Το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ) ενεργοποίησε επίσημα το πολυαναμενόμενο πιλοτικό πρόγραμμα για τη διαχείριση του λαγοκέφαλου, με συνολικό προϋπολογισμό 1,5 εκατ. ευρώ. Η σχετική πρόσκληση, που υπεγράφη από τον Γενικό Γραμματέα Σπύρο Πρωτοψάλτη, στοχεύει γεωγραφικά στις περιφέρειες Κρήτης και Νοτίου Αιγαίου, περιοχές όπου η συγκέντρωση του συγκεκριμένου χωροκατακτητικού είδους έχει λάβει ανεξέλεγκτες διαστάσεις.
Για τους επαγγελματίες αλιείς, η πρακτική εφαρμογή του μέτρου μεταφράζεται σε μια σημαντική οικονομική ανάσα, καθώς προβλέπεται καθαρή αμοιβή που θα φτάνει έως τα 5,33 ευρώ ανά κιλό αλιευμένου λαγοκέφαλου. Παράλληλα, πέραν της αμοιβής ανά κιλό, το πρόγραμμα αναλαμβάνει να καλύψει πλήρως τις παρελκόμενες δαπάνες: από τη συλλογή και την προσωρινή αποθήκευση, μέχρι τη μεταφορά, την τελική διαχείριση των αλιευμάτων και την αγορά του απαραίτητου ειδικού εξοπλισμού.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε συνέχεια του ρεπορτάζ μας για τα επτά μέτρα στήριξης της αλιείας που είχε ανακοινώσει ο υπουργός Μαργαρίτης Σχοινάς, κάνοντας πράξη τη δέσμευση για στοχευμένη αντιμετώπιση του προβλήματος. Μάλιστα, όπως είχαμε αναλύσει τις προηγούμενες ημέρες, το ποσό της επιδότησης είχε «κλειδώσει» στα επίπεδα των 5 ευρώ, προκειμένου να αποτελέσει ένα πραγματικά ισχυρό κίνητρο για τα πληρώματα της παράκτιας αλιείας.
Η συγκεκριμένη απόφαση σηματοδοτεί τη μετάβαση από τη θεωρητική καταγραφή του προβλήματος στην έμπρακτη, επιδοτούμενη προσπάθεια μείωσης του πληθυσμού του λαγοκέφαλου, αναγνωρίζοντας τη βαριά ζημιά που προκαλεί στο εισόδημα των ψαράδων.
Η καθημερινή απειλή για την παράκτια αλιεία
Ο λαγοκέφαλος (Lagocephalus sceleratus) δεν αποτελεί απλώς έναν οικολογικό κίνδυνο για τη θαλάσσια βιοποικιλότητα, αλλά μια καθημερινή οικονομική «αιμορραγία» για τον κλάδο. Η ραγδαία εξάπλωσή του στις ελληνικές θάλασσες έχει οδηγήσει σε τεράστιες καταστροφές στα αλιευτικά εργαλεία, καθώς τα ισχυρά δόντια του κόβουν δίχτυα και παραγάδια με χαρακτηριστική ευκολία.
Ταυτόχρονα, το συγκεκριμένο είδος ανταγωνίζεται και θηρεύει ενδημικά είδη, μειώνοντας δραματικά τα εμπορεύσιμα αλιεύματα, ενώ η ακραία τοξικότητά του (περιέχει τετροδοτοξίνη) καθιστά την κατανάλωσή του αυστηρά απαγορευτική. Στόχος της νέας παρέμβασης είναι να δημιουργηθεί ένα επιστημονικά τεκμηριωμένο πλαίσιο διαχείρισης, ώστε να μετριαστούν οι επιπτώσεις στα υδάτινα οικοσυστήματα.
Τα βασικά σημεία του προγράμματος
Για την καλύτερη κατανόηση των παραμέτρων της πρόσκλησης, τα βασικά δεδομένα συνοψίζονται στον παρακάτω πίνακα:
| Στοιχείο Προγράμματος | Λεπτομέρειες |
| Συνολική Δημόσια Δαπάνη | 1.500.000 ευρώ |
| Αμοιβή Αλιέων | Έως 5,33 € (καθαρά) ανά κιλό |
| Περιοχές Πιλοτικής Εφαρμογής | Περιφέρεια Κρήτης, Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου |
| Επιλέξιμες Δαπάνες | Αλίευση, αποθήκευση, μεταφορά, διαχείριση, εξοπλισμός |
| Πηγή Χρηματοδότησης | Πρόγραμμα «Αλιεία, Υδατοκαλλιέργεια και Θάλασσα» 2021–2027 (ΕΤΘΑΥ) |
| Λήξη Προθεσμίας Υποβολής | 30 Σεπτεμβρίου 2026 (ώρα 14:00) |
Διαδικασία υποβολής προτάσεων
Η πρόσκληση με τίτλο «Εφαρμογή λύσεων διαχείρισης του χωροκατακτητικού ξενικού είδους: Λαγοκέφαλος (Lagocephalus sceleratus)» απευθύνεται ως δυνητικούς δικαιούχους στην Περιφέρεια Κρήτης και την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου. Οι δύο αυτοί φορείς καλούνται να καθίσουν στο ίδιο τραπέζι και να υποβάλουν μια κοινή πρόταση για την ένταξη και χρηματοδότηση της πράξης.
Η υποβολή των προτάσεων θα πραγματοποιείται αποκλειστικά μέσω ηλεκτρονικής οδού στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα (ΟΠΣ). Η πλατφόρμα ανοίγει για καταχωρήσεις από την επομένη της ημερομηνίας υπογραφής της πρόσκλησης, στις 10:00 π.μ., και θα παραμείνει διαθέσιμη για υποβολές έως και τις 30 Σεπτεμβρίου 2026.
