Ξηρασία στη Γαλλία: έως 50% λιγότερη πατάτα, 80% απώλειες σε λαχανικά

Ο πρόεδρος της περιφέρειας Grand Est της Γαλλίας, Φρανκ Λερουά, ζήτησε επίσημα από την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, «ένα μαζικό ευρωπαϊκό σχέδιο διάσωσης και μέλλοντος για τη γεωργία». Το αίτημα κατατέθηκε την Τρίτη, με επιστολή που αναφέρεται σε ένα «καλοκαίρι εκτός φυσιολογικών ορίων», μετά την «εξαιρετική ξηρασία» και τα επαναλαμβανόμενα κύματα καύσωνα του 2026.

Για τους αγρότες της περιοχής, το αίτημα σημαίνει άμεση στήριξη ρευστότητας, αποζημιώσεις για τις σοβαρότερες απώλειες και πρόληψη πτωχεύσεων — πριν καν συζητηθεί η μακροπρόθεσμη στρατηγική προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή.

Η συνέχεια της υπόθεσης

Το θέμα δεν είναι καινούργιο. Όπως είχαμε αναφέρει στις αρχές Αυγούστου, η Γαλλία είχε ήδη ζητήσει επίσημα από τις Βρυξέλλες χαλάρωση των κανόνων της ΚΑΠ λόγω της παρατεταμένης ξηρασίας, με την υπουργό Γεωργίας Ανί Ζενεβάρ να καλεί την Επιτροπή να ενεργοποιήσει τις προβλεπόμενες παρεκκλίσεις για «έκτακτες περιστάσεις». Λίγες ημέρες αργότερα, ο Ευρωπαίος Επίτροπος Γεωργίας Κριστόφ Χάνσεν είχε επιβεβαιώσει τη δυνατότητα ενεργοποίησης της ρήτρας «ανωτέρας βίας», ώστε οι παραγωγοί να μη χάσουν τις επιδοτήσεις τους. Το νέο στοιχείο τώρα είναι ότι το αίτημα δεν έρχεται πια μόνο από την κεντρική κυβέρνηση, αλλά και από περιφερειακό επίπεδο — και συνοδεύεται, για πρώτη φορά, από συγκεκριμένα αριθμητικά στοιχεία ζημιών.

Τα νούμερα πίσω από το αίτημα

Σύμφωνα με ανακοίνωση της περιφέρειας Grand Est, οι πρώτες εκτιμήσεις δείχνουν:

– Σιτηρά: υποχώρηση στις αποδόσεις (χωρίς ακριβές ποσοστό ακόμη)
– Πατάτα: πτώση παραγωγής 20% έως 50% σε σχέση με το 2025
– Λαχανικά και φρούτα: απώλειες που φτάνουν έως και 80% σε ορισμένες καλλιέργειες
– Χορτολιβαδικές εκτάσεις: μειωμένη ανάπτυξη βλάστησης, με αντίκτυπο στη διαθεσιμότητα ζωοτροφών – Γαλακτοπαραγωγή: πτώση παραγωγής γάλακτος
– Αμπελουργία: ο τρύγος καταγράφηκε ως ένας από τους πιο πρώιμους στην ιστορία της περιοχής

Η περιφέρεια κάνει λόγο για «αποδυνάμωση ολόκληρης της αγροτικής και επισιτιστικής αλυσίδας», τόσο σε οικονομικό επίπεδο όσο και, μακροπρόθεσμα, στην ίδια την «παραγωγική ικανότητα» των περιοχών.

Τι ζητά συγκεκριμένα ο Λερουά

Το αίτημα του προέδρου της περιφέρειας έχει δύο σκέλη. Στο άμεσο διάστημα, ζητά «ευρωπαϊκή κινητοποίηση» που θα στηρίξει τη ρευστότητα των εκμεταλλεύσεων, θα αποζημιώσει τις σοβαρότερες απώλειες και θα αποτρέψει εγκαταλείψεις, αποεπενδύσεις και πτωχεύσεις. Πρόκειται, ουσιαστικά, για μια πιο ανεπτυγμένη —και πλέον περιφερειακή— εκδοχή του αιτήματος που είχε καταθέσει η γαλλική κυβέρνηση τον Αύγουστο.

Το δεύτερο σκέλος αφορά το μέλλον: μια «πραγματική ευρωπαϊκή στρατηγική προσαρμογής» της γεωργίας, με έμφαση στη διαχείριση των υδάτινων πόρων, τη βελτίωση της γονιμότητας των εδαφών και την καινοτομία, ώστε οι εκμεταλλεύσεις να αντέξουν «διαρκώς στις κρίσεις του μέλλοντος». Ο Λερουά ζητά επίσης, ενόψει του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού μετά το 2028, να «ενισχυθεί και να θωρακιστεί» η Κοινή Αγροτική Πολιτική — αίτημα που αποκτά ιδιαίτερο βάρος τη στιγμή που στις Βρυξέλλες συζητείται ήδη η αναθεώρηση της ΚΑΠ για την επόμενη προγραμματική περίοδο, όπως είχαμε αναλύσει σε σχετικό ρεπορτάζ από τη Θεσσαλία.

Τι σηματοδοτεί η κλιμάκωση

Η μετάβαση από αίτημα κράτους-μέλους σε αίτημα περιφέρειας δείχνει ότι η πίεση προς τις Βρυξέλλες δεν εξασθενεί — αντίθετα, διευρύνεται σε περισσότερα επίπεδα διακυβέρνησης. Για την Κομισιόν, που ήδη έχει ανοίξει την πόρτα στη ρήτρα ανωτέρας βίας, το ερώτημα δεν είναι πια αν θα δοθεί ευελιξία, αλλά πόσο μακριά θα φτάσει η δέσμευση για μόνιμη χρηματοδοτική στήριξη μετά το 2028, σε μια περίοδο που η ίδια η ΚΑΠ βρίσκεται υπό αναθεώρηση.

Πηγή: terre-net.fr