Στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων μπαίνει επίσημα η νέα αρχιτεκτονική των αγροτικών επιδοτήσεων, με το τοπίο για τη νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) να προμηνύεται γεμάτο ριζικές αλλαγές. Η διαβούλευση άνοιξε την Τρίτη (21/4) στην Αθήνα, με τη Γενική Γραμματέα του ΥΠΑΑΤ, Αργυρώ Ζέρβα, να θέτει τα μεγάλα διλήμματα για το μέλλον του αγροτικού εισοδήματος.
Το ισχύον μοντέλο της περιφερειοποίησης (αροτραίες, βοσκότοποι, δενδρώδεις) φαίνεται πως μπαίνει στο μικροσκόπιο για αναθεώρηση, ενώ —όπως έχει ήδη διαφανεί— ο βίος των ιστορικών δικαιωμάτων φτάνει στο τέλος του. Τι μέλλει γενέσθαι όμως με τις υπόλοιπες ενισχύσεις;
Τι «γλιτώνει»: Συνδεδεμένες και Τομεακά
Τα καλά νέα για τους παραγωγούς έρχονται από το μέτωπο των Συνδεδεμένων Ενισχύσεων. Μέχρι στιγμής, το ευρωπαϊκό κλίμα δείχνει ότι τα καθεστώτα των συνδεδεμένων θα συνεχίσουν να υφίστανται και στη νέα ΚΑΠ (με τις οριστικές αποφάσεις να «κλειδώνουν» το δεύτερο εξάμηνο του 2027).
Στο ίδιο ασφαλές πλαίσιο φαίνεται πως παραμένουν:
- Η Ειδική Ενίσχυση Βάμβακος.
- Τα διάφορα τομεακά προγράμματα που στηρίζουν στοχευμένα συγκεκριμένες καλλιέργειες.
Η εποχή των μεγάλων «συγχωνεύσεων»
Εκεί που αναμένεται να δούμε τεκτονικές αλλαγές είναι στον τρόπο που θα δίνονται τα χρήματα, καθώς η Κομισιόν αναζητά ένα πιο απλοποιημένο και ενιαίο σχήμα:
- Βασική + Αναδιανεμητική γίνονται ένα: Αναζητείται μια ενιαία ενίσχυση που θα ενώνει τη Βασική με την Αναδιανεμητική, ρίχνοντας το βάρος (και τα χρήματα) στις μικρομεσαίες εκμεταλλεύσεις και στα συνεργατικά σχήματα.
- Οικολογικά + Αγροπεριβαλλοντικά: Τα γνωστά μας Οικολογικά Σχήματα (eco-schemes) και τα παλιά αγροπεριβαλλοντικά προγράμματα οδεύουν προς συγχώνευση σε ένα ενιαίο, πιο ευέλικτο πλαίσιο.
- Νέο πακέτο για Νέους: Προωθείται μια ομπρέλα ενίσχυσης αποκλειστικά για όλους τους νέους αγρότες, τους νεοεισερχόμενους και τις γυναίκες, με ενοποιημένες προϋποθέσεις χρηματοδότησης.
Τα «καυτά» ερωτήματα του ΥΠΑΑΤ
Όπως επεσήμανε η κα Ζέρβα, η Ευρώπη (και η Ελλάδα) πρέπει να απαντήσει σε κρίσιμα ερωτήματα: Ποιος είναι τελικά ο «ενεργός γεωργός»; Τι θα γίνει με τους συνταξιούχους; Η κεντρική φιλοσοφία που διαμορφώνεται στις Βρυξέλλες είναι ότι οι επιδοτήσεις δεν πρέπει να λειτουργούν ως μόνιμο υποκατάστατο του εισοδήματος. Η τάση είναι να μειωθούν σταδιακά οι “τυφλές” ενισχύσεις και να αυξηθούν κατακόρυφα τα κονδύλια για επενδύσεις, καινοτομία (AKIS) και νέα εργαλεία γεωργικής ασφάλισης (π.χ. Ταμεία Αλληλοβοήθειας, επιδότηση ασφαλίστρων για κλιματικούς κινδύνους).
Διαβάζοντας πίσω από τις γραμμές των νέων σχεδιασμών, η κατεύθυνση είναι ξεκάθαρη: Ένωση και Επένδυση. Με τη Βασική να συγχωνεύεται με την Αναδιανεμητική για να πριμοδοτήσει τα συνεργατικά σχήματα, ο μοναχικός δρόμος θα πληρώνεται πλέον λιγότερο. Ήρθε η ώρα να εξετάσετε σοβαρά τη συμμετοχή σας σε Ομάδες Παραγωγών ή Συνεταιρισμούς. Επιπλέον, αφού η τάση είναι «περισσότερα χρήματα για επενδύσεις και λιγότερα για απλή παραγωγή», προετοιμαστείτε να αξιοποιήσετε τα επόμενα Σχέδια Βελτίωσης για να εκσυγχρονίσετε τον εξοπλισμό σας, αντί να περιμένετε το εισόδημά σας αποκλειστικά από το “τσεκ” του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Πηγή: ellinasagrotis.gr