Συμβούλιο ΕΕ: Υποχρεωτικά τομεακά για μέλι, φρούτα και κρασί
Το Συμβούλιο της ΕΕ ενέκρινε στις 19 Οκτωβρίου 2026 τη μερική διαπραγματευτική θέση του για την Κοινή Οργάνωση των Αγορών (ΚΟΑ) στο πλαίσιο της νέας ΚΑΠ 2028-2034. Η θέση καλύπτει τα τομεακά προγράμματα και τους κανόνες εμπορίας — όχι τα οικονομικά, που εξαρτώνται από τη συνολική συμφωνία για τον προϋπολογισμό της ΕΕ.
Για τον Έλληνα παραγωγό, το πιο κρίσιμο σημείο είναι αυτό που δεν αναφέρεται: το ελαιόλαδο και οι επιτραπέζιες ελιές δεν αναφέρονται στους τομείς με υποχρεωτικές παρεμβάσεις στο δελτίο του Συμβουλίου — ενώ στην πρόταση της Επιτροπής ήταν υποχρεωτικοί. Τι ακριβώς ισχύει γι’ αυτούς θα φανεί από το πλήρες κείμενο της θέσης και τις επερχόμενες διαπραγματεύσεις.
Τι αλλάζει σε σχέση με την πρόταση Επιτροπής
Η σύγκριση των δύο κειμένων δείχνει μετατοπίσεις που αφορούν άμεσα τους Έλληνες παραγωγούς:
| Τομέας | Πρόταση Επιτροπής | Δελτίο Συμβουλίου (19/10) |
|---|---|---|
| Ελαιόλαδο / επιτραπέζιες ελιές | Υποχρεωτικός | Δεν αναφέρεται στους υποχρεωτικούς |
| Οπωροκηπευτικά | Υποχρεωτικός | Υποχρεωτικός ✅ |
| Μελισσοκομία | Υποχρεωτικός | Υποχρεωτικός ✅ |
| Κρασί | Καλύπτεται από τα τομεακά | Υποχρεωτικός υπό προϋποθέσεις (με εξαιρέσεις) |
| Πρωτεϊνούχες καλλιέργειες | Υποχρεωτικός | Δεν αναφέρεται στους υποχρεωτικούς (νέος τομέας με ελαιούχους σπόρους) |
| Λυκίσκος | Υποχρεωτικός | Δεν αναφέρεται στους υποχρεωτικούς |
Σαφής επιβεβαίωση: οπωροκηπευτικά και μελισσοκομία παραμένουν στους υποχρεωτικούς τομείς. Ανοιχτό ερώτημα: η τύχη του ελαιολάδου, των πρωτεϊνούχων και του λυκίσκου.
Τι σημαίνει για τον Έλληνα παραγωγό
Μελισσοκόμοι και παραγωγοί φρούτων-λαχανικών έχουν σχετική ασφάλεια: οι τομείς τους παραμένουν υποχρεωτικοί, άρα κάθε κράτος-μέλος θα πρέπει να έχει παρεμβάσεις γι’ αυτούς στο εθνικό του σχέδιο.
Ελαιοπαραγωγοί: το δελτίο του Συμβουλίου δεν αναφέρει το ελαιόλαδο στους υποχρεωτικούς τομείς — σε αντίθεση με την πρόταση της Επιτροπής. Αυτό δεν σημαίνει ότι ο τομέας καταργείται ή γίνεται προαιρετικός: το τι ακριβώς ισχύει θα φανεί από το πλήρες κείμενο της θέσης και τις διαπραγματεύσεις. Είναι όμως σημείο που οι ελαιοπαραγωγοί αξίζει να παρακολουθήσουν.
Παραγωγοί οσπρίων και πρωτεϊνούχων: το Συμβούλιο δημιουργεί ξεχωριστό τομέα «πρωτεϊνούχων καλλιεργειών και ελαιούχων σπόρων», που αντικαθιστά τον σημερινό τομέα των αποξηραμένων χορτονομών. Ο στόχος είναι η μείωση εξάρτησης από εισαγωγές — με έμφαση στη στρατηγική αυτονομία. Τα κράτη ενθαρρύνονται (αλλά δεν υποχρεούνται ρητά, βάσει του δελτίου) να αναγνωρίζουν οργανώσεις παραγωγών στον νέο τομέα.
Τι άλλο περιέχει η θέση
Πέρα από τα τομεακά, η θέση του Συμβουλίου περιλαμβάνει:
– Σχολικό πρόγραμμα (φρούτα, λαχανικά, γάλα): συνεχίζεται με περιορισμό τροφίμων υψηλής περιεκτικότητας σε ελεύθερα σάκχαρα και λιπαρά. Η διαχείριση περνά από σχολικό σε ημερολογιακό έτος, με μεταβατικά μέτρα.
– Βιομηχανική κάνναβη: εναρμόνιση κανόνων για όλα τα μέρη του φυτού, με πιστοποίηση σπόρου και ανώτατο όριο THC 0,3%. Οι εθνικοί κανόνες για δημόσια ασφάλεια και ναρκωτικά δεν θίγονται.
– Πρότυπα εμπορίας: δυνατότητα θέσπισης προτύπων για βόειο, χοίρειο, πρόβειο, γίδινο κρέας, πρωτεϊνούχα και ρύζι — ώστε ο καταναλωτής να γνωρίζει την προέλευση.
Επόμενα βήματα
«Σήμερα κάνουμε ένα σημαντικό βήμα για τη διαμόρφωση του μέλλοντος των αγροτικών αγορών της Ευρώπης», δήλωσε ο Υπουργός Γεωργίας της Ιρλανδίας Martin Heydon, που ασκεί την Προεδρία του Συμβουλίου, με στόχο, όπως είπε, «να ενισχύσουμε τη θέση των αγροτών στην εφοδιαστική αλυσίδα τροφίμων». Η Προεδρία ξεκινά τώρα διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Παράλληλα, στόχος είναι να υιοθετηθεί μερική θέση και για τον κύριο Κανονισμό ΚΑΠ στο Συμβούλιο Γεωργίας και Αλιείας της 26ης-27ης Οκτωβρίου 2026.
Η χρηματοδότηση 2028-2034 για τις τομεακές παρεμβάσεις θα περάσει από το νέο Εθνικό και Περιφερειακό Ταμείο Εταιρικής Σχέσης (NRPF) — για το πώς δομείται αυτό το ταμείο για την Ελλάδα, δείτε την ανάλυσή μας για τα 14,6 δισ..
Η σημερινή απόφαση είναι διαπραγματευτική θέση — όχι νόμος. Μέχρι να ολοκληρωθούν οι διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, κανένα από τα παραπάνω δεν είναι οριστικό.
Πηγή: Συμβούλιο της ΕΕ, δελτίο τύπου 19/10/2026 — consilium.europa.eu
