«Πριμ Άνθρακα» 120 εκατ. €: Η Νέα Υπόσχεση και ο Φόβος για ένα Δεύτερο «Φιάσκο» τύπου Βιολογικών
Σε μια κίνηση που συνδυάζει μεγάλες προσδοκίες με τεράστια αβεβαιότητα, η κυβέρνηση προχώρησε στην αύξηση του προϋπολογισμού για το νέο πρόγραμμα ανθρακοδεσμευτικής γεωργίας, φτάνοντάς το στα 119,5 εκατομμύρια ευρώ (αύξηση 23 εκατ. €). Το μέτρο αυτό είναι το πολυαναμενόμενο «πριμ» των 31,7 ευρώ ανά στρέμμα που περιμένουν οι βαμβακοπαραγωγοί για να καλύψουν τις τεράστιες απώλειες εισοδήματος που έρχονται από το 2026.
Ωστόσο, η είδηση αυτή, αντί να φέρει ανακούφιση, προκαλεί έντονη ανησυχία. Όπως αποκαλύπτεται, η κυβέρνηση δεσμεύει 120 εκατ. € για ένα πρόγραμμα που δεν έχει ακόμα θεσμικό πλαίσιο εφαρμογής, κανείς δεν ξέρει πώς θα ελέγχεται και εάν τελικά θα προκηρυχθεί καν εντός του 2026. Η προχειρότητα αυτή, με την Κομισιόν να παρακολουθεί στενά μετά το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, «μυρίζει» από μακριά ένα νέο φιάσκο, αντίστοιχο με αυτό των «Νέων Βιολογικών».
Η «Τελευταία Ελπίδα» των Βαμβακοπαραγωγών
Η αγωνία των παραγωγών βαμβακιού για αυτό το πριμ είναι απολύτως δικαιολογημένη. Από το 2026, ο κλάδος μένει «γυμνός» από περιβαλλοντικές ενισχύσεις που στήριζαν το εισόδημά του:
- Τέλος η Απονιτροποίηση: Το βασικό αγροπεριβαλλοντικό πρόγραμμα που στήριζε για χρόνια τη Θεσσαλία, η Απονιτροποίηση, ολοκληρώνεται οριστικά.
- Κλείνει το «Παραθυράκι» των Βιολογικών: Το «κόλπο» της ένταξης στα «Νέα Βιολογικά», που πολλοί χρησιμοποίησαν, «κάηκε» μετά την αποκάλυψη της απάτης και την ακύρωση του προγράμματος.
- Φτωχά Eco-Schemes: Τα τρέχοντα Οικολογικά Σχήματα (Eco-Schemes) δεν προσφέρουν καμία ουσιαστική εναλλακτική για τις μεγάλες αροτραίες καλλιέργειες, πέρα από πενιχρά ποσά για ψηφιακές εφαρμογές.
Μέσα σε αυτό το κενό, το νέο πριμ άνθρακα των 31,7 ευρώ/στρέμμα (και τα 70 €/στρέμμα για τη βιομηχανική τομάτα) δεν είναι απλώς μια ενίσχυση, αλλά η μοναδική ελπίδα αντιστάθμισης των απωλειών.
Το Τεχνικό Αδιέξοδο: Πώς θα Μετρηθεί ο Άνθρακας;
Εδώ ακριβώς εντοπίζεται ο πυρήνας του προβλήματος. Για να ενταχθεί ένας παραγωγός, θα πρέπει να δεσμευτεί ότι:
- Θα καλλιεργήσει βαμβάκι (ή ντομάτα) στο ίδιο αγροτεμάχιο το 2025 και το 2026.
- Θα αποδείξει ότι με τις πρακτικές του (π.χ. ειδική θρέψη, κατεργασία εδάφους) μείωσε το αποτύπωμα άνθρακα κατά 20%.
Το αμείλικτο ερώτημα είναι: Πώς ακριβώς θα μετρηθεί και θα αποδειχθεί αυτό;
- Ποιος φορέας θα κάνει τις μετρήσεις;
- Με ποια μεθοδολογία;
- Πώς θα διασταυρωθεί από τον ΟΠΕΚΕΠΕ/ΑΑΔΕ;
Αυτά τα τεχνικά κενά και το ασαφές θεσμικό πλαίσιο είναι που τρομάζουν τους παραγωγούς. Θυμίζουν έντονα την προχειρότητα με την οποία στήθηκαν τα «Νέα Βιολογικά», όπου η κυβέρνηση προκήρυξε ένα πρόγραμμα εκατοντάδων εκατομμυρίων χωρίς να έχει μηχανισμό ελέγχου, με αποτέλεσμα την κατάρρευσή του.
Παρέμβαση ΣΥΡΙΖΑ: «Κίνδυνος να Χαθούν τα Χρήματα»
Τον κώδωνα του κινδύνου για το επικείμενο φιάσκο έκρουσε ήδη από τη Βουλή ο Τομεάρχης Αγροτικής Ανάπτυξης του ΣΥΡΙΖΑ, Βασίλης Κόκκαλης. Ο βουλευτής Λάρισας προειδοποίησε την κυβέρνηση ότι η ανεπαρκής προετοιμασία και η απουσία ενός σαφούς, εφαρμόσιμου πλαισίου ελέγχου είναι πολύ πιθανό να οδηγήσουν σε νέα απώλεια πολύτιμων ενισχύσεων για τους παραγωγούς.
Ο κ. Κόκκαλης ζήτησε ρεαλιστικές και εφαρμόσιμες πολιτικές, που να ενθαρρύνουν πραγματικά τον «πράσινο» μετασχηματισμό, και όχι επικοινωνιακά «πυροτεχνήματα» που στο τέλος τιμωρούν τους αγρότες.
Μείνετε Πάντα Ενημερωμένοι!
Η έγκαιρη και έγκυρη ενημέρωση είναι το πιο δυνατό εργαλείο για κάθε σύγχρονο αγρότη. Εξασφαλίστε ότι λαμβάνετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις, τις αναλύσεις και τους οδηγούς που σας αφορούν.
➡️ Πατήστε εδώ για να διαβάσετε περισσότερες ειδήσεις και αναλύσεις στο e-agrotis.gr
