Αφθώδης πυρετός: Στις ΔΑΟΚ οι θανατώσεις ζώων με απόφαση ΥΠΑΑΤ
Τη μεταβίβαση της αποκλειστικής αρμοδιότητας για την έκδοση αποφάσεων θανάτωσης ζώων σε κτηνοτροφικές εκτροφές με επιβεβαιωμένα κρούσματα αφθώδους πυρετού στις κατά τόπους Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής (ΔΑΟΚ) θεσμοθέτησε το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Η σχετική ρύθμιση προβλέπεται στην υπ’ αριθμ. 236005 Υπουργική Απόφαση (ΦΕΚ Β΄ 5582/15.09.2026), με την οποία αναθεωρείται το εθνικό σχέδιο έκτακτης ανάγκης για τη νόσο.
Για τους κτηνοτρόφους, η διοικητική αυτή τομή καταργεί την υποχρέωση υπογραφής από τον εκάστοτε Περιφερειάρχη, μειώνοντας δραστικά τον χρόνο αναμονής από τη στιγμή που ένα δείγμα βγαίνει θετικό μέχρι την εφαρμογή των υγειονομικών μέτρων. Με την αποσύνδεση της διαδικασίας από τα πολιτικά όργανα των Περιφερειών, η εφαρμογή της νομοθεσίας περνά απευθείας στους υπηρεσιακούς κτηνιάτρους του πεδίου, αποτρέποντας καθυστερήσεις που στο παρελθόν εγκυμονούσαν κινδύνους διασποράς του ιού σε γειτονικές μονάδες.
Τι προβλέπει η απόφαση 236005/2026
Η νέα υπουργική απόφαση τροποποιεί το πρωτόκολλο διαχείρισης κρίσεων, στοχεύοντας στην ταχύτερη εφαρμογή του ευρωπαϊκού και εθνικού κανονιστικού πλαισίου εκρίζωσης. Με βάση το επικαιροποιημένο σχέδιο:
| Πεδίο εφαρμογής | Προηγούμενο καθεστώς | Νέο θεσμικό πλαίσιο (ΦΕΚ Β΄ 5582/2026) |
|---|---|---|
| Όργανο απόφασης θανάτωσης | Περιφερειάρχης (πολιτική υπογραφή) | Προϊστάμενος / Κτηνιατρική Υπηρεσία ΔΑΟΚ |
| Χρόνος έκδοσης μέτρων | Αναμονή διοικητικής ροής Περιφέρειας | Άμεσα, με την εργαστηριακή επιβεβαίωση |
| Ευθύνη υλοποίησης | Μικτή διοικητική εμπλοκή | Αποκλειστική επιστημονική ευθύνη κτηνιάτρων πεδίου |
Σύμφωνα με το ΥΠΑΑΤ, οι τοπικές κτηνιατρικές αρχές διαθέτουν την πλήρη επιδημιολογική εικόνα της κάθε ζώνης επιτήρησης και βρίσκονται στην πρώτη γραμμή, γεγονός που επιτρέπει την άμεση ενεργοποίηση της σφαγής ή της υγειονομικής ταφής χωρίς γραφειοκρατικά κενά.
Η συνέχεια των μέτρων στο μέτωπο των ζωονόσων
Η θεσμική αυτή αλλαγή έρχεται ως συνέχεια μιας σειράς παρεμβάσεων διαχείρισης υγειονομικών κρίσεων στην ελληνική κτηνοτροφία. Υπενθυμίζεται ότι σε συναγερμό για τον αφθώδη πυρετό βρέθηκε το ΥΠΑΑΤ ήδη από την άνοιξη με διαδοχικές νομοθετικές ρυθμίσεις, ενώ στην πορεία κρίθηκε αναγκαία η ενίσχυση των κατά τόπους κτηνιατρείων. Για τον σκοπό αυτό, άλλωστε, παρατάθηκε η διάθεση στρατιωτικών κτηνιάτρων προς τις Περιφερειακές Ενότητες, προκειμένου να στηριχθεί το έργο της επιτήρησης.
Η μεταφορά της υπογραφής των αποφάσεων στις ΔΑΟΚ αποσαφηνίζει πλήρως τους ρόλους: οι επιστήμονες αναλαμβάνουν την υπηρεσιακή ευθύνη της εκρίζωσης και οι Περιφέρειες περιορίζονται στη διοικητική και υλικοτεχνική υποστήριξη των κλιμακίων, περιορίζοντας τις τριβές που συχνά προέκυπταν σε τοπικό επίπεδο μπροστά στο πολιτικό κόστος των αναγκαστικών θανατώσεων.
