Μήλα: Σοδειά στο +40%, αλλά μπλόκο σε εξαγωγές και ανοιχτές τιμές
Έντονος προβληματισμός επικρατεί στις τάξεις των μηλοπαραγωγών και των συνεταιριστικών στελεχών, καθώς η εκκίνηση της συγκομιδής για τις κόκκινες ποικιλίες βρίσκει την αγορά αντιμέτωπη με υποτονική ζήτηση και αδιέξοδο στις εξαγωγές. Σύμφωνα με δηλώσεις του στελέχους του Αγροτικού Συνεταιρισμού «Ορεινά» (Κίσσαβος), Αντώνη Τσιάρα, στο διεθνές δίκτυο FreshPlaza, η φετινή σοδειά παρουσιάζει αύξηση όγκου κατά 30% έως 40% σε σχέση με πέρυσι, ωστόσο η αδύναμη πορεία των Gala δεν αφήνει περιθώρια αισιοδοξίας για άμεση ανάκαμψη.
Για τον παραγωγό, η συγκεκριμένη εικόνα μεταφράζεται σε άμεσο εμπορικό ρίσκο: η διάθεση των καρπών στα ιδιωτικά συσκευαστήρια γίνεται σε μεγάλο βαθμό με «ανοιχτές τιμές», χωρίς δηλαδή εξασφαλισμένη εκκαθάριση κατά την παράδοση. Παράλληλα, οι παραδοσιακοί εξαγωγικοί προορισμοί, με κυριότερο την Αίγυπτο και δευτερευόντως το Ισραήλ, κινούνται με ασυνήθιστα χαμηλές παραγγελίες, εντείνοντας την αβεβαιότητα σε μια χρονιά υψηλής προσφοράς.
Η πορεία της σεζόν: Από τη ζημιά των πρώιμων στην υπερπροσφορά
Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως συνέχεια μιας ιδιαίτερης χρονιάς. Όπως είχαμε αναφέρει στο e-agrotis.gr, τα πρώιμα μήλα στη Θεσσαλία είχαν καταγράψει μείωση παραγωγής κοντά στο 30% και βουτιά 38,6% στις εξαγωγές. Αντίθετα, στις ορεινές ζώνες και στις όψιμες ποικιλίες το σκηνικό ανατρέπεται πλήρως ως προς τον όγκο: η απουσία ακραίων καιρικών φαινομένων κατά την καλλιεργητική περίοδο οδήγησε σε αξιόλογη καρπόδεση και παραγωγή αυξημένη κατά 30% με 40% σε σύγκριση με την περασμένη περίοδο.
Τα ποιοτικά χαρακτηριστικά των καρπών κρίνονται ικανοποιητικά, με τα μεγέθη (καλίμπρες) να κυμαίνονται κυρίως στην κατηγορία 70–80 mm. Εντούτοις, η εμπειρία από την εμπορία των Gala, η συγκομιδή των οποίων ξεκίνησε πριν από περίπου έναν μήνα, προμηνύει σοβαρές δυσκολίες στην απορρόφηση των ποσοτήτων.
«Οι κόκκινες ποικιλίες θα αρχίσουν να συγκομίζονται εδώ σε μία εβδομάδα. Ξεκινάμε τη σεζόν των κόκκινων μήλων με τις Jeromine και Red Velox. Δεν υπήρξαν έντονα δυσμενή καιρικά φαινόμενα κατά τη φάση της καλλιέργειας και, από ό,τι βλέπουμε στα δέντρα, οι όγκοι είναι αυξημένοι κατά περίπου 30-40% σε σύγκριση με την περασμένη σεζόν, ενώ η ποιότητα είναι καλή, με τα μεγέθη να εμπίπτουν κυρίως στην κατηγορία 70-80 mm. Ωστόσο, δεν είμαστε ικανοποιημένοι μέχρι στιγμής με τις πωλήσεις μήλων που παρατηρήθηκαν κατά τη σεζόν των Gala, η οποία ξεκίνησε πριν από περίπου έναν μήνα, και πιστεύω ότι τα κόκκινα μήλα είναι απίθανο να αλλάξουν την κακή εικόνα της αγοράς», δήλωσε χαρακτηριστικά ο κ. Τσιάρας.
Σύγκριση δεδομένων παραγωγής και εμπορίας
| Παράμετρος | Πρώιμα μήλα (καλοκαίρι) | Κόκκινες ποικιλίες (τρέχουσα συγκομιδή) |
|---|---|---|
| Τάση παραγωγής | -30% (πεδινές εκτάσεις) | +30% έως +40% (ορεινές περιοχές) |
| Ποιότητα / Μέγεθος | Ανομοιομορφία από καιρικές συνθήκες | Καλή ποιότητα, καλίμπρες 70–80 mm |
| Ζήτηση εξωτερικού | Πτώση εξαγωγών κατά 38,6% | Υποτονικές παραγγελίες από Αίγυπτο, Ισραήλ |
| Καθεστώς πληρωμής | Πιεσμένες τιμές παράδοσης | Ανοιχτές τιμές σε ιδιώτες συσκευαστές |
Εμπλοκή σε Αίγυπτο και Μέση Ανατολή
Η ρίζα της εμπορικής δυστοκίας εντοπίζεται εκτός συνόρων. Η Αίγυπτος, ο βασικότερος προορισμός για τα ελληνικά μήλα, διατηρεί εξαιρετικά συγκρατημένη στάση, πραγματοποιώντας αισθητά λιγότερες εισαγωγές σε σύγκριση με προηγούμενα έτη, εξαιτίας των γνωστών συναλλαγματικών και οικονομικών περιορισμών της χώρας. Παράλληλα, εξίσου υποτονική παραμένει η ζήτηση από το Ισραήλ.
Ανάλογη ανησυχία επικρατεί και για τα πράσινα μήλα (Granny Smith), των οποίων η συγκομιδή τοποθετείται χρονικά μεταξύ 10 και 15 Οκτωβρίου. Παρότι τα πράσινα μήλα κατευθύνονται σε ευρύτερο φάσμα προορισμών, οι κύριες αγορές παραμένουν στη Μέση Ανατολή (Ισραήλ, Σαουδική Αραβία, Ιορδανία), με τον συνεταιριστικό τομέα να εκφράζει έντονο προβληματισμό για τα αυξημένα μεταφορικά κόστη (ναύλα) και την επίπτωσή τους στην τελική ανταγωνιστικότητα του προϊόντος. Παρόμοια πίεση από τα κανάλια των διεθνών μεταφορών και τον ανταγωνισμό τρίτων χωρών αντιμετωπίζουν κι άλλα εξαγώγιμα νωπά είδη, όπως αναλύσαμε πρόσφατα για τα επιτραπέζια σταφύλια.
Η παγίδα των «ανοιχτών τιμών»
Στο πεδίο των πληρωμών, ο Συνεταιρισμός Κισσάβου ακολουθεί πάγια το σύστημα των εκκαθαρίσεων, γεγονός που δεν επιτρέπει τον καθορισμό τελικής τιμής παραγωγού σε αυτό το στάδιο. Ωστόσο, η κυρίαρχη πρακτική στον ιδιωτικό τομέα ανησυχεί τους συνεταιριστές, καθώς σημαντικό μέρος της εγχώριας παραγωγής παραδίδεται σε συσκευαστήρια χωρίς διαμορφωμένη τιμή.
«Για άλλη μια φορά, βλέπουμε παραγωγούς να παραδίδουν τα φρούτα τους στη λεγόμενη “ανοιχτή τιμή”, περιμένοντας να πληρωθούν ανάλογα με τις πωλήσεις. Ειδικά αυτή τη σεζόν, όταν η προσφορά είναι υψηλή, πολλά μήλα καταλήγουν να πωλούνται με αυτόν τον τρόπο», υπογράμμισε ο κ. Τσιάρας.
Σε συνθήκες υπερπροσφοράς και υποτονικής διεθνούς απορρόφησης, η παράδοση με ανοιχτή τιμή μεταφέρει όλο το εμπορικό ρίσκο στις πλάτες του παραγωγού, ο οποίος κινδυνεύει να επωμιστεί το κόστος της αποθεματοποίησης και της ενδεχόμενης συμπίεσης των εξαγωγικών περιθωρίων.
Πηγή: freshplaza.com
