Η ραγδαία ανάπτυξη των υδροπονικών καλλιεργειών στην Τουρκία προσελκύει ολοένα και περισσότερους νέους επιχειρηματίες, οι οποίοι επενδύουν σε τεχνολογίες αιχμής για τη μείωση της κατανάλωσης νερού και την αύξηση της παραγωγής. Σύμφωνα με ρεπορτάζ του πρακτορείου Anadolu, οι σύγχρονες μονάδες θερμοκηπίων στην περιοχή Σιλιβρί της Κωνσταντινούπολης επεκτείνονται δυναμικά, αλλάζοντας τα δεδομένα στην τοπική παραγωγή φρέσκων κηπευτικών.
Η στροφή αυτή δεν είναι τυχαία. Καθώς οι υδάτινοι πόροι μειώνονται παγκοσμίως, η καλλιέργεια χωρίς χώμα προσφέρει το διπλό πλεονέκτημα της παραγωγής καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, με σημαντικά μειωμένο κόστος εργασίας και λιγότερες εισροές αγροχημικών. Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι οι παραγωγοί μπορούν να διασφαλίσουν σταθερές αποδόσεις και συμβόλαια με μεγάλους πελάτες, ανεξάρτητα από τις καιρικές συνθήκες που πλήττουν την ύπαιθρο.
Όπως είχαμε αναλύσει σε προηγούμενο ρεπορτάζ μας για τις νέες τεχνολογίες άρδευσης και τη δυναμική των θερμοκηπίων, η αποτελεσματική διαχείριση των υδάτινων πόρων αποτελεί πλέον ζήτημα «ζωής ή θανάτου» για τη βιωσιμότητα του πρωτογενούς τομέα. Την ώρα που η ελληνική γεωργία αναζητά τρόπους εκσυγχρονισμού και ενσωμάτωσης ψηφιακών εργαλείων, με πρωτοβουλίες όπως η νέα ευρωπαϊκή πύλη της ΚΑΠ για τις ψηφιακές λύσεις, η γειτονική χώρα φαίνεται να επιταχύνει τις επενδύσεις της στο πεδίο της υδροπονίας, δημιουργώντας μονάδες υψηλής ανταγωνιστικότητας.
Το μοντέλο της Σιλιβρί και η στροφή των νέων
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ο 23χρονος επιχειρηματίας Γιγίτ Εμρέ Σολχάν, ο οποίος εισήλθε στον αγροτικό τομέα μετά τις σπουδές του στο ψηφιακό μάρκετινγκ στην Πολωνία. Ο ίδιος και ο αδελφός του ξεκίνησαν την έρευνα αγοράς το 2021 και μόλις έναν χρόνο αργότερα προχώρησαν στην παραγωγή σε μισθωμένη έκταση 4.000 τετραγωνικών μέτρων στη Σιλιβρί.
Έπειτα από μια περίοδο εντατικών κατασκευαστικών εργασιών, η εγκατάσταση είναι πλέον πλήρως λειτουργική. Σήμερα, καλλιεργούνται οκτώ διαφορετικά προϊόντα, με την παραγωγή να προσαρμόζεται ευέλικτα στις απαιτήσεις της αγοράς.
«Εστιάζουμε κυρίως σε μεσογειακά και εξειδικευμένα προϊόντα. Παράγουμε βασιλικό, ρόκα, κάρδαμο, κόκκινο μαρούλι τύπου δρυός και παντζάρι. Παράλληλα πραγματοποιούμε έρευνα και ανάπτυξη για το αγγούρι Τσενγκελκόι», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Σολχάν στο πρακτορείο Anadolu.
Στόχευση στη HoReCa και βλέψεις για εξαγωγές
Το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής της συγκεκριμένης εταιρείας απορροφάται απευθείας από τον κλάδο της φιλοξενίας και της εστίασης (HoReCa). Τα προϊόντα διατίθενται σε ξενοδοχεία και εστιατόρια υψηλών απαιτήσεων, ιδιαίτερα στις περιοχές Νισαντάσι και Μπέγιογλου της Κωνσταντινούπολης, ενώ εκτελούνται και παραδόσεις σε πελάτες εκτός του αστικού ιστού.
Αν και η τρέχουσα δυναμικότητα καλύπτει κυρίως την εγχώρια ζήτηση, ο στρατηγικός σχεδιασμός περιλαμβάνει την εξωστρέφεια. «Σίγουρα έχουμε φιλοδοξίες για εξαγωγές, αλλά η σημερινή παραγωγική μας ικανότητα είναι ακόμη περιορισμένη», εξήγησε ο νεαρός παραγωγός, προσθέτοντας ότι στόχος είναι η επέκταση της παραγωγής ώστε να υπάρξει ισχυρή παρουσία σε αγορές-κλειδιά της Ευρώπης και της Αφρικής.
Η τεχνολογία ως απάντηση στην κλιματική κρίση
Ο καθοριστικός παράγοντας για την επιτυχία αυτών των εγχειρημάτων είναι η τεχνολογία. Η σύγχρονη γεωργία ακριβείας, όπως καταγράφεται και μέσα από διακρίσεις ελληνικών συστημάτων ευφυούς γεωργίας, αποδεικνύει ότι τα δεδομένα και ο αυτοματισμός σώζουν πόρους. Η τουρκική μονάδα των 4.000 τ.μ. είναι εξοπλισμένη με προηγμένα συστήματα ελέγχου κλίματος, θέρμανσης και ψύξης, επιτρέποντας την αδιάλειπτη παραγωγή 365 ημέρες τον χρόνο.
«Η ποσότητα νερού που χρησιμοποιούμε ανά τετραγωνικό μέτρο είναι πολύ μικρότερη από τη συμβατική καλλιέργεια. Μπορούμε να συγκομίζουμε περισσότερα προϊόντα με λιγότερους εργαζομένους και να λειτουργούμε πιο αποτελεσματικά», υπογράμμισε ο Σολχάν, τονίζοντας παράλληλα τη μειωμένη ανάγκη για γεωργικά φάρμακα.
| Παράμετρος | Υδροπονική Καλλιέργεια | Συμβατική Γεωργία |
|---|---|---|
| Κατανάλωση Νερού | Ελάχιστη (ανακύκλωση) | Υψηλή |
| Εποχικότητα | Παραγωγή όλο τον χρόνο | Εξάρτηση από τις εποχές |
| Εργατικό Κόστος | Μειωμένο | Υψηλό |
| Χρήση Αγροχημικών | Περιορισμένη | Αυξημένη |
Ραγδαία επέκταση των εγκαταστάσεων
Η τάση αυτή δεν περιορίζεται σε μεμονωμένες περιπτώσεις. Ένας άλλος παραγωγός στην ίδια περιοχή, ο Αράς Ερμάν, επιβεβαιώνει τη δυναμική του κλάδου. Η δική του εταιρεία ξεκίνησε το 2022 με μια επένδυση 5.000 τετραγωνικών μέτρων. Σήμερα λειτουργεί μια κλειστή εγκατάσταση 13.000 τ.μ., ενώ βρίσκεται ήδη υπό κατασκευή ένα νέο θερμοκήπιο 6.000 τ.μ.
Με την ολοκλήρωση των νέων υποδομών, η συνολική παραγωγική έκταση της επιχείρησής του θα αγγίξει τα 19.000 τετραγωνικά μέτρα, μέγεθος ικανό να ανταποκριθεί στην ολοένα και αυξανόμενη ζήτηση για φρέσκα, υδροπονικά προϊόντα. Το μήνυμα προς τους νέους επιχειρηματίες είναι σαφές: ο κλάδος έχει μέλλον, αρκεί να προηγείται σοβαρή έρευνα αγοράς και τεκμηριωμένες μελέτες βιωσιμότητας πριν από κάθε νέα επένδυση.
