Μια εξαιρετικά βίαιη χαλαζόπτωση έπληξε το μεσημέρι της Πέμπτης 4 Ιουνίου 2026 περιοχές του Δήμου Αλεξάνδρειας και ευρύτερα του νομού Ημαθίας, προκαλώντας εκτεταμένες καταστροφές σε δενδρώδεις καλλιέργειες που βρίσκονται στο στάδιο της συγκομιδής. Τα κλιμάκια του ΕΛΓΑ αναμένεται να ξεκινήσουν άμεσα τις αυτοψίες για την καταγραφή των ζημιών, με τους παραγωγούς να βρίσκονται σε απόγνωση καθώς είδαν τους κόπους μιας χρονιάς να χάνονται μέσα σε λίγα λεπτά.
Η χρονική συγκυρία είναι η χειρότερη δυνατή. Πολλές πρώιμες ποικιλίες επιτραπέζιων ροδάκινων, νεκταρινιών και βερίκοκων βρίσκονταν στο στάδιο της συγκομιδής ή ελάχιστες ημέρες πριν από αυτήν. Αυτό σημαίνει ότι οι αγρότες είχαν ήδη επωμιστεί το σύνολο των καλλιεργητικών εξόδων, όπως κλαδέματα, λιπάνσεις, φυτοπροστασία και αραίωμα, και περίμεναν τις πρώτες κοπές για να αποκτήσουν ρευστότητα και να καλύψουν τις τρέχουσες υποχρεώσεις τους.
Ποιες περιοχές της Ημαθίας επλήγησαν περισσότερο από τη χαλαζόπτωση;
Σύμφωνα με τις πρώτες αναφορές από τους τοπικούς ανταποκριτές και τους ίδιους τους αγρότες, το φαινόμενο είχε έντονη τοπικότητα αλλά εξαιρετική σφοδρότητα. Οι περιοχές που βρέθηκαν στο επίκεντρο της καταιγίδας περιλαμβάνουν τα χωριά:
- Κεφαλοχώρι
- Καβάσιλα
- Επισκοπή Αλεξάνδρειας
- Νέα Λυκογιάννη
- Μονόσπιτα
- Στενήμαχο
Σε αρκετές από αυτές τις περιοχές, το μέγεθος του χαλαζιού ήταν ιδιαίτερα μεγάλο, γεγονός που προκάλεσε άμεση πτώση των καρπών από τα δέντρα, αλλά και σοβαρά τραύματα στο φυτικό κεφάλαιο, τα οποία ενδέχεται να επηρεάσουν τη δυναμική των δέντρων και για την επόμενη καλλιεργητική περίοδο.
Ποιες καλλιέργειες δέχθηκαν το ισχυρότερο πλήγμα;
Το μεγαλύτερο πρόβλημα εντοπίζεται στις δενδρώδεις καλλιέργειες. Τα βερίκοκα, τα επιτραπέζια ροδάκινα και τα νεκταρίνια δέχθηκαν το τελειωτικό χτύπημα. Λόγω της εξαιρετικά ευαίσθητης φύσης του φλοιού αυτών των φρούτων, ακόμη και ένα ελαφρύ χτύπημα από χαλάζι καθιστά το προϊόν μη εμπορεύσιμο, οδηγώντας το απευθείας στη βιομηχανία χυμοποίησης με εξαιρετικά χαμηλές τιμές, ή ακόμα και στην πλήρη απαξίωση αν η σήψη προχωρήσει γρήγορα.
Οι παραγωγοί αναφέρουν ότι η καταστροφή σε ορισμένα κτήματα αγγίζει το 100%, αφήνοντας μηδενικά περιθώρια για διάσωση μέρους της σοδειάς. Η ανησυχία επεκτείνεται και στα όψιμα βιομηχανικά ροδάκινα, τα οποία, αν και βρίσκονται σε προηγούμενο στάδιο ανάπτυξης, υπέστησαν πληγές που ευνοούν την ανάπτυξη μυκητολογικών ασθενειών όπως η μονίλια.
Ποια είναι τα επόμενα βήματα για τους πληγέντες παραγωγούς;
Η διαδικασία για τη διεκδίκηση αποζημιώσεων πρέπει να ξεκινήσει άμεσα. Οι αγρότες των οποίων οι καλλιέργειες επλήγησαν οφείλουν να ακολουθήσουν τα εξής βήματα:
Πρώτον, πρέπει να υποβληθεί επίσημη αναγγελία ζημιάς από τους κατά τόπους ανταποκριτές του ΕΛΓΑ στους δήμους που επλήγησαν. Η προθεσμία για την υποβολή των δηλώσεων ζημιάς από τους παραγωγούς είναι αυστηρά 15 ημέρες από την ημερομηνία του συμβάντος.
Δεύτερον, οι παραγωγοί θα πρέπει να συμπληρώσουν τη σχετική δήλωση, καταβάλλοντας τα προβλεπόμενα τέλη εκτίμησης ανά δέντρο ή ανά στρέμμα, ανάλογα με την καλλιέργεια. Είναι σημαντικό να αναγραφούν με ακρίβεια τα αγροτεμάχια όπως αυτά έχουν δηλωθεί στην τελευταία αίτηση Ενιαίας Ενίσχυσης (ΟΣΔΕ).
Τι πρέπει να προσέξουν οι αγρότες αν πρέπει να συγκομίσουν άμεσα;
Ένα συχνό ερώτημα των παραγωγών σε περιπτώσεις χαλαζόπτωσης πάνω στη συγκομιδή είναι αν μπορούν να μαζέψουν τα φρούτα πριν περάσει ο εκτιμητής του ΕΛΓΑ. Η γενική οδηγία είναι ότι δεν πρέπει να γίνει συγκομιδή πριν από την εκτίμηση.
Ωστόσο, εάν η συγκομιδή είναι απολύτως αναγκαία για να σωθεί ό,τι είναι δυνατόν, οι παραγωγοί πρέπει οπωσδήποτε να αφήσουν “μάρτυρες”. Πρόκειται για ανέπαφα δέντρα σε διάφορα σημεία του κτήματος (συνήθως το 5% έως 10% των δέντρων ανά ποικιλία), τα οποία θα επιτρέψουν στον γεωπόνο του ΕΛΓΑ να σχηματίσει σαφή εικόνα για το μέγεθος της ζημιάς όταν πραγματοποιήσει την αυτοψία. Επίσης, η λήψη φωτογραφιών με γεωεντοπισμό (geotagging) μέσω smartphone αποτελεί πλέον ένα χρήσιμο υποστηρικτικό εργαλείο κατά τη διαδικασία της ένστασης.
Πότε αναμένονται οι εκτιμήσεις από τα κλιμάκια του ΕΛΓΑ;
Οι παραγωγοί ζητούν την άμεση κινητοποίηση του υποκαταστήματος του ΕΛΓΑ Βέροιας, ώστε οι γεωπόνοι να βρεθούν στα χωράφια πριν σαπίσουν τα χτυπημένα φρούτα πάνω στα δέντρα. Η ταχύτητα των εκτιμήσεων είναι κρίσιμη, καθώς η ζέστη των επόμενων ημερών σε συνδυασμό με την υγρασία θα επιταχύνει τη σήψη των καρπών, αλλοιώνοντας την πραγματική εικόνα της καταστροφής.
Οι τοπικοί αγροτικοί σύλλογοι ήδη πιέζουν για γρήγορες διαδικασίες και για στελέχωση του ΕΛΓΑ με έκτακτο προσωπικό, προκειμένου να αποφευχθούν οι πολύμηνες καθυστερήσεις που παρατηρούνται συχνά στην έκδοση των πορισμάτων και την καταβολή των αποζημιώσεων.
Με πληροφορίες από: Thes.gr
