Σαφές μήνυμα απέναντι στις προτάσεις της Κομισιόν για τη μορφή της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής μετά το 2027 στέλνει η Επιτροπή Γεωργίας (AGRI) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, καταθέτοντας τη δική της πλατφόρμα διαπραγμάτευσης. Ο Γερμανός ευρωβουλευτής και εισηγητής της έκθεσης, Norbert Lins, παρουσίασε τη Δευτέρα το σχέδιο που θα αποτελέσει τη βάση των συζητήσεων με τα κράτη-μέλη, ζητώντας μεταξύ άλλων προϋπολογισμό 433 δισ. ευρώ, αυξημένους πόρους για τους νέους αγρότες και διατήρηση των δύο πυλώνων.
Για τον Έλληνα παραγωγό, η υιοθέτηση αυτών των προτάσεων μεταφράζεται σε αυξημένη ρευστότητα για τις μικρομεσαίες εκμεταλλεύσεις, καθώς καθίσταται υποχρεωτική η δέσμευση του 15% των άμεσων ενισχύσεων του Πρώτου Πυλώνα για την αναδιανεμητική εισοδηματική στήριξη. Παράλληλα, το ποσοστό των πόρων που «κλειδώνει» αποκλειστικά για τους Νέους Αγρότες ανεβαίνει στο 8%, διασφαλίζοντας ισχυρότερα κίνητρα για την ηλικιακή ανανέωση του πρωτογενούς τομέα.
Η κίνηση της Ευρωβουλής έρχεται σε μια περίοδο έντονων διεργασιών στις Βρυξέλλες, όπως είχαμε αναφέρει και με τις δηλώσεις του Μ. Σχοινά από το Λουξεμβούργο για την «κρίσιμη εβδομάδα» πληρωμών και ΚΑΠ. Η έκθεση Lins πρακτικά επιχειρεί να βάλει φρένο στην τάση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να μεταφέρει υπερβολική ευελιξία στα κράτη-μέλη, επιδιώκοντας έναν πιο αυστηρό, κοινό ευρωπαϊκό κορμό κανόνων.
Δημοσιονομικό χάσμα και ανώτατα όρια
Το πιο ηχηρό σημείο διαφοροποίησης εντοπίζεται στον προϋπολογισμό. Ο Lins πατάει πάνω στην έκθεση του Απριλίου για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο και διεκδικεί 433 δισ. ευρώ για την περίοδο 2028-2034. Το ποσό αυτό απέχει παρασάγγας από τα 290 δισ. ευρώ που είχε ρίξει στο τραπέζι η Κομισιόν. Η Ευρωβουλή ζητά επίσης να μην πειραχτεί η παραδοσιακή αρχιτεκτονική των δύο πυλώνων (άμεσες ενισχύσεις και αγροτική ανάπτυξη), διασώζοντας παράλληλα εργαλεία όπως το πρόγραμμα LEADER.
Στο μέτωπο των πληρωμών, η έκθεση προτείνει την εκτόξευση του ανώτατου ορίου (πλαφόν) ενισχύσεων για τα φυσικά πρόσωπα στις 500.000 ευρώ, από τις 100.000 ευρώ που προέβλεπε το σχέδιο της Επιτροπής. Ταυτόχρονα, ζητά την πλήρη κατάργηση της προοδευτικής μείωσης (degressivity) των συνολικών ενισχύσεων.
Μικρές εκμεταλλεύσεις και Νέοι Αγρότες στο επίκεντρο
Η λογική του εισηγητή είναι η στήριξη των μικρότερων σχημάτων να γίνεται στοχευμένα, μέσω της αναδιανεμητικής ενίσχυσης (frontloading). Το 15% του συνολικού φακέλου του Πυλώνα Ι θα δεσμεύεται υποχρεωτικά από όλα τα κράτη-μέλη για τα πρώτα επιλέξιμα εκτάρια. Τα κράτη θα κρατούν το δικαίωμα να ορίζουν το ποσό ανά εκτάριο και το μέγιστο όριο εκταρίων, αλλά η εφαρμογή του μέτρου δεν θα είναι προαιρετική. Πρόκειται για σημαντική αύξηση από το 10% που ισχύει σήμερα.
Αντίστοιχη υποχρεωτικότητα εισάγεται και για τους νέους γεωργούς. Το ποσοστό των αποκλειστικών πόρων εκτοξεύεται στο 8%, έναντι του 6% που πρότεινε η Κομισιόν και του ισχνού 3% της τρέχουσας περιόδου.
Περιβάλλον και κοινοί κανόνες λειτουργίας
Ενώ η Ευρωβουλή απαιτεί τη δέσμευση συγκεκριμένων πόρων (earmarking) για υπηρεσίες που σχετίζονται με το περιβάλλον, το κλίμα και την ευζωία των ζώων, αποφεύγει να ορίσει ακριβές ποσοστό, παραπέμποντας το ζήτημα στις ευρύτερες διαπραγματεύσεις για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό. Παράλληλα, σε μια εποχή που η ψηφιακή μετάβαση πιέζει τον τομέα, με την ΕΕ να εισάγει διαρκώς νέα εργαλεία για την αξιολόγηση της ψηφιοποίησης στην ΚΑΠ, ο Lins ξεκαθαρίζει τη στάση του για το νέο μοντέλο «Διαχείρισης της γεωργικής εκμετάλλευσης» (Farm Stewardship).
Ζητά να ψαλιδιστεί η ευελιξία των κρατών-μελών στη διαμόρφωση δικών τους κανόνων αιρεσιμότητας. «Όσον αφορά την ανταγωνιστικότητα των γεωργών, δηλαδή την ύπαρξη ισότιμων όρων ανταγωνισμού (level playing field) εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θεωρώ ότι πρέπει να υπάρχει ένας σαφής κατάλογος μέτρων», τονίζει χαρακτηριστικά.
«Συνολικά, στο σχέδιο της έκθεσής μου άλλαξα πολλά σε σύγκριση με την αρχική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Η νέα ΚΑΠ αποκτά πολύ περισσότερα κοινά στοιχεία», αναφέρει ο Γερμανός ευρωβουλευτής. «Θέλω να συνεχίσουμε να έχουμε μια πραγματικά Κοινή Αγροτική Πολιτική για την Ευρωπαϊκή Ένωση και για τον ευρωπαϊκό αγροτικό τομέα».
Κλείνοντας, ο εισηγητής έδωσε το στίγμα της φιλοσοφίας του, υπογραμμίζοντας: «Πρέπει να διατηρήσουμε ό,τι ήδη λειτουργεί και όχι να το επανεφεύρουμε. Τα δοκιμασμένα εργαλεία πρέπει να ενισχυθούν, όπως η αναδιανεμητική εισοδηματική στήριξη, ώστε να στηριχθούν ιδιαίτερα οι μικρές και οι μεσαίες γεωργικές εκμεταλλεύσεις».
Πηγή: politica.gr
