Αντικαταστάτης για τον αγρότη: Άδεια, αρρώστια και διακοπές στη νέα ΚΑΠ

Ο αγρότης δεν έχει άδεια ασθενείας. Ούτε διακοπές — ειδικά ο κτηνοτρόφος, που τα ζώα θέλουν άρμεγμα και τάισμα κάθε μέρα. Η πρόταση για τη νέα ΚΑΠ εισάγει για πρώτη φορά ως ξεχωριστή παρέμβαση τις υπηρεσίες αντικατάστασης των αγροτών — επίσημα «υπηρεσίες αρωγής στην εκμετάλλευση»: έναν επιδοτούμενο αντικαταστάτη.
Πότε μπορεί να δοθεί
Σύμφωνα με το Άρθρο 17, οι υπηρεσίες επιτρέπουν στον γεωργό να πάρει:
- γονική άδεια,
- άδεια λόγω ασθένειας,
- άδεια για φροντίδα παιδιών και άλλων μελών της οικογένειας,
- διακοπές και παρόμοια γεγονότα της ζωής,
- χρόνο για κατάρτιση.
Τι πληρώνεται
Η στήριξη περιορίζεται σε δύο πράγματα:
- τη δημιουργία υπηρεσιών αρωγής (π.χ. δίκτυα ή συνεταιριστικές ομάδες αντικαταστατών), και
- τις δαπάνες μισθοδοσίας των εργαζομένων που αντικαθιστούν τον κάτοχο της εκμετάλλευσης για περιορισμένο διάστημα.
Είναι προαιρετική για τη χώρα
Η διατύπωση είναι «μπορούν»: η Ελλάδα επιλέγει αν θα βάλει την παρέμβαση στο εθνικό σχέδιο. Υπάρχει όμως ένα ισχυρό σήμα: οι υπηρεσίες αρωγής είναι μέρος της υποχρεωτικής δέσμης εκκίνησης για τους νέους αγρότες (Άρθρο 16 στ. θ). Το Συμβούλιο (26/10/2026) τις κράτησε προαιρετικές για κάθε χώρα.
Γιατί έχει σημασία
Το προοίμιο (σκέψη 13) μιλά για την ανάγκη των γεωργών να ισορροπούν δουλειά και οικογένεια. Είναι επίσης εργαλείο για την ανανέωση των γενεών και τις γυναίκες στη γεωργία: ένα επάγγελμα χωρίς δυνατότητα άδειας δύσκολα προσελκύει νέους.
Σε χώρες όπως η Γαλλία υπάρχουν εδώ και δεκαετίες υπηρεσίες αντικατάστασης αγροτών. Στην Ελλάδα ο μηχανισμός θα πρέπει να οργανωθεί — για παράδειγμα μέσω συνεταιρισμών ή οργανώσεων παραγωγών.
Διαβάστε επίσης: Νέα ΚΑΠ 2028-2034: Ο πλήρης οδηγός της πρότασης για τον Έλληνα αγρότη
Πού βρίσκεται η νέα ΚΑΠ και τι ακολουθεί
- Είναι ακόμη πρόταση, όχι νόμος. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή την κατέθεσε στις 16 Ιουλίου 2025. Για να ισχύσει πρέπει να συμφωνήσουν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο — ποσά και λεπτομέρειες μπορεί να αλλάξουν.
- Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας (28-29 Σεπτεμβρίου 2026): οι υπουργοί καλωσόρισαν την πρόοδο, αλλά ζήτησαν απλούστερους κανόνες, μεγαλύτερη ευελιξία στη φθίνουσα ενίσχυση και στο πλαφόν και βελτίωση των ορισμών «γεωργού» και «ενεργού γεωργού». Στο επόμενο Συμβούλιο, στις 26 Οκτωβρίου 2026, συμφώνησαν μερική κοινή θέση: υποχρεωτικός ορισμός του ενεργού γεωργού σε κάθε χώρα και μεγαλύτερη στήριξη στους νέους· φθίνουσα, πλαφόν και ποσά μένουν ανοιχτά και θα κριθούν μαζί με τον προϋπολογισμό της ΕΕ.
- Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: κατατέθηκαν 3.500 τροπολογίες. Ο εισηγητής προτείνει να καταργηθεί η φθίνουσα μείωση, το πλαφόν των 100.000 € να γίνει προαιρετικό για τα κράτη, να μπει υποχρεωτικό πλαφόν 500.000 € και υποχρεωτική αναδιανεμητική ενίσχυση 15%. Ψηφοφορία στην επιτροπή Γεωργίας τον Δεκέμβριο 2026, στην Ολομέλεια τον Ιανουάριο 2027.
- Χρήματα: τα τελικά ποσά κρίνονται μαζί με τον προϋπολογισμό της ΕΕ 2028-2034, που ήταν στην ατζέντα της Συνόδου Κορυφής 15-16 Οκτωβρίου 2026.
- Ως το τέλος του 2027 δεν αλλάζει τίποτα: ισχύει το Στρατηγικό Σχέδιο ΚΑΠ 2023-2027. Οι νέοι κανόνες προτείνεται να εφαρμοστούν από την 1η Ιανουαρίου 2028.
Πηγή: Πρόταση Κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τον καθορισμό των όρων εφαρμογής της ενωσιακής στήριξης στην κοινή γεωργική πολιτική για την περίοδο 2028-2034, COM(2025) 560 final – 2025/0241 (COD), 16.7.2025. Κατάσταση διαπραγματεύσεων: σημείωμα της Προεδρίας του Συμβουλίου 12978/26 (10.9.2026), ανακοίνωση του Συμβουλίου Γεωργίας 28-29.9.2026 και σχέδιο έκθεσης της επιτροπής Γεωργίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.







