχουν ώριμο, ανθεκτικό φλοιό.
❌ Σε περιοχές με αλκαλικό έδαφος (pH > 7), για να μην επιδεινωθούν τροφοπενίες.
❌ Αν γίνεται καθαρά για αισθητικούς λόγους, καθώς δεν προσφέρει ουσιαστικό όφελος.
Περισσότερες Γεωργικές Συμβουλές στο e-Agrotis.gr!
