Σε κλοιό κινητοποιήσεων και έντονων ζυμώσεων μπαίνει εκ νέου ο κάμπος της Λάρισας. Η Ενωτική Ομοσπονδία Αγροτικών Συλλόγων Νομού Λάρισας (ΕΟΑΣΝΛ) ανεβάζει τους τόνους και ξεκινά έναν νέο, ευρύ κύκλο ενημερωτικών συσκέψεων σε ολόκληρο τον νομό, προκειμένου να καθοριστούν οι επόμενες αγωνιστικές πρωτοβουλίες.

Η κινητοποίηση αυτή έρχεται ως άμεση συνέχεια των όσων διεμείφθησαν στην πρόσφατη, Επεισοδιακή Συνάντηση των Εκπροσώπων των Παραγωγών με τη νέα ηγεσία του ΥΠΑΑΤ. Όπως επισημαίνει η διοίκηση της Ομοσπονδίας, η συνάντηση στην Αθήνα δεν απέδωσε τα αναμενόμενα, καθώς ουσιαστικές απαντήσεις και πρακτικές λύσεις δεν δόθηκαν στα φλέγοντα αιτήματα του κλάδου.

Οξύνονται τα Προβλήματα στο Πεδίο

Την ώρα που οι υποσχέσεις παραμένουν στα χαρτιά, τα προβλήματα στο πεδίο γιγαντώνονται. Ειδικά μετά την πρόσφατη Βιβλική Καταστροφή από Χαλάζι στα Δελέρια και τον Τύρναβο, αλλά και τη γενικότερη ασφυξία από το αυξημένο κόστος παραγωγής, η υπομονή του αγροτικού κόσμου έχει εξαντληθεί.

Μπροστά σε αυτό το αδιέξοδο, η ΕΟΑΣΝΛ απευθύνει ανοιχτό και μαζικό κάλεσμα προς όλα τα Διοικητικά Συμβούλια των τοπικών Αγροτικών Συλλόγων, τους αγρότες, τους κτηνοτρόφους, αλλά και τους μελισσοκόμους της περιοχής. Στόχος είναι η ενεργή συμμετοχή όλων στις συσκέψεις, ώστε να κατατεθούν προβληματισμοί και προτάσεις.

«Όλοι μαζί όπως πάντα να αποφασίσουμε τι θα γίνει για να ακουστεί η φωνή μας και να ικανοποιηθούν τα αιτήματα μας», αναφέρει χαρακτηριστικά το κάλεσμα της Ομοσπονδίας, προαναγγέλλοντας ουσιαστικά θερμό καλοκαίρι.

Το Πρόγραμμα των Συσκέψεων (25-27 Μαΐου)

Οι ενημερωτικές συναντήσεις ξεκινούν από αύριο, Δευτέρα, καλύπτοντας κομβικές παραγωγικές περιοχές του νομού. Αναλυτικά το πρόγραμμα διαμορφώνεται ως εξής:

• Δευτέρα 25 Μαΐου:
  • Φάρσαλα: Στις 20:00 (Αίθουσα ΤΟΕΒ)
  • Πλατύκαμπος: Στις 20:30 (Αγροτικός Συνεταιρισμός)
  • Τύρναβος: Στις 20:30 (Αίθουσα ΚΑΠΗ)
• Τρίτη 26 Μαΐου:
  • Αγιά: Στις 21:00 (Ταβέρνα Χατζάκος)
• Τετάρτη 27 Μαΐου:
  • Κουλούρι: Στις 20:00 (Καφέ Mikel)

Ένα νέο, σαφώς πιο ευνοϊκό καθεστώς τίθεται σε ισχύ για χιλιάδες φορολογουμένους και επιχειρήσεις που υπέβαλαν ήδη (ή πρόκειται να υποβάλουν στο μέλλον) εκπρόθεσμες δηλώσεις στην Εφορία. Σε συνέχεια των ψηφιακών και φορολογικών διευκολύνσεων που εξετάσαμε στο ρεπορτάζ για την Επιστροφή των Αγροτών στο Ειδικό Καθεστώς ΦΠΑ μέσω του myAADE, το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών προχωρά στη διόρθωση μιας στρέβλωσης ετών.

Με τις νέες παρεμβάσεις στον Κώδικα Φορολογικών Διαδικασιών, περιορίζονται δραστικά οι περιπτώσεις όπου επιβάλλεται τυφλά το διοικητικό πρόστιμο των 100, 250 ή 500 ευρώ για κάθε παράλειψη, ευθυγραμμιζόμενες με την ευρύτερη φιλοσοφία ελαφρύνσεων που περιέγραψε πρόσφατα και ο Πρωθυπουργός στις ανακοινώσεις του για την Οικονομία και τις Επενδύσεις.

Τέλος τα «Βαριά» Πρόστιμα για Τυπικές Παραβάσεις

Η βασική τομή που φέρνει το άρθρο 37 του νέου νόμου (5301/2026), ο οποίος τέθηκε σε ισχύ από τις 15 Μαΐου 2026, είναι ότι η φορολογική διοίκηση σταματά να επιβάλλει αδιακρίτως πρόστιμα. Η απαλλαγή καλύπτει φορολογούμενους οι οποίοι αμελούν ή καθυστερούν να υποβάλουν μια δήλωση, εφόσον από αυτή δεν προκύπτει φόρος προς καταβολή ή το οφειλόμενο ποσό είναι εξαιρετικά μικρό.

Παρότι οι κυρώσεις δεν καταργούνται οριζόντια, ο νόμος εξορθολογίζει τις ποινές, σβήνοντας τα πρόστιμα για παραβάσεις που έχουν καθαρά τυπικό χαρακτήρα και κανέναν απολύτως δημοσιονομικό αντίκτυπο για τα κρατικά ταμεία.

Ποιες Εκπρόθεσμες Δηλώσεις Γλιτώνουν το Πρόστιμο

Με το νέο καθεστώς, πρόστιμο δεν θα επιβάλλεται στις ακόλουθες βασικές κατηγορίες δηλώσεων:

• Φορολογία Εισοδήματος (Αρχικές): Όταν εκδίδεται μηδενικό ή πιστωτικό εκκαθαριστικό, καθώς και όταν το χρεωστικό ποσό φόρου (για πληρωμή) δεν υπερβαίνει τα 100 ευρώ.
• Πληροφοριακές Δηλώσεις: Εκπρόθεσμες αρχικές δηλώσεις «πληροφοριακού χαρακτήρα» που δεν δημιουργούν υποχρέωση πληρωμής φόρου.
• Έμμεσοι Φόροι & Εισφορές: Εκπρόθεσμες αρχικές ή τροποποιητικές δηλώσεις έμμεσων φόρων (με εξαίρεση τον ΦΠΑ και τον Φόρο Μεταβίβασης Ακινήτων – ΦΜΑ), όταν ο φόρος προς καταβολή είναι έως 100 ευρώ.
• Παρακράτηση Φόρου: Εκπρόθεσμες αρχικές δηλώσεις παρακράτησης (εξαιρούνται τα τυχερά παίγνια) με ποσό έως 100 ευρώ.
• Ανήλικοι: Καταργούνται τα πρόστιμα σε εκπρόθεσμες δηλώσεις για λογαριασμό ανηλίκου ή από ενήλικο για υποχρεώσεις που αφορούν έτος κατά το οποίο ήταν ανήλικος. Η απαλλαγή πιάνει και τη δήλωση του γονέα, για το μέρος που αφορά το εισόδημα του τέκνου.

Τι Αλλάζει στον ΦΠΑ και τις Τροποποιητικές Δηλώσεις

Ειδική μέριμνα υπάρχει για τον ΦΠΑ και τις τροποποιητικές (διορθωτικές) δηλώσεις:

1. Αρχικές Δηλώσεις ΦΠΑ: Το πρόστιμο παραμένει, ωστόσο, αν δεν προκύπτει φόρος για πληρωμή, «κουρεύεται» στα 100 ευρώ (αντί για 250 ή 500 ευρώ που ίσχυε ανάλογα με τα βιβλία της επιχείρησης). Επίσης, καταργείται πλήρως το πρόστιμο των 100 ευρώ για τα ειδικά καθεστώτα ΦΠΑ.
2. Τροποποιητικές Εισοδήματος: Δεν επιβάλλεται πρόστιμο αν το επιπλέον ποσό φόρου, σε σχέση με την αρχική, δεν ξεπερνά τα 100 ευρώ.
3. Τροποποιητικές ΦΠΑ & Παρακρατούμενων: Απαλλάσσονται από το πρόστιμο, αρκεί η αρχική δήλωση να είχε υποβληθεί εμπρόθεσμα.

Αναδρομική Ισχύς και Επιστροφές Ποσών από το 2024

Το πιο σημαντικό ίσως στοιχείο του νέου νόμου είναι η αναδρομικότητά του. Οι νέες ρυθμίσεις έχουν αναδρομική ισχύ από τις 19 Απριλίου 2024.

Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι για όσους φορολογούμενους έχει ήδη βεβαιωθεί και πληρωθεί πρόστιμο τα τελευταία δύο χρόνια (το οποίο πλέον εμπίπτει στις εξαιρέσεις), το ποσό δεν θα μείνει στα ταμεία του κράτους. Αναμένονται άμεσα αναλυτικές οδηγίες από την ΑΑΔΕ για τη μαζική ακύρωση ή μείωση αυτών των προστίμων, προκειμένου τα ποσά να επιστραφούν ή να συμψηφιστούν με άλλες οφειλές των υπόχρεων.

Όσα πρόστιμα δεν έχουν ακόμη εισπραχθεί, θα σταματήσουν να αναζητούνται, ενώ σε περιπτώσεις όπως του ΦΠΑ (όπου το πρόστιμο απλώς μειώθηκε), η οφειλή θα επανυπολογιστεί κεντρικά και το πλεονάζον ποσό θα διαγραφεί.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η ποιότητα του νερού άρδευσης αποτελεί ίσως τον πιο καθοριστικό παράγοντα για την ανάπτυξη της ελιάς, τη σταθερότητα της παραγωγής, αλλά και την τελική ποιότητα του ελαιολάδου. Σε μια περίοδο όπου οι αγορές πιέζονται —όπως αποτυπώθηκε και στο πρόσφατο ρεπορτάζ μας για τις «Παγωμένες» Πωλήσεις αλλά Σταθερές Τιμές Παραγωγού στο Ελαιόλαδο— και η κλιματική αλλαγή εντείνει τη λειψυδρία, η χρήση αλμυρού νερού ή επεξεργασμένων υγρών αποβλήτων (ΕΥΑ) στους ελαιώνες γίνεται ολοένα και πιο συχνή.

Μπορεί η ελιά να φημίζεται για την ανθεκτικότητά της στην ξηρασία και την αλατότητα, όμως η μακροχρόνια χρήση ακατάλληλου νερού μπορεί να αποβεί μοιραία για τη φυσιολογία του δέντρου. Η βιωσιμότητα της ελαιοκαλλιέργειας, η οποία βρέθηκε πρόσφατα στο επίκεντρο ευρωπαϊκών εξελίξεων με την Ίδρυση της EFOI για την Επιτραπέζια Ελιά, εξαρτάται απόλυτα από τη σωστή διαχείριση των υδάτινων πόρων.

Τα Ασφαλή Όρια Αλατότητας για την Ελιά

Ο βασικός δείκτης μέτρησης της αλατότητας του νερού άρδευσης είναι η ηλεκτρική αγωγιμότητα (EC). Τα κρίσιμα όρια, σύμφωνα με τα επιστημονικά δεδομένα, διαμορφώνονται ως εξής:

• Ιδανικές συνθήκες: Νερό με EC κάτω από 2,5 dS/m και pH μεταξύ 6 και 8.
• Όριο ανοχής: Η ελιά μπορεί να ανεχθεί νερό με αλατότητα έως 5 dS/m, εφόσον τα επίπεδα νατρίου και η σύσταση των αλάτων παραμένουν αποδεκτά.
• Πλήγμα στην παραγωγή: Η παραγωγή μειώνεται έως και 50% όταν η αλατότητα κυμαίνεται στα 5–6 dS/m.
• Πλήρης καταστροφή: Σε επίπεδα αλατότητας 14 dS/m παρατηρείται ολοκληρωτική καταστροφή της καλλιέργειας.
• Υψηλά TDS: Νερά με έως 3.200 ppm Ολικά Διαλυμένα Στερεά (TDS) μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο σε εξαιρετικά ανθεκτικές ποικιλίες.

Ο Χάρτης Ανθεκτικότητας των Ποικιλιών

Η αντοχή στην αλατότητα δεν είναι ενιαία, καθώς διαφέρει σημαντικά ανάλογα με την ποικιλία. Ορισμένες ποικιλίες έχουν τον μοναδικό μηχανισμό να περιορίζουν τη μεταφορά του τοξικού νατρίου από τη ρίζα στα φύλλα.

Επιπτώσεις στο Δέντρο και το Ελαιόλαδο

Όταν η αλατότητα ξεπερνά τα επιτρεπτά όρια, οι φυσιολογικές διαταραχές στο δέντρο είναι σοβαρότατες.

Συγκεκριμένα προκαλείται:

• Κλείσιμο των στομάτων των φύλλων.
• Μείωση της φωτοσυνθετικής δραστηριότητας.
• Μαζική πτώση φύλλων που μπορεί να αγγίξει το 50%.
• Μειωμένη ανθοφορία και κακή γονιμότητα της γύρης.
• Σημαντική καθυστέρηση στην ανάπτυξη βλαστών και ριζών.

Το πρόβλημα περνάει και στο ίδιο το ελαιόλαδο, μεταβάλλοντας τη χημική του σύσταση. Συνήθως, το αλμυρό νερό προκαλεί αύξηση των κορεσμένων λιπαρών οξέων και μείωση της πολύτιμης αναλογίας ελαϊκού προς λινελαϊκό οξύ. Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι παρατηρείται ταυτόχρονη αύξηση των φαινολικών ενώσεων. Μάλιστα, έρευνες σε Τυνησία και Ισραήλ έδειξαν ότι η μέτρια αλατότητα (έως 5 dS/m) μπορεί να ενισχύσει τα αντιοξειδωτικά του ελαιολάδου, χωρίς να μειώσει σημαντικά την παραγωγή, εφόσον υπάρχει σωστή διαχείριση.

Επεξεργασμένα Απόβλητα: Λύση υπό Αυστηρούς Όρους

Η χρήση επεξεργασμένων υγρών αποβλήτων αναδεικνύεται σε βιώσιμη λύση, θυμίζοντας τις πρακτικές κυκλικής οικονομίας που προκρίνει το Νέο Σχέδιο της Ε.Ε. για τη Βιώσιμη Κτηνοτροφία και τον Πρωτογενή Τομέα. Σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία, η χρήση τους επιτρέπεται αυστηρά όταν:

• Η αγωγιμότητα (EC) είναι κάτω από 3 dS/m.
• Το Βιοχημικά Απαιτούμενο Οξυγόνο (BOD) είναι κάτω από 35 mg/l.
• Τα κολοβακτηρίδια είναι λιγότερα από 200 ανά 100 ml.

Δοκιμές σε ποικιλίες (όπως Barnea και Leccino) απέδειξαν ότι τα επεξεργασμένα ύδατα δεν επηρεάζουν αρνητικά την ανάπτυξη των δέντρων, την παραγωγικότητα ή την ποιότητα του ελαιολάδου, το οποίο μάλιστα παραμένει στην κατηγορία «έξτρα παρθένο».

Για την προστασία των ελαιώνων, συνιστάται στους παραγωγούς ο συχνός έλεγχος της αγωγιμότητας νερού και εδάφους, η εφαρμογή εκπλύσεων αλάτων, η προσθήκη καλίου (σε νερά με υψηλό NaCl) και φυσικά η σωστή επιλογή ανθεκτικών ποικιλιών κατά τη φύτευση.

Πηγή: politica.gr

Την ώρα που η Ελλάδα ετοιμάζεται να δεχθεί την ελεγκτική «απόβαση» της Επιτροπής CONT για το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, στις Βρυξέλλες διαμορφώνεται ο νέος χάρτης επιβίωσης για τον ευρωπαϊκό πρωτογενή τομέα. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο παρουσίασε μια κρίσιμη έκθεση-ψήφισμα, καταθέτοντας συγκεκριμένες προτάσεις προς την Κομισιόν για τη διασφάλιση ενός βιώσιμου μέλλοντος για την κτηνοτροφία στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Το ψήφισμα αναγνωρίζει τον κλάδο ως τον απόλυτο εγγυητή της επισιτιστικής ασφάλειας και της παραγωγικής αυτάρκειας της Γηραιάς Ηπείρου, κρούοντας παράλληλα τον κώδωνα του κινδύνου για τη σταδιακή εγκατάλειψη του επαγγέλματος.

Ο Οικονομικός Γίγαντας των 214,3 Δισ. και ο Κίνδυνος Ερημοποίησης

Οι αριθμοί που παρουσιάζει η έκθεση αποτυπώνουν το μέγεθος του κλάδου: Η αξία της ζωικής παραγωγής και των κτηνοτροφικών προϊόντων ανήλθε το 2023 στα 214,3 δισ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί στο 40% της συνολικής γεωργικής παραγωγής της Ε.Ε.

Σε πολλές αγροτικές και μειονεκτικές περιοχές, η κτηνοτροφία δεν είναι απλώς ένας κλάδος, αλλά η μοναδική βιώσιμη οικονομική δραστηριότητα που συγκρατεί τον πληθυσμό. Ωστόσο, η Ευρωβουλή εκφράζει βαθιά ανησυχία για:

• Τη σταδιακή εγκατάλειψη της κτηνοτροφίας, ειδικά από τις μικρές οικογενειακές φάρμες.
• Τη συγκέντρωση της παραγωγής σε τεράστιες, βιομηχανικές μονάδες.
• Τη σοβαρή, πανευρωπαϊκή έλλειψη κτηνιάτρων που εξειδικεύονται στα παραγωγικά ζώα.

Παράλληλα, εξυμνείται ο ρόλος της χοιροτροφίας και της πτηνοτροφίας, καθώς προσφέρουν οικονομικά προσιτές ζωικές πρωτεΐνες σε μια περίοδο έντονων πληθωριστικών πιέσεων.

Ζωονόσοι: Στοχευμένοι Εμβολιασμοί και Νέο Ταμείο Κρίσεων

Ένα από τα πιο φλέγοντα ζητήματα του ψηφίσματος είναι η διαχείριση των επιζωοτιών. Όπως αναδείξαμε πρόσφατα με τον απόλυτο παραλογισμό των Κατασχέσεων στις Αποζημιώσεις των Κτηνοτρόφων για την Ευλογιά, οι ζωονόσοι προκαλούν ολέθριες οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες.

Η έκθεση του Ευρωκοινοβουλίου αλλάζει το αφήγημα και ζητά:

1. Στοχευμένο εμβολιασμό και ενίσχυση της βιοασφάλειας, αντί για οριζόντιες θανατώσεις.
2. Καλύτερο συντονισμό μεταξύ των κρατών-μελών για την έγκαιρη ανίχνευση.
3. Δημιουργία ειδικού χρηματοδοτικού εργαλείου στο επόμενο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο της Ε.Ε. Το εργαλείο αυτό θα στηρίζει άμεσα, χωρίς γραφειοκρατικές αγκυλώσεις, τους κτηνοτρόφους που πλήττονται από υγειονομικές απειλές.

ΚΑΠ, Συνεταιρισμοί και το Ηλικιακό Σοκ

Με τις πληρωμές των Συνδεδεμένων Ενισχύσεων και των Οικολογικών Σχημάτων (29 Μαΐου) να βρίσκονται προ των πυλών στην Ελλάδα, η ευρωπαϊκή έκθεση ξεκαθαρίζει πως η Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) παραμένει το «οξυγόνο» του κλάδου.

Το Ευρωκοινοβούλιο ζητά τη διατήρηση και την ενίσχυση των άμεσων και συνδεδεμένων ενισχύσεων, με ειδική μέριμνα για τις ορεινές και νησιωτικές περιοχές. Στο επίκεντρο αυτού του σχεδίου βρίσκονται οι Συνεταιρισμοί, οι οποίοι θεωρούνται κομβικοί για τη μείωση του κόστους παραγωγής, τις δίκαιες τιμές και την ανάπτυξη της κυκλικής οικονομίας (π.χ. παραγωγή βιοαερίου και βιομεθανίου από απόβλητα).

Τέλος, η έκθεση αποκαλύπτει ένα τρομακτικό δημογραφικό στοιχείο: Μόλις το 12% των γεωργικών εκμεταλλεύσεων στην Ε.Ε. διοικείται από άτομα κάτω των 40 ετών. Για να αποφευχθεί η κατάρρευση, προτείνεται η άμεση δημιουργία μιας “Ομάδας Υψηλού Επιπέδου για το Ζωικό Κεφάλαιο”, η μείωση της γραφειοκρατίας και η θέσπιση ισχυρών κινήτρων για την είσοδο νέων ανθρώπων στον κτηνοτροφικό τομέα.

Πηγή: ΕΘΕΑΣ (etheas.gr)