ΠΕΜ για έκθεση DG AGRI: «Δεν θα πληρώσουμε εμείς τα φαγοπότια»
Ευθεία επίθεση σε κυβέρνηση, ΑΑΔΕ και Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξαπολύει η Γραμματεία της Πανελλαδικής Επιτροπής Μπλόκων (ΠΕΜ), με ανακοίνωση για την πρόσφατη έκθεση της DG AGRI για το σύστημα ελέγχου των αγροτικών ενισχύσεων. Η ανακοίνωση δημοσιοποιήθηκε την Παρασκευή 2 Οκτωβρίου και υποστηρίζει ότι τα ευρήματα επιβεβαιώνουν όσα κατήγγελλαν οι αγρότες στα μπλόκα για δυσλειτουργίες και διαφθορά στο σύστημα.
Για τον παραγωγό, το ερώτημα που μετράει είναι ποιος θα πληρώσει. Οι δημοσιονομικές διορθώσεις της ΕΕ καταλογίζονται στο κράτος-μέλος και βαραίνουν τον εθνικό προϋπολογισμό· στον μεμονωμένο δικαιούχο φτάνουν μόνο ως ανάκτηση ποσών, όπου εντοπίζεται παράτυπη πληρωμή. Η έκθεση δεν προαναγγέλλει άμεση διακοπή πληρωμών, αφήνει όμως ανοιχτό το ενδεχόμενο διορθώσεων ή αποκλεισμού μέρους των δαπανών από την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση. Αυτό που πιθανότατα θα νιώσει ο αγρότης είναι αυστηρότεροι έλεγχοι σε βιολογικά, βοσκοτόπια και ζωικό κεφάλαιο. Όσοι είναι ενταγμένοι στη βιολογική ή στα οικολογικά σχήματα καλό είναι να έχουν σε τάξη πιστοποιητικά, ημερομηνίες επιθεωρήσεων και αναλύσεις εδάφους.
Τι καταγράφει η έκθεση
Η έκθεση ακολουθεί τον έλεγχο της Κομισιόν τον Ιούλιο του 2026 και, σύμφωνα με την ΠΟΓΕΔΥ, φέρει ημερομηνία 14 Σεπτεμβρίου. Η DG AGRI γνωστοποιεί ότι θα προτείνει αποκλεισμό από τη χρηματοδότηση τμήματος δαπανών ΕΓΤΕΕ και ΕΓΤΑΑ για τα έτη αιτήσεων 2024 και 2025.
Στον πυρήνα βρίσκονται τα βιολογικά: η DG AGRI κρίνει ότι το σύστημα δεν εξασφαλίζει επαρκώς πως οι πληρωμές για βιολογική παραγωγή πηγαίνουν μόνο σε επιλέξιμους δικαιούχους. Για το 2025 εντοπίστηκαν 317 επιχειρήσεις βιολογικής παραγωγής χωρίς την ετήσια εξακρίβωση συμμόρφωσης, ενώ κοινόχρηστοι βοσκότοποι θεωρούνταν εκ προοιμίου βιολογικοί χωρίς έλεγχο γης. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, οι ελεγκτές αμφισβήτησαν και την αποδοχή αναλύσεων εδάφους του 2019 σε οικολογικά σχήματα.
Στο ζωικό κεφάλαιο, σε δειγματοληπτικούς ελέγχους φέρονται να επιδοτήθηκαν βοοειδή που, βάσει τιμολογίων, είχαν σφαγιαστεί την προηγούμενη χρονιά, ενώ η επαλήθευση της κατοχής γης εξακολουθεί να στηρίζεται στο ΑΤΑΚ, χωρίς ουσιαστική γεωχωρική διασταύρωση.
Το ΥΠΑΑΤ απαντά ότι η επιστολή είναι προκαταρκτικό, τεχνικό βήμα της συνήθους ελεγκτικής διαδικασίας και ότι ήδη υλοποιείται σχέδιο βελτίωσης της διαχείρισης των κονδυλίων της ΚΑΠ.
Τα αιτήματα της ΠΕΜ
Η ΠΕΜ βάζει στο στόχαστρο και τις δύο πλευρές. Για την κυβέρνηση, κάνει λόγο για κρατικό μηχανισμό που στέλνει τους αγρότες των μπλόκων στα δικαστήρια, αλλά δηλώνει αδύναμος να κάνει πραγματικό έλεγχο. Την Κομισιόν τη χαρακτηρίζει «βασικό συνένοχο», καθώς, όπως υποστηρίζει, προώθησε την ιδιωτικοποίηση των πιστοποιήσεων στα βιολογικά και τις ενισχύσεις με βάση τα βοσκοτόπια αντί για τα πραγματικά ζώα. Τη μεταφορά του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ την περιγράφει ως «αλλαγή ταμπέλας».
Ζητά να μην επιβαρυνθούν οι πραγματικοί αγρότες και να πληρώσουν «η κυβέρνηση, οι εμπλεκόμενες εταιρείες και οι αγρότες-μαϊμού». Ζητά επίσης να επιστραφούν στους παραγωγούς τα ποσά που, κατά την ίδια, καταβλήθηκαν παράνομα, να σταματήσουν με νομοθετική ρύθμιση οι διώξεις αγροτών των κινητοποιήσεων και να γίνονται οι δηλώσεις ΟΣΔΕ δωρεάν από κρατικές υπηρεσίες, χωρίς το κόστος των ιδιωτικών ΚΥΔ.
«Δεν θα πληρώσουμε εμείς τα φαγοπότια τους», καταλήγει η ανακοίνωση, καλώντας σε συσπείρωση στους Αγροτικούς Συλλόγους και τις Ομοσπονδίες.
Το «1 δισ.» και τι ακολουθεί
Το ποσό του 1 δισ. ευρώ που αναφέρει η ΠΕΜ δεν είναι επίσημος αριθμός της Κομισιόν. Για κίνδυνο απώλειας έως 1 δισ. είχε προειδοποιήσει ο Νίκος Κακαβάς, πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Γεωτεχνικών Δημοσίων Υπαλλήλων. Το τελικό ύψος θα κριθεί στη διαδικασία συμμόρφωσης, όπου οι ελληνικές αρχές απαντούν πριν από οποιαδήποτε απόφαση. Η ΠΟΓΕΔΥ ζητά να δημοσιοποιηθεί το σχέδιο διορθωτικών μέτρων με υπεύθυνους και χρονοδιαγράμματα και να ενισχυθούν οι έλεγχοι με επαρκές γεωτεχνικό προσωπικό.
Η αντίφαση με το καλοκαίρι είναι εμφανής. Στις 2 Αυγούστου, μετά τον επιτόπιο έλεγχο της 2ας–5ης Ιουνίου, η Κομισιόν επιβεβαίωνε την επαναφορά της διαπίστευσης του οργανισμού πληρωμών, που λειτουργεί πλέον ως ΓΔΕΛΕΠ της ΑΑΔΕ. Η διαπίστευση όμως κρίνει τη δομή· ο έλεγχος συμμόρφωσης κρίνει τι πληρώθηκε και σε ποιον.
Η ΠΕΜ ανεβάζει τους τόνους, όμως για τον παραγωγό το ουσιαστικό ζήτημα δεν θα είναι το ύψος του προστίμου, αλλά πόσο πιο σφιχτοί θα γίνουν οι έλεγχοι στις επόμενες αιτήσεις.
