Προανθικό 2025: Κούρεμα 41% στα μήλα για Κοζάνη, Γρεβενά και Φλώρινα
Σοβαρές αντιδράσεις προκαλούν οι όροι εφαρμογής του ad hoc προγράμματος κρατικών ενισχύσεων για τον παγετό της άνοιξης του 2025, καθώς η σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΦΕΚ Β’ 5915/02.10.2026) εισάγει διαχωρισμό στα ποσοστά ζημιάς για την καλλιέργεια μήλων. Με κοινοβουλευτική ερώτηση που κατέθεσε στις 5 Οκτωβρίου 2026 προς τους υπουργούς Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών και Αγροτικής Ανάπτυξης, ο αντιπρόεδρος της Βουλής και βουλευτής Κοζάνης Πάρις Κουκουλόπουλος ζητά άμεση διόρθωση του σχετικού πίνακα, καταγγέλλοντας άνιση μεταχείριση εις βάρος παραγωγών σε Κοζάνη, Γρεβενά και Φλώρινα.
Στην πράξη, η διαφοροποίηση αυτή συμπιέζει δραστικά το τελικό ποσό που θα πιστωθεί στους λογαριασμούς των καλλιεργητών των τριών αυτών νομών, παρά το γεγονός ότι επλήγησαν από το ίδιο καιρικό φαινόμενο. Όπως αποκαλύπτει το κείμενο της απόφασης, ο μαθηματικός τύπος υπολογισμού της κρατικής ενίσχυσης εφαρμόζει συντελεστή ζημιάς 0,42 (δηλαδή 42%) για όλες τις περιοχές της χώρας πλην της Καστοριάς, για την οποία προβλέπεται συντελεστής 0,72 (72%). Η απόκλιση αυτή μεταφράζεται σε άμεση απώλεια άνω του 41% στο ύψος της ενίσχυσης ανά στρέμμα για τους αγρότες που βρίσκονται εκτός Καστοριάς.
Η συνέχεια της υπόθεσης και το νέο δεδομένο
Σε συνέχεια του ρεπορτάζ μας, όπως αναλύσαμε τις προηγούμενες ημέρες για την υπογραφή της ΚΥΑ των 50 εκατ. ευρώ, η δημοσίευση της απόφασης στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως στις 2 Οκτωβρίου αποκάλυψε τους ειδικούς συντελεστές που ορίζουν την πληρωμή. Ενώ για τα υπόλοιπα επιλέξιμα είδη (όπως κεράσια, βύσσινα, σύκα νωπά και κυδώνια) εφαρμόζεται ενιαία γραμμή υπολογισμού ανά προϊόν, στα μήλα θεσπίστηκε διπλός πίνακας, δημιουργώντας καθεστώς δύο ταχυτήτων.
| Περιοχή εφαρμογής | Καλλιέργεια | Συντελεστής ποσοστού ζημιάς (ΚΥΑ) |
|---|---|---|
| Π.Ε. Καστοριάς | Μήλα | 0,72 (72%) |
| Π.Ε. Κοζάνης, Γρεβενών, Φλώρινας & λοιπές περιοχές | Μήλα | 0,42 (42%) |
Η διαφοροποίηση του συντελεστή κατά 30 ποσοστιαίες μονάδες (από το 0,72 στο 0,42) στερείται τεκμηρίωσης στο σώμα της απόφασης, παρότι οι ζημιές από τους παγετούς Μαρτίου – Απριλίου 2025 καταγράφηκαν οριζόντια στη Δυτική Μακεδονία.
Τι καταγγέλλεται στη Βουλή για ΕΛΓΑ και φορολογικό κόφτη
Εκτός από τον άνισο συντελεστή, η κοινοβουλευτική παρέμβαση θέτει δύο κρίσιμα ζητήματα που απασχολούν άμεσα τους παραγωγούς:
1. Τα τέλη εκτίμησης του ΕΛΓΑ: Οι αγρότες επιβαρύνθηκαν με σημαντικά έξοδα για την υποβολή δηλώσεων και τη σύνταξη πορισμάτων, τα οποία τελικά παρακάμφθηκαν. Το ad hoc πρόγραμμα δεν αποζημιώνει βάσει των εξατομικευμένων πορισμάτων, αλλά με οριζόντιο μαθηματικό τύπο, εγείροντας αίτημα επιστροφής των χρημάτων που κατέβαλαν.
2. Ο «κόφτης» μέσω Ε3: Το άρθρο 7 της απόφασης ενδέχεται να θέσει εκτός πληρωμής παραγωγούς με αποδεδειγμένη απώλεια παραγωγής, στην περίπτωση που ο τζίρος στο έντυπο Ε3 δεν εμφανίζει αντίστοιχη πτώση λόγω της ανόδου των τιμών διάθεσης των προϊόντων.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται να προστεθεί στις συνεχείς διαμαρτυρίες για το πακέτο του προανθικού, καθώς όπως είχαμε αναφέρει και για τις αποζημιώσεις στα κεράσια, οι οριζόντιες ρυθμίσεις αφήνουν ανοιχτά μέτωπα στις δενδροκαλλιέργειες της Βόρειας Ελλάδας. Οι πληγέντες μηλοπαραγωγοί ζητούν πλέον την τροποποίηση της απόφασης πριν την οριστική πίστωση των λογαριασμών.
