Ταμείο Αλληλεγγύης ΕΕ: 144,1 εκατ. ευρώ σε Ισπανία, Ρουμανία και Κύπρο για φυσικές καταστροφές

Η Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ενέκρινε την Τρίτη την εκταμίευση 144,1 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Αλληλεγγύης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΤΑΕΕ), προκειμένου να στηριχθούν η Ισπανία, η Ρουμανία και η Κύπρος. Οι τρεις αυτές χώρες βρέθηκαν στο επίκεντρο ακραίων καιρικών φαινομένων κατά τη διάρκεια του 2025, αντιμετωπίζοντας καταστροφικές πυρκαγιές, σαρωτικές πλημμύρες και παρατεταμένους καύσωνες που έπληξαν καίρια τον πρωτογενή τομέα και τις τοπικές υποδομές.

Η απόφαση, η οποία υπερψηφίστηκε με συντριπτική πλειοψηφία (642 ψήφοι υπέρ, 13 κατά και μία αποχή), ανοίγει τον δρόμο για τη χρηματοδότηση μέτρων έκτακτης ανάγκης. Στην πράξη, τα ευρωπαϊκά κονδύλια θα κατευθυνθούν στην αποκατάσταση βασικών υποδομών και δημόσιων υπηρεσιών, τον καθαρισμό των πληγεισών περιοχών, την παροχή προσωρινής στέγασης και την ενίσχυση των υπηρεσιών διάσωσης. Για τις αγροτικές κοινότητες των περιοχών αυτών, η αποκατάσταση των υποδομών αποτελεί προϋπόθεση για την επανεκκίνηση της παραγωγικής διαδικασίας.

Η εικόνα της καταστροφής ανά χώρα

Η Ισπανία και η Κύπρος έχουν ήδη λάβει προκαταβολές ύψους 30 εκατ. ευρώ και 2,3 εκατ. ευρώ αντίστοιχα, προκειμένου να καλύψουν τις πρώτες, άμεσες ανάγκες ανάκαμψης. Το μέγεθος των καταστροφών επιβεβαιώνει την ένταση της κλιματικής κρίσης στη λεκάνη της Μεσογείου.

Συγκεκριμένα, η Ισπανία βρέθηκε αντιμέτωπη με παρατεταμένη ξηρασία και έντονους καύσωνες καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Η κατάσταση κορυφώθηκε τον Αύγουστο του 2025 με πολλαπλά μέτωπα δασικών πυρκαγιών, τα οποία οδήγησαν σε μαζικές εκκενώσεις οικισμών και, τραγικά, στην απώλεια οκτώ ανθρώπινων ζωών.

Αντίστοιχα, στην Κύπρο, δύο μεγάλες πυρκαγιές τον Ιούλιο του 2025 έπληξαν κυρίως τις περιοχές της Λεμεσού και της Πάφου. Ο απολογισμός ήταν βαρύς: χιλιάδες κάτοικοι αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τις εστίες τους, δύο άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους, ενώ σχεδόν 900 ιδιωτικές περιουσίες καταστράφηκαν ολοσχερώς. Παράλληλα, διακόπηκε η λειτουργία βασικών υπηρεσιών εκπαίδευσης και υγειονομικής περίθαλψης.

Στη Ρουμανία, η απειλή προήλθε από το νερό. Τον Μάιο και τον Ιούνιο του 2025, μετά από πολυήμερες καταρρακτώδεις βροχές, σημειώθηκαν σοβαρές πλημμύρες. Αρκετές περιφέρειες υπέστησαν εκτεταμένες ζημιές, ενώ χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του αλατωρυχείου Praid, όπου τα νερά κατέστρεψαν κρίσιμες υποδομές και προκάλεσαν εκτεταμένες διακοπές ρεύματος.

Ο ρόλος του Ταμείου Αλληλεγγύης

Το Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλληλεγγύης (ΤΑΕΕ) αποτελεί το κύριο μέσο της ΕΕ για την παροχή βοήθειας μετά από φυσικές καταστροφές. Τα δεδομένα από τη λειτουργία του καταδεικνύουν την αυξανόμενη ανάγκη για ευρωπαϊκή συνδρομή.

Η συχνότητα και η σφοδρότητα των φυσικών καταστροφών του 2025, η οποία καταγράφεται πλέον ως η πιο καταστροφική χρονιά από πλευράς δασικών πυρκαγιών, αναδεικνύει την ανεπάρκεια των υφιστάμενων εθνικών εργαλείων διαχείρισης κρίσεων. Η πίεση στα ευρωπαϊκά ταμεία αυξάνεται κατακόρυφα, γεγονός που αναμένεται να επηρεάσει καθοριστικά τις συζητήσεις την επόμενη περίοδο, καθώς ο προϋπολογισμός της νέας ΚΑΠ μπαίνει στο μικροσκόπιο. Τα κράτη-μέλη του ευρωπαϊκού Νότου αναμένεται να πιέσουν για σημαντικά ενισχυμένα αποθεματικά κρίσεων, καθώς η γεωργία και η κτηνοτροφία αποτελούν τα πρώτα και μεγαλύτερα θύματα αυτών των ακραίων φαινομένων.

Πηγή: europarl.europa.eu