ΟΣΔΕ 2026: «Πάει περίπατο» η προκαταβολή Οκτωβρίου
Σε οριστικό ναυάγιο οδηγείται η καταβολή της προκαταβολής της βασικής ενίσχυσης για τον Οκτώβριο, καθώς οι τεχνικές αστοχίες της πλατφόρμας myAGRO και το αυστηρό ποινολόγιο έχουν παραλύσει τη διαδικασία υποβολής. Την προειδοποίηση απηύθυναν επίσημα τα Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων (ΚΥΔ) της Κρήτης κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου την Τετάρτη (16/9) στα γραφεία της Ένωσης Ηρακλείου, κηρύσσοντας ταυτόχρονα συμβολικό κλείσιμο των γραφείων τους.
Για τους 650.000 δικαιούχους παραγωγούς πανελλαδικά, το σενάριο πίστωσης χρημάτων στα τέλη Οκτωβρίου απομακρύνεται οριστικά. Με το σύστημα να μετρά 36 τροποποιήσεις από τις 4 Αυγούστου μέχρι σήμερα, οι πύλες αδυνατούν να επεξεργαστούν τον όγκο των αιτήσεων, απειλώντας πλέον ευθέως και τις εξοφλήσεις του Νοεμβρίου.
Τα νούμερα της εμπλοκής: 2% ολοκλήρωση σε 43 ημέρες
Τα επίσημα στοιχεία που παρουσίασαν οι εκπρόσωποι των φορέων αποτυπώνουν το μέγεθος του αδιεξόδου. Ενώ το χρονοδιάγραμμα απαιτούσε την ολοκλήρωση εκατοντάδων χιλιάδων φακέλων για να στηθούν οι παρτίδες πληρωμής, τα νούμερα δείχνουν πλήρη στασιμότητα:
| Δείκτης προόδου | Σύνολο δικαιούχων | Οριστικοποιημένες αιτήσεις | Ποσοστό ολοκλήρωσης |
|---|---|---|---|
| Πανελλαδικά | 650.000 | 13.000 | 2,0% |
| Κρήτη (τοπικό επίπεδο) | 80.000 | Σε αναμονή | ~0% |
Πρακτικά, μέσα σε 43 ημέρες από το άνοιγμα της πλατφόρμας, έχει οριστικοποιηθεί μόλις 1 στις 50 αιτήσεις. Όπως είχε φανεί από νωρίς, όταν αναλύσαμε γιατί κινδυνεύει η προκαταβολή της 31ης Οκτωβρίου, η ροή πρωτοκόλλησης ήταν απαγορευτική για μαζική καταχώριση. Με αυτόν τον ρυθμό, η απαίτηση των ΚΥΔ για διάστημα τουλάχιστον τεσσάρων μηνών καθαρής λειτουργίας καθιστά τις προθεσμίες ανεδαφικές.
Οι ημερομηνίες-ορόσημα που ακυρώνονται στην πράξη
Η παράταση που είχε ανακοινωθεί για τις 25 Σεπτεμβρίου αποδεικνύεται κενό γράμμα. Σύμφωνα με τα ΚΥΔ, ούτε η 25η Σεπτεμβρίου ούτε η τελική καταληκτική ημερομηνία της 15ης Οκτωβρίου μπορούν να τηρηθούν από τη συντριπτική πλειοψηφία των αγροτών.
Σε συνέχεια του ρεπορτάζ μας, όπου καταγράψαμε την έκτακτη κίνηση από τα ΚΥΔ για τον κίνδυνο της προκαταβολής, η κατάσταση επιδεινώθηκε αντί να εξομαλυνθεί. Οι εκπρόσωποι των γραφείων υπογράμμισαν ότι η παράκαμψη των ΚΑΕΚ για να προχωρήσουν προσωρινά κάποιες δηλώσεις αφήνει πίσω της έναν τεράστιο όγκο εκκρεμοτήτων, ο οποίος ελλοχεύει κινδύνους για αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά και πρόστιμα στους παραγωγούς.
Ποινολόγιο και «λουκέτα»: Ο φόβος μπλοκάρει τις υποβολές
Πέρα από τα τεχνικά προβλήματα του myAGRO, βασικός ανασταλτικός παράγοντας είναι το νέο θεσμικό πλαίσιο κυρώσεων. Όπως αναλύθηκε στη συνέντευξη Τύπου, κανένας μελετητής δεν ρισκάρει να υποβάλει αιτήσεις υπό το βάρος εξοντωτικών διατάξεων:
* Ασυμβίβαστο ΚΥΔ-Πελάτη: Θεωρείται σοβαρή παράβαση ακόμα και χωρίς την ύπαρξη σφάλματος ή οικονομικής ζημιάς, επισύροντας πρόστιμα άνω των 20.000 ευρώ και αναστολή λειτουργίας άνω των δύο ετών.
* Κλείσιμο επιχειρήσεων: Προβλέπεται λουκέτο έως 2 έτη ακόμη και για απλές παραβάσεις, γεγονός που οδηγεί σε αυτόματη απώλεια των παραγωγών-πελατών.
* Προσωπικά δεδομένα: Έκθεση των γραφείων σε κινδύνους διαρροής λόγω της διαχείρισης κωδικών Taxisnet τρίτων προσώπων.
Υπενθυμίζεται ότι πρόσφατα παρουσιάσαμε αναλυτικά πώς θα ελέγχονται και τι πρόστιμα θα πληρώνουν τα ΚΥΔ, με τις προβλέψεις της ΑΑΔΕ να επιβεβαιώνουν τους φόβους των επαγγελματιών του κλάδου.
Τι ζητούν τα ΚΥΔ από ΑΑΔΕ και ΥΠΑΑΤ
Μπροστά στο πλήρες αδιέξοδο, η Γενική Συνέλευση των ΚΥΔ Κρήτης αποφάσισε να διεκδικήσει άμεσες νομοθετικές ρυθμίσεις, καλώντας σε συντονισμό την ΕΘΕΑΣ, την ΠΕΦΑΣΥ, τον ΣΑΣΟΕΕ και το ΓΕΩΤΕΕ. Τα βασικά αιτήματα περιλαμβάνουν:
1. Νομοθετική πρωτοβουλία από ΑΑΔΕ και ΥΠΑΑΤ ώστε να μην χάσουν τις ενισχύσεις τους οι παραγωγοί. 2. Αναστολή του ασυμβίβαστου (εκτός περιπτώσεων ταύτισης ελεγκτή με ελεγχόμενο). 3. Αναστολή του ποινολογίου για το 2026 για το ασυμβίβαστο και τις απλές παραβάσεις. 4. Επιβολή λουκέτου σε επιχειρήσεις αποκλειστικά και μόνο σε περιπτώσεις αποδεδειγμένου δόλου. 5. Έναρξη διαβούλευσης από τον Ιανουάριο για το πλαίσιο του έτους ενίσχυσης 2027.
Η αδυναμία του κρατικού μηχανισμού να παραδώσει ένα λειτουργικό σύστημα έγκαιρα μεταφέρει το κόστος της καθυστέρησης στις τσέπες των παραγωγών, οι οποίοι υπολόγιζαν στη ρευστότητα του Οκτωβρίου για τα έξοδα της τρέχουσας καλλιεργητικής περιόδου.
