Σταφύλια κάτω του κόστους: Ζητούν de minimis και συνδεδεμένη ενίσχυση
Ερώτηση προς τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων κατέθεσε στις 30 Σεπτεμβρίου 2026 ο βουλευτής Α’ Ανατολικής Αττικής της Ελληνικής Λύσης, Στυλιανός Φωτόπουλος, για την πτώση των τιμών των οινοστάφυλων στον φετινό τρύγο. Η ερώτηση (αρ. πρωτ. 8764) ζητά άμεσα μέτρα στήριξης, με αιχμή μια έκτακτη ενίσχυση de minimis για το 2026, και στηρίζεται στην ανακοίνωση της ΚΕΟΣΟΕ της 23ης Σεπτεμβρίου.
Για τον αμπελουργό τα νούμερα είναι απλά: η ΚΕΟΣΟΕ καταγράφει μειώσεις στις τιμές εξαγοράς που σε αρκετές περιπτώσεις φτάνουν το 60%, και διαθέσεις σταφυλιών ακόμη και στα 0,20 ευρώ το κιλό, κάτω από το κόστος καλλιέργειας. Ο βουλευτής κάνει λόγο για συνθήκες «οικονομικής ασφυξίας» για τους παραγωγούς των Μεσογείων, που ήδη πιέζονταν από το κόστος εισροών και την κλιματική κρίση.
Τι καταγγέλλει η ΚΕΟΣΟΕ
Κεντρικό σημείο της ανακοίνωσης είναι ότι η πτώση δεν εξηγείται μόνο από την προσφορά και τη ζήτηση. Η ζήτηση υπάρχει, αλλά σε χαμηλές τιμές, γεγονός που κατά την ΚΕΟΣΟΕ παραπέμπει σε πρακτικές «καρτέλ» στην αγορά των σταφυλιών. Η Ένωση δείχνει επίσης τη μαζική είσοδο στα οινοποιεία επιτραπέζιων σταφυλιών που δεν βρήκαν δρόμο προς την εξαγωγή — σταφύλια που απαγορεύεται να οινοποιηθούν, για τα οποία τα οινοποιεία πληρώνουν 0,15 €/κιλό, πιέζοντας προς τα κάτω τις τιμές των νόμιμων οινοστάφυλων.
Τρίτος παράγοντας, οι ενδοκοινοτικές αγορές φθηνού κρασιού, με τον Ιούλιο του 2026 να καταγράφει, κατά την ΚΕΟΣΟΕ, ρεκόρ εισαγόμενων ποσοτήτων. Το παράδοξο που επισημαίνεται στην ερώτηση: τα αποθέματα οίνου στις 31 Ιουλίου ήταν αυξημένα κατά 18%, ενώ η πρόβλεψη για τη νέα παραγωγή είναι χαμηλότερη ακόμη και από τις φτωχές σοδειές του 2024 και του 2025.
Μεσόγεια και Σαββατιανό
Η Ανατολική Αττική πονάει περισσότερο γιατί ο αμπελώνας της στηρίζεται κυρίως στο Σαββατιανό, ποικιλία που πηγαίνει σε μεγάλο βαθμό σε κρασί μαζικής κατανάλωσης — ακριβώς το κομμάτι της αγοράς που ανταγωνίζεται άμεσα το φθηνό εισαγόμενο. Ήδη από τις αρχές Σεπτεμβρίου η ΚΕΟΣΟΕ προειδοποιούσε ότι για το Σαββατιανό οι τιμές βάσει συμβολαίων θα έπεφταν στα 0,30 €/κιλό, ενώ για τις υπόλοιπες ποικιλίες φημολογούνταν τιμές κάτω από 0,25 €/κιλό, όταν πέρυσι είχαν πληρωθεί 0,45. Με άλλα λόγια, μια απώλεια της τάξης του ενός τρίτου ανά κιλό πριν καν ξεκινήσει ο τρύγος.
Τα τέσσερα ερωτήματα
Ο βουλευτής ζητά από τον ΥΠΑΑΤ να απαντήσει:
- Ποια άμεσα μέτρα θα ληφθούν και αν εξετάζεται έκτακτη ενίσχυση de minimis για το 2026.
- Ποιοι έλεγχοι γίνονται για την προέλευση και τη νόμιμη οινοποίηση των σταφυλιών, τη διακίνηση και την επισήμανση των κρασιών — και με ποια αποτελέσματα.
- Πώς επηρεάζουν οι ενδοκοινοτικές αποκτήσεις οίνου τις τιμές και ποιες ποσότητες μπήκαν στη χώρα το 2025 και το 2026.
- Αν θα εξεταστεί η ένταξη των οινοστάφυλων στις συνδεδεμένες ενισχύσεις της ΚΑΠ και ποιο σχέδιο υπάρχει κατά της εγκατάλειψης αμπελώνων σε ιστορικές ζώνες όπως τα Μεσόγεια.
Δεν είναι η μόνη παρέμβαση. Λίγες ημέρες νωρίτερα ερώτηση κατέθεσαν και βουλευτές του ΚΚΕ, επικαλούμενοι τόσο την ΚΕΟΣΟΕ όσο και τον Αγροτικό Συνεταιρισμό Αμπελουργών Αρχανών Ηρακλείου, ζητώντας αναπλήρωση εισοδήματος με 150 €/στρέμμα ή τη διαφορά από τις περσινές τιμές για τα οινοστάφυλα, και έως 550 €/στρέμμα για τα επιτραπέζια
Τι μπορεί να ακολουθήσει
Ο υπουργός οφείλει να απαντήσει γραπτώς εντός 25 ημερών, σύμφωνα με τον Κανονισμό της Βουλής. Μέχρι τη στιγμή της δημοσίευσης δεν έχει εντοπιστεί επίσημη τοποθέτηση του ΥΠΑΑΤ για μέτρα στήριξης. Όσοι ελπίζουν σε de minimis καλό είναι να θυμούνται ότι το μέτρο έχει πλαφόν ανά εκμετάλλευση σε βάθος τριετίας, άρα όποιος έχει ήδη λάβει τέτοιες ενισχύσεις για άλλη καλλιέργεια μπορεί να έχει μικρότερο περιθώριο.
Η ερώτηση από μόνη της δεν φέρνει χρήματα στον αμπελουργό. Ανοίγει όμως μια διαδικασία που υποχρεώνει το υπουργείο να δώσει γραπτώς στοιχεία για ελέγχους στα οινοποιεία και για τις ποσότητες εισαγόμενου κρασιού — δηλαδή τα στοιχεία που θα δείξουν αν η πτώση είναι αγορά ή στρέβλωση. Για τη φροντίδα του αμπελώνα μέσα στη χρονιά, μπορείτε να δείτε και τις οδηγίες ψεκασμών για περονόσπορο και ωίδιο που είχαμε δημοσιεύσει την άνοιξη.
