Σωρεία απεντάξεων στα Οικολογικά Σχήματα: Τι γίνεται με το έξτρα

Σημαντικές ανατροπές και σωρεία απεντάξεων φέρνουν οι εν εξελίξει έλεγχοι στα Οικολογικά Σχήματα (Eco-Schemes), λόγω παρατυπιών που εντοπίζονται στα παραστατικά των παραγωγών. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ρεπορτάζ, οι διασταυρώσεις περιορίζουν δραστικά τα τελικά ποσά των πληρωμών σε βασικές δράσεις, προκαλώντας έντονο προβληματισμό στον πρωτογενή τομέα.

Η εξέλιξη αυτή επηρεάζει άμεσα τον οικονομικό προγραμματισμό χιλιάδων γεωργών και κτηνοτρόφων, οι οποίοι βλέπουν τα προσδοκώμενα ποσά να μειώνονται. Μοναδική δικλείδα ασφαλείας αποτελεί η αναμενόμενη ένεση του «έξτρα» κονδυλίου ύψους 80 εκατομμυρίων ευρώ, το οποίο προορίζεται να σταθεροποιήσει την κατώτατη στρεμματική ενίσχυση στα 13 ευρώ ανά στρέμμα για τη συγκράτηση των απωλειών.

Οι τρεις δημοφιλείς δράσεις και το «ψαλίδι» στις πληρωμές

Το μεγαλύτερο ενδιαφέρον των επαγγελματιών συγκεντρώνεται σε τρεις συγκεκριμένες παρεμβάσεις: τη Δράση 4 («Κομπόστ»), τη Δράση 6 («Ψηφιακή Γεωργία/Διαχείριση Εισροών») και τη Δράση 9 («Βιολογικά»). Αυξημένη ζήτηση καταγράφεται και για το Οικοσχήμα 31.6, στο οποίο πολλοί γεωργοί στήριζαν την εξισορρόπηση των εσόδων και των εξόδων της εκμετάλλευσής τους.

Στη Δράση 4 παρατηρούνται ήδη εκτεταμένες απεντάξεις. Η επικείμενη πληρωμή, η οποία είναι προγραμματισμένη για το τέλος Ιουνίου, εκτιμάται ότι θα φτάσει το πολύ έως τα 30 εκατομμύρια ευρώ.

Ανάλογη εικόνα επικρατεί και στα «Βιολογικά» (Δράση 9). Ενώ οι αρχικές εντάξεις έφτασαν τα 128 εκατομμύρια ευρώ, το ποσό που τελικά οδεύει προς πληρωμή περιορίζεται μόλις στα 35 εκατομμύρια ευρώ. Παρά τη μείωση, η συγκεκριμένη δράση παραμένει κρίσιμο εργαλείο για τη διατήρηση των βιολογικών προγραμμάτων στην Ελλάδα.

Στη Δράση 6, η οποία αφορά ψηφιακά εργαλεία για ελαιοκαλλιεργητές, δενδροκαλλιεργητές και άλλους κλάδους, η ζήτηση εκτινάχθηκε στα 300 εκατομμύρια ευρώ. Ωστόσο, η τελική ροή χρημάτων θα είναι πολύ χαμηλότερη, καθώς οι διασταυρωτικοί έλεγχοι της ΑΑΔΕ φέρνουν στην επιφάνεια παραβάσεις.

Κατακόρυφη πτώση 88% στα Eco 31.1 και 31.7

Η πιο δραματική μείωση καταγράφεται στις Δράσεις 31.1 και 31.7, όπου η ζήτηση υποχώρησε κατά 88%. Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται στις διευκρινίσεις της Ανεξάρτητης Αρχής, σύμφωνα με τις οποίες δεν επιδοτείται γενικά η σπορά ψυχανθών, αλλά αποκλειστικά η αντικατάσταση καλλιεργειών τριφυλλιού, βάμβακος και καλαμποκιού.

Τα επίσημα στοιχεία των ελέγχων αποτυπώνουν το μέγεθος των περικοπών:

Στην παρέμβαση ECO 31.1, ο αρχικός αιτούμενος προϋπολογισμός βάσει των αιτήσεων ενιαίας ενίσχυσης ήταν 10.111.510 ευρώ, αλλά η τελική πληρωμή διαμορφώθηκε στα 8.398.967,10 ευρώ. Η διαφορά γίνεται πιο εμφανής στον αριθμό των δικαιούχων. Το έτος 2024 αναγνωρίστηκαν και πληρώθηκαν 86.528 παραγωγοί. Αντίθετα, το έτος 2025, μετά τη διενέργεια των ελέγχων, εγκρίθηκαν μόλις 8.965 δικαιούχοι από τους συνολικά 10.781 που υπέβαλαν αίτηση.

Αντίστοιχα, στην παρέμβαση ECO 31.7, ο αιτούμενος προϋπολογισμός ανερχόταν σε 4.497.267,45 ευρώ, με το τελικό ποσό που καταβλήθηκε να πέφτει στα 1.776.445,35 ευρώ. Όσον αφορά το πλήθος των δικαιούχων, το έτος 2024 είχαν πληρωθεί 22.742 παραγωγοί, ενώ το έτος 2025 ο αριθμός τους περιορίστηκε σε 3.580 δικαιούχους, επί συνόλου 10.043 αιτούντων.

Πηγή: Έλληνας Αγρότης