Η απόφαση ήταν στο τραπέζι από πέρυσι. Σήμερα έγινε επίσημη. Ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης ανακοίνωσε την ακύρωση δύο από τα πιο αμφιλεγόμενα προγράμματα ενισχύσεων — και άναψε φωτιές στον αγροτικό κόσμο.
Μεγάλη ανατροπή στο τοπίο των αγροτικών ενισχύσεων ανακοίνωσε σήμερα, Τετάρτη 13 Μαΐου, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Μαργαρίτης Σχοινάς. Σε συνέντευξη Τύπου στους διαπιστευμένους δημοσιογράφους, ο υπουργός επιβεβαίωσε αυτό που στους αγροτικούς κύκλους ψιθυριζόταν εδώ και μήνες: τα προγράμματα βιολογικής κτηνοτροφίας και βιολογικής μελισσοκομίας ακυρώνονται.
Γιατί πήρε αυτή την απόφαση το υπουργείο
Η ακύρωση δεν ήρθε από το πουθενά. Σύμφωνα με τον κ. Σχοινά, οι έλεγχοι που διενεργήθηκαν αποκάλυψαν εκτεταμένες αποκλίσεις μεταξύ των δηλώσεων των παραγωγών και της πραγματικής εικόνας στις εκμεταλλεύσεις.
Με απλά λόγια: αυτό που δηλωνόταν στα χαρτιά δεν αντιστοιχούσε σε αυτό που υπήρχε στο χωράφι — ή στο μελισσοκομείο.
Το σενάριο της ακύρωσης βρισκόταν στο τραπέζι της πολιτικής ηγεσίας του ΥΠΑΑΤ ήδη από πέρυσι, όταν τα ευρήματα από τις επιτόπιες επαληθεύσεις δημιούργησαν έντονο προβληματισμό για τη νομιμότητα της διαχείρισης ευρωπαϊκών κονδυλίων.
Τι γίνεται με τα χρήματα — η απάντηση Σχοινά
Το πρώτο ερώτημα που τίθεται είναι αναπόφευκτο: οι πόροι που ήταν δεσμευμένοι για τα δύο προγράμματα — χάνονται;
Ο υπουργός ήταν κατηγορηματικός: όχι. Τα κονδύλια δεν επιστρέφουν στις Βρυξέλλες. Θα αναδιανεμηθούν σε άλλες προτεραιότητες του αγροτικού τομέα.
Ποιες θα είναι αυτές οι προτεραιότητες; Το υπουργείο δεν έδωσε ακόμα συγκεκριμένες απαντήσεις. Και αυτή ακριβώς η ασάφεια είναι που προκαλεί την αγωνία στους παραγωγούς που συμμετείχαν στα προγράμματα και ήταν απολύτως συμμορφωμένοι.
Ποιοι χτυπιούνται περισσότερο
Η απόφαση αφορά δύο κατηγορίες παραγωγών που έχουν ήδη βιώσει δύσκολες συνθήκες τα τελευταία χρόνια:
Βιολογικοί κτηνοτρόφοι — παραγωγοί που επένδυσαν στη μετάβαση σε βιολογικές πρακτικές, με αυξημένα λειτουργικά κόστη και χαμηλότερες αποδόσεις σε σχέση με τη συμβατική κτηνοτροφία.
Βιολογικοί μελισσοκόμοι — ένας κλάδος που διανύει ήδη περίοδο έντονης πίεσης λόγω κλιματικής αλλαγής, ασθενειών αποικιών και αυξημένου κόστους παραγωγής.
Το ερώτημα για τους «καλούς» παραγωγούς
Το μεγάλο δίλημμα που θέτει η ακύρωση είναι ηθικής φύσης: τιμωρούνται όλοι εξαιτίας των παρατυπιών ορισμένων;
Οι παραγωγοί που τηρούσαν πιστά τις υποχρεώσεις τους — και δεν είναι λίγοι — βρίσκονται αντιμέτωποι με μια κατάσταση που δεν δημιούργησαν οι ίδιοι.
Η λογική της συλλογικής ακύρωσης ως απάντηση σε ατομικές παρατυπίες είναι αυτή που θα κληθεί να δικαιολογήσει το υπουργείο τις επόμενες ημέρες — ιδιαίτερα αν οι αντιδράσεις από αγροτικές οργανώσεις ενταθούν.
