Εφιάλτης στα αμπέλια: Οι μνήμες του 2023 στον Τύρναβο και οι νέες οδηγίες φυτοπροστασίας

Σε τεντωμένο σχοινί ακροβατεί η φετινή αμπελουργική χρονιά, καθώς η έντονη καιρική αστάθεια δεν αφήνει περιθώρια εφησυχασμού. Σε συνέχεια του πρόσφατου Συναγερμού για τον Περονόσπορο σε Κεντρική και Δυτική Μακεδονία, στο «κόκκινο» μπαίνει πλέον και η Κεντρική Ελλάδα.

Το Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών, Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου Βόλου, εξέδωσε στις 20 Μαΐου 2026 νέο Τεχνικό Δελτίο, κρούοντας τον κώδωνα του κινδύνου. Η καλλιέργεια βρίσκεται στο εξαιρετικά ευαίσθητο βλαστικό στάδιο της έναρξης της άνθησης, καθιστώντας τις επόμενες ημέρες απολύτως καθοριστικές.

Η Τριπλή Απειλή: Περονόσπορος, Ωίδιο και Βότρυτης

Η υγρασία, οι βροχές και οι δροσερές θερμοκρασίες έχουν δημιουργήσει το τέλειο «θερμοκήπιο» για την ανάπτυξη μυκητολογικών ασθενειών.

• Περονόσπορος: Ο κίνδυνος είναι τεράστιος. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι γεωπόνοι υπενθυμίζουν τις ανυπολόγιστες ζημιές που προκάλεσε η ασθένεια το 2023 στην ευρύτερη περιοχή του Τυρνάβου. Συστήνεται άμεση προστασία του φυλλώματος και των ανθοταξιών με εγκεκριμένα μυκητοκτόνα, ειδικά στις ευαίσθητες ποικιλίες.
• Ωίδιο: Ομοίως, οι συνθήκες ευνοούν την εξάπλωσή του. Η καταπολέμησή του μπορεί (και πρέπει, για λόγους οικονομίας) να συνδυαστεί με τον ψεκασμό για τον περονόσπορο.
• Βότρυτης: Η ασθένεια παραμονεύει, ειδικά αν υπάρξει χαλαζόπτωση ή ισχυροί άνεμοι που πληγώνουν τη νεαρή βλάστηση.

Για την αντιμετώπιση και των τριών ασθενειών, οι ειδικοί τονίζουν τη σημασία των καλλιεργητικών μέτρων. Τα θερινά κλαδέματα, η καταστροφή των ζιζανίων και ο περιορισμός της αζωτούχου λίπανσης εξασφαλίζουν καλύτερο αερισμό, επιτρέποντας στα φυτά να στεγνώνουν γρήγορα από τη βροχή και τη δροσιά.

Το Παράδοξο με την Ευδεμίδα: «Μην Ψεκάζετε»

Μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα —και ίσως σωτήρια για την τσέπη των παραγωγών— οδηγία αφορά την Ευδεμίδα. Σε μια περίοδο που το κόστος των εφοδίων έχει εκτροχιαστεί (όπως επιβεβαίωσε πρόσφατα η Eurostat με τη νέα αύξηση 8% στα λιπάσματα), οι γεωπόνοι είναι κατηγορηματικοί: Δεν συνιστάται η καταπολέμηση του εντόμου σε αυτό το βλαστικό στάδιο.

Ο λόγος; Παρότι η πρώτη πτήση του εντόμου συνεχίζεται και οι προνύμφες τρέφονται με τα άνθη, η ζημιά δεν έχει οικονομική σημασία. Αντιθέτως, η δράση της Ευδεμίδας λειτουργεί ως μια μορφή «εξισορροπητικής μείωσης της φυσικής ανθόρροιας». Τα αμπέλια έχουν τεράστια αποθέματα ανθέων και μπορούν να αναπληρώσουν έως και το 50% της ανθοταξίας. Παράλληλα, αυτή την εποχή είναι πολύ ενεργοί οι φυσικοί εχθροί του εντόμου, οι οποίοι ελέγχουν τον πληθυσμό.

Ψευδόκοκκοι και Θρίπες: Τα Κόλπα του Ελέγχου

Τέλος, το δελτίο εφιστά την προσοχή σε δύο ακόμη εχθρούς:

1. Ψευδόκοκκοι: Αν εντοπιστούν, οι παραγωγοί πρέπει να “μαρκάρουν” τα προσβεβλημένα πρέμνα για να μην μεταφέρουν τα έντομα στα διπλανά αμπέλια με τα ρούχα ή τα εργαλεία τους. Ο ψεκασμός πρέπει να είναι τοπικός (μόνο στα προσβεβλημένα και τα γειτονικά τους), “λούζοντας” καλά τον κορμό, τις κεφαλές και τους βραχίονες.
2. Θρίπες: Ο έλεγχος για την παρουσία τους μπορεί να γίνει πανεύκολα: Με ελαφρά τινάγματα των ανθοταξιών πάνω σε ένα λευκό φόντο (π.χ. ένα λευκό χαρτί) ή με την τοποθέτηση ειδικών χρωματικών παγίδων. Μόνο σε περίπτωση υψηλού πληθυσμού απαιτείται ψεκασμός με εξειδικευμένα, φιλικά προς το περιβάλλον εντομοκτόνα.

Πηγή Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών, Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου Βόλου.