ΟΕΦ: Στον αέρα πληρωμές 25 εκατ. ευρώ για 20.000 ελαιοπαραγωγούς
Σε καθεστώς απόλυτου οικονομικού στραγγαλισμού παραμένουν 65 Οργανώσεις Ελαιοκομικών Φορέων (ΟΕΦ) σε όλη τη χώρα, με απλήρωτες ενισχύσεις ύψους περίπου 25 εκατομμυρίων ευρώ για τα έτη 2024 και 2025. Όπως καταγγέλλει σε παρέμβασή του ο πρώην δήμαρχος Σητείας Θεόδωρος Πατεράκης, οι οργανώσεις που εκπροσωπούν 20.000 ελαιοπαραγωγικές οικογένειες έχουν ήδη προκαταβάλει ίδια κεφάλαια για δράσεις βελτίωσης ποιότητας και εμπορίας ελαιολάδου, ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαμηνύει επίσημα πως η ευθύνη των καθυστερήσεων ανήκει αποκλειστικά στην ελληνική διοίκηση.
Για τον μέσο παραγωγό και τους συνεταιρισμούς, το οικονομικό αποτύπωμα είναι συντριπτικό. Με 25 εκατ. ευρώ να λιμνάζουν σε 65 οργανώσεις, το μέσο «φέσι» αγγίζει τα 384.600 ευρώ ανά ΟΕΦ, ποσό που αντιστοιχεί σε μέσο κόστος περίπου 1.250 ευρώ ανά συνεταιρισμένο παραγωγό, κεφάλαια που λείπουν άμεσα από τα ταμεία ενόψει της νέας συγκομιδής. Την ίδια ώρα, ο κίνδυνος οριστικής απώλειας των κονδυλίων του 2025 καθίσταται άμεσος, καθώς εάν οι σχετικές δαπάνες δεν εκκαθαριστούν και δεν εξοφληθούν έως τις 15 Οκτωβρίου 2026, τα ευρωπαϊκά ποσά χάνονται οριστικά.
Το χρονικό του αδιεξόδου και η προηγούμενη εικόνα
Το πρόβλημα δεν εμφανίστηκε ξαφνικά. Όπως είχαμε αναφέρει στο αναλυτικό μας ρεπορτάζ, η ΕΘ.Ε.Α.Σ. είχε προειδοποιήσει ήδη από την άνοιξη για επικείμενη χρεοκοπία δεκάδων συνεταιρισμών λόγω της εμπλοκής των προγραμμάτων ΟΕΦ της περιόδου 2023-2027. Λίγο αργότερα, σε συνέχεια των εξελίξεων, η Εθνική ΔΟΕΠΕΛ κατήγγειλε στάση πληρωμών που απειλούσε να τινάξει στον αέρα τον κλάδο της επιτραπέζιας ελιάς.
Το καθεστώς των ΟΕΦ, το οποίο λειτουργούσε επί 25 συναπτά έτη με ομαλούς τριετείς κύκλους, εκτροχιάστηκε με την εκκίνηση του Στρατηγικού Σχεδίου της νέας ΚΑΠ. Η εθνική έγκριση εκδόθηκε με τεράστια καθυστέρηση μέσω υπουργικής απόφασης στις 15 Ιουλίου 2024, ενώ ο τελικός πίνακας δικαιούχων δημοσιεύθηκε μόλις στις 11 Οκτωβρίου 2024. Το αποτέλεσμα ήταν να χαθεί ολοκληρωτικά η χρηματοδότηση του 2023, να μη δοθεί ούτε ένα ευρώ για το 2024 και να μένει στον αέρα ο προγραμματισμός για το 2026 και το 2027.
Στο «κόκκινο» η Κρήτη: 7,5 εκατομμύρια ευρώ για 11 συνεταιρισμούς
Η γεωγραφική διάσταση του προβλήματος αναδεικνύεται έντονα στην Κρήτη, όπου μόνο στην περιοχή της Σητείας έντεκα συνεταιριστικές οργανώσεις βρίσκονται εκτεθειμένες σε προγράμματα συνολικού ύψους 7,5 εκατομμυρίων ευρώ.
Οι οργανώσεις που έχουν εκτελέσει έργα με ίδια κεφάλαια και παραμένουν απλήρωτες είναι: – Αγροτικός Συνεταιρισμός Παπαγιαννάδων – Αγροτικός Συνεταιρισμός Λιθινών – Αγροτικός Συνεταιρισμός Σταυρωμένου – Αγροτικός Συνεταιρισμός Ζάκρου – Αγροτικός Συνεταιρισμός Κουτσουρά – Αγροτικός Συνεταιρισμός Αχλαδίων – Αγροτικός Συνεταιρισμός Επάνω Επισκοπής – Αγροτικός Συνεταιρισμός Παλαικάστρου – Αγροτικός Συνεταιρισμός Σητείας – Αγροτικός Συνεταιρισμός Πραισσού – Αγροτικός Συνεταιρισμός Σκοπής
Στην πράξη, οι 11 αυτοί φορείς της Σητείας επωμίζονται κατά μέσο όρο βάρος άνω των 680.000 ευρώ ανά συνεταιρισμό. Πρόκειται για χρήματα που έχουν ήδη πληρωθεί σε αναδόχους, πιστοποιήσεις, αναλύσεις και εξοπλισμό, στεγνώνοντας τα διαθέσιμα των ελαιοπαραγωγών.
Το νέο στοιχείο: Η επίσημη απάντηση της Κομισιόν εκθέτει την Αθήνα
Το κομβικό στοιχείο που αλλάζει τα δεδομένα και καταρρίπτει τα κυβερνητικά αφηγήματα περί «ευρωπαϊκών εμπλοκών» είναι η επίσημη τοποθέτηση των Βρυξελλών. Στις 1 Σεπτεμβρίου 2026, ο Ευρωπαίος Επίτροπος Γεωργίας και Τροφίμων Κριστόφ Χάνσεν, απαντώντας σε κοινοβουλευτική ερώτηση του ευρωβουλευτή του ΠΑΣΟΚ Σάκη Αρναούτογλου, κατέστησε σαφές ότι η Κομισιόν γνωρίζει τις καθυστερήσεις και επιρρίπτει το σύνολο της ευθύνης στο ελληνικό κράτος.
Όπως δήλωσε ρητά ο κ. Χάνσεν, «η Ελλάδα φέρει την κύρια ευθύνη για τη διασφάλιση της ορθής και έγκαιρης καταβολής της στήριξης», υπενθυμίζοντας στις ελληνικές αρχές τις υποχρεώσεις τους.
Η τοποθέτηση αυτή της Κομισιόν επιβεβαιώνει ότι δεν υφίσταται κανένα ευρωπαϊκό κώλυμα στην εκταμίευση των χρημάτων. Το μπλοκάρισμα είναι αμιγώς εσωτερικό ζήτημα διαχειριστικής ανεπάρκειας ανάμεσα στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, τον υπό αναδιάρθρωση ΟΠΕΚΕΠΕ και τη μεταφορά αρμοδιοτήτων στην ΑΑΔΕ. Αν δεν υπάρξει άμεση έκδοση αποφάσεων πληρωμής, οι ελαιοπαραγωγοί κινδυνεύουν να υποστούν διπλή ζημιά: να χάσουν τα ευρωπαϊκά κονδύλια και να επωμιστούν οριστικά το κόστος επενδύσεων που έγιναν κατόπιν κρατικής προτροπής.
Πηγή: patris.gr
