Καθημερινές κινητοποιήσεις με τρακτέρ πραγματοποιούν από τα μέσα Αυγούστου οι Ολλανδοί αγρότες σε ολόκληρη τη χώρα, με κεντρικό αίτημα την απόσυρση της κυβερνητικής επιστολής της 26ης Ιουνίου για τη μείωση των εκπομπών αζώτου. Η μεγαλύτερη συγκέντρωση έγινε την Παρασκευή 14 Αυγούστου στο Ντεν Μπος, όπου το επαρχιακό συμβούλιο της Βόρειας Βραβάνδης συνεδρίαζε για την ανάκληση των περιβαλλοντικών αδειών πέντε πτηνοτροφικών μονάδων.
Το διακύβευμα για τους Ολλανδούς παραγωγούς είναι η ίδια η άδεια λειτουργίας. Οι πέντε πτηνοτρόφοι διαθέτουν νόμιμες άδειες και έχουν καταθέσει σχέδια μείωσης εκπομπών, τα οποία η επαρχία κρίνει ανεπαρκή επειδή οι μονάδες βρίσκονται πλέον σε ζώνη αποκλεισμού κοντά σε προστατευόμενες περιοχές Natura. Οι αγροτικές οργανώσεις υποστηρίζουν ότι το κυβερνητικό σχέδιο οδηγεί σε μειώσεις ζωικού κεφαλαίου που ξεπερνούν το 50%, χωρίς αποζημίωση για τα ζώα που θα φύγουν από τις εκμεταλλεύσεις.
Η «ασπίδα» με τα τρακτέρ και το δυστύχημα στην Α59
Την Πέμπτη 13 Αυγούστου, περισσότερα από 500 τρακτέρ —σύμφωνα με τους διοργανωτές— συγκεντρώθηκαν στην περιοχή Σχέρμερ της Βόρειας Ολλανδίας και σχημάτισαν με τα φώτα τους μια τεράστια «ασπίδα». Αυτή είναι η εικόνα που έκανε τον γύρο των κοινωνικών δικτύων. Την επομένη, όμως, η κινητοποίηση πήρε τραγική τροπή: στην Α59 κοντά στο Χέες, δύο άνθρωποι σκοτώθηκαν και έξι τραυματίστηκαν σε καραμπόλα στην ουρά μποτιλιαρίσματος που είχαν δημιουργήσει τρακτέρ καθ’ οδόν προς το Ντεν Μπος.
Ο Ολλανδός πρωθυπουργός Ρομπ Γέτεν χαρακτήρισε «απαράδεκτη» την κίνηση τρακτέρ στον αυτοκινητόδρομο και κάλεσε τους αγρότες να μείνουν εκτός εθνικού δικτύου. Η αστυνομία της Ανατολικής Βραβάνδης είχε ανακοινώσει την προηγούμενη ημέρα ότι δεν θα εμπόδιζε τα τρακτέρ, επικαλούμενη το δικαίωμα στη διαδήλωση — θέση που ο ίδιος ο πρωθυπουργός χαρακτήρισε λανθασμένο σήμα. Τα αγροτικά μηχανήματα απαγορεύεται εκ του νόμου να κινούνται σε αυτοκινητοδρόμους.
Πρώτες συλλήψεις και στροφή της κοινής γνώμης
Από σήμερα, Τετάρτη 19 Αυγούστου, η περιοχή του Τβέντε προχωρά σε συλλήψεις όσων ανεβάζουν τρακτέρ στον αυτοκινητόδρομο, καθώς και σε πρόστιμα για καλυμμένες πινακίδες. Παράλληλα, έρευνα του EenVandaag σε πάνω από 19.000 συμμετέχοντες δείχνει ότι η ολλανδική κοινωνία εξακολουθεί να κατανοεί τα αιτήματα — αλλά όχι τον τρόπο.
| Ερώτημα | Ποσοστό |
|---|---|
| Κατανοούν γιατί διαμαρτύρονται οι αγρότες | 64% |
| Έχουν κουραστεί από τα μπλόκα σε αυτοκινητοδρόμους | 65% |
| Ζητούν σκληρή αντιμετώπιση αντί ανοχής | 73% |
| Θέλουν το μοντέλο Τβέντε σε όλη τη χώρα | 79% |
| Στηρίζουν τα μπλόκα σε αυτοκινητοδρόμους | 34% (από 89% το 2019) |
Σήμερα οι κινητοποιήσεις μεταφέρονται στην Ντρέντε, με πορεία τρακτέρ προς το επαρχιακό μέγαρο στο Άσεν· οι διοργανωτές δήλωσαν ότι θα αποφύγουν τους αυτοκινητοδρόμους. Από τη Δευτέρα τρέχει και μια δεύτερη μορφή διαμαρτυρίας: εκατοντάδες αγροκτήματα βγήκαν συμβολικά προς πώληση με πινακίδες μεσιτικού γραφείου.
Τι δείχνει η ολλανδική κρίση για την Ελλάδα
Μια διευκρίνιση χρειάζεται εδώ, γιατί κυκλοφορεί ξανά στα κοινωνικά δίκτυα ως τρέχουσα: η μεγάλη ευρωπαϊκή συγκέντρωση αγροτών με εκατοντάδες τρακτέρ μπροστά στο Ευρωκοινοβούλιο του Στρασβούργου κατά της συμφωνίας Mercosur έγινε στις 20 Ιανουαρίου 2026, όχι τις τελευταίες ημέρες.
Η ουσία για τον Έλληνα παραγωγό δεν είναι τα τρακτέρ, αλλά το προηγούμενο: στην Ολλανδία μια νόμιμη άδεια λειτουργίας μπορεί να ανακληθεί εκ των υστέρων επειδή άλλαξε ο περιβαλλοντικός χάρτης γύρω από τη μονάδα. Το ίδιο οπλοστάσιο —περιοχές Natura, όρια νιτρορύπανσης, αιρεσιμότητα της ΚΑΠ— υπάρχει και στο ελληνικό πλαίσιο, με τη διαφορά ότι εδώ δεν έχει ενεργοποιηθεί σε αυτή την κλίμακα. Όπως είχαμε αναφέρει στον οδηγό μας για τα οργώματα και τη φυτοκάλυψη στο τσεκ 2026-27, οι δορυφορικοί έλεγχοι έχουν ήδη μετατοπίσει τη συζήτηση από τη δήλωση στην απόδειξη.
Και κάτι ακόμη: το 2024 η Κομισιόν υποχώρησε στους κανόνες αγρανάπαυσης ύστερα από τα ευρωπαϊκά μπλόκα. Οι Ολλανδοί το μετρούν ως απόδειξη ότι η πίεση πιάνει. Οι Έλληνες συνάδελφοί τους, που είχαν καταθέσει τη δική τους λίστα αιτημάτων στη Νίκαια, το γνωρίζουν ήδη.
