Το Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών Βόλου εξέδωσε δύο παράλληλα τεχνικά δελτία (Νο 9 και Νο 10, 23 Ιουνίου 2026) για την Κεντρική Ελλάδα, χαρτογραφώντας έξι ξεχωριστούς κινδύνους που απειλούν το αμπέλι στο κρίσιμο στάδιο κλεισίματος του τσαμπιού — τρεις εντομολογικούς εχθρούς και τρεις ασθένειες.
Ευδεμίδα: μειούμενη αλλά όχι παντού
Στην περιφέρεια Τυρνάβου Λάρισας, οι συλλήψεις ακμαίων στο δίκτυο φερομονικών παγίδων κυμαίνονται σε χαμηλά επίπεδα με πτωτική τάση — ωστόσο σε ορισμένες περιοχές η δραστηριότητα παραμένει σημαντική, με σύσταση συνέχισης της καταπολέμησης (οι παραγωγοί αυτών των περιοχών παραπέμπονται στους γεωπόνους του Συνεταιρισμού Τυρνάβου). Σε περιοχές χωρίς δίκτυο παγίδων, η αρχή είναι απλή: αν οι δικές σου παγίδες δείχνουν αυξημένες ή σταθερά υψηλές συλλήψεις, η καταπολέμηση πρέπει να συνεχιστεί.
Κρίσιμη αρχή αντιμετώπισης: η καταπολέμηση πρέπει να είναι προληπτική — να θανατώνει αυγά και νεαρές προνύμφες πριν εισέλθουν στις ράγες, όχι να αντιδρά μετά. Προτιμώνται σκευάσματα Bacillus thuringiensis ως πλήρως ατοξικά για την ωφέλιμη πανίδα, με το ψεκαστικό υγρό να πρέπει να καλύπτει πλήρως τα σταφύλια μέχρι απορροής — το σωστό ξεφύλλισμα βοηθά αυτή τη διαβροχή.
Ψευδόκοκκοι: άμεση επέμβαση + σήμανση πρέμνων
Σε αμπελώνες με διαπιστωμένη προσβολή, συστήνεται άμεση επέμβαση σε συνδυασμό με την καταπολέμηση ευδεμίδας. Πρακτική σύσταση που αξίζει προσοχή: σήμανση (μαρκάρισμα) των προσβεβλημένων πρέμνων, ώστε να αποφευχθεί η μεταφορά του εντόμου σε γειτονικά πρέμνα μέσω ρούχων και εργαλείων — ο άνθρωπος ο ίδιος είναι φορέας μετάδοσης αν δεν προσέξει.
Τετράνυχοι: επέμβαση μόνο σε έντονη προσβολή
Σε αντίθεση με τους άλλους δύο εχθρούς, εδώ η σύσταση είναι πιο συγκρατημένη: επέμβαση μόνο σε έντονες προσβολές (πάνω από 70% προσβεβλημένων φύλλων) και μόνο όταν η αναλογία αρπακτικά/φυτοφάγα είναι μικρή (κάτω από 1/5). Η παρακολούθηση πρέπει να γίνεται με μεγεθυντικό φακό, λαμβάνοντας υπόψη και τα ωφέλιμα ακάρεα (Phytoseiidae) — αρχή που αποφεύγει αχρείαστο ψεκασμό όταν ο φυσικός εχθρός ήδη ελέγχει τον πληθυσμό.
Ωίδιο: ευαισθησία μέχρι το 8% σάκχαρα
Τα σταφύλια παραμένουν ευάλωτα μέχρι το στάδιο του γυαλίσματος, γενικά μέχρι η περιεκτικότητα σακχάρων να φτάσει το 8%. Σοβαρή προσβολή μπορεί να προκαλέσει σχίσιμο ραγών — που ανοίγει τον δρόμο σε δευτερογενή προσβολή από βοτρύτη. Δεδομένου ότι οι πρόσφατες καιρικές συνθήκες ήταν ευνοϊκές για εξάπλωση, συστήνεται συνέχιση προστασίας με μυκητοκτόνο, ιδιαίτερα σε ευαίσθητες ποικιλίες. Σημαντική τεχνική σύσταση: ορθολογική εναλλαγή ωιδιοκτόνων από διαφορετικές κατηγορίες, για αποφυγή ανθεκτικότητας του μύκητα.
Περονόσπορος: ενεργός στην περιοχή Τυρνάβου
Η παρατεταμένη καιρική αστάθεια ευνοεί την εξάπλωση. Σύσταση επέμβασης σε αμπελώνες με ενεργές προσβολές (περιοχή Τυρνάβου ονομαστικά), σε υγρές περιοχές με ιστορικό προσβολής, και σε ευαίσθητες ποικιλίες — με προτίμηση σε μυκητοκτόνο που καλύπτει ταυτόχρονα και το ωίδιο, εξοικονομώντας πέρασμα.
Βοτρύτης: η εξαίρεση χωρίς ανάγκη γενικευμένης δράσης
Σε αντίθεση με τα προηγούμενα, οι τρέχουσες καιρικές συνθήκες δεν ευνοούν ιδιαίτερα τον βοτρύτη — η σύσταση επέμβασης περιορίζεται σε αμπελώνες δροσερών περιοχών με ιστορικό προσβολής και ευαίσθητες ποικιλίες. Εξαίρεση που απαιτεί άμεση δράση: μετά από χαλαζόπτωση ή ισχυρούς ανέμους που τραυματίζουν την τρυφερή βλάστηση — οι πληγές από ευδεμίδα και ωίδιο λειτουργούν επίσης ως «πύλη εισόδου» για δευτερογενή βοτρυτίαση.
Η κοινή γραμμή: λιγότερη χημεία, περισσότερη παρακολούθηση
Το επαναλαμβανόμενο μήνυμα και στα δύο δελτία είναι ξεκάθαρο: επέμβαση στοχευμένα, όχι γενικευμένα — με βάση πραγματική παρακολούθηση (παγίδες, μεγεθυντικός φακός, ιστορικό περιοχής), όχι προληπτικό ψεκασμό «μήπως». Καλλιεργητικά μέτρα όπως θερινά κλαδέματα, καταστροφή ζιζανίων και περιορισμός αζωτούχου λίπανσης μειώνουν την ανάγκη χημικής παρέμβασης σε πολλά από αυτά τα προβλήματα ταυτόχρονα.
Το δελτίο τονίζει ότι οι εικόνες είναι ενδεικτικές και δεν αποτελούν εργαλείο διάγνωσης — για ζητήματα διάγνωσης οι καλλιεργητές πρέπει να απευθύνονται άμεσα σε εξειδικευμένο γεωπόνο, με σύσταση για συχνές επισκέψεις στον αμπελώνα αυτή την περίοδο ώστε προβλήματα να εντοπίζονται έγκαιρα.
