Αυστηρούς όρους, υποχρεωτική τοποθέτηση υδρομετρητών και συγκεκριμένα ποσοστά εξοικονόμησης νερού προβλέπει η κοινή υπουργική απόφαση (ΦΕΚ 4988/Β’/06.08.2026) για την έγκριση των επενδύσεων στην άρδευση. Η παρέμβαση Π3-73-2.2, που αφορά τις «Επενδύσεις στις γεωργικές εκμεταλλεύσεις που συμβάλλουν στην εξοικονόμηση ύδατος», θέτει στο μικροσκόπιο τη διαχείριση των υδατικών πόρων για τους αγρότες με αρδευόμενες καλλιέργειες.
Για να κριθεί επιλέξιμο ένα επενδυτικό σχέδιο, ο αιτούμενος προϋπολογισμός για τα φυσικά και νομικά πρόσωπα πρέπει να είναι κατ’ ελάχιστον 5.000 ευρώ, ενώ το ανώτατο όριο επιχορηγούμενου προϋπολογισμού ορίζεται στις 150.000 ευρώ (και στις 250.000 ευρώ για τα συλλογικά σχήματα). Παράλληλα, η ένταση της στήριξης για τις δαπάνες που σχετίζονται με τη μείωση χρήσης αρδευτικού νερού ανέρχεται στο 70%.
Υποχρεωτική υδρομέτρηση και δυνητική εξοικονόμηση 20%
Ο βασικότερος κανόνας για την έγκριση οποιασδήποτε δαπάνης αρδευτικού εξοπλισμού είναι η ύπαρξη ή η δημιουργία προγράμματος υδρομέτρησης. Σύμφωνα με το κείμενο της απόφασης, «επενδυτικά σχέδια που περιλαμβάνουν εξοπλισμό άρδευσης υποχρεωτικά περιλαμβάνουν την τοποθέτηση υδρομετρητή». Μάλιστα, εάν η υδροληψία γίνεται από περισσότερους του ενός παραγωγούς, ο δικαιούχος οφείλει να τοποθετήσει και ατομικό υδρόμετρο πέρα από αυτό που υπάρχει στην κεφαλή της υδροληψίας.
Επιπλέον, η στήριξη για τη βελτίωση υφιστάμενης αρδευτικής εγκατάστασης ή στοιχείου υποδομής χορηγείται αποκλειστικά εάν «έχει εκτιμηθεί εκ των προτέρων ότι συνεπάγεται δυνητική εξοικονόμηση ύδατος, κατ’ ελάχιστο 20%». Για τον σκοπό αυτό, απαιτείται η υποβολή ειδικής μελέτης άρδευσης.
Τι ισχύει για τις προβληματικές λεκάνες απορροής
Ιδιαίτερα αυστηροί είναι οι όροι όταν η επένδυση επηρεάζει υπόγεια ή επιφανειακά υδατικά συστήματα των οποίων η κατάσταση έχει χαρακτηριστεί «λιγότερο από καλή» στο σχετικό Σχέδιο Διαχείρισης Λεκάνης Απορροής Ποταμού (ΣΔΛΑΠ) λόγω ποσότητας.
Σε αυτές τις περιοχές: * Πρέπει να επιτυγχάνεται πραγματική μείωση της χρήσης ύδατος κατά τουλάχιστον 10%. * Απαγορεύεται η αντικατάσταση παλαιάς γεώτρησης ή πηγαδιού με νέα/νέο. * Για την άρδευση ξηρικών εκτάσεων (καθαρή αύξηση αρδευόμενης έκτασης) ή τη δημιουργία νέας γεώτρησης, η κατάσταση του υδατικού συστήματος πρέπει να είναι οπωσδήποτε «καλή» στο ΣΔΛΑΠ, ενώ απαιτείται και εγκεκριμένη περιβαλλοντική ανάλυση αντικτύπου.
Ποιες δαπάνες μένουν εκτός επιδοτήσεων
Η απόφαση ξεκαθαρίζει ποια συστήματα δεν πρόκειται να χρηματοδοτηθούν. Στην κατηγορία των μη επιλέξιμων δαπανών περιλαμβάνονται: * Συστήματα τεχνητής βροχής και καταιονισμού (σταθεροί εκτοξευτήρες μεγάλης διαμέτρου, κανόνια, αυτοπροωθούμενες ράμπες). * Συστήματα άρδευσης με αυλάκια ή επιφανειακή άρδευση με λεκάνες. * Εγκαταστάσεις μεταφοράς νερού με κλειστούς αγωγούς συνολικού μήκους άνω των 500 μέτρων ανά επενδυτικό σχέδιο. * Η αντικατάσταση μεμονωμένων εξαρτημάτων (π.χ. μόνο μπεκ), εκτός αν επιφέρει ριζική αλλαγή μεθόδου (π.χ. από επιφανειακή σε υπόγεια στάγδην άρδευση).
Ως αρδευόμενες εκτάσεις για τις ανάγκες του προγράμματος αναγνωρίζονται μόνο τα αγροτεμάχια που έχουν δηλωθεί ως ποτιστικά στο ΟΣΔΕ τουλάχιστον ένα έτος κατά την τελευταία πενταετία (2021-2025).
