Η Δανία αποτελεί πλέον τη μοναδική χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης που δεν διαθέτει αυτόνομο υπουργείο Γεωργίας. Μετά τον σχηματισμό της νέας κεντροαριστερής κυβέρνησης υπό τη Μέτε Φρέντρικσεν, το παραδοσιακό χαρτοφυλάκιο καταργήθηκε, αλλάζοντας ριζικά τον τρόπο με τον οποίο η Κοπεγχάγη προσεγγίζει τον πρωτογενή τομέα.
Για τον Ευρωπαίο και τον Έλληνα παραγωγό, η κίνηση αυτή δεν είναι απλώς ένα εσωτερικό διοικητικό ζήτημα μιας σκανδιναβικής χώρας. Στη νέα κυβερνητική σύνθεση των 21 υπουργών, το άλλοτε κραταιό υπουργείο Τροφίμων, Γεωργίας και Αλιείας έδωσε τη θέση του στο νεοσύστατο υπουργείο Φύσης και Ζωικής Ευημερίας. Το τιμόνι του ανέλαβε ο σοσιαλδημοκράτης Κρίστιαν Ράμπεργκ Μάντσεν, σηματοδοτώντας μια ξεκάθαρη μετατόπιση των προτεραιοτήτων από την αμιγή παραγωγή στην περιβαλλοντική διαχείριση.
Ο κατακερματισμός των αρμοδιοτήτων
Η απουσία ενός κεντρικού θεσμικού συνομιλητή για τους αγρότες της Δανίας είναι πλέον γεγονός. Οι αρμοδιότητες της αγροτικής πολιτικής δεν μεταφέρθηκαν απλώς σε ένα άλλο κτίριο, αλλά τεμαχίστηκαν και διαμοιράστηκαν σε πέντε διαφορετικά υπουργεία.
Η διάσπαση αυτή πρακτικά σημαίνει ότι τα ζητήματα τροφίμων και επισιτιστικής ασφάλειας περνούν στη δικαιοδοσία του υπουργείου Εμπορίου. Η αλιεία, ένας παραδοσιακά ισχυρός κλάδος για τη χώρα, ενσωματώνεται στο υπουργείο Περιβάλλοντος. Ταυτόχρονα, μικρότερα αλλά κρίσιμα τμήματα της αγροτικής διαχείρισης μεταφέρονται στα υπουργεία Μεταφορών και Δικαιοσύνης.
| Παλαιό Μοντέλο | Νέο Κυβερνητικό Σχήμα (Δανία) |
| Υπουργείο Τροφίμων, Γεωργίας & Αλιείας | Κατάργηση ενιαίου χαρτοφυλακίου |
| Ενιαία χάραξη αγροτικής πολιτικής | Υπ. Φύσης & Ζωικής Ευημερίας (κεντρικός πυρήνας) |
| Διαχείριση Τροφίμων & Επισιτισμού | Υπουργείο Εμπορίου |
| Διαχείριση Αλιείας | Υπουργείο Περιβάλλοντος |
| Ελεγκτικοί μηχανισμοί & υποδομές | Υπ. Μεταφορών & Υπ. Δικαιοσύνης |
Η αρχιτεκτονική αυτή αποδυναμώνει αντικειμενικά το αγροτικό λόμπι, καθώς οι συνδικαλιστικοί φορείς του πρωτογενούς τομέα καλούνται πλέον να διαπραγματευτούν με πέντε διαφορετικούς υπουργούς για να λύσουν σύνθετα προβλήματα της καθημερινότητάς τους.
Η χοιροτροφία στο επίκεντρο της πίεσης
Η απόφαση της δανικής κυβέρνησης δεν πάρθηκε εν κενώ. Συνδέεται άμεσα με την έντονη πολιτική και κοινωνική συζήτηση που μαίνεται στη χώρα γύρω από την εντατική χοιροτροφία. Η Δανία συγκαταλέγεται στους μεγαλύτερους εξαγωγείς χοιρινού κρέατος παγκοσμίως, ωστόσο το περιβαλλοντικό αποτύπωμα του κλάδου έχει προκαλέσει ισχυρές αντιδράσεις στο εσωτερικό της.
Ήδη, η κυβέρνηση Φρέντρικσεν έχει προαναγγείλει τη σύσταση ειδικής επιτροπής για την αναδιάρθρωση της χοιροτροφίας. Η έμφαση πλέον δίνεται ρητά στην περιβαλλοντική προστασία και την αυστηρή τήρηση των κανόνων για την ευζωία των ζώων, παράγοντες που αναμένεται να αυξήσουν σημαντικά το κόστος παραγωγής για τις κτηνοτροφικές μονάδες της χώρας στο άμεσο μέλλον.
Το ρήγμα Βορρά-Νότου στην ευρωπαϊκή γεωργία
Η εξέλιξη στη Δανία αποκρυπτογραφεί τις βαθύτερες προθέσεις του ευρωπαϊκού Βορρά ενόψει των επερχόμενων διαπραγματεύσεων για το μέλλον του πρωτογενούς τομέα. Η αντικατάσταση της λέξης «Γεωργία» από τις λέξεις «Φύση» και «Ευζωία» στο υπουργικό συμβούλιο μιας χώρας με τεράστια εξαγωγική δύναμη, δείχνει την τάση που θα αντιμετωπίσουν οι χώρες του ευρωπαϊκού Νότου στα Συμβούλια Υπουργών Γεωργίας στις Βρυξέλλες.
Αυτή η ιδεολογική στροφή έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις αγωνίες των μεσογειακών χωρών, οι οποίες παλεύουν να κρατήσουν ζωντανή την παραγωγική τους βάση. Δεν είναι τυχαίο ότι την ώρα που η Κοπεγχάγη καταργεί το αυτόνομο υπουργείο της, Ελλάδα και Ιταλία συγκροτούν κοινό μέτωπο για την προστασία της ΚΑΠ μετά το 2028, διεκδικώντας απλοποίηση των συστημάτων πληρωμών και θωράκιση του αγροτικού εισοδήματος.
Στην ίδια γραμμή άμυνας απέναντι στις υπερβολικές «πράσινες» απαιτήσεις του Βορρά εντάσσεται και η πρόσφατη παρέμβαση του Κυριάκου Μητσοτάκη στις Βρυξέλλες, όπου έθεσε ρητά ζήτημα προστασίας των πόρων της ΚΑΠ και της Πολιτικής Συνοχής στο νέο 7ετές δημοσιονομικό πλαίσιο. Το χάσμα μεταξύ της δανικής περιβαλλοντικής ατζέντας και της ανάγκης του Νότου για επισιτιστική και οικονομική επιβίωση αναμένεται να αποτελέσει το μεγαλύτερο πεδίο σύγκρουσης στην Ευρώπη τα επόμενα χρόνια.
Πηγή: ellinasagrotis.gr
