Πρόταση για την υλοποίηση του ΟΣΔΕ 2026 σε 2+1 διακριτές φάσεις κατέθεσε η Εθνική Ένωση Αγροτικών Συνεταιρισμών (ΕΘΕΑΣ) προς την ΑΑΔΕ, η οποία έχει πλέον την ευθύνη της Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης. Ζητούμενο, όπως αναφέρει η ένωση, είναι η ομαλή προσέλευση των παραγωγών, η αποσυμφόρηση των ΚΥΔ και η έγκαιρη καταβολή των ενισχύσεων.
Για τον παραγωγό, η πρόταση σημαίνει ένα πράγμα: δεν θα χρειάζεται να «κλειδώσει» ολόκληρη η αίτηση με όλα τα δικαιολογητικά από την πρώτη μέρα. Τα βασικά στοιχεία —αγροτεμάχια, καλλιέργειες, ζώα— θα δηλώνονται πρώτα, ώστε να τρέξουν οι διασταυρωτικοί έλεγχοι και το monitoring και να πληρωθεί η προκαταβολή της Βασικής Εισοδηματικής Στήριξης. Τα δικαιολογητικά για συνδεδεμένες και οικολογικά σχήματα (ετικέτες, τιμολόγια ανά αγροτεμάχιο) θα συμπληρώνονται αργότερα, σε χωριστό «παράθυρο».
Οι τρεις φάσεις που προτείνει η ΕΘΕΑΣ
| Φάση | Τι καταχωρείται | Στόχος πληρωμής | Διάρκεια |
|---|---|---|---|
| 1η | Αγροτεμάχια, καλλιέργειες, ζώα από κτηνιατρική βάση, γενικά στοιχεία εκμετάλλευσης | Προκαταβολή Βασικής Εισοδηματικής Στήριξης | Από το άνοιγμα + 60 εργάσιμες ημέρες |
| 2η | Διορθώσεις, αιτήματα σε επίπεδο αίτησης/αγροτεμαχίου, γεωχωρική κατανομή βοσκοτόπων, τεχνικά δελτία αγροπεριβαλλοντικών | Προκαταβολή Αγροπεριβαλλοντικών, Εξισωτική, εξόφληση Βασικής, Αναδιανεμητική, Νεαρής Ηλικίας, μεταβιβάσεις | Μετά την πληρωμή προκαταβολής έως αρχές Δεκεμβρίου |
| +1 (τελική) | Συμπληρωματικά δικαιολογητικά, διορθώσεις από διασταυρωτικούς ελέγχους | Συνδεδεμένες φυτικού/ζωικού, Οικολογικά Σχήματα, ενισχύσεις Μικρών Νησιών Αιγαίου | Μετά την Εξισωτική έως τέλη Φεβρουαρίου |
Η ΕΘΕΑΣ ζητεί επίσης το σύστημα να παραμένει ενδιάμεσα ανοιχτό μετά τον πρώτο διασταυρωτικό έλεγχο, ώστε να διορθώνονται σφάλματα σε ΑΤΑΚ και ΚΑΕΚ, δεδομένα του ΜΙΔΑ και ευρήματα του monitoring — και μετά να υπολογίζεται η προκαταβολή. Είναι ακριβώς τα σημεία που τίναξαν στον αέρα την περσινή χρονιά: όπως είχαμε αναφέρει στον οδηγό ενστάσεων ΟΠΕΚΕΠΕ/ΑΑΔΕ 2026, η ασυμφωνία ΑΤΑΚ και το «χαμένο» τιμολόγιο στο myDATA αποτέλεσαν την πρώτη αιτία απώλειας χρημάτων.
Το χρονικό στοίχημα με τις 15 Νοεμβρίου
Η λογική της τελικής φάσης έχει πρακτική βάση: τα παραστατικά πώλησης για τις συνδεδεμένες μπορούν να εκδοθούν μέχρι 31 Δεκεμβρίου, οπότε το σύστημα πρέπει να ξανανοίξει μετά το νέο έτος. Το ερώτημα είναι αν χωράει η αριθμητική. Η ίδια η ΑΑΔΕ έχει δεσμευτεί για καταβολή της προκαταβολής της Βασικής έως τις 15 Νοεμβρίου 2026, ενώ η πρώτη φάση της πρότασης τρέχει 60 εργάσιμες ημέρες από το άνοιγμα της πλατφόρμας — δηλαδή περίπου τρεις μήνες, χωρίς να έχει προσμετρηθεί ο χρόνος του διασταυρωτικού ελέγχου και του υπολογισμού. Με το ΟΣΔΕ να έχει ήδη μετατοπιστεί βαθιά μέσα στο καλοκαίρι, το περιθώριο είναι οριακό.
Η ΕΘΕΑΣ ζητεί ακόμη τη σύσταση μικτής ομάδας τεχνικών από την ΑΑΔΕ και τους εμπλεκόμενους στο έργο, που θα συνεδριάζει τακτικά για να αξιολογεί την πορεία και να εισηγείται λύσεις στα προβλήματα που προκύπτουν. Πρόκειται για συνέχεια της συνεργασίας που άνοιξε με την παρουσίαση της νέας ψηφιακής ΕΑΕ και την πιλοτική δοκιμή της εφαρμογής από στελέχη ΕΘΕΑΣ και ΓΕΩΤΕΕ. Η ένωση σημειώνει πάντως ότι τα χρονοδιαγράμματα μπορούν να τροποποιηθούν ανάλογα με την πορεία των εργασιών.
Η πρόταση δεν είναι τεχνικό διακοσμητικό: αν η ΑΑΔΕ την υιοθετήσει, ο παραγωγός αποκτά επίσημα δεύτερη και τρίτη ευκαιρία να διορθώσει τη δήλωσή του χωρίς να χάσει επιδότηση — αν την αγνοήσει, το βάρος όλων των δικαιολογητικών πέφτει ξανά στο ίδιο, στενό παράθυρο υποβολής.
